CHƯƠNG I TÌM HIỂU VỀ TRƯỜNG MẪU GIÁO SÙNG NHƠN 1.1 Giới thiệu chung: Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn chính thức hoạt động là vào tháng 4 năm 1976, lúc đó trường chỉ có 3 phòng với 3 giáo viên gồm 1 hiệu trưởng, 1 hiệu phó và 1 giáo viên. Hiệu trưởng và hiệu phó điều tham gia việc dạy cho các em học sinh. Công tác giảng dạy và phòng học trong thời gian đầu rất khó khăn, phòng óc tạm bợ, công tác chuyên môn còn non kém, công tác chỉ đạo từ cấp trên xuống gặp nhiều trở ngại do đường xá và phương tiện vận chuyển không đầy đủ. Theo thời gian, nhờ sự cố gắng của bà con nhân dân, chính quyền và tập thể giáo viên nên trường dần khang trang và tiến bộ hơn về mọi mặt. Cho đến thời điểm này, trường tương đối đầy đủ và đảm bảo được công tác dạy và học cho các học sinh. Hiện toàn trường có 16 phòng gồm 10 phòng học, 1 phòng Hiệu trưởng, 1 phòng Hiệu phó, 1 phòng hành chính và 1 phòng y tế, 1 phòng âm nhạc,1 phòng văn thư. Trường có 1 cơ sở chính và 3 cơ sở phụ. Trong thời gian qua, địa phương đang xây dựng đề án “Nông thôn mới” nên cơ sở vật chất của trường được xây dựng mới, Phòng học thoáng mát, có khu vệ sinh riêng và đủ tiêu chuẩn, vị trí xây dựng của cơ sở chính và phụ đảm bảo yên tĩnh để các em học sinh tiếp thu việc học. Ngoài ra các thiết bị vui chơi của các em cũng dần hiện đại hóa và đa dạng. Nhiều năm liền trường Mẫu giáo Sùng Nhơn thực hiện tốt và thành công Phong trào thi đua “xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”.
Trang 1CHƯƠNG I TÌM HIỂU VỀ TRƯỜNG MẪU GIÁO SÙNG NHƠN 1.1 Giới thiệu chung:
Trường Mẫu giáo Sùng Nhơn chính thức hoạt động là vào tháng 4 năm 1976,lúc đó trường chỉ có 3 phòng với 3 giáo viên gồm 1 hiệu trưởng, 1 hiệu phó và 1 giáoviên Hiệu trưởng và hiệu phó điều tham gia việc dạy cho các em học sinh Công tácgiảng dạy và phòng học trong thời gian đầu rất khó khăn, phòng óc tạm bợ, công tácchuyên môn còn non kém, công tác chỉ đạo từ cấp trên xuống gặp nhiều trở ngại dođường xá và phương tiện vận chuyển không đầy đủ Theo thời gian, nhờ sự cố gắng của
bà con nhân dân, chính quyền và tập thể giáo viên nên trường dần khang trang và tiến
bộ hơn về mọi mặt
Cho đến thời điểm này, trường tương đối đầy đủ và đảm bảo được công tácdạy và học cho các học sinh Hiện toàn trường có 16 phòng gồm 10 phòng học, 1 phòngHiệu trưởng, 1 phòng Hiệu phó, 1 phòng hành chính và 1 phòng y tế, 1 phòng âmnhạc,1 phòng văn thư Trường có 1 cơ sở chính và 3 cơ sở phụ Trong thời gian qua, địaphương đang xây dựng đề án “Nông thôn mới” nên cơ sở vật chất của trường được xâydựng mới, Phòng học thoáng mát, có khu vệ sinh riêng và đủ tiêu chuẩn, vị trí xây dựngcủa cơ sở chính và phụ đảm bảo yên tĩnh để các em học sinh tiếp thu việc học Ngoài racác thiết bị vui chơi của các em cũng dần hiện đại hóa và đa dạng
Nhiều năm liền trường Mẫu giáo Sùng Nhơn thực hiện tốt và thành côngPhong trào thi đua “xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”
1.1.1 Tên trường và địa chỉ
- Tên trường : Trường Mẫu Giáo Sùng Nhơn
- Địa chỉ cơ sở chính : Thôn 2 Xã Sùng Nhơn, Huyện Đức Linh, Tỉnh Bình Thuận
- Cơ sở phụ: Gồm có 3 cơ sở + Thôn 3 Sùng Nhơn
+ Thôn 5 Sùng Nhơn+ Thôn 7 Sùng Nhơn
Trang 21.1.2 Độ tuổi và số lớp học
- Lớp mầm : độ tuổi là 3 tuổi, có 3 lớp
- Lớp chồi : độ tuổi là 4 tuổi, có 4 lớp
- Lớp lá : độ tuổi là 5 tuổi, có 3 lớp
Tổng cộng : trường có 10 lớp với độ tuổi là từ 3 tuổi đến 5 tuổi
1.1.3 Hệ thống quản lý của trường
- Hiệu Trưởng : Quản lý chung
- Hai hiệu phó: Hỗ trợ cho hiệu trưởng về công tác hành chính và chuyênmôn
- Các khối chuyên môn: Khối lá, Khối mầm và khối chồi; Các phòng bankhác: Kế toán, Thủ quỹ, Y tế, Cấp dưỡng, Văn phòng - văn thư …
* Chú thích : (1) Công tác chỉ đạo điều hành về hành chính, chuyên
Khối mầm c
Khối lá
Ban chấp hành công đoàn
Trang 31.2 Thông tin về đề tài thực tập
- Tên đề tài: Sưu tầm và tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mầm non
- Lý do chọn đề tài: Hiện nay công nghệ thông tin phát triển nhanh chóng cùng với
nó là sự phát triển của hệ thống điện thoại và mạng internet, điều đó thúc đẩy sựphát triển của xã hội nhưng mặt trái của nó cũng gây ra nhiều tác hại khôn lường,nhất là đối với trẻ nhỏ Chúng ta có thể thấy nhiều đứa trẻ lên ba , lên bốn cầm điệnthoại thông minh và “lướt” rất sành sỏi, nhưng thực chất những đứa trẻ dùng điệnthoại để làm gì? đa phần là sử dụng để xem các video, nghe nhạc và đặc biệt là chơiđiện tử… điều đó gây ra nhiều tác hại: Trẻ dễ thụ động, béo phì, đặc biệt dễ gây tổthương mắt vì tiếp xúc quá nhiều với màn hình điện thoại Bản thân tôi cũng cónhững đứa em, đứa cháu “mê” điện thoại vì đôi khi cha mẹ không có thời gian chơivới cháu, các cháu lại không biết cách tự tổ chức trò chơi và không biết nên chơi gì.Tôi rất mong muốn những đứa trẻ hiện nay được chơi những trò chơi của chúng tôingày xưa, được chạy nhảy, reo hò, được vận động và tranh nhau giành chiến thắng
để có một tuổi thơ đáng nhớ Vì vậy, tôi chọn đề tài “Sưu tầm và tổ chức trò chơidân gian cho trẻ mầm non” để những đứa trẻ mầm non được vui chơi, biết cáchchơi và giải trí bổ ích với những trò chơi dân gian, qua đó tôi cũng mong muốn các
em, các cháu tiếp tục giữ những trò chơi truyền thống đầy bổ ích này để có thể gieomầm cho những thế hệ tiếp theo, “chơi” cũng là một cách để học và phát triển, hoànthiện kỹ năng của mình
Trang 4+ Trò chơi: “Ô ăn quan”, “Thả diều”, “Cờ gánh”, “Bịt mắt đập niêu đất”,
CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐỀ TÀI
2.1 Cơ sở lý luận về tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ ở trường mầm non
2.1.1 Trò chơi dân gian
Trò chơi dân gian xuất hiện gắn liền với các hoạt động văn hóa và tín ngưỡngcủa con người thời tiền sử Xuất phát từ những hành động mang tính chất thần bí, cầuước, phù yểm ma thuật, hay những hành vi mô phỏng các hoạt động săn bắn và trồngtrọt Cùng với sự phát triển của xã hội, nhiều nghi thức tôn giáo mất dần ý nghĩa linhthiêng, chỉ còn giữ lại mục đích vui chơi giải trí cho cộng đồng Vì vậy các trò chơi dângian phần lớn gắn với hội làng diễn ra vào mùa xuân, mùa thu của chu kỳ sản xuất nôngnghiệp
Trò chơi dân gian là một bộ phận của các hoạt động lao động sản xuất, tôngiáo và hoạt động văn hóa xã hội Vì vậy, khi nghiên cứu và giới thiệu trò chơi dân giansẽ làm sống lại không khí sinh hoạt cộng đồng của người xưa, quay lại những cội nguồnxuất phát của văn hóa nhân loại
Trò chơi dân gian được chia làm hai nhóm Một là, các trò chơi truyền thống
ở thời kỳ sơ khai mang tính ồ ạt, thường đi đôi với tín ngưỡng phồn thực, luật chơithường chưa được quy định chặt chẽ, những người chơi có thể có thể sử dụng mọi thủđoạn để giành thắng lợi về phe mình Hai là, những trò chơi có quy tắc, thường gắn vớihình thái thờ thần mặt trời, vì bản chất của đường đi giữa trái đất với mặt trời vốn theomột quy tắc nhất định, do vậy các trò chơi diễn ra theo một quy tắc nhất định Do yêucầu xác định kết quả của các cuộc thi và do ý nghĩa tôn giáo dần mất đi, nên luật chơicũng được quy định chặt chẽ hơn
Trang 5Trò chơi dân gian thường mang tính chất vừa hợp tác vừa ganh đua phản ánhnhững cuộc đấu tượng trưng được tổ chức trong các xã hội thời tiền sử, nhắc lại nhữngquan niệm lưỡng hợp của tư duy nguyên thủy Từ chỗ ganh đua mang tính chất tượngtrưng, dần dần chúng trở thành cuộc thi tài, thi khéo… Những người chơi phải tuân thủnhững quy tắc đề ra trong trò chơi, nhất là trong yêu cầu của các cuộc thi ngày càng đòihỏi những người tham gia cuộc chơi phải phát huy sự khéo léo, thông minh, bản lĩnh vànghị lực thi đấu… là một trong những cơ sở hình thành tinh thần thượng võ, biến tròchơi dân gian thành hoạt động rèn luyện cơ thể và nghị lực.
Trò chơi dân gian chứa đựng những luật chơi, những quy tắc chơi đòi hỏingười chơi phải tôn trọng Chính vì thế mà dù trò chơi này mang tính chất nào thì ngườitham gia vẫn tôn trọng luật chơi, đây là yếu tố quan trọng bảo đảm cho cuộc chơi đạtkết quả mong muốn
Trò chơi dân gian được phổ biến rộng rãi vì nó mang tính chất quần chúng,thu hút được nhiều người tham gia và sự động viên cổ vũ của đông đảo người xem.Trong lễ hội, người tham gia cuộc chơi không đòi hỏi phải có sự rèn luyện công phu màchỉ cần sự chỉ định của làng hay giáp, tùy thuộc vào thân phận của họ
Trò chơi dân gian Việt Nam thật phong phú nhiều thể loại tiêu biểu như:những trò chơi vui khỏe, giải trí, thi tài thi khéo, những trò chơi mang tính chất nghi lễ,tính biểu diễn nghệ thuật Nhìn chung những trò chơi dân gian đều mang những nétchung phản ánh cuộc sống của dân cư lúa nước
2.1.2 Trò chơi dân gian trẻ em
Trẻ em Việt Nam từ thời xa xưa, bên cạnh những trò chơi do người lớn nghĩ
ra để cho trẻ chơi, bản thân trẻ đã tự đáp ứng nhu cầu chơi của mình bằng cách đã tạo ranhiều cách chơi dựa trên cơ sở bắt chước những hoạt động của người lớn, hướng dẫncho nhau cách chơi, truyền cho nhau từ thế hệ này sang thế hệ khác, từ vùng này sangvùng khác, nhờ có trò chơi dân gian được lưu truyền đến ngày hôm nay
Trò chơi dân gian trẻ em tuy là bắt chước những hoạt động của người lớntrong xã hội, nhưng chúng không phụ thuộc một cách nghiêm ngặt vào sự thay đổi củacuộc sống đang diễn ra hàng ngày mà phát triển theo những quy định riêng, chúng tồntại và phát triển ngay cả khi cuộc sống xã hội đã thay đổi khác đi Chẳng hạn, khi xã hội
Trang 6đã chuyển sang trồng trọt định cư, trẻ em không bắt buộc phải học săn bắn, nhưng tròchơi săn bắn thì vẫn còn tiếp tục tồn tại cho đến ngày nay Nhờ đó, qua trò chơi của trẻ
em, chúng ta vẫn có thể tìm lại những hình ảnh của xã hội xa xưa
Nhận đinh của Tiến sĩ Nguyễn Văn Huy, nguyên Giám đốc Bảo tàng Dân tộc
học Việt Nam, nhận định: “Cuộc sống đối với trẻ em không thể thiếu những trò chơi Trò chơi dân gian không đơn thuần là một trò chơi của trẻ con mà nó chứa đựng cả một nền văn hóa dân tộc Việt Nam độc đáo và giàu bản sắc Trò chơi dân gian không chỉ nâng cánh cho tâm hồn trẻ, giúp trẻ phát triển khả năng tư duy, sáng tạo, sự khéo léo mà cũn giúp các em hiểu về tình bạn, tình yêu gia đình, quê hương, đất nước Ngày nay, các em ở một xã hội công nghiệp, chỉ quen với máy móc và không có khoảng thời gian chơi cũng là một thiệt thòi Thiệt thòi hơn khi các em không được làm quen và chơi những trò chơi dân gian của thiếu nhi ngày trước - đang ngày càng bị mai một và quên lãng, không chỉ có ở các thành phố mà còn ở cả các vùng quê Vì thế, giúp các em hiểu và quay về nguồn với các trò chơi dân gian là một việc làm rất cần thiết”
Tuỳ vào sở thích, lứa tuổi, điều kiện thời tiết mà trẻ em ngày xưa chọn tròchơi phù hợp: nắng ráo có thể chơi ngoài trời, trời mưa hay buổi trưa nắng gắt chơitrong nhà; chơi theo nhóm, theo cặp hay chơi một mình; chơi với đồ chơi hoặc taykhông Rồng rắn lên mây, đánh trận giả, kéo co… là những trò đòi hỏi sự khéo léo,nhanh nhẹn, phát huy tinh thần đoàn kết, óc sáng tạo, khả năng ứng đối linh hoạt và tínhtôn trọng kỷ luật Đánh khăng, chơi chuyền, chơi ô ăn quan giúp người chơi rèn luyện
kỹ năng cá nhân, tư duy toán học, phán đoán chính xác Đặc biệt, nhiều trò chơi đi kèmmột bài đồng dao trong sáng, nhẹ nhàng, có vần điệu dễ nhớ
Chẳng hạn, “Nu na nu nống/Cái trống nằm trong/ Con ong nằm ngoài/ Củkhoai chấm mật/ Phật ngồi Phật khóc/ Con cóc nhảy ra/ Con gà ú ụ/ Bà mụ thổi xôi/Nhà tôi nấu cháo/ Tố he chân rụt…” được dùng làm nhịp đếm cho trò chơi nu na nunống
2.1.3 Đặc điểm của trò chơi dân gian
Trò chơi dân gian xưa được xem là một hình thức giáo dục đơn giản, giúphình thành nhân cách cũng như phát triển thể chất cho trẻ nhỏ Nó thường được thể hiện
là các hành vi bắt chước của trẻ nhỏ từ các hoạt động của người lớn hay là sự truyền
Trang 7dạy của người lớn cho trẻ nhỏ Cứ thế, các trò chơi dân gian được lưu truyền từ thế hệnày qua thế hệ khác như một di sản văn hóa dân tộc.Trừ chơi dân gian có nhiều thể loạiphù hợp với các sở thích, cá tính khác nhau của nhiều đối tượng người chơi như sôi nổi,điềm đạm hay trầm tĩnh Mỗi trò lại có một quy luật riêng, mang những sắc thái khácnhau khiến trẻ em chơi suốt ngày mà không thấy chán
Đặc điểm chung của trò chơi dân gian Trò chơi cổ truyền của trẻ em đượchình thành và lưu truyền theo phương thức của văn hóa dân gian Việc sáng tạo đượcthực hiện trong một quá trình lâu dài bao gồm: sáng tạo – lưu truyền – sử dụng - điềuchỉnh Ở đây, chủ thể sáng tạo, sử dụng, lưu truyền và tái tạo các trò chơi này chủ yếu làtrẻ em Dù bất cứ nơi đâu, trong gia đình, tại trường học hay trên đường làng đều có thể
tổ chức được các trò chơi dân gian phù hợp Nếu sân nhà nhỏ các em có thể chơi ô ănquan, chơi cờ, chặt cây dừa chừa cây mận, bắt ve… Nếu diện tích rộng hơn thì có thểchơi rồng rắn lên mây, đá cầu, trốn tìm, bịt mắt bắt dê… Ở những bãi cỏ lớn thì có thể
tổ chức chơi cướp cờ, đánh đu, chồng bông sen Cánh đồng là nơi “Thả diều” , “Némcòn” Người chơi thường là những trẻ em ,túm tụm ngoài bãi cỏ, ngoài sân… ngoài việcvui đùa, rèn luyện thân thể, còn thể hiện nỗi khát khao chiến thắng tiềm ẩn trong mỗiđứa trẻ
Vật liệu để chơi trò chơi dân gian trẻ em Việt Nam cũng rất đơn giản, dễkiếm, dễ tìm ngay trong thiên nhiên Việt Nam Trò chơi “Đánh khăng” là đoạn tre, nắmsỏi cũng thành vật chơi “ô ăn quan”, một cục đất sét cũng thành quả pháo
Trò chơi dân gian không chỉ mang tính học tập mà còn mang tính vận động.Với những trò chơi dân gian chứa đựng nhiệm vụ học tập, trong khi chơi nhiệm vụnhận thức được thực hiện dưới hình thức chơi vui vẻ, thoải mái Điều đó giúp trẻ nỗ lựctìm kiếm cách giải quyết nhiệm vụ đặt ra trong trò chơi Trẻ tiếp nhận nhiệm vụ trí tuệnhư một nhiệm vụ chơi, chính điều đó góp phần phát triển trí tuệ cho trẻ
Xét về cấu trúc, với những trò chơi dân gian có mục đích học tập thường cócấu trúc rõ ràng gồm 3 thành tố: nhiệm vụ chơi ( nội dung chơi), các hành động chơi(động tác chơi) và luật chơi (quy tắc) Trong đó, nhiệm vụ của trò chơi dân gian chính
là nội dung chơi có tính chất như một bài toán mà trẻ phải giải dựa trên các điều kiện
đã cho, chính nội dung trò chơi dân gian khêu gợi hứng thú nhận thức cho trẻ Hành
Trang 8động chơi là những động tác trẻ thực hiện trong lúc chơi, có là một thành tố đặc trưngcho những trò chơi dân gian có tác dụng mạnh mẽ đến sự phát triển trí tuệ của trẻ Hànhđộng chơi càng phong phú bao nhiêu thì trẻ càng chơi tích cực bấy nhiêu Khi tham giachơi Trò chơi dân gian, trẻ phải thực hiện những quy tắc đề ra trong trò chơi; phải pháthuy sự khéo léo, nhanh nhẹn, thông minh… nhưng trong quá trình chơi, tùy theo trình
độ của người chơi ở từng trò chơi, luật chơi có thể thêm hoặc bớt để trò chơi dân gianthêm hấp dẫn Do vậy, cùng một trò chơi mỗi lần chơi trẻ đều có thể chơi theo cách củariêng mình
Trò chơi dân gian là loại trò chơi nhân dân nghĩ ra và được truyền từ thế hệnày sang thế hệ khác Người lớn dùng để dạy trẻ học nói, học đếm, học tính toán… Tròchơi dân gian là một hình thức văn hóa phản ánh cuộc sống của mỗi dân tộc, mỗi địaphương qua các thời kỳ lịch sử Chính vì vậy, mỗi dân tộc, mỗi địa phương đều cónhững trò chơi của dân tộc mình, các trò chơi đó lớn lên, sống mãi theo thời gian vớidân tộc mà ngày nay người ta gọi là trò chơi dân gian
2.1.4 Phân loại các trò chơi dân gian
- Trò chơi vận động
Gồm các trò chơi trẻ em vận động chân tay, chạy, nhảy, gây không khí vuinhộn và sinh động như “chuyền bóng”, “Bịt mắt bắt dê”, “kéo co” … Những trò chơinày thường được chơi ở ngoài trời để tiếp xúc với thiên nhiên, nhằm tăng cường sứckhỏe và các tố chất về thể lực cho trẻ em
- Trò chơi học tập
Đó là những trò chơi nhằm phát triển trí tuệ cho trẻ em, dạy cho các cháu biếtquan sát, tính toán Có khi chỉ là một bài đồng dao, trẻ em ngồi quay quần bên nhaucùng hát, cùng đối thoại để giới thiệu các sự vật, hiện tượng xung quanh Cách chơi nàygiúp cho trẻ em tìm hiểu về con người và hiện tượng thiên nhiên xung quanh mình, tiếpthu tri thức về cuộc sống Có khi lại là những trò chơi bày cách tính toán như : “ô ănquan” tập cho trẻ biết tính nhẩm, biết các làm phép trừ, phép cộng, giúp phát triển trítuệ cho trẻ
- Trò chơi sáng tạo
Trang 9Có những trò chơi trong đó trẻ em tự tay làm nên những đồ vật bằng vật liệu
tự nhiên, như xếp lá dừa thành cái chong chóng, xé lá chuối thành con cào cào, cọngrơm thành hình người,cọng sắn thành dây chuyền Những trò chơi này giúp cho các emkhéo tay, phát huy trí tưởng tượng, óc sáng tạo, khơi dậy khiếu thẩm mỹ cần thiết chocuộc sống và lao động sau này
-Trò chơi mô phỏng
Là những trò chơi mà trẻ mô phỏng, bắt chước các sinh hoạt của người lớnnhư làm nhà, cày ruộng, nấu ăn… Những trò chơi này có tác dụng phát huy mạnh trítưởng tượng của trẻ em: mẫu lá cũng được coi là món ăn ngon, vỏ sò, vỏ hến cũng đượccoi là nồi niêu, bát đũa… Trong trò chơi này, trẻ hóa thân vào thành những người lớn
mà trẻ thích Nhờ đó trẻ nhập vào các mối quan hệ xã hội, học được cách ứng xử giữangười lớn với nhau, qua đó trẻ học làm người lớn
Sự phân loại này chỉ mang tính chất tương đối, vì có những trò chơi tác độngđến trẻ một cách toàn diện
2.1.7 Ý nghĩa của trò chơi dân gian
Trò chơi dân gian là một sinh hoạt văn hóa do nhân dân sáng tạo trong quátrình lao động, sản xuất và được lưu truyền tự nhiên, rộng rãi trong cộng đồng
Những trò chơi dân gian đã đến với trẻ thơ một cách nhẹ nhàng theo kiểu
“vừa học, vừa chơi”, qua những bài đồng dao theo cách nói vần, và đồng dao đã làm tốtchức năng biểu đạt ý, giáo dục nhận thức, bồi dưỡng tình cảm cho trẻ
Qua các trò chơi cổ truyền của trẻ em, ta có thể rút ra được thế nào là nhữngtrò chơi thích hợp với nhu cầu nguyện vọng và tâm lý của trẻ em, xét ở nhiều phạm vinhư: lời đồng dao, động tác chơi, qui trình tổ chức chơi, chủ định chơi, các luật chơi
Các trò chơi dân gian Việt Nam thường đơn giản, không cầu kỳ, tốn kém nên
có thể dễ dàng chơi mọi lúc, mọi nơi, dụng cụ dễ kiếm, dễ làm
Trò chơi dân gian là một hoạt động có tác động mạnh mẽ đến trẻ em, nó làphương tiện giáo dục nhân cách toàn diện cho trẻ mầm non Trò chơi dân gian cung cấpcho các em những kiến thức xã hội cần thiết cho cuộc sống của trẻ: Tập mua bán, tậplao động, làm quen với các nghề nghiệp trong xã hội
Trang 10Trò chơi dân gian là phương tiện giáo dục trẻ em có thái độ đúng đắn trongcác mối quan hệ giữa con người với con người, giữa con người với thiên nhiên.Trò chơi dân gian giúp cho trẻ phát triển trí tưởng tượng, cũng là phương tiệnphát triển ngôn ngữ có hiệu quả Khi tham gia chơi, trẻ được ca hát, nhảy múa, đối đáp.Qua đó, vốn từ của trẻ được phong phú, ngôn ngữ mạch lạc, trò chơi dân gian làphương tiện giáo dục thể chất cho trẻ một cách có hiệu quả Khi tham gia vào các tròchơi vận động dân gian, các vận động cơ bản của trẻ được rèn luyện, nhờ đó mà trẻ trởnên nhanh nhẹn, hoạt bát và tư duy trong mọi hoạt động.
Trò chơi dân gian còn có ý nghĩa trong việc rèn luyện kỹ năng sống cho trẻ.Đặc biệt đối với trẻ em Việt Nam, trò chơi dân gian còn góp phần hình thành nhân cáchvăn hóa mang bản sắc dân tộc Việt Nam
2.2 Tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ trường mầm non
2.2.1 Vai trò của cô giáo trong quá trình tổ chức trò chơi dân gian ở trường mầm non
Muốn đứa trẻ bộc lộ được những phẩm chất trên, giáo viên phải luôn tạo điềukiện cho trẻ được tham gia vào trò chơi, trẻ được tích cực, chủ động khám phá đốitượng dưới sự hướng dẫn của giáo viện, có như vậy trò chơi mới phát huy được vai trògiáo dục của mình.Trong trò chơi dân gian trẻ mẫu giáo luôn là chủ thể hoạt động tíchcực, thích khám phá và tìm hiểu môi trường xung quanh, trẻ được tự lựa chọn tìm kiếmcác phương thức tối ưu để giải quyết nhiệm vụ nhận thức, tự kiểm tra đánh giá kết quảchơi của mình Mặc dù trong trò chơi không có những yêu cầu khắt khe của người lớn,nhưng vẫn cần dạy trẻ chơi, bởi vì nếu không có tác động sư phạm của người lớn thì tròchơi sẽ không phát huy hết vai trò của mình trong giáo dục và phát triển toàn diện chotrẻ mầm non
Giáo viên mầm non có vai trò “điểm tựa”, “thang đỡ”, là người bạn chơi củatrẻ có thể sử dụng các biện pháp tổ chức cho trẻ chơi dưới hình thức gián tiếp hoặc trựctiếp nhằm giúp trẻ nắm được những tri thức, kỹ năng mới trên cơ sở đó hình thành chotrẻ thế giới quan và năng lực nhận thức mới
Trang 112.2.2 Khái niệm biện pháp tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo
- Tổ chức có nghĩa là làm những gì cần thiết để tiến hành một hoạt động nào
đó nhằm có được hiệu quả tốt nhất, đó còn là sự sắp xếp theo trình tự, nề nếp, làm thànhmột chỉnh thể một cấu trúc có những chức năng chung nhất định Trong tổ chức baohàm có cả sự hướng dẫn, chỉ bảo, dẫn dắt cho biết phương hướng, cách thức tiến hànhmột hoạt động cụ thể
- Biện pháp tổ chức trò chơi dân gian là tổng hợp những cách thức tổ chức cụthể trong hoạt động cùng nhau của cô và trẻ nhằm thực hiện mục đích giáo dục đã đặt ratrong trò chơi.Biện pháp tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ, một mặt tổ chức và tạo điềukiện cho từng cá nhân trẻ cũng như toàn thể nhóm chơi đạt được mục đích và thỏa mãnnhu cầu chơi, nhu cầu nhận thức của mình Mặt khác, dựa vào hoạt động thực tiễn củamình và kinh nghiệm của đồng nghiệp, giáo viên sẽ tích lũy được nhiều biện pháp tổchức chơi đa dạng, sử dụng chúng một cách có hệ thống nhằm phát huy tính tích cựcnhận cho trẻ trong trò chơi dân gian Biện pháp tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ luôn
có tính mục đích, tính cấu trúc gắn với nội dung chơi,chất lượng bị chi phối bởi nộidung và ảnh hưởng trở lại làm nội dung ngày càng phong phú, tạo điều kiện cho trẻthực hiện hành động chơi và đánh giá kết quả chơi của trẻ ở trường mầm non
2.2.3 Một số yêu cầu khi tổ chức trò chơi dân gian cho trẻ mẫu giáo
- Không áp đặt
Trước hết, trò chơi phải hấp dẫn, gây hứng thú cho trẻ Vui là một thuộc tính
cơ bản của chơi Khác với học tập và lao động, chơi là một hoạt động không mang tínhbắt buộc Trẻ đến với trò chơi hoàn toàn tự nguyện, thích mà chơi chứ không ép buộcđược Tổ chức cho trẻ chơi điều cần nhớ là không áp đặt, gò bó, đặt ra nhiều quy địnhbuộc trẻ phải tuân theo
- Trẻ được chơi tự do
Tổ chức cho trẻ chơi tức là gợi ý, hướng dẫn sao cho trẻ tự chơi Phát huytính tự lực, chủ động của trẻ, không làm thay làm hộ Vì chơi là một hoạt động độc lậpcủa trẻ Được độc lập trong khi chơi, trẻ sẽ dễ dàng phát huy nhiều sáng kiến nỗ lựcvượt qua mọi khó khăn và biết khắc phục mọi trở ngại trong quá trình chơi, qua đótrưởng thành về mặt ý chí
Trang 12- Thiết lập mối quan hệ giữa cô với trẻ và trẻ với các bạn
Ở lứa tuổi mẫu giáo, một cái “xã hội trẻ em” đang được hình thành, thì cácmối quan hệ bạn bè cũng trở nên phức tạp hơn, nếu không tổ chức tốt thì có thể dẫn tớixung đột Cần giữ cho được không khí hòa thuận, thân ái, bảo đảm cho cuộc chơi thànhcông
- Trò chơi có lợi nhất đối với sự phát triển của trẻ
Muốn vậy, trước hết trò chơi phải có nội dung lành mạnh bổ ích, có tác dụngrèn luyện và phát triển các chức năng sinh lí và tâm lý
- Tạo tình huống chơi, trò chơi phong phú
Trò chơi phong phú thỏa mãn nhu cầu phát triển về nhiều mặt của trẻ Tránhtình trạng để trẻ chỉ biết chơi có một số trò, lặp đi lặp lại ngày qua ngày một cách đơnđiệu nghèo nàn, làm trẻ chóng chán và không thúc đẩy sự phát triển của chúng