- Trên đờng hoạt động cách mạng - Trong lao động Ngời đã làm nhiềunghề - Học hỏi nghiêm túc đến đâu Ng-ời cũng học hỏi , tìm hiểu văn hoánghệ thuật đến mức uyên thâm - Tiếp thu có địn
Trang 1Bài 1 : Phong cách Hồ Chí Minh
• Mục tiêu cần đạt :
Giúp HS
-Thấy đợc trong phong cách của Bác là sự kết hợp hài hoà giữ truyền thống
và hiện đại , giữa dân tộc và nhân loại , thanh cao và trong sáng
-Từ lòng kính yêu và tự hào về Bác , HS có ý thức tu dỡng , học tập , rènluyện theo gơng Bác Hồ
*Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
- Kiểm tra bài cũ
- GV giới thiệu bài
- Sống dài ngày ở Pháp , ở Anh
- Nói và viết thạo các thứ tiếng ngoạiquốc nh Pháp , Anh…
Trang 2- Trên đờng hoạt động cách mạng
- Trong lao động ( Ngời đã làm nhiềunghề)
- Học hỏi nghiêm túc ( đến đâu
Ng-ời cũng học hỏi , tìm hiểu văn hoánghệ thuật đến mức uyên thâm )
- Tiếp thu có định hớng ( tiếp thumọi cái đẹp , cái hay đồng thờivới việc phê phán những tiêu cựcchủ nghĩa t bản
- Diện tiếp xúc ( nhiều nớc , nhiềuvùng trên thế giới : cả ở phơng
Đông và phơng Tây ) Bác là ngời biết kế thừa và pháthuy các giá trị văn hoá
- Đó là kiểu mẫu của tinh thần tiếpnhận văn hoà ở Hồ Chí Minh 2- Vẻ đẹp trong phong cách sinh hoạtcủa Bác :
- Căn nhà của Bác : Chiếc nhà sànnhỏ bên cạnh cái ao , vẻn vẹn chỉ
có 2 phòng …
- Trang phục của Bác : Bộ quần áo
bà ba nâu , chiếc áo chấn thủ , đôidép lốp nh của của các chiến thủTrờng Sơn
- Bữa ăn của Bác : Đạm bạc ,không cầu kì nh cá kho , rauluộc , da ghém
- T trang của bác : ít ỏi , một chiếc
va ly với vài bộ quần áo …-Giản dị với những từ chỉ số lợng ítỏi
- Bình dị , trong sáng …
-Phơng pháp thuyết minh bằng sosánh
*So sánh cách sống của lãnh tụ HồChí Minh
*So sánh cách sống của Bác vớicác nhà hiền triết xa
Trang 3-Nêu bạt sự vĩ đại và bình dị , trongsáng của Bác
-Thể hiện niềm cảm phục tự hào củangời viết
-Nếp sống thanh đạm (…) -Không xem minh nằm ngoài nhânloại nh các thanh nhân siêu phàm-Không tự đề cao mình bởi sự khácmọi ngời, hơn mọi ngời, khôngkhông tự đặt mình lên mọi sự thôngthờng ở đời
-Sự bình dị gắn với thanh cao , trongsạch, tâm hồn không phảichịu đựngnhững toan tính vụ lợi
-Sống thanh bạch, giản dị , thể xáckhông phải gánh chịu những toantính bệnh tật
-Là vẻ đẹp vốn có tự nhiên gần gũi,không xa lạ với mọi ngời, mọi ngời
đều có thể học tập
III-Tổng kết
1-Nội dung :
- Tác phẩm đã ca ngợi vốn vănhoá sâu sắc kết hợp dân tộc với hiện
đại, cách sống bình dị trong sáng củaBác
2- Nghệ thuật:
-Tác phẩm kết hợp một số biệnpháp nghệ thuật nh:Liệt kê , sosánh…
-Hoạt động 3:Luyện tập
-Cho học sinh làm bài tập sau:
Trong số các bài thơ sau đây , bài thơ nào thể hiện rõ nhất lối giản dị mà thanhcao của Bác:Cảnh khuya , Rằm tháng giêng ,Pấc Pó hùng vĩ ,Tức cảnh Pác
Bó , Ngắm trăng
Hoạt động 4 :H ớng dẫn HS học bà i ở nhà
-Nhắc HS học lại lý thuyết
Trang 4Tiết : Sử dụng một số biện pháp trong văn bảnthuyết minh
*Mục tiêu cần đạt
Giúp HS :
-Hiểu việc sử dụng một số biện pháp nghệ thuật trong văn bản thuyếtminhlam chovăn bản thuyết mínhinh động , hấp dẫn
-Biết cách sử dụng một số biện pháp nghệ thuật vào văn bản thuyết minh
*Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1-G iáo viên:-chuẩn bị các bài tập , đoạn văn
-Bảng phụ
2-Học sinh :-Đọc bài trớc ở nhà , sạon bài theo hệ thống câu hỏi của sách giáokhoa
-Xem lại phần kiến thức về văn bản thuyết minh đã học ở lớp 8
*Tiến trình tổ chức các hoạt động dạy –học :
Hoạt động 1 :
1-Kiểm tra bài cũ :-Khái niệm và đặc điểm của văn bản thuyết minh?
-Khoanh tròn vào chữ cái đầu ý em cho là đúng
Muốn thuyết minh 1 đồ dùng , ngời ta cần phải làm những công việc gì ? A- Phải quan sát tìm hiểu cấu tạo của đồ dùng đó
B- Phải tìm hiểu kỹ tính năng của đồ dùng đó
C- Phải tìm hiểu cơ chế của đồ dùng đó
D- Kết hợp cả 3 nội dung trên
2-Giới thiệu bài :Để cung cấp các tri thức khách quan giúp con ngời có nhữnghiểu biết đúng đắn về sự vật ,ngoài việc hiểu về bản chất cấu tạo , thì ngờithuyết minh cần phải biết đa các biện pháp nghệ thuật để tăng sự hấp dẫn ,sinh động …
Hoạt động 2 :Hình thành kiến thức mới
Hoạt động của thầy và trò
Trang 5? Tác giả hiểu gì về sự “kỳ lạ “này
?Hãy chỉ ra những câu vănnêu khái
quát sự kỳ lạ của Hạ Long
-HS độc lập suy nghĩ :” Chính nớc
làm đá sống dậy Làm cho đá vốn bất
động và vô tri ,vô giác bỗng trở nên
sinh động …có tâm hồn ”
?Thông thờng khi giới thiệu 1 danh
lam thắng cảnh ngời ta sẽ giới thiệu gì
(Giới thiệu vị trí , kích thích , đặc
điểm )
?Nếu sử dụng phơng pháp liệt kê đối
chiếu nh :Hạ Long có nhiều nớc ,
nhiều đá , nhiều đảo , nhiều
hang động thì bài viết có thể làm nổi
bật vẻ đẹp kỳ lạ của Hạ Long đợc
không
- HS :Nếu thuyết minh bằng cách liệt
kê , đo đếm thì cha làm nổi bật đợc vẻ
đẹp kỳ lạ , hấp dẫn của vịnh
?So với văn bản thuyết minh đã học ,
văn bản này có gì khác
(HS chỉ ra yếu tố liên tởng , tợng )
?Ngoài ra tác giả còn sử dụng BPNT
2-Viết văn bản thuyết minh có sửdụng 1 số biện pháp nghệ thuật
Ví dụ :Hạ Long -Đá và nớc -Sự kỳ lạ của Hạ Long
-Sự kỳ lạ của Hạ Long là do đá và nớctạo thành
- Sử dụng yếu tố liên tởng , tởng ợng : Những cuộc dạo chơi trên nớc …
t BPNT:Miêu tả , so sánh , nhân hoá +) Nhân hoá khi tả đảo đá : gọichúng ta thập loại chúng sinh , thếgiới ngời , bọn ngời bằng đá hối hả trở
về +)Miêu tả , so sánh :Con thuyềnmỏng nh lá tre tự nó bập bềnh trênsóng nớc thuỷ triều …
- Bài viết đã cung cấp khách quan về
đối tợng
- Bài viết đã giới thiệu vịnh Hạ Longkhông chỉ là đá và nớc mà là một thếgiới sống động , có hồn Bài viết làmột bài thơ xuôi mời mọi ngời đếnthăm
Ghi nhớ :
-Văn bản thuyết minh có tính thuyếtphục , hấp dẫn cần sử dụng 1 số
Trang 6gì ?Chỉ ra các BPNT đó
?Việc sử dụng các biện pháp nghệ
thuật có làm mất đi tính khách quan
của đối tợng không
Việc sử dụng ấy có tác dụng gì
?Tác giả đã trình bày đợc sự kỳ ảo của
Hạ Lonh cha ? Trình bày đợc nh thế
là do đâu
?Làm thế nào để văn bản thuyết minh
đợc hấp dẫn , thuyết phục
II-Luyện tập :Bài tập 1 :Các phơng pháp thuyếtminh đợc sử dụng
+Định nghĩa :thuộc họ côn trùng 2cánh …
+Phân loại :các loại ruồi +Số liệu :
+Liệt kê ->Các BPNT:nhân hoá
Bài tập 2 :Đoạn văn này nhằm nói vềtập tính của chim cú dới dạng một ngộnhận
Trang 7“thuyết minh cái kéo ”
- Nhóm 2 :chuẩn bị đề bài “ thuyết
*Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1- Giáo viên :- chuẩn bị các bài tập
- Bảng phụ 2- Học sinh : Soạn bài , chuẩn bị các dàn ý
*Tiến trình tổ chức các hoạt đông dạy – học :
Hoạt động 1 :
-Kiểm tra bài cũ :
- GV giới thiệu bài mới
Hoạt động 2:Tổ chức học sinh luyện tập
Hoạt động của thầy và trò
-GV phân thành 2 nhóm
+Nhóm 1 : trình bày dàn ý cái kéo
+Nhóm 2 : trình bày dàn ý cái bút
Nội dung cần đạt
Trang 8nhận xét
-Gọi 1 em ở nhóm 1 trình bày mở
bài
(HS thảo luận – trả lời )
-Gọi 1 em trình bày thân bài
(GV cho học sinh nhận xét , sửa
-Làm bài tập :Thuyết minh cái cặp
-Chuẩn bị bài 2 “ Đấu tranh cho một thế giới hoà bình”
Bài 2 : Đấu tranh cho một thế giới hoà bình
*Mục tiêu cần đạt
Giúp HS :
-Hiểu đợc nội dung vấn đề đặt ra trong văn bản : Nguy cơ chiến tranh hạt nhân
đang đe doạ toàn bộ sự sống trên trái đất ; nhiệm vụ cấp bách của toàn thểnhân lọi là ngăn chặn nguy cơ đó , là đấu tranh cho một thế giới hoà bình -Thấy đợc nghệ thuật nghị luận của tác giả :chứng cứ cụ thể , xác thực , cách
so sánh rõ ràng , giàu sức thuyết phục , lập luận chặt chẽ
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt
I-Tìm hiểu chung
Trang 9? Nêu bố cục của baì
-GV hớng dẫn cho HS đọc , giải thích
1 số từ khó
-Cho HS theo dõi phần 1
? Để làm rõ luận điểm này , tác giả đã
đua ra những luận cứ nào
đất +Tiếp …cho toàn thế giới : chạy đuachiến tranh hạt nhân là cực kỳ tốnkém
+Tiếp …điểm xuất phát của nó : chiếntranh hạt nhân là hành động cực kỳphi lý
+ Còn lại : Ngăn chặn chiến tranh lànhiệm vụ của mọi ngời
-Phơng thức biểu đạt :Lập luận 2-Đọc và tìm hiểu từ khó
II- Phân tích 1-Nguy cơ chiến tranh hạt nhân đedoạ sự sống trên trái đất
-Lý lẽ :+Chiến tranh hạt nhân là sự tàn pháhuỷ diệt (vềlý thuyết có thể tiêu diệt …hệ mặt trời )
+ Phát minh hạt nhân quyết định sựsống còn trên thế giới (không có một
đứa con nào …vận mệnh thế giới )-Chứng cớ :
+Ngày 8 –8 –1986 , hơn 50000đầu
đạn hạt nhân đã đợc bố trí khắp hànhtinh
+ Tất cả mọi ngời ngồi trên một thùng
4 tấn thuốc nổ + Tất cả chỗ đó nổ tung lên sẽ làmbiến chuyển hết thảy
- Lý lẽ kết hợp với dẫn chứng
- Lý lẽ và dẫn chứng đều dựa trên sựtính toán khoa học
- Lý lẽ và chứng cớ kết hợp với sựbộc lộ trực tiếp thái độ của tác giả
Trang 10? Những điều đó khiến đoạn văn có
tác động nh thế nào đến với ngời đọc
? Qua các phơng tiện thông tin đại
chúng , em có biết thêm gì về nguy cơ
chiến tranh hạt nhân vẫn đe doạ cuộc
sống trái đất
( HS thảo luận )
GV cho HS theo dõi phần 2
? Những chứng cớ nào dợc đa ra đeer
nói về cuộc chiến tranh hạt nhân trong
lĩnh vực quân sự
? ở đây cách lập luận của tác giả có
gì đặc biệt
? Em nghĩ gì về cách lập luận này
? Đoạn van này gợi cho em cảm nghĩ
sâu sắc nào về chiến tranh hạt nhân
GV cho HS theo dõi phần 3
? Phần 3 có gì đặc biệt về hình thức
? Theo tác giả , trái đất chỉ là cái
- Tác động vào nhận thức của ngời
đọc về sức mạnh ghê gớm của vũkhí hạt nhân
- Khơi gợi sự đồng tình của ngời
đọc
2-Chạy đua chiến tranh hạt nhân làcực kỳ tốn kém
- Chi phí hàng trăm tỷ đô la để tạomáy bay ném bom chiến lợc , tênlửa vợt đại châu …
-Chứng cớ cụ thể , xác thực : 100tỷ đô
la , 100 máy bay ném bom chiến lợcB1B…
- Dùng so sánh đối lập : một bên chiphí tạo sức mạnh hủ diệt tơng đơngvới một bên dùng chi phí đó đểcứu hàng trrăm triệu ngời nghèokhổ , hàng tỷ ngời đợc phòng bệnh
- Làm nổi bật sự tốn kém ghê gớmcủa cuộc chạy đua chiến tranh hạtnhân
- Nêu bật sự vô nhân đạo
- Cuộc chạy đua chiến tranh hạtnhân là cực kỳ vô lý và tốn kém ,vô nhân đạo nhất
- Cần loại bỏ chiến tranh hạt nhân vìcuộc sống hoà bình
3- Chiến tranh hạt nhân là hành độngcực kỳ phi lý
- Từ “trái đất” lặp lại 2 lần ->nhấnmạnh ý: trái đất là thứ thiêng liêngcao cả , đáng đơc chúng ta yêu quý, trân trọng ,không đợc xâm phạmhuỷ hoại trái đất
- Trong vũ trụ , trái đất là hành tinh
Trang 11làng nhỏ trong vũ trụ nhng là nơi
độc nhất có phép màu của sự sống
trong hệ mặt trời Em hiểu nh thế
nào về ý nghĩa ấy
? Quá trình sống trên trái đất đợc tác
giả hình dung nh thế nào Có gì đọc
đáo trong lập luận của tác giả
? Em hiểu nh thế nào về sự hình dung
đó của tác giả
? Từ đó em hiểu gì về lời bình luận
của tác giả ở phần cuối văn bản “
Trong thời đại hoàng kim …xuất phát
của nó”
- HS theo dõi phần 4
? Phần 4 có mấy nội dung
+Một đoạn nói về việc của chúng ta
+Thái độ của tác giả
…trải qua bốn kỷ địa chất , con
ng-ời mới hát hay hơn con chim vàmới chết vì yêu
-> Các số liệu khoa học đợc làm sinh
đáng xấu hổ , là đi ngợc lại lý trí 4- Nhiệm vụ của mọi ng ời :
- Đó là của công luận thế giới chốngchiến tranh
- Là tiếng nói yêu chuộng hoà bìnhtrên trái đất của nhân dân thế giới
- Thông điệp về một cuộc ssống đãtừng tồn tại nơi trái đất
- Thông điệp về những kẻ đã xoá bỏcuộc sống trên trái đất này
III- Tổng kết :1- Nội dung 2- Nghệ thuật
Hoạt động 3 : Luyện tập
Trang 12
Nêu cách lập luận của tác giả trong bài văn
Hoạt động 4 :Hớng dẫn học bài ở nhà :
-Học bài cũ
-Chuẩn bị bài mới “ Phơng châm hội thoại”
Tiết : Phơng châm hội thoại ( tiếp theo )
- GV cho HS lấy các ví dụ tơng tự
? Dân gian thờng có những câu tục
ngữ nào để dăn dạy con cháu trong
Nội dung cần đạt
I- Ph ơng châm quan hệ
- Không hớng vào đề tài giao tiếp
->Mọi ngời không hiểu nhau, khôngthực hiện đợc nội dung giao tiếp
- Ông nói gà , bà nói vịt
Trang 13giao tiếp
? Qua đó có thể rút ra bài học gì trong
giao tiếp
? Trong tiếng Việt , có những thành
ngữ nh : Dây cà ra dây muống , lúng
búng nh ngời ngậm hột thị …
Những thành ngữ này dùng để chỉ
cách nói nh thế nào
? Theo em những cách nói đó ảnh
h-ởng nh thế nào trong giao tiếp
GV kể câu chuyện vui “ Đặc sản
Tây ban nha”
? Qua đó có thể rút ra bài học gì trong
GV kể một vài câu chuyệnvề phép
lịch sự trong giao tiếp
- Làm cho ngời nghe khó tiếp nhậnhoặc tiếp nhận không đúng nộidung đợc truyền đạt
Cần chú ý nói ngắn gọn , rànhmạch
I- Ph ơng châm lịch sự :
- Vì họ đều nhận của nhau tình cảm
Khi giao tiếp cần tế nhị , tôn trọngngời khác
Trang 14Tiết : Sử dụng yếu tố miêu tả trong văn thuyết minh
-Kiểm tra bài cũ :
-GV giới thiệu bài mới :
Hoạt động 2 : Tổ chức các hoạt động dạy – học
Hoạt động của thầy và trò
Bài văn : Cây chuối trong đời sống
Việt Nam -Đối tợng thuyết minh : Cây chuối
=>Cách đặt nhan đề gợi sự gần gũi , ýnghĩa to lớn không thể thiếu của câychuối đối với con ngời , dân tộc ViệtNam
-Nội dung thuyết minh :+Sự có mặt và phát triển của chuối ởkhắp đất nớc
+Tác dụng của chuối đối với ngời dânViệt Nam
+Giới thiệu về quả chuối -Tác giả đã đa yếu tố miêu tả vàotrong bài văn
-Thân chuối mềm vơn lên nh nhữngtrụ cột nhẵn bóng
-Chuối phát triển nhanh , chuối mẹ đẻchuối con
=>Làm cho đối tợng cụ thể , sống
động , giúp ngời đọc dễ nhận thấy sự
Trang 15( Có những nội dung thuyết minh
mang tính trừu tợng , có những nội
dung mang tính hình ảnh )=>phải có
ytố miêu tả thì ngời đọc mới dễ cảm
dễ hiểu
GV so sánh giữa 2 văn bản : có sử
dụng và không sử dụng ytố miêu tả
-Cho HS nhận xét
? Qua ví dụ , em rút ra đợc kinh
nghiện gì khi làm bài văn thuyết minh
HS đọc ghi nhớ ( SGK )
? Nhìn vào ví dụ cho biét ngời viết
văn đa ytố miêu tả vào bằng cách
+Miêu tả chỉ dừng lại ở việc tái hiệnhình ảnh =>cần lựa chọn , sử dụng ytốmiêu tả 1 cách hợp lý , không đợc lạmdụng
+Có sử dụng đan xen những câu có ýnghĩa miêu tả với những câu có ý.-Hiểu đợc phơng châm hội thoại không phải là những quy định bắt buộc trongmọi tính huống giao tiếp ; vì nhiều lý do khác nhau , các phơng châm hội thoại
có khi không đợc tuân thủ
*Tiến trình giờ dạy :
Hoạt động 1 : Khởi động.
-Kiểm tra bài cũ :
-GV giới thiệu bài mới
Hoạt động 2 : Tổ chức các hoạt động dạy – học
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt
Trang 16GV cho HS đọc truyện “ Chào hỏi”
? Hội thoại trong câu chuyện đợc thể
hiện ở câu nào
? Lời chào của anh chàng ngốc đợc
thực hiện trong tình huống gì
? Lời chào của anh chàng rể có đợc
xem là thái độ lịch sự không Vì sao
Cho HS trả lời câu hỏi 1
GV lấy ví dụ :” Lời nói dối chân
thật”
? Tại sao trong trờng hợp này , ngời
mẹ lại nói dối
? Qua ví dụ đó , em rút ra đợc trờng
hợp nào không đợc tuân thủ trong
giao tiếp
-GV kể câu chuyện “ Kho báu trong
vờn cây”
? Ngời cha nói gì với con Nh vậy
ng-ời cha có tuân thủ về phơng châm hội
thoại không
? Tại sao ngời cha phải nói với con
điều đó
? Qua câu chuyện , em rút ra điều gì
khi giao tiếp
Đọc lại chuyện : Chào hỏi
I-Quan hệ giữa ph ơng châm hội thoạivới tình huống giao tiếp
-Có chuyện gì thế ?-Có gì đâu!Bác làm việc vất vả lắmphải không ?
-Ngời nói muốn gây sự chú ý , muốnngời nghe hiểu câu nói theo 1 nghĩahàm ẩn nào đó
-Do vô ý , vụng về , thiếu văn hoá
Trang 17Hoạt động 4 : Hớng dẫn học bài ở nhà
-Nắm lại kiến thức
Chuẩn bị bài mới
Tiết : Xng hô trong hội thoại
*Mục tiêu cần đạt : Giúp HS
-Hiểu đợc sự tinh tế , phong phú và giàu sắc thái biểu cảm của hệ thống từngữ xng hô trong tiếng Việt
-Hiểu rõ mối quan hệ chặt chẽ giữa việc sử dụng từ ngữ xng hô với tìnhhuống giao tiếp
-Nắm vững và sử dụng thích hợp từ ngữ xng hô
*Tiến trình giờ dạy :
Hoạt động 1 : Khởi động
-Kiểm tra : Nêu các phơng châm hội thoại
Gv lấy ví dụ , HS chỉ ra phơng châm hội thoại
-GV giớ thiệu bài mới
Hoạt động 2 : Tổ chức các hoati động dạy – học
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt
I-Từ ngữ x ng hô trong hội thoại
Trang 18? Hãy nêu 1 số từ ngữ xng hô trong
tiếng Việt
GV lấy ví dụ :
Tớ rất vui khi thấy bạn đến chơi
? Cách xng hô ở đây cho ta thấy ngời
nói , ngời nghe có quan hệ nh thế
nào Tình cảm của ngời nói ra sao
GV đa ví dụ khác :
Tao không muốn mày đến chơi nhà
tao
? Cách xng hô cho thấy quan hệ gì
giữa ngời nói và ngời nghe Tình cảm
của ngời nói nh thế nào
GV lấy thêm ví dụ :
-Ông mày chẳng thèm nghe mày nói
-Ta chẳng them nghe
-Bọn này chẳng buồn nghe mày nói
? Giải thích sự thay đổi đó
-Ngôi 1: tôi , ta , tao , tớ , mình ,
ông , em , anh
-Ngôi 1 số nhiều : chúng tôi , chúng ta, chúng tao , chúng mình , bọn em
-Hệ thống từngữ xng hô trong TV rấtphong phú , tinh tế , giàu sắc thái biểucảm =>Ngời giao tiếp phải dựa vàongữ cảnh để lựa chọn cho thích hợp
II-Việc dùng từ ngữ x ng hô trong hộithoại
a) Em – anh ( dế Choắt- Dế Mèn )
Ta – chú mày ( Dế mèn – Dế Choắt)
b)Tôi – anh ( Dế Choắt – Dế Mèn
và ngợc lại )
*Sự khác nhau là do :-Đoạn 1 :Sự xng hô bất bình đẳng của
1 kẻ ở vị thế yếu thấy mình thấp hèn
và ngời khác có vị thế mạnh
Trang 19? Qua bài tập rút ra ghi nhớ gì
Hs đọc ghi nhớ ( SGK)
-Đoạn 2: xng hô bình đẳng
*Vì tình huống giao tiếp khác nhau
Dế Choắt không tự coi mình là đàn
em cần nhờ và nơng tựa nữa
-Khi giao tiếp phải căn cứ vào đối ợng và đặc điểm của tình huống giaotiếp để xng hô cho thích hợp
-Nắm lại các đơn vị kiến thức đã học trong bài
-Lam các bài tập còn lại
-Chuẩn bị bài kiểm tra
Tiết : Viết bài làm văn số 1 Văn thuyết minh–
GV kiểm tra sự chuẩn bị của HS
Hoạt động 2 :GV ghi đề bài lên bảng
Đề bài :
Đọc đoạn văn sau , trả lời bằng cách khoanh vào chữ cái đầu câu trả lời đúng
Trang 20“ Trên những con tàu vợt trùng dơng , Ngời đã ghé lại nhiều hải cảng , đã thăm các nớc châu Phi , châu á ”
1-Đoạn văn trên thuộc tác phẩm nào
A- Phong cánh Hồ Chí Minh
B- Đấu trang cho một thế giớ hoà bình
C- Tuyên bố thế giới về quyền tự do
2-Đoạn văn sử dụng phơng thức biểu đạt nào
5-Khi nào cần thuyết minh sự vật một cách hình tợng , bóng bảy
A- khi thuyết minh các đặc điểm cụ thể dễ thấy của đối tợng
B- Khi thuyết minh các đặc điểm trừu tợng , khó thấy của đối tợng
C- Khi muốn cho văn bản thuyết minh đợc sinh động , hấp dẫn
D- Khi muốn trình bày rõ diễn biến của sự vật
6-Điêù cần tránh khi thuyết minh kết hợp với một số biện pháp nghệ thuật làgì
A- Sử dụng đúng lúc , đúng chỗ
B- Kết hợp với các phơng pháp thuyết minh
C- Làm lu mờ đối tợng thuyết minh
D- Làm đối tuợng thuyết minh đợc nổi bật
7-Những vấn đề nêu ra trong bản “tuyên bố” trực tiếp liên quan đến bối cảnhthế giới vào thời điểm nào
A- những năm cuối thế kỷ 19
B- những năm đầu thế kỷ 20
C- những năm giữa thế kỷ 20
D- những năm cuối thế kỷ 20
8-Để không vi phạm các phơng châm hội thoại cần phải làm gì
A- Nắm đợc các đặc điểm của tình hống giao tiếp
B- Hiểu rõ nội dung mình định nói
C- Biết im lặng khi cần thiết
Trang 21D- Phối hợp nhiều cách nói khác nhau
9-Trong những câu hỏi sau , câu hỏi nào không liên quan đến đặc điểm củatình huống giao tiếp
A- nói với ai?
B- Nói khi nào ?
C- anh , chị , bạn , cậu ,con ngời
D- thầy , tôi ta , tín chủ , trẫm , khanh
-Nội dung : Rõ ràng làm bật đợc đạc điểm , cấu tạo , tác dụng , cách sinh sống
và phát triển của cây lúa 5,0 đ
Cách trình bày cần có các biện pháp nghệ thuật để bài văn hấp dẫn , sinh động
Tiết : Chuyện ngời con gái Nam Xơng
-Tìm hiểu những thành công về nghệ thuật của tác phẩm : cách dựng truyện ,
sự sáng tạo trong việc kết hợp những yếu tố kỳ ảo với những tình tiết có thựctạo nên vẻ đẹp riêng của loại truyện kỳ
Trang 22*Tiến trình giờ dạy
Hoạt động 1 : Khởi động
-Kiểm tra bài cũ : ý nghĩa của bản tuyên bố với thế giới về quyền trẻ em -Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2 : Tổ chức các hoạt động dạy – học
Hoạt động của thầy và trò
ý các câu đối thoại :
-Giọng của đứa trẻ : ngây thơ , hồn
nhiên lhi nói với bố
-Giọng ngời chồng : tức giận khi ghen
Nội dung cần đạt
I-Tìm hiểu chung 1-Tác giả :
-Sống ở thế kỷ 16- XH có nhiều rốiren
-Là 1 dật sĩ tiêu biểu , chỉ làm quan 1năm
-Là ngời có nhân cách thanh cao.2-Tác phẩm
*Xuất xứ :-Truyền kỳ mạn lục : là tập truyện viếtbằng chữ Hán , theo lối văn xuôi cổ -Chuyện ngời con gái Nam Xơng làthiên thứ 16 trong 20 truyện củatruyền kỳ mạn lục , đợc tái tạo trên cơ
sở một truyện cổ tích Việt Nam _Đại ý :Kể về số phận của ngời congái Nam Xơng , qua đó ca ngợi vẻ đẹpcủa ngời phụ nữ trong XH phongkiến
*Bố cục :-Từ đầu đã qua rồi : Vũ Nơng và câuchuyện oan khuất
-Còn lại : Chuyện ly kỳ của Vũ Nơngsau khi nàng mất
2-Tìm hiểu từ khó 3-Hớng dẫn đọc
Trang 23, nài nỉ , van xin khi hối hận
-Giọng Vũ Nơng : khi chồng nghi oan
thì đau khổ , khi trò chuyện với Phan
? Cuộc đời Vũ Nơng thay đổi nh thế
nào khi tan giặc
? Kể tóm tắt câu chuyện oan khuất
4-Tóm tắt truyện
II-Phân tích 1-Vũ Nơng và câu chuyện oan khuất
*Phẩm chất của Vũ Nơng
-Đối với chồng :+C xử đúng mực , nhờng nhịn , giữgìn khuôn phép =>gia đình hạnh phúc
+Khi tiễn chồng đi lính : tình nghĩathắm thiết , không mong vinh hoa phúquý ; cảm thông trớc nỗi gian lao củachồng ; nói lên khắc khoải nhớ nhungcủa mình
+Khi chồng đi xa : nhớ thơng khôngnguôi , lấy cái bóng để an ủi mình
=>Nàng là một ngời vợ hiền , chungtình
-Đối với mẹ chồng :+Thơng yêu , quý trọng +Chăm sóc ân cần , chu đáo -Đối với con :
+Chăm sóc yêu thơng bằng tất cả tấmlòng
=>Nàng đã làm tròn bổn phận của
ng-ời con dâu hiếu thảo , ngng-ời vợ chungtình , một ngời mẹ hết lòng vì con ,
đảm đang , tháo vát
Trang 24của nàng
? Nỗi oan khuất của nàng là gì
? Nguyên nhân nào dẫn đến câu
chuyện oan khuất của nàng
( HS đa ra ý kiến thảo luận )
? Trong những nguyên nhân nào là
trực tiếp gây ra cái chết của nàng
? Nhận xét gì về cách dẫn dắt truyện
của tác giả
? Từ cái chết oan khuất của nàng ,
truyện muốn nói với ngời đọc điều gì
? Nhận xét gì về cách giải oan của tác
giả Chỉ rõ cách giải oan độc đáo đó
? Cách giải oan đó có tác dụng gì
-Nàng bị nghi là thất tiết ->nàng đãchết để chứng minh sự trong sáng
*Nguyên nhân :
-Cuộc hôn nhân gợng ép , không bình
đẳng -Tính cách của Trơng Sinh -Do sự hồ đồ , độc đoán của TrơngSinh , không bình tĩnh để ngoài tainhững lời phân trần của vợ
-Do cái bóng trong lời nói của bé Đản
-Cái bóng là nguồn gốc trực tiếp của
bi kịch – Cái bóng cũng chính là
Tr-ơng Sinh +cái bóng là tình yêu , nỗi nhớ , là sựtôn thờ
+vì xa chồng mà nghĩ ra cái bóng để
an ủi mình lúc cô đơn +Cái bóng tạo ra sự nghi ngờ , ghentuông
->Dẫn dắt truyện khéo léo , tạo tìnhhuống bất ngờ
*ý nghĩa của truyện :
-Khi vợ chồng không hiểu nhau thì dù
có yêu thơng đến đâu cũng sẽ dẫn đến
bi kịch -Tố cáo xã hội phong kiến đã dungtúng cho những kẻ làm trai vũ phu ,
hồ đồ -Cảm thơng cho số phận oan nghiệtcủa ngời phụ nữ đức hạnh nhng không
Trang 25Giảng : Chính những ngời mà nàng
dành tình cảm yêu nhất đã đẩy nàng
đến cái chết =>Nỗi đau giằng xé,
? Tại sao Vũ Nơng đợc giải oan mà
tác giả vẫn xây dựng tiếp đoạn cuối
làm giảm đi tính bi kịch không Chi
tiết nào nói đợc điều đó
? Có thể nói , chi tiết đó vừa có tính
hiện thực vừa có tính nhân đạo đợc
-Xen kẽ giữa yếu tố thực và ảo =>Thếgiớ kỳ ảo , lung linh mơ hồ trở nêngần gũi với cuộc đời thực , tăng độ tincậy , khiến ngời đọc không cảm thấyngỡ ngàng
-Hoàn chỉnh vẻ đẹp vốn có của Vũ
N-ơng -Khao khát đợc phục hồi nhân cách -Tạo nên kết thúc có hậu
*Không :-Chi tiết Vũ Nơng trở về giữa dòngchỉ là ảo ảnh ; Vũ Nơng trở về thựcchất là sự chia ly vĩnh viễn
III-Tổng kết :
1-Nội dung :2-Nghệ thuật -Xây dựng tình huống , diễn tả tâm
lý -phát triển truyện hợp lý , các tìnhtiết đợc lồng vào nhau
-Đa yếu tố kỳ ảo : sinh động , hấpdẫn
Trang 26Hoạt động 3: Luyện tập
Bài tập 1 : Điền Đ- S vào cuối mỗi nhận xét sau :
a) Chuyện ngời con gái Nam Xơng có giá trị nhân đạo
b) có gía trị hiện thực
c) Chuyện phản ánh cuộc chiến tranh phong kiến
d) Tác phẩm kết thúc có hậu và không mang tính bi kịch
Bài tập 2 : Truyện có thể kết thúc ở chỗ nào Việc sáng tạo phần Vũ Nơng
sống dới thuỷ cung có tác dụng gì Hãy chuyển 1 đoạn kể có lời đối thoại n\vthành lời kể của em
-Giúp HS biết 2 cách dẫn trực tiếp và cách dẫn gián tiếp
-Luyện tập để biết cách vận dụng
*Tiến trình giờ dạy
Hoạt động 1 : Khởi động
-Kiểm tra bài cũ
-GV giới thiệu bài mới
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
Hoạt động của thầy và trò
Đọc ví dụ a
? Trong ví dụ , ai là ngời kể chuyện
? Câu in đậm cho ta biết điều gì
Nôi dung cần đạt I-Cách dẫn trực tiếp
- Ví dụ a : lời nói của nhân vật “cháu”=>Nhắc lại lời của mình đã
Trang 27Đào núi và lấp biển ”
?Ngời viết đã nhắc lại lời của ai
-GV lấy ví dụ : Hôm qua nó quả
quyết với tôi rằng:
“Ngày mai tôi sẽ đến nhà anh chơi”
? Ví dụ trên đã sử dụng cách dẫn nào
Chỉ rõ
? Có thể chuyển sang cách dẫn gián
nói với bác lái xe cho ngời khácnghe
=>nhắc lại nguyên vẹn
-Ví dụ ( b): ý nghĩ của nhân vật
=>Nhắc lại lời hay ý nghĩ của ngờihoặc nhân vật 1 cách nguyên vẹn ; đ-
ợc đặt trong dấu ngoặc kép
II-Cách dẫn gián tiếp
=>Thuật lại lời nói hay ý nghĩ của
ng-ời hoặc nhân vật có điều chỉnh chothích hợp , không cần đặt trong dấungoặc kép
Trang 28tiếp đợc không Nêu cách chuyển
? Muốn chuyển từ dẫn trực tiếp sang
*Chú ý : Muốn chuyển từ trực tiếp
sang gián tiếp bằng cách :-Bỏ dấu 2 chấm và dấu ngoặc kép -Chuyển chủ ngữ ở lời trực tiếp sang 1ngôi thích hợp
-Thay đổi các từ định vị thời gian chohợp lý
III-Luyện tập
Hoạt động 4 : Hớng dẫn học bài ở nhà
-Nắm lại kiến thức đã học
-Làm bài tập còn lại
-Chuẩn bị bài mới
Tiết : Sự phát triển của từ vựng
*Mục tiêu cần đạt
Giúp HS nắm đợc :
-Từ vựng của một ngôn ngữ không ngừng phát triển
-Sự phát triển của từ vựng đợc diễn ra trớc hết theo cách phát triển nghĩa của
từ thành nhiều nghĩa trên cơ sở nghĩa gốc
Có 2 phơng thức chuyển nghĩa
*Tiến trình giờ dạy
Hoạt động 1 : Khởi động
-Kiểm tra bài cũ
-GV giới thiệu bài mới
Hoạt động 2:
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt
I-Sự biến đổi và phát triển nghĩa
Trang 29? Trong bài “ Vào nhà ngục Quảng
Đông cảm tác” có câu : Bủa tay ôm
chặt bồ kinh tế
-Từ “ kinh tế” có nghĩa nh thế nào
? Ngày nay còn hiểu theo nghĩa mà
Phan Bội Châu đã dùng không
? Qua đó em có nhận xét gì về nghĩa
của từ
-GV đa ví dụ : từ “ đầu”
? Từ “ đầu”có nghĩa gì ?
? Trong những từ sau , từ “ đầu” có
nghĩa nh thế nào : đầu làng , đầu đề ,
đầu giờng , đi đầu
? Nhận xét nghĩa của từ “ đầu” trong
-Hình thành các nghĩa mới cùng tồ tại
với nghĩa gốc và có quan hệ với nghĩa
? Xác định nghĩa của từ “ tay”
? Từ nào đợc dùng theo nghĩa
chuyển Chuyển theo phơng thức
nào
? Qua 2 ví dụ , em thấy có mấy phơng
thức chuyển nghĩa của từ ngữ
=>HS đọc ghi nhớ
của từ ngữ
-Kinh tế : kinh bang tế thế , trị nớc ,cứu đời =>Câu thơ có ý : tác giả ôm
ấp hoài bão trông coi việc nớc
-Nghĩa của từ không phải bất biến
Nó có thể thay đổi theo thời gian Cónhững nghĩa cũ mất đi , có nhữngnghĩa mới đợc hình thành
-Từ “ đầu” có nhiều nghĩa mới vàcũng có quan hệ với nghĩa gốc
II-Phơng thức chuyển nghĩa của từ
-Có 2 phơng thức chuyển nghĩa phổbiến trong ngôn ngữ : ẩn dụ và hoán
dụ
Trang 30-GV giới thiệu bài mới
Hoạt động 2:Hớng dẫn luyện tập
Hoạt động của thầy và trò
-GV cho HS đọc 3 tình huống trong
Trang 31tắt có vai trò nh thế nào
_ HS tìm 1số tình huống khác cần
phải tóm tắt
-HS đọc bài tập 2:
?Các sự việc chính đã nêu đầy đủ
ch-a Có thiếu sự việc nào quch-an trọng
Cho HS viết đoạn tóm tắt tác phẩm “
Chuyện ngời con gái Nam Xơng”
II-Thực hành tóm tắt một văn bản tự
sự
-Khi tóm tắt cần phải chú ý ngắn gọnnhng cần phải đầy đủ các nhân vật và
Trang 32Tiết : Chuyện cũ trong phủ chúa Trịnh
(Trích Vũ trung tuỳ bút )
*Mục tiêu cần đạt : Giúp HS
-Thấy đợc cuộc sống xa hoa của vua chúa , sự nhũng nhiễu của quan lại thời
Lê - Trịnh và thái độ phê phán của tác giả
-Bớc đầu nhận biết đặc trng cơ bản của thể tuỳ bút đời xa và đánh giả đợcgiá trị nghệ thuật của những dòng ghi chép đầy tính hiện thực này
*Tiến trình giờ dạy
Hoạt động 1: Khởi động
-Kiểm tra bài cũ
-Gới thiệu bài mới
Hoạt động 2: Đọc hiểu văn bản
Hoạt động của thầy và trò
? Nêu những hiểu biết về tác giả
? Nêu những hiểu biết về tác phẩm
Hổ -Quê hơng : làng Đan Loan , huyện
Đờng An , tỉnh Hải Dơng ( nay làNhân Quyền , Bình Giang )
-Là ngời có trí tuệ hơn ngời , có phẩmchất thanh cao
-Ông để lại cho đời nhiều tác phẩmgồm nhiều thể loại , nhiều lĩnh vực :khảo cứu , sáng tác văn chơng
2-Tác phẩm-Vũ trung tuỳ bút (theo ngọn bút viếttrong khi ma )gồm có 88 mẩu chuyệnnhỏ viết theo thể tuỳ bút ghi lại hiệnthực của nớc ta thế kỷ 19
-Đọan trích miêu tả cuộc sống xahoa , ăn chơi xa xỉ không màng đếnquốc gia đại sự của quan lại thờiTrịnh Sâm
3-Tìm hiểu 1 số từ khó 4-Đọc –tóm tắt
Trang 33văn rồi mới đọc văn bản
-Cho hs tìm bố cục
? Thói ăn chơi của Trịnh Sâm đợc tác
giả thể hiện qua các chi tiết nào
?Hình dung 1 cảnh tợng ăn chơi nh
thế nào
?Cái thú ăn chơi của chúa đợc ghi
bằng những sự việc nào
? Những sự việc ấy cho thấy chúa
Trịnh đã thoả mãn thú ăn chơi của
mình theo cách nào
? Em có suy nghĩ gì về cái cách hởng
thụ đó của chúa
? Qua cách miêu tả của tác giả , em
hiểu gì về cách sống của vua chúa
thời phong kiến suy tàn
? Có nhận xét gì về lời văn ghi chép
của tác giả
? Tại sao cảnh đẹp mà tác giả lại viết
Đó là “ triệu bất tờng” Điều đó có ý
5-Bố cục : 2 phần -Từ đầu triệu bất thờng :Thú ănchơi của chúa Trịnh
-Còn lại : Sự tham lam và nhũng nhiễucủa quan lại trong phủ chúa
II-Phân tích 1-Thú ăn chơi của chúa Trịnh -Cho xây các cung điện , đình đài ởkhắp các nơi để ngắm
-Tháng 3 , 4 lần , chúa tổ chức đi dạochơi ở Hồ tây =>Huy động bao nhiêungời cùng tham gia vào cuộc chơi đó -Cho ngời tìm thu , cớp đoạt báu vậttrong thiên hạ
=>Tốn kém , xô bồ , thiếu văn hoá
-Ra sức vơ vét của quý trong thiên hạ -Lấy cả cây đa to phải 1 cơ binhkhiêng từ bên bờ bắc mang về
-Trong phủ bày vẽ ra cảnh núi nontrông nh bến bể , đầu non
-Dùng quyền lực cỡng đoạt -Không ngại công sức tốn kếm củamọi ngời
->Đó chính là sự hởng thụ cái đẹpkhông chính đáng Đó thực chất là sựchiếm đoạt
-Chỉ lo ăn chơi xa xỉ , không lo đếnviệc nớc , ăn chơi bằng quyền lực ,thiếu văn hoá và hết sức tham lam -Lời văn khách quan , liệt kê ra hàngloạt cách ăn chơi không 1 lời bìnhluận ->đó là lời phê phán gay gắt đốivới bọn quan lại bấy giờ
->Cảnh đó dự báo cảnh tang thơng tantác , báo hiệu sự suy vong tất yếu của
1 triều đại chỉ lo ăn chơi hởng lạc trên
Trang 34nghĩa gì
?Bọn quan lại đợc tác giả ghi và thể
hiện nh thế nào
HS tìm những chi tiết chứng minh
?Chúng thừa gió , bẻ măng nh thế nào
? Thủ đoạn của chúng đã gây tai hoạ
nh thế nào cho dân lành
-Hình ảnh ngời dân đợc hiện lên nh
thế nào
? Kết thúc bài tuỳ bút tác giả đã kể lại
sự thật trong nhà của mình nhằm mục
đích gì
HS nắm lại nội dung – nghệ thuật
? So với bài tuỳ buý đã học nh “ Mùa
xuân của tôi” em nhận thấy : Tuỳ bút
cổ có gì khác tuỳ bút hiện đại
Hoạt động 3: Luyện tập
GV cho HS viết đoạn văn ngắn trình
bày những hiểu biết của mình về tình
trạng đất nớc ta vào thời vua Lê - chúa
kỷ 19 , đồng thời phản ánh cuộc sốngkhổ cực , điêu đứng của nhân dân 2-Nghệ thuật
-Tôn trọng sự thật -Những chi tiết , những sự việc đợcchọn lọc , đợc sắp xếp hợp lý
Hoạt động 4: Hớng dẫn học bài ở nhà
-Nắm lại nội dung bài học
Trang 35-Phân tích hiện thực đất nớc ta trong đoạn trích : Chuyện cũ trong phủ chúa -Chuẩn bị bài mới “ Hoàng Lê nhất thống chí”
Tiết : Hoàng lê nhất thống chí
*Mục tiêu cần đạt : Giúp HS
-Cảm nhận đợc vẻ đẹp hào hùng của ngời anh hùng Nguyễn Huệ trong chiếncong đại phá quân Thanh , sự thảm bại của bọn xâm lợc và số phận của lũ vuaquan bán nớc
-Hiểu sơ bộ về thể loại và giá trị nghệ thuật của lối văn trần thuật kết hợpmiêu tả chân thực , sinh động
*Tiến trình giờ dạy
Hoạt động 1:
-Kiểm tra bài cũ
-Giới thiệu bài mới
Hoạt động 2: Đọc hiểu văn bản
Hoạt động của thầy và trò
? Nêu tác giả của tác phẩm
-GV giới thiệu thêm về tác giả
Nhng 2 tác giả chính viết là : NgôThì Chí ( 1753- 1788) , viết 7 hồi đầuNgô thì Du ( 1772- 1840 ) viết 7 hồitiếp theo
2-Tác phẩm
*Thể loại : Tiểu thuyết chơng hồi ,viết theo thể chí ( một thể văn vừa cótính chất văn học , vừa có tính chấtlịch sử )ghi chép lại sự thống nhất củavơng triều nhà Lê
*Xuất xứ đoạn trích : trích từ hồi thứ
14 – tái hiện lại hình ảnh của vị anh
Trang 36? Hình ảnh Nguyễn Huệ trong đoạn
đ-ợc hiện lên trong bối cảnh lịch sử nh
thế nào
? Trớc bối cảnh đó Nguyễn Huệ đã
làm gì
-Hành động đó cho ta hiểu điều gì
? Tại sao Nguyễn Huệ lại lập đàn tế
cáo trời đất Điều đó cho ta hiểu thêm
4 -Đọc và tóm tắt
5 –Bố cục : 3 phần + Từ đầu 25 tháng chạp năm MậuThân : Bắc Bình Vơng lên ngôi hoàng
đế , tự mình đốc xuất đại binh ra Bắcphá giặc
+ Tiếp .rồi kéo vào thành : Cuộchành binh tiến công đại thần tốc vàchiến thắng lẫy lừng của Quang Trung+ Còn lại : Tình cảnh của lũ bán nớc
và lũ cớp nớc
II- Phân tích 1-Hình t ợng anh hùng Nguyễn Huệ
- Là ngời văn võ song toàn , có tấmlòng yêu nớc và vì nghĩa lớn
- Biết tin giặc chiếm thành ThăngLong thì “ giận lắm”, định thân chinhcầm quân đi ngay->Căm giận lũ cớpnớc , bán nớc , có cá tính mạnh mẽ
- Tế cáo trời đất – chính vị hiệu ->biết lắng nghe và làm theo ý kiến củathuộc hạ
- Hỏi ngời cống sĩ ->luôn lắng nghe
và quan tâm đến ý dân , lòng dân
- Là ngời có trí tuệ sáng suốt , nhạybén trớc thời cuộc
+ Xét đoán tình hình + Khen , chê các tớng đúng ngời,
đúng việc
- Là ngời có tài mu lợc , nhìn xa trôngrộng và dùng binh nh thần
- Là ngời có tài dùng binh
Trang 37Cho HS phân tích lời dụ
? Em đọc đợc những cảm xúc nào
trong lời dụ của Nguyễn Huệ
?Theo em nguồn cảm hứng nàođã chi
phối ngòi bút của tác giả
? Qua các sự việc trên ta thấy ông là 1
vị vua nh thế nào
Theo dõi phần cuối văn bản
? Trong khi Tây Sơn tiến đánh nh vũ
bão thì cuộc sống của các tớng lĩnh
nhà Thanh và vua tôi Lê Chiêu Thống
diễn ra nh thế nào
? Điều này báo trớc số phận gì
? Tìm những chi tiết kể về sự thất bại
của quân giặc
HS tự lấy dẫn chứng
? Trong số các chi tiết kể về sự tháo
chạy của tớng lĩnh nhà Thanh , em
thấy chi tiết nào là hài hớc nhất , chi
tiết nào là bi thảm nhất
*Lời dụ :
- Có ý thức cao về chủ quyền đất nớc ( trong khoảng vũ trụ , đất nào , sao ấy )
- Hiểu rõ dã tâm của bọn phong kiếnphơng Bắc
- Tự hào về công lao đánh đuỏi giặcngoại xâm của cha ông
- Tin tởng ở chính nghĩa
=> Lời dụ nh có sự kết hợp hào khícủa “Hịch tớng sĩ” , có niềm tự hàocủa “ Bình Ngô đại cáo” Lời dụ nh 1bài hịch
=>Là 1 ông vua yêu nớc , sáng suốt,
có tài cầm quân 2- Chân dung bọn c ớp n ớc , bán n ớc
-Trong ngày tết họ chỉ lo vào yến tiệclinh đình
* Nguyên nhân thất bại :
Trang 38để chạy + Cùng chạy với lũ quân Thanh đangtháo chạy về nớc
+ Luôn mấy ngày không ăn
=>Đó là hài kịch : vì nó trái với điềukiện bình thờng : vua không còn ravua mà thành ra kẻ cớp đờng
-lũ cớp nớc : hèn nhát , bất tài , thamsống , sợ chết
-Lũ bán nớc : lũ đớn hèn nhục nhã, vôtrách nhiệm , bất tài , “ cõng rắn cắn
gà nhà” III-Tổng kết
1 – Nội dung : Đoạn trích là bứctranh sinh động đày tính hiện thực vềdiện mạo của tớng lĩnh nhà Thanh vànói lên sự đớn hèn của bầy tôi LêChiêu Thống đồng thời ca ngợi vẻ đẹpcủa ngời anh hùng Nguyễn Huệ,3- Nghệ thuật
-Lời văn kể chuyện rõ ràng , mạch lạc
-Sắp xếp sự việc trong truyện hợp lý
Hoạt động 4: Hớng dẫn học bài ở nhà
Trang 39- Nắm lại các kiến thức đã học
- Về làm bài tập : Phân tích hình tợng ngời anh hùng Nguyễn Huệ
- Chuẩn bị bài mới : Truyện Kiều
- Mợn từ ngữ của tiếng nớc ngoài
*Tiến trình giờ dạy
Hoạt động 1: Khởi động
-Kiểm tra bài cũ :
-GV giới thiệu bài
Hoạt động 2 : Hình thành kiến thức mới
Hoạt động của rhầy và trò
Gv tóm tắt kiến thức đã học : tiết trớc
phát triển từ vựng là phát triển nghĩa
của từ ngữ trên cơ sở nghĩa gốc của
chúng
- GV đa ra 1 số ví dụ : điện thoại , đặc
khu , di động , tri thức
? Những từ này có nghĩa không
Nghĩa cụ thể của chúng là gì
* Điện thoại : máy truyền tiếng
* Đặc khu: đơn vị hành chính đặc biệt
, có ý nghĩa quan trọng riêng về KT,
chính trị
* Kinh tế : tổng thể nói chung những
quan hệ SX của 1 hình thái XH- kinh
tế nhất định
? Hiện nay trên cơ sở những từ đã có
sẵn đó em có thể tạo ra những từ ngữ
khác có nghĩa mới đợc không
Cho hs giải nghĩa 1 số từ
? Tạo ra từ mới nh vậy nhằm mục
đích gì
=> Học sinh đọc ghi nhớ 1
Nội dung cần đạtI- Sự phát triển của từ vựng
- Điện thoại di động
- Sỏ hữu tri thức
- Sở hữ kinh tế
Trang 40? Qua ví dụ , sự phát triển của từ ngữ
tiếng Việt bằng cách nào
- Gv cho hs tạo từ mới theo cấu tạo
? Trong cuộc sống , em có thể thấy từ
Hán Việt đợc dùng trong giao tiếp
ngữ của nớc nào Lấy ví dụ
? Theo em có phải lúc nào ta cũng
- Nắm đợc những nét cơ bản về thân thế , sự nghiệp của tác giả
- Hiểu đợc , tóm tắt đợc truyện , hiểu đợc giá trị của truyện