Cấu trúc rẽ nhánh

Ví dụ: “Chiều mai nếu trời không mưa thì Ngọc sẽ đến nhà Châu, Nếu mưa thì sẽ gọi điện cho Châu để trao đổi” Ví dụ: Để viết chương trình giải phương trình bậc 2: Ta phải tính : ∆ = b 2

Bµi 9: CÊu Tróc RÏ Nh¸nh

1 Kh¸i niÖm rÏ nh¸nh

2 C©u lÖnh If - then

3 C©u lÖnh ghÐp

4 Mét sè vÝ dô

1 Khái niệm rẽ nhánh

Nếu thì

Dạng 1:

Ví dụ: “ Chiều mai nếu trời mưa thì Châu sẽ đế nhà Ngọc”

Dạng 2:

Nếu thì nếu không thì

Ví dụ:

“Chiều mai nếu trời không mưa thì Ngọc sẽ đến nhà Châu, Nếu mưa thì sẽ gọi điện cho Châu để trao đổi”

Ví dụ: Để viết chương trình giải phương trình bậc 2:

Ta phải tính : ∆ = b 2 – 4ac;

Sau đó tuỳ thuộc vào giá trị của ∆ mà ta có thể tính nghiệm hay không

Trong thực tế:

Nếu ∆ < 0 thì phương trình vô nghiệm

Nếu ∆ ≥ 0 thì phương trình có nghiệm

Ta phải tính nghiệm như thế nào?

Kết thúc

kiểm tra

∆ <0

Thông báo

pt vô nghiệm

Thông báo

pt có nghiệm

Phương án 1:

ax 2 + bx + c =0

Nếu ∆ ≥ 0 thì phương trình có nghiệm Nếu

ngược lại thì phương trình vô nghiệm

Kết thúc

kiểm tra

∆ ≥0

Thông báo

pt có nghiệm

Thông báo

pt vô nghiệm

Phương án 2:

Như vậy một số mệnh đề có dạng

1 Nếu thì

2 Nếu thì ngược lại thì

Gọi là cấu trúc rẽ nhánh trong lập trình

2 Câu lệnh If - then

Pascal sử dụng câu lệnh If - then để mô tả việc rẽ nhánh tương ứng với 2 mệnh đề rẽ nhánh như sau:

Dạng thiếu: If < điều kiện > then < câu lệnh>;

Dạng đầy đủ: If < điều kiện> then < câu lệnh 1 >

Else < câu lệnh 2>;

Trong đó: < điều kiện >: Là biểu thức quan hệ hoặc Logic

<Câu lệnh>, <Câu lệnh 1>, <Câu lệnh 2> : Là một lệnh trong Pascal

ý nghĩa các câu lệnh:

Dạng thiếu: Nếu điều kiện đúng thì thực hiện câu lệnh, nếu

điều kiện sai thì không thực hiện gì

Dạng đầy đủ: Nếu điều kiện đúng thì thực hiện câu lệnh 1,

nếu điều kiện sai thì thực hiện câu lệnh 2

Ví dụ 1: Max:=a;

If a < b then Max:=b;

Ví dụ 2: If a>b then Max:= a

Else Max:=b;

Với 2 dạng trên, dạng nào thuận tiện hơn?

Dạng đầy đủ là thuận tiện hơn

Ví dụ 3:

If (A mod 2 = 0) then

write(‘ A là số chẵn’) Else

write(‘ A là số lẻ’);

Trong câu lệnh If – Then muốn thực hiện nhiều

lệnh sau Then hay nhiều lệnh sau Else ta làm như thế

nào?

3 Câu lệnh ghép

Trong ngôn ngữ Pascal câu lệnh ghép có dạng:

Begin

< Các câu lệnh>

End;

Chú ý: -Sau End phải có dấu (;) và trước Else không có dấu (;)

-Từ nay nói đến câu lệnh thì đó có thể là câu lệnh

đơn hoặc câu lệnh ghép.

{

< Các câu lệnh>

}

Ví dụ: If Delta <0 then

write(‘ Phương trình vô nghiệm’)

Else

If Delta = 0 then

Begin

Begin

x:= - b/(2*a);

write(‘ Pt có nghiệm kép x1:= x2 :=‘,x);

End

Else

x1:=( -b - sqrt(Delta))/(2*a);

x2:=( -b + sqrt(Delta))/(2*a);

write(‘Nghiệm của phương trình là: x1:=‘,x1,’x2:=‘,x2); End;

Câu

lệnh

ghé

p

4 Mét sè vÝ dô

VÝ dô 1:

VÝ dô 2: