Tiet 1 - Bai 1. Chuyen dong co

Học sinh: Ôn lại phần chuyển động ở SGK lớp 8.. Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung - GV nhắc lại khái niệm chuyển động cơ học ở lớp 8.. Từ O chọn chiều dương

Trang 1

Tiết 1 – Ngày soạn:……….

Phần I: CƠ HỌC

Chương I: ĐỘNG HỌC CHẤT ĐIỂM

Bài 1: CHUYỂN ĐỘNG CƠ

I MỤC TIÊU.

1 Về kiến thức.

- Trình bày được các khái niệm: chất điểm, chuyển động cơ, quỹ đạo của chuyển động

- Nêu được những ví dụ cụ thể về: chất điểm, chuyển động, vật làm mốc, mốc thời gian

- Phân biệt được hệ toạ độ, hệ qui chiếu; thời điểm và thời gian (khoảng thời gian)

2 Về kĩ năng.

Trình bày được cách xác định vị trí của chất điểm trên đường cong và trên một mặt phẳng; làm được các bài toán về hệ qui chiếu, đổi mốc thời gian

II CHUẨN BỊ.

1 Giáo viên: Chuẩn bị một số ví dụ thực tế về xác định vị trí của một điểm để cho HS thảo luận.

2 Học sinh: Ôn lại phần chuyển động ở SGK lớp 8.

III TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.

1 Ổn định lớp.

2 Bài mới.

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung

- GV nhắc lại khái niệm chuyển

động cơ học ở lớp 8 Cho ví dụ

- Khi cần theo dõi vị trí của 1 vật

nào đó trên bản đồ (VD xác định vị

trí của 1 chiếc ôtô trên đường từ Bến

Tre đến TPHCM) thì ta không thể

vẽ cả chiếc ôtô lên bản đồ mà có thể

biểu thị bằng 1 chấm nhỏ Chiều dài

của ôtô là rất nhỏ so với quãng

đường đi Ôtô được coi như là 1 chất

điểm

GV: Khi nào 1 vật được coi là 1

chất điểm? Cho VD?

GV: Hoàn thành yêu cầu C1.

- Trong thời gian chuyển động, mỗi

thời điểm nhất định thì chất điểm ở

1 vị trí xác định Tập hợp tất cả các

vị trí của 1 chất điểm chuyển động

tạo ra 1 đường nhất định Đường đó

gọi là quỹ đạo của chuyển động

GV: Có 1 người đi trên 1 đường

thẳng trên đó có 1 điểm O Biết thời

điểm t người đó cách điểm O 1 đoạn

50km các em có biết chính xác vị trí

của người đó không?

- Để biết được chính xác vị trí của

người đó đang ở đâu ngoài việc cho

thông tin như trên cần thêm thông

tin cách O về phía nào Từ O chọn

chiều dương và dùng thước đo thì ta

Hoạt động 1: Tìm hiểu khái niệm CĐ cơ, chất điểm, quỹ đạo.

HS: Khi vật có kích thước rất

nhỏ so với độ dài đường đi

HS:Máy bay đi từ TPHCM đến

Hà Nội

HS: Trả lời C1 HS: tìm hiểu khái niệm quỹ đạo

Hoạt động 2:Tìm hiểu cách xác định vị trí của vật trong không gian.

HS: Không vì chưa biết người đó

cách O ở phía nào

I CHUYỂN ĐỘNG CƠ CHẤT ĐIỂM.

1 Chuyển động cơ.

Chuyển động cơ của 1 vật (gọi tắt là chuyển động) là sự thay đổi vị trí của vật đó

so với vật khác theo thời gian

2 Chất điểm.

Một chuyển động được coi là 1 chất điểm nếu kích thước của nó rất nhỏ so với độ dài đường đi (hoặc so với những khoảng cách mà

ta đề cập đến)

3 Quỹ đạo.

Tập hợp tất cả các vị trí của 1 chất điểm chuyển động tạo ra 1 đường nhất định Đường đó gọi là quỹ đạo của chuyển động

II CÁCH XÁC ĐỊNH VỊ TRÍ CỦA VẬT TRONG KHÔNG GIAN.

1 Vật làm mốc và thước đo.

Muốn xác định vị trí của 1

vật ta chọn:

- Vật làm mốc

- Chiều dương

- Thước đo

Trang 2

sẽ biết được chính xác vị trí của

người đó

GV: Tác dụng của vật làm mốc?

- Khi đi đường, ta chỉ cần nhìn vào

cột cây số bên đường là ta có thể

biết được ta đang cách vị trí nào đó

bao xa

- Thông thường thì người ta chọn

những vật nào đứng yên trên bờ

hoặc dưới sông làm vật mốc

GV: Nếu cần xác định vị trí của 1

chất điểm M trên mặt phẳng ta làm

thế nào? Muốn chỉ cho người thợ

khoan tường vị trí để treo 1 chiếc

đèn thì ta phải làm (vẽ) thế nào trên

bản thiết kế?

Gợi ý: Có thể chọn gốc toạ độ trùng

với bất kì điểm nào trong 4 điểm A,

B, C, D Tuy nhiên, để thuận tiện

người ta thường chọn điểm A làm

gốc toạ độ

- Để xác định vị trí của 1 chất điểm,

tuỳ thuộc vào quỹ đạo và loại CĐ

mà người ta có nhiều cách chọn hệ

toạ độ khác nhau Hệ toạ độ chúng

ta thường dùng là hệ toạ độ Đêcac

vuông góc

- Hằng ngày, chúng ta thường nói:

chuyến xe khởi hành lúc 8h, bây giờ

ta đã đi được 30’ Như vậy 8h là cái

mốc thời gian để xác định thời điểm

xe bắt đầu CĐ và dựa vào mốc đó

xác định được thời gian xe đã đi

GV: Tại sao phải chỉ rõ mốc thời

gian và dùng dụng cụ gì để đo?

- Cùng 1 sự kiện nhưng ta có thể so

sánh với các mốc thời gian khác

nhau Tuy nhiên, nếu ta nói xe đã đi

được 30’ rồi thì ta hiểu mốc thời

gian được chọn là lúc xe bắt đầu CĐ

- Mốc thời gian là thời điểm ta bắt

đầu tính thời gian Để đơn giản ta đo

và tính thời gian từ thời điểm vật bắt

đầu CĐ

GV: Các yếu tố cần có trong 1 hệ

quy chiếu?

GV: Phân biệt hệ toạ độ và HQC?

- Để đơn giản thì chỉ cần theo công

thức: HQC = Hệ tọa độ + Đồng hồ

HS: Vật mốc dùng để xác định vị

trí ở 1 thời điểm nào đó của 1 chất điểm trên quỹ đạo của CĐ

HS: Trả lời C2.

HS: Cá nhân đọc sách trả lời.

HS: Thảo luận nhóm và trả lời.

Hoạt động 3: Tìm hiểu cách xác định thời gian trong CĐ.

HS: Chỉ rõ mốc thời gian để mô

tả CĐ của vật ở các thời điểm khác nhau

HS: Dùng đồng hồ để đo khoảng

thời gian

HS: Tính toán và trả lời C4.

HS: Đọc SGK và trả lời.

HS: Cá nhân trả lời.

2 Hệ toạ độ.

III CÁCH XÁC ĐỊNH THỜI GIAN TRONG CĐ.

1 Mốc thời gian và đồng hồ.

Mốc thời gian là thời điểm

mà ta bắt đầu đo thời gian

Để đo thời gian trôi đi kể từ mốc thời gian bằng 1 chiếc đồng hồ

2 Thời điểm và thời

gian.

IV HỆ QUY CHIẾU.

Một hệ quy chiếu gồm:

- vật làm mốc, hệ toạ độ

- mốc thời gian và đồng hồ

3 Củng cố và dặn dò

- GV tóm lại các ND chính của bài, đặc biệt cách xác định vị trí và thời gian của vật trong CĐ

I

H

y

x

M

O

OI y OH

M O

Trang 3

- Làm các bài tập trong SGK và chuẩn bị bài: “Chuyển động thẳng đều”.

Tiêu đề	Chuyển động cơ
Trường học	Trường THPT Che Guevara
Chuyên ngành	Vật Lý
Thể loại	Giáo án

Định dạng
Số trang	3
Dung lượng	82 KB