Cuộc giao chiến giữa Đăm Săn và Mtao Mxây CHIẾN THẮNG MTAO MXÂY b.. Diễn biến cuộc chiến Hiệp 3 CHIẾN THẮNG MTAO MXÂY Múa khiên đuổi theo Mtao Mxây đâm mãi vẫn không thủng được y.. ĐĂM S
Trang 1(Trích Đăm Săn – sử thi Tây Nguyên)
NGỮ VĂN 10
Trang 2a Nguyên nhân xảy ra cuộc chiến
II ĐỌC HIỂU
1 Cuộc giao chiến giữa Đăm Săn và Mtao Mxây
CHIẾN THẮNG MTAO MXÂY
b Diễn biến cuộc chiến
Trang 6b Diễn biến cuộc chiến
Hiệp 1
Khiêu khích để Mtao Mxây múa trước Bị khích, múa “khiên kêu lạch xạch như quả mướp
khô”
Bình tĩnh, thản nhiên, mỉa mai xem khả năng của đối
thủ
Khoe khoang, khoác lác, tự xem mình là tướng quen đánh trận,
xéo nát đất đai thiên hạ.
=> Chủ động, tự tin. => Kém cỏi, tự cao, tự đại
CHIẾN THẮNG MTAO MXÂY
Trang 7Hiệp 2
Múa khiên tài giỏi: vừa khỏe vừa đẹp *
• Hốt hoảng bỏ chạy, bước cao bước thấp
• Chém Đăm Săn nhưng trượt chỉ trúng chão cột
trâu
Được miếng trầu của Hơ Nhị tiếp sức
càng mạnh thêm lên.* Cầu cứu Hơ Nhị ném trầu
=> Nhanh nhẹn, mạnh mẽ. => Yếu sức, hèn hạ.
Trang 8b Diễn biến cuộc chiến
Hiệp 3
CHIẾN THẮNG MTAO MXÂY
Múa khiên đuổi theo Mtao Mxây đâm mãi vẫn không
thủng được y
Cuộc chiến giằng co, quyết liệt
Vừa chạy vừa chống đỡ
Trang 9Hiệp 4
Cầu cứu ông Trời
được ông Trời mách nước ném chày vành vào tai
MM*
Giáp sắt trở thành vô dụng
(rơi loảng xoảng)
=> chiến thắng, xứng đáng là một anh hùng => thất bại thảm hại, ê chề.
Rượt đuổi, hỏi tội cướp vợ, giết và chặt đầu bêu ngoài
đường
Tháo chạy, cùng đường, ngã lăn xuống đất, cầu xin tha
mạng
Bị giết chết
Trang 11ĐĂM SĂN MTAO MXÂY
Kiên quyết thách đấu với MM Tần ngần, do dự, đắn đo
Múa khiên vừa đẹp, vừa giỏi Múa kém cỏi, khiên kêu lạch xạch như quả mướp khô
Ném chày mòn vào vành tai Mtao Mxây Giáp sắt rơi loảng xoảng
Cắt đầu Mtao Mxây bêu ngoài đường Tháo chạy, ngã lăn ra đất, van xin
Chém ĐS trượt, chỉ trúng chão cột trâu Đâm trúng MM nhưng không thủng
Trang 12c Kết quả cuộc chiến: CHIẾN THẮNG MTAO MXÂY
Trang 13a.Cuộc đối thoại giữa Đăm Săn với tôi tớ, dân làng Mtao Mxây
Đăm Săn đã thu phục được lòng dân
-Ba lần đối thoại:
Dân làng Mtao Mxây tình nguyện, nể
trọng, kính phục theo Đăm Săn
Trang 142.Hình tượng Đăm Săn trong tiệc ăn mừng chiến thắng
a.Cuộc đối thoại giữa Đăm Săn với tôi tớ, dân làng Mtao Mxây
Đoàn người đông như bầy cà tong, đặc như bầy thiêu thân,
ùn ùn như kiến như mối… Tôi tớ mang của cải về nhiều như
ong đi chuyển nước, như vò vẽ đi chuyển hoa, như bầy trai
gái đi giếng làng cõng nước.
*Hình ảnh đoàn người trở về
Trang 15a.Cuộc đối thoại giữa Đăm Săn với tôi tớ, dân làng Mtao Mxây
*Hình ảnh đoàn người trở về:
đông đúc, dân làng khắp mọi nơi, các tù trưởng khác cũng đến
Trang 162.Hình tượng Đăm Săn trong tiệc ăn mừng chiến thắng
a.Cuộc đối thoại giữa Đăm Săn với tôi tớ, dân làng Mtao Mxây
Lòng mến phục, thái độ tin tưởng tuyệt đối
mà mọi người dành cho Đăm Săn
Trang 17Ơ các con, ơ các con, hãy đi lấy rượu bắt trâu! Rượu năm ché, trâu dâng một con để cúng thần, cáo tổ tiên, cầu sức khỏe cho ta mới đi đánh kẻ thù, bắt tù binh, xéo nát đất đai một tù trưởng nhà giàu về Rượu bảy ché, trâu bảy con để dâng thần, cầu cho ta bình yên vô sự, nạn khỏi tai qua, lớn lên như sông nước, cao lên như cây rừng,
không ai bì kịp Hỡi anh em trong nhà, hỡi bà con trong làng, xin mời tất cả đến với ta!
b.Quang cảnh Đăm Săn ăn mừng chiến thắng:
Trang 18Thế là, bà con xem, nhà Đăm Săn đông nghịt khách, tôi tớ chật ních cả nhà ngoài Các khách tù trưởng đều từ phương xa đến …… Chàng mở tiệc ăn uống linh đình, thịt lợn, thịt trâu ăn không ngớt, thịt lợn ăn đến cháy đen hết ống le, thịt dê ăn đến cháy đen hết ống lồ
ô, máu bò máu trâu đọng đen khắp sàn hiên, dây cồng dây chiêng giăng như mạng nhện, chỉ vàng,chỉ đỏ như hoa dam piết Cảnh đó, đời ông bác ông cậu xưa làm gì có!
2.Hình tượng Đăm Săn trong tiệc ăn mừng chiến thắng
b.Quang cảnh Đăm Săn ăn mừng
chiến thắng:
Trang 19b.Quang cảnh Đăm Săn ăn mừng chiến thắng:
-Âm thanh: tiếng chiêng, tiếng cồng rộn rã, vui nhộn.*
=> Cuộc sống thịnh vượng, giàu có, sung túc, hùng mạnh.
Trang 20b.Quang cảnh Đăm Săn ăn mừng chiến thắng :
* Hình ảnh Đăm Săn:
-Trang phục:
Ngực quấn chéo một tấm mền chiến, mình khoác một tấm áo chiến, tai đeo nụ, đủ giáo gươm.*
-Ngoại hình:
Chàng nằm trên võng, tóc thả trên sàn, hứng tóc chàng ở dưới đất là một cái nong hoa Đôi mắt long lanh như mắt chim ghếch
ăn hoa tre… Bắp chân chàng to bằng cây xà ngang, bắp đùi chàng to bằng ống bễ.
Trang 21* Quang cảnh:
* Hình ảnh Đăm Săn:
Bản lĩnh, khí phách, trí tuệ và sức vóc hơn người.
Trang 22Ca ngợi người anh hùng Đăm Săn nổi bật giữa cộng đồng, thị tộc, không chỉ được thần linh yêu mến mà còn được nhân dân ủng hộ và tin yêu.
Trang 30Âm nhạc Tây Nguyên ( Đàn Tơ Nưng)
Trang 32Trang phục phổ biến của đồng bào Tây Nguyên
Trang 34Sinh hoạt văn hóa trong nhà rông của đồng bào các dân tộc *
Trang 36Đăm Săn đã dùng vũ khí gì để tiêu diệt được kẻ thù?
Trang 37Đăm Săn là sử thi viết về
đề tài gì?
Trang 39Đăm Săn phải lấy hai người vợ của chú theo tục lệ nào của người Tây Nguyên?
Trang 40Điền vào chỗ trống:
Sử thi là tác phẩm ……… dân gian có quy mô lớn sử dụng ngôn ngữ có vần, nhịp xây dựng những hình tượng nghệ thuật hoành tráng, hào hùng kể về nhiều biến cố lớn diễn ra trong đời sống cộng đồng của cư dân thời cổ đại.
Trang 41Đăm Săn đã được ai mách kế để tiêu diệt kẻ thù?
Trang 42Tên gọi khác của Mtao Mxây là gì?
Trang 43Bước cao bước thấp chạy hết bãi tây sang bãi đông
Trang 44Một lần xốc tới, chàng vượt một đồi tranh Một lần xốc tới nữa, chàng vươt một đồi lồ ô Chàng chạy vun vút qua phía đông, vun vút qua phía tây Chàng múa trên cao gió như bão Chàng múa dưới thấp, gió như lốc… Khi chàng múa chạy nước kiệu, quả núi ba lần rạn nứt, ba đồi tranh bật rễ bay tung.*
Hiệp 2
ĐĂM SĂN
Trang 45lại lọt vào miệng Đăm Săn nói lên điều gì ?*
Trang 46Chi tiết ông trời mách bảo cho Đăm Săn mang ý nghĩa gì ?*
Trang 48Đăm Săn, ngực quấn chéo mền chiến,
tai đeo nụ, đôi mắt long lanh, đầu đội khăn nhiễu ,bên mình gươm giáo.
ĐĂM SĂN *