Thuề máu

Bản án chế độ thực dân PhápGồm 12 chương - Chương I: Thuế máu - Chương II: Việc đầu độc người bản xứ - Chương III: Các quan toàn quyền thống đốc - Chương IV: Các quan cai trị - Chương V:

T r

¬

Trong chương trình ngữ văn lớp 8 em đã học những tác phẩm nào của Nguyễn Ái Quốc (Hồ chí Minh) ? Qua những tác phẩm đó em hiểu biết thêm điều gì về vị lãnh tụ kính yêu của dân tộc?

Trả lời

Chương trình ngữ văn lớp 8 đã học những tác phẩm của Nguyễn Ái Quốc (Hồ Chí Minh) :Tức cảnh Pắc Bó ,Ngắm trăng, Đi đường Những tác phẩm trên giúp chúng ta hiểu biết thêm về lòng yêu nước, tình yêu thiên nhiên, nghị lực Cách mạng và niềm lạc quan của Bác trong mọi hoàn cảnh.

Tiết 105 : Thuế máu

( Trích Bản án chế độ thực dân Pháp- Nguyễn Ái Quốc)

I, Tìm hiểu tác giả, tác phẩm:

1, Tác giả:

Nguyễn Ái Quốc (1890-1969) là

một trong những tên gọi của Chủ

tịch Hồ Chí Minh trong thời kì hoạt

động Cách mạng trước năm 1945

Tiết 105 : Thuế máu

( Trích Bản án chế độ thực dân Pháp- Nguyễn Ái Quốc)

I, Tìm hiểu tác giả tác phẩm

1, Tác giả:

2, Tác phẩm:

a, Bản án chế độ thực dân Pháp :

* Xuất xứ: viết tại Pháp, bằng tiếng Pháp

* Kiểu văn bản: Nghị luận

* Bố cục: Tác phẩm gồm 12 chương và

phần phụ lục( gửi thanh niên Việt Nam)

Bản án chế độ thực dân Pháp

(Gồm 12 chương)

- Chương I: Thuế máu

- Chương II: Việc đầu độc người bản xứ

- Chương III: Các quan toàn quyền thống đốc

- Chương IV: Các quan cai trị

- Chương V: Những nhà khai hoá

- Chương VI: Gian lận trong bộ máy nhà nước

- Chương VII: Việc bóc lột người bản xứ

- Chương VIII: Công lí

- Chương IX: Chính sách ngu dân

- Chương X: Giáo hội

- Chương XI: Nỗi nhục của người đàn bà bản xứ

- Chương XII: Nô lệ thức tỉnh

Tiết 105 : Thuế máu

( Trích Bản án chế độ thực dân Pháp- Nguyễn Ái Quốc)

I, Tìm hiểu tác giả tác phẩm

1, Tác giả:

2, Tác phẩm:

a,Bản án chế độ thực dân Pháp :

* Xuất xứ: viết tại Pháp, bằng tiếng Pháp.

* Kiểu văn bản : nghị luận

* Bố cục: Tác phẩm gồm 12 chương và

phần phụ lục( gửi thanh niên Việt Nam)

b, Văn bản “Thuế máu” thuộc chương I

của tác phẩm Bản án chế độ thực dân

Pháp.

Tiết 105 : Thuế máu

( Trích Bản án chế độ thực dân Pháp- Nguyễn Ái Quốc)

Bản xứ: Bản thân đất nước( thuộc địa) được nóiđến Từ này được dùng sau danh từ (dân bản xứ, người bản xứ) với hàm ý khinh miệt theo quan điểm của chủ nghĩa thực dân

Em hiểu mít” là như thế

“An-nam-nào?

An-nam-mít: Cách gọi người Việt Nam với thái độ khinh miệt của thực dân pháp Ở đây, Nguyễn Ái Quốc dùng trong ngoặc kép với dụng ý nhại lại cách gọi ấy

II, Phân tích văn bản:

1, Bố cục của văn bản:

- Hướng dẫn đọc: Chú ý ngữ điệu của bài vừa mỉa mai, giễu cợt, vừa cay đắng xót xa- đặc biệt chú

ý hệ thống câu hỏi cuối phần II

và phần III

Tên chương I: thuế máu thuế máu

gợi lên sự dã man, tàn bạo của chủ nghĩa thực dân và sự

bi thảm cuả người dân bản xứ.

thuộc địa theo trình tự

thời gian( trước chiến

tranh- Trong chiến tranh

- sau chiến tranh)

Để làm sáng rõ bản chất, thủ đoạn cai trị, của thực dân Pháp và số phận của người dân bản xứ, tác giả đã sử dụng mấy luận điểm?

Tiết 105 : Thuế máu

( Trích Bản án chế độ thực dân Pháp- Nguyễn Ái Quốc)

chiến tranh? Em có nhận xét gì về thái độ đó?

Nhóm 2: Thái độ của các quan cai trị với người dân bản xứ khi chiến tranh xảy ra được thể hiện qua những từ ngữ, hình ảnh nào? Em

có nhận xét gì?

Thái độ của các quan cai trị với người dân bản xứ

*Trước chiến tranh vui tươi:

Khinh miệt, đối xử tàn nhẫn

* Khi chiến tranh xảy ra:

- Lập tức trở thành “ những đứa con yêu”, “ Những người bạn hiền”

- Những “ chiến sĩ bảo vệ công lí và tự do”

Tâng bốc, vỗ về, phong tặng những danh hiệu cao quý

Hãy quan sát tranh và thảo luận nhóm?

Em hiểu cuộc chiến tranh vui tươi trong văn bản Thuế mỏu

là như thế nào? Tại sao khi cuộc chiến tranh ấy bựng nổ, cỏc quan cai trị lại thay đổi thỏi độ với người dõn bản xứ?

-Mục đớch việc thay đổi thỏi độ của cỏcquan cai trị thực dõn là để lừa gạt người dõn

bản xứ, họ trở thành bia đỡ đạn trong

cuộc chiến tranh phi nghĩa

Cuộc “chiến tranh vui tươi” là chiến tranh Thế giới thứ I

(1914-1918) đem lại của cải cho chủ nghĩa đế quốc, đẩy

người dõn thuộc địa vào con đường đau khổ

Số ng ời bị động viên vào quân đội 74 triệu ng ời

Số ng ời bị chết 10 triệu ng ời

Số ng ời bị th ơng và tàn tật 20 triệu ng ời

Thiệt hại về vật chất 85 tỷ đô la

* Thái độ của các quan cai trị với người dân bản xứ:

*Trước chiến tranh:

- Họ chỉ là những tên da đen bẩn

thỉu, những tên “An-nam-mít”

bẩn thỉu Chỉ biết kéo xe và ăn

đòn của các quan cai trị

Khinh miệt, đối xử tàn nhẫn

* Khi chiến tranh xảy ra:

- Lập tức họ biến thành “ những đứa con yêu”, “ Những người bạn hiền” những “ chiến sĩ bảo vệ công lí và tự do”

Tâng bốc, vỗ về, phong tặng những danh hiêụ cao quý

Em có nhận xét gì về tác dụng của các dấu ngoặc kép trong đoạn văn trên?

Dấu ngoặc kép dùng

để đánh dấu những từ

ngữ có ý nghĩa mỉa

Em có nhận xét gì về giọng điệu,nghệ thuật, và tác dụng của các biện pháp nghệ thuật trên?

-> Với giọng văn trào phúng, ngôn ngữ châm biếm mỉa

mai, nghệ thuật đối lập tương phản, tác giả đã bóc trần

Hãy quan sát tranh

và nhận xét: các bức tranh sau phản ánh

vấn đề gì?

Tiết 105 : Thuế máu

( Trích Bản án chế độ thực dân Pháp- Nguyễn Ái Quốc)

về số phận của họ?

Số phận người dân thuộc địa trong cuộc chiến tranh:

*Những người trực tiếp tham chiến:

- Phải đột ngột xa lìa vợ con

-Đi phơi thây trên các bãi chiến

trường

- Bỏ xác trên những miền hoang vu

thơ mộng

- Lấy máu mình tưới lên những vòng

nguyệt quế của các cấp chỉ huy;

- lấy xương mình chạm lên những

chiếc gậy của các ngài thống chế

* Tổng cộng: có bẩy mươi vạn người

bản xứ đặt chân lên đất Pháp; trong

số ấy, tám vạn người không bao giờ

còn trông thấy mặt trời trên quê

hương, đất nước mình nữa

* Những người ở hậu phương :

Làm kiệt sức trong các xưởng thuốc súng nhiễm khí độc

khạc ra từng miếng phổi

Tác giả sử dụng từ ngữ, hình ảnh và nghệ thuật trong đoạn văn trên như thế nào? Các biện pháp nghệ thuật đó

có tác dụng gì ?

*Tác giả sử dụng từ ngữ, hình ảnh mang mầu sắc trào phúng,châm biếm và mang tính biểu cảm cao, nghệ thuật liệt kê, giọng văn vừa giễu cợt, mỉa mai, vừa xót xa đau đớn

*Các biện pháp nghệ thuật trên làm nổi bật số phận thảm thương của người dân bản xứ trong chiến tranh

Số phận người dân thuộc địa trong cuộc chiến tranh:

*Những người trực tiếp tham chiến:

- Họ phải đột ngột xa lìa vợ con,

-Đi phơi thây trên các bãi chiến

trường Châu Âu ,

bỏ xác trên những miền hoang vu thơ

mộng vùng Ban-căng

lấy máu mình tưới lên những vòng

nguyệt quế của các cấp chỉ huy,

lấy xương mình chạm lên những chiếc

gậy của các ngài thống chế

* Tổng cộng: có bẩy mươi vạn người

bản xứ đặt chân lên đất Pháp; ,

tám vạn người không bao giờ còn

trông thấy mặt trời trên quê hương,

đất nước mình

* Những người ở hậu phương :

Làm kiệt sức trong các xưởng thuốc súng

- Nhiễm phải những luồng khí độc Khạc ra từng miếng phổi

Em có nhận xét gì

về các số liệu và cách sử dụng từ ngữ trong câu văn cuối phần I?

Các số liêụ cụ thể, chính xác, đầy tính thuyết phục vừa có tác dụng tố cáo tội ác của thực dân Pháp vừa bộc lộ

tư tưởng tình cảm của tác giả

Số phận người dân thuộc địa trong cuộc chiến tranh:

*Những người trực tiếp tham chiến:

- Họ phải đột ngột xa lìa vợ con,

-Đi phơi thây trên các bãi chiến

trường Châu Âu ,

bỏ xác trên những miền hoang vu thơ

mộng vùng Ban-căng

lấy máu mình tưới lên những vòng

nguyệt quế của các cấp chỉ huy,

lấy xương mình chạm lên những chiếc

gậy của các ngài thống chế

*Tổng cộng: có bẩy mươi vạn người

bản xứ đặt chân lên đất Pháp; trong

số ấy,

tám vạn người không bao giờ

còn trông thấy mặt trời trên quê

hương, đất nước mình nữa.

* Những người không trực tiếp tham chiến:

- Làm kiệt sức trong các xưởng thuốc súng

- Nhiễm phải những luồng khí độc Khạc ra từng miếng

phổi

Các số liêụ cụ thể, chính xác, đầy tính thuyết phục vừa có tác dụng tố cáo tội ác của thực dân Pháp vừa bộc lộ tư tưởng tình cảm của tác giả

Nguyên nhân nào dẫn đến sự bi thảm, cùng đường của người dân thuộc địa?

Thông qua bút pháp nghệ thuật châm biếm, trào phúng sắc sảo, kết hợp với phép đối lập tương phản và liệt kê dẫn chứng xác thực, tác giả đã làm sáng tỏ vấn đề gì ở luận điểm I “chiến tranh và người bản xứ”?

Do chính sách cai trị dã man, thủ đoạn tàn bạo của thực dân Pháp dẫn đến số phận thảm thương của người dân thuộc địa

Tiết 105 : Thuế máu

( Trích Bản án chế độ thực dân Pháp- Nguyễn Ái Quốc)

a, Chiến tranh và người bản xứ:

Tác giả vạch trần bản chất giả dối, thủ đoạn tàn bạo của thực dân Pháp và số phận thảm thương của người dân thuộc địa trong cuộc chiến tranh phi nghĩa.

* Đọc lại văn bản “Thuế máu”.

* Phân tích phần II và phần III của văn bản theo hướng dẫn trong sách giáo khoa.