– Các mục tiêu xã hội được thiết lập bởi nhân viên xã hội trong kếhoạch hỗ trợ thân chủ cá nhân, nhóm, cộng đồng thay đổi hành vi, thái độ,niềm tin nhằm giúp thân chủ tăng cường năng lự
Trang 1
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI
KHOA CÔNG TÁC XÃ HỘI
Giáo viên hướng dẫn: Nguyễn Duy Cường Địa bàn thực hành: Làng Hữu Nghị Việt Nam
Hà Nội
Trang 2em trong suốt quá trình thực hành tại Làng Hữu Nghị.
Chúng em xin gửi lời tri ân sâu sắc tới Ths.Nguyễn Duy Cường – giáoviên hướng dẫn thực tập Trong quá trình thực hành thầy đã rất sát sao, tậntình giúp đỡ và giải đáp tất cả những thắc mắc của nhóm thực hành chúng em
Đây là đợt thực hành nhóm đầu tiên tại cơ sở nên không thể tránh khỏinhững lo lắng, bỡ ngỡ và sai sót Chúng em rất mong nhận được những góp ýcủa quý thầy cô để em hoàn thiện hơn trong các đợt thực hành sau
Chúng em xin chân thành cảm ơn!
Trang 3Cơ sở thực hành: Làng Hữu Nghị Việt Nam
Địa chỉ: Thôn An Trai, xã Vân Canh, huyện Hoài Đức, thành phố Hà
Nội
Giáo viên hướng dẫn thực hành: Nguyễn Duy Cường
- Tìm hiểu về trung tâm (lịch sử hìnhthành, cơ sở vật chất, cơ cấu tổ chứcvận hành )
- Nhóm làm quen với mọi người (banquản lý cơ sở thực hành của trung tâm,các cán bộ nhân viên của cơ sở, các emhọc sinh ở đây và tìm hiểu cơ sở thựchành
- Tìm hiểu về thời gian biểu và các hoạtđộng của trung tâm và lên kế hoạch
- Sử dụng kĩ năng lắng nghe, quan sát từ
đó rút ra được cái nhìn tổng quát về trung tâm
- Dùng kĩ năng lắng nghe, thu thập thông tin để có những thôngtin cụ thể chính xác
về trung tâm
- Kĩ năng đặt câu hỏi
- K ĩ năng lắng nghe, kĩ năng tóm lược thông tin
Trang 4-Tiếp cận thân chủ( tên, tuổi…) thôngqua các trò chơi.
-Thu thập thông tin thêm về thân chủqua kiểm huấn viên như: hoàn cảnh giađình, các vấn đề mà thân chủ gặpphải…
-Tham gia hỗ trợ kiểm huấn viên trongquá trình tương tác với thân chủ
Trang 5I - KHÁI QUÁT VỀ CƠ SỞ THỰC HÀNH
Làng Hữu Nghị Việt nam trực thuộc Trung ương Hội Cựu chiến binh
Việt Nam; được thành lập theo quyết định của Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng
Trang 6
(nay là chính phủ) Tại Thông báo số 4475-NC ngày 29 tháng 12 năm 1991của Văn phòng Hội đồng Bộ trưởng; là đơn vị sự nghiệp xã hội (phi lợinhuận), hoạt động xã hội nhân đạo, tình nghĩa và hữu nghị với sự hỗ trợ củaNhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các tổ chức xã hội, tổ chức kinh tế, tổchức phi chính phủ, các cá nhân có lòng từ thiện và CCB một số nước( Đức,
Năm 1989, tại Sứ quán Việt Nam ở Pari, ông George Mizo đã gặp ôngPhạm Bình - đặc sứ Việt Nam tại Pháp và ông George Doussin (ARAC) HộiCCB và nạn nhân chiến tranh của Pháp Họ đã cùng nhau bàn việc thành lập
một dự án để giúp trẻ em và CCB Việt Nam – ý tưởng thành lập “Làng Hữu
Nghị Việt Nam” được hình thành từ đó.
Tháng 10/1990 nhóm ủng hộ quốc tế được thành lập tại Pari (Pháp) baogồm ông George Mizo, ông George Doussin (ARAC), ông Len Aldis (HộiViệt - Anh) và ông Takeo Yamanchi (Hội hoà bình Nhật)
Trang 7
Thâng 11/1990 nhóm năy đê quyết định kế hoạch xđy dựng một ngôiLăng ở Việt Nam Ông George Mizo được bầu lăm chủ tịch, Ông GeorgeDoussin lăm Phó chủ tịch vă ông Nguyễn Phúc Kỳ lăm thủ quỹ
Thâng 4/1992 dự ân đó được lấy tín lă “Lăng Hữu Nghị Việt Nam”.
Năm 1993, một số CCB vă những người thănh tđm ở câc nước Đức,Anh, Phâp, Nhật, Mỹ vă Việt Nam cùng băn bạc ra quyết định thănh lậpUBQT về Lăng Hữu Nghị Việt Nam Mỗi nước có một uỷ ban quốc gia văÔng George Mizo lă chủ tịch Uỷ ban quốc tế đầu tiín của Lăng Hữu Nghị.Năm 2004, có thím 1 nhóm ủng hộ Lăng ở Canađa, từ đó UBQG Canađađược thănh lập vă trở thănh thănh viín thứ 7 của UBQT về Lăng Hữu Nghị.Cũng trong năm 1993, được phĩp của Chính phủ Việt Nam, Lăng Hữu NghịViệt Nam đê được khởi công xđy dựng trín đất của cânh đồng thuộc xê VđnCanh, huyện Hoăi Đức, tỉnh Hă Tđy cũ nằm bín cạnh trục đường 70 (đườngthị xê Hă Đông đi Nhổn) Câch Trung tđm Hă Nội khoảng 15km
Ngăy 18/3/1998, 6CCB vă 9 trẻ em đầu tiín đê được đưa đếnLăng 18/3 hăng năm trở thănh ngăy truyền thống của Lăng Hữu Nghị ViệtNam
2 Cơ sở vật chất vă con người
Lăng Hữu Nghị Việt Nam được xđy dựng tại Vđn Canh, Xuđn Phương,Hoăi Đức, Hă Nội Lă nơi thực hiện câc dự ân chăm sóc sức khỏe cho câcCCB vă nạn nhđn chất độc mău da cam
Trang 8- 01 khu lớp học và trung tâm dạy nghề
Ngoài ra, trong khuôn viên của làng còn có một sân vui chơi cho trẻ vàsân thể dục thể thao, vườn rau sạch,… Các trang thiết bị tương đối đầy đủđảm bảo cho hoạt động của làng
Cán bộ của Làng gồm có 62 người trong đó trình độ Đại học, Cao đẳngchiếm 45%, trung cấp chiếm 30%, lao động phổ thông chiếm 25% Cơ cấu tổchức của Làng gồm có:
Trang 9- Chịu trách nhiệm trước thường trực trung ương Hội quản lý, điều hành,
tổ chức xây dựng, quản lý và hoạt động thực hiện nhiệm vụ của Làng
- Làm tham mưu cho Thường trực trung ương Hội về chủ trương Hội, kếhoạch tổ chức xây dựng và hoạt động của Làng, về các chế độ, chínhsách đối với các cán bộ công chức, viên chức, các đối tượng nuôi dưỡng
TRUNG TÂM GIÁO DỤC VÀ DẠY NGHỀ
TRUNG TÂM Y-TẾ
LỚP
GDĐB
1
LỚP GDĐB 2
LỚP GDĐB 3
LỚP GDĐB 4
LỚP DẠY NẤU ĂN
CÁC LỚP NGHỀ
Trang 10
- Giữ mối quan hệ của Làng với các Ban của cơ quan trung ương Hôi, vớiđịa phương và các cơ quan đoàn thể , các tổ chức và các cá nhân có liênquan đến Làng
- Có 2 Trung tâm và 3 phòng chuyên môn nghiệp vụ, 3 đội nuôi dưỡng
- Trung tâm giáo dục, dạy nghề và hướng nghiệm có nhiệm vụ:
- Chăm sóc quản lý các cháu
- Tổ chức dạy văn, giáo dục hoà nhập cộng đồng
- Giáo dục chuyên biệt và dạy nghề
- Trung tâm y tế: (có 1 trung tâm trưởng và 1 phó trung tâm) có nhiệmvụ:
- Khám và điều trị phục hồi chức năng cho các đối tượng về Làng theotiêu chuẩn quy định
- Khám, tư vấn sức khoẻ ban đầu ch Cựu chiến binh và đối tượng chínhsách, cán bộ nhân viên ở Làng
- Tuyên truyền đẩy mạnh công tác vệ sinh phòng dịch, công tác dân số kếhoạch hoá gia đình và trẻ em trong cơ quan; ngăn chặn, bao vây dập tắtdịch bệnh kịp thời (nếu có); tích cực tham gia hoạt động y tế cộng đồng
- Thực hiện công tác an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường
- Quản lý, phát huy hiệu quả các trang thiết bị, dụng cụ y tế hiện có
- Quan hệ với các bệnh viện, Trung tâm y tế khu vực, tranh thủ sự giúp đỡ
về chuyên môn và trang thiết bị y tế
- Quản lý theo dõi hồ sơ bệnh án chặt chẽ và khoa học
- Tích cực tham gia nghiên cứu khoa học và huấn luyện chuyên môntrong ngành
Phòng Hành chính - Quản trị
- (Có 1 Trưởng phòng), có nhiệm vụ:
+ Đối ngoại, lễ tân, tiếp khách, phiên dịch
+ Thư viện, truyền thống câu lạc bộ
Trang 11+ Quản lý công tác xây dựng cơ bản, cải tạo sửa chữa các hạng mục côngtrình của Làng.
+ Đảm bảo điện nước và quản lý các tài sản, vật tư, trang thiết bị về côngtác hậu cần của Làng
Phòng Tài chính:
- (có 1 Trưởng phòng), có nhiệm vụ:
+ Xây dựng kế hoạch dự toán công tác Tài chính hàng năm, quý
+ Quản ký cơ sở vật chất của Làng
+ Kiểm tra giám sát chi tiêu, kế toán tài chính
Tổ chức thành 3 đội nuôi dưỡng
- 1 đội CCB, 2 đội các cháu
+ Mỗi đội phân công 1 đồng chí đội trưởng: Đội Cựu chiến binh do Cựuchiến binh luân phiên nhau làm đội trưởng, 2 đội các cháu mỗi đội có 1đồng chí đội trưởng kiêm bảo mẫu có nhiệm vụ:
+ Trực tiếp quản lý tổ chức sinh hoạt, tham gia xây dựng đội, Làng về mọimặt
+ Duy trì, thực hiện các chế độ quy định của Làng
+ Báo cáo phản ánh với Ban giám đốc những nội dung do Ban giám đốcquy định
4 Nhiệm vụ
Trang 125 Các đối tượng được chăm sóc tại Làng Hữu Nghị Việt Nam
- Các Cựu chiến binh, thương bệnh binh,thanh niên xung phong bị nhiễm chấtđộc màu da cam Các cựu chiến binh có hoàn cảnh gia đình khó khăn, mắccác bệnh tiền ung thư…Làng tiếp nhận nuôi dưỡng, điều trị để ổn định sứckhỏe, kéo dài cuộc sống…
- Con em các CCB là nạn nhân của dioxin Các em ở các độ tuổi, tình trạngsức khỏe khác nhau: tăng động, tự kỉ, chậm phát triển trí tuệ, câm điếc, Tạiđây các em được chăm sóc, học nghề, học văn hóa, được điều trị bằng phươngpháp khoa học nên sức khỏe dần ổn định
6 Các hoạt động và dịch vụ chăm sóc
Từ khi thành lập cho đến nay làng Hữu Nghị đã từng bước mở rộng về
cả quy mô và chất lượng Ngoài sự nâng cao trong trị liệu và chăm sóc cácCCB, làng còn đặc biệt quan tâm tới các con em của CCB nhiễm chất độcmàu da cam Bao gồm cả giáo dục đặc biệt và dạy nghề Mục đích giúp các
em có thể hòa nhập với cộng đồng
Đây là cơ sở duy nhất ở miền Bắc tiếp nhận và điều trị, chăm sóc chocác CCB và con em của họ là nạn nhân chất độc da cam (34 tỉnh thành từ
Trang 13
Quảng Bình trở ra các tỉnh miền Bắc) Trong là luôn duy trì khoảng 120 trẻchịu ảnh hưởng của dioxin và khoảng 80 CCB để chăm sóc, điều trị và giáodục Thông thường mỗi trẻ sẽ ở lại 3 năm tại làng sau đó trở về với gia đình.Tuy nhiên cũng có những trường hợp vì các lí do khác nhau nên trẻ ở lại lâuhơn so với thời gian 3 năm Các CCB được đón tới để chăm sóc và điều trịtrong vòng một tháng tại Làng
- Giúp các em phát triển dần về mặt trí tuệ , trước hết là tạo thói quen phụcvụ được bản thân
- Đối với các cháu có khả năng học văn hóa , Làng tổ chức xin cho học ởcác trường ngoài Làng
- Về y tế : Công tác chăm sóc điều trị y tế ở Làng được quan tâm đặcbiệt ,nhất là phục hồi chức năng Làng còn liên kết với các bệnh việntuyến trên nhằm nâng cao hiệu quả khám và điều trị bệnh cho cựu chiếnbinh và các cháu
- Đời sống vật chất và tinh thần cũng không ngừng được cải thiện và nângcao: Họ tận mắt thấy cảnh không ngừng đổi mới của thủ đô, đất nước(được vào lăng viếng chủ tịch Hồ Chí Minh , tham quan bảo tàng Hồ ChíMinh , bảo tàng lịch sử quân đôị , Quốc Tử Giam …) Được tham gia cáchoạt động văn hóa thể thao , giao lưu văn nghệ trong Làng và ngoài xã hội, làm tăng niềm tin tưởng , lạc quan cho mỗi người
Các dịch vụ tại cơ sở gồm có:
Trang 14
Chăm sóc, nuôi dưỡng các CCB và con em của các CCB bị ảnh hưởng
của dioxin Theo thông tin của ban giám đốc chia sẻ, mỗi trẻ được đảm bảo ănuống 1.500.000 đồng/ tháng (50.000 đồng/ ngày), các CCB là 60.000 đồng/ngày Có thể thấy mức hỗ trợ này cao hơn so với mặt bằng chung của các cơ
sở có các đối tượng yếu thế khác Tại làng có 9 bảo mẫu đảm nhận việc chămsóc và nuôi dưỡng
Giáo dục đặc biệt: hiện nay Làng Hữu Nghị có 6 lớp giáo dục đặc biệt
chia theo mức độ nhận thức (Lớp kĩ năng 1, kĩ năng 2, giáo dục đặc biệt1,2,3,4)
Học nghề: làng có 4 lớp học nghề gồm các nghề may, làm hoa, thêu,
máy tính
Trị liệu, phục hồi chức năng: làng Hữu Nghị đã nhận được rất nhiều sự
giúp đỡ tận tình của các CCB trên các nước như Canada, Mỹ,…Nhiều chuyêngia quốc tế về phục hồi chức năng, chuyên gia tâm lý, bác sĩ,…đã tới làng làmviệc trong thời gian dài nhằm giúp những nạn nhân chất độc da cam/ Dioxin.67% thuốc men tại đây được Bộ Quốc phòng hỗ trợ cho Làng Từ 1 trạm xánhỏ đến nay Làng đã có 1 Trung tâm y tế với đầy đủ thiết bị tương đối hiệnđại nhằm nâng cao hiệu quả của việc khám, điều trị bệnh tật cho cựu chiếnbinh và các trẻ Làng đã gửi đi bệnh viện tuyến trên phẫu thuật chỉnh hìnhchân, tay cho 50 trẻ Nếu các trẻ bị ốm đau nặng thì được đi khám chữa tạicác bệnh viện quân đội mà không phải chi trả viện phí và các dịch vụ khác
Từ chỗ không vận động được hoặc vận động khó khăn, các em đã có thể tựmình vận động được Cùng với sự hỗ trợ của chuyên gia của Đức, Làng đã
mở văn phòng tư vấn miễn phí, chẩn đoán sớm, điều trị phục hồi chức năngcho trẻ sơ sinh, trẻ bị chậm phát triển Các cán bộ y tế ở đây với tấm lòng yêutrẻ, yêu nghề luôn hết lòng chữa trị cho các bệnh nhân, tuân thủ đúng y đứcnghề nghiệp
7 Vai trò của cơ sở trong bối cảnh của cộng đồng.
Trang 15
Cuộc chiến tranh tàn khốc mà Mỹ đã gây ra tại Việt Nam đã chấm dứt
cách đây hơn 30 năm nhưng hậu quả của nó vẫn còn lưu lại tới tận ngày nay.Hơn 80 triệu lít hóa học (khoảng ½ là chất da cam) chứa gần 400kg Dioxin –một chất cực kì nguy hiểm mà Mỹ đã dải xuống Việt Nam từ Quảng Bình tớimũi Cà Mau làm cho hơn 30 triệu người Việt Nam chịu hậu quả nặng nề.Hiện nay nước ta có khoảng 4,8 triệu người bị nhiễm chất độc màu dacam Trong đó có hơn 3 triệu người trực tiếp ảnh hưởng và có khoảng hơn 1triệu trẻ em bị nhiễm chất độc mà da cam
So với số lượng những người bị nhiễm dioxin, nhu cầu cần phục hồichức năng là rất lớn Từ khi thành lập cho đến nay, Làng Hữu Nghị Việt Nam
đã có vai trò to lớn trong việc bù đắp phần nào nỗi đau của các nạn nhân chấtđộc màu da cam
Làng Hữu Nghị Việt Nam là nơi chăm sóc, bù đắp phần nào hậu quảcho những người là nạn nhân của dioxin Từ khi thành lập cho đến nay, LàngHữu Nghị Việt Nam đã có trên 6000 CCB được chăm sóc và điều trị Thờigian chăm sóc tại làng là 1 tháng Số lượng con em của các CCB nhiễmdioxin được đón về Làng gần 600 em (thời gian mỗi cháu ở Làng từ 2 – 3năm) của 34 tỉnh – thành phố từ Quảng Nam - Đà Nẵng trở ra phía Bắc Doảnh hưởng của chất độc da cam/điôxin, các em bị nhiều loại bệnh tật khácnhau như dị tật vận động, teo cơ, mù, câm điếc… nhưng đa phần là thiểu năngtrí tuệ Các em được chăm sóc giáo dục, phục hồi chức năng và học nghề tùytheo khả năng từng cháu như: Tin học văn phòng, thêu tranh, học may côngnghiệp, làm hoa lụa
Quy mô ngày càng được mở rộng từ 1 lớp giáo dục đặc biệt, đến nay đã
có 6 lớp và 2 lớp thực hành kỹ năng sống với đầy đủ trang bị cơ sở vật chất,
đồ dùng học tập riêng phục vụ cho việc dạy và học cùng với đội ngũ giáo viên
Trang 16đa phần tự phục vụ được bản thân giúp gia đình được các công việc vặt trongnhà, nhiều em đã và đang làm việc ở một số cơ sở may, thêu, làm hoa lụa tựnuôi sống được bản thân.
Có thể thấy Làng Hữu Nghị là nơi ở, học tập, điều trị cho các nạn nhân
bị nhiễm chất độc màu da cam có môi trường sinh hoạt lí tưởng giúp đỡnhững gia đình khó khăn có con em mắc bệnh có cơ hội điều trị, học chữ, họcnghề hòa nhập với cộng đồng Góp phần làm, giúp đỡ các gia đình giảm gánhnặng kinh tế yên tâm sản xuất… đào tạo nghề cho các em giúp các em cómột nghề kiếm thêm thu nhập cải thiện cuộc sống, giảm bớt gánh nặng chogia đình và có thêm nguồn lao động thủ công và đặc biệt giúp các em có thểhòa nhập với cộng đồng
Không chỉ vậy, Làng Hữu Nghị Việt Nam còn mang ý nghĩa nhân vănsâu sắc Đây là nơi lưu giữ lại hậu quả của chiến tranh tàn khốc.Vừa là đòn tốcáo tội ác của chiến tranh đòi lại quyền lợi, công bằng, công lí cho các nạnnhân nhiễm chất độc màu da cam Đồng thời là động lực thúc đẩy nền hòabình trên thế giới
Làng Hữu Nghị có đóng góp rất tích cực trong việc nghiên cứu, tìmkiếm những phương thức chữa trị, phục hồi cho nạn nhân của chất độc màu
da cam
8 Ý kiến đánh giá và nhận xét của sinh viên về cơ sở thực hành
Trang 17
Qua khoảng thời gian 7 tuần được thực hành tại Làng Hữu Nghị ViệtNam chúng tôi nhận thấy đây là một cơ sở có trang thiết bị tương đối đầy đủ
và hiện đại Không gia rộng, sạch sẽ và rất trong lành
Các phòng học có đầy đủ các dụng cụ và thường xuyên được khách đếnthăm quan hỗ trợ về tiền bạc cũng như đồ dùng dạy học Các giáo viên tạitrường đều là những người có chuyên môn về giáo dục đặc biệt Họ được tậphuấn thường xuyên về các phương pháp dạy học và làm đồ dùng Cách làmviệc của các giáo viên ở đây rất khoa học
Trong mỗi lớp học có rất nhiều trẻ có tình trạng sức khỏe tâm thầnkhông giống nhau như: tự kỉ, tăng động, thiểu năng trí tuệ, câm, điếc, Nênmỗi giáo viên ở đây trong một tiết học phải sử rất nhiều các kĩ năng đối vớicác nhóm đối tượng khác nhau Do đó, họ rất vất vả và gặp nhiều áp lực trongcông việc Đối với nhóm sinh viên chúng tôi khi được thực hành tại Làng vàmay mắn hơn khi được giáo viên hướng dẫn là người có chuyên môn cao Côrất tận tình giúp đỡ, quan sát và sửa từng lỗi nhỏ khi làm việc với thân chủcũng như viết báo cáo.Thướng xuyên có những buổi kiểm huấn để sinh viên
có thể lượng giá quá trình làm việc và giải quyết những khó khăn gặp phải
Ngoài ra Ban giám đốc, các cán bộ của Làng cũng rất thân thiện vànhiệt tình chỉ bảo khi các sinh viên thực tập cần giúp đỡ
Đặc biệt là các em nhỏ của Làng Các em sống rất tình cảm vàhòa đồng cùng sinh viên Các em đóng góp rất nhiều vào quá trình thực hànhcủa chúng tôi Ở các em, chúng tôi học được sự lạc quan và khát khao cuộcsống Mặc dù xa gia đình nhưng các em luôn cố gắng làm tốt mọi việc và rấtvui vẻ khi được nhắc tới gia đình Đó như là một phần thưởng quý báu đối vớicác em nhỏ ở đây Chúng tôi còn học được sự đoàn kết, tương trợ rất cao củacác em Không cần ai phải nhắc, các em luôn ý thức được người lớn giúpngười nhỏ, người khỏe giúp người yếu, người làm được giúp người khônglàm được, các con thì giúp các mẹ chăm sóc mình và các bạn khác,
Trang 19PHẦN 2: HỒ SƠ VỀ NHÓM ĐỐI TƯỢNG
1 Khái niệm :
CTXH nhóm là phương pháp CTXH nhằm giúp tăng cường, củng cốchức năng xã hội của cá nhân thông qua các hoạt động nhóm và khả năng ứngphó với các vấn đề của cá nhân , có nghĩa là :
Ứng dụng những kiến thức, kỹ năng liên quan đến tâm lý nhóm (hoặc năng động nhóm)
– Nhóm nhỏ thân chủ có cùng vấn đề giống nhau hoặc có liên quanđến vấn đề
– Các mục tiêu xã hội được thiết lập bởi nhân viên xã hội trong kếhoạch hỗ trợ thân chủ (cá nhân, nhóm, cộng đồng) thay đổi hành vi, thái độ,niềm tin nhằm giúp thân chủ tăng cường năng lực đối phó, chức năng xã hộithông qua các kinh nghiệm của nhóm có mục đích nhằm để giải quyết vấn đềcủa mình và thỏa mãn nhu cầu
Ví dụ :
Nhóm trẻ đá bóng của lớp học tình thương Nhóm của 3 người bộ hànhkết hợp để đẩy tảng đá bên đường
2.Các mục tiêu của CTXH nhóm :
– Đánh giá (thẩm định) cá nhân : về nhu cầu/khả năng/hành vi qua
việc tự đánh giá của nhóm viên, đanh giá cùa tác viên (NVXH), đánh giá củabạn bè trong nhóm (nhóm trẻ em/người lớn phạm pháp, nhóm cha mẹ nuôi,trẻ em đường phố)
– Duy trì và hỗ trợ cá nhân : hỗ trợ cá nhân đương đầu với những
khó khăn của cá nhân hay khó khăn trước hoàn cảnh xã hội (nhóm ngườikhuyết tật, nhóm phụ huynh khuỵết tật)
– Thay đổi cá nhân : nhiều loại từ hành vi cho đến phát triển nhân
cách : kiểm soát xã hội (nhóm vi phạm luật pháp nhằm tránh tái phạm trongtương lai; xã hội hoá
0
Trang 20
( nhóm trẻ trong cơ sở tập trung học tập kỹ năng xã hội để sống tạicộng đồng), hành vi tương tác (nhóm huấn luyện để tự khẳng định); giá trị vàthái độ cá nhân (nhóm sử dụng ma túy nhằm tác động đế giá trị và thái độ củahọ; hoàn cảnh kinh tế (nhóm người thất nghiệp với mục đích tìm việc làm),cảm xúc và khái niệm về bản thân (nhóm phát triển lòng tự trọng, tăng nănglực); phát triển nhân cách
– Cung cấp thông tin, giáo dục (nhóm giáo dục sức khỏe, nhóm kỹ
năng làm cha mẹ, nhóm tình nguyện viên)
– Giải trí ( vui chơi để đền bù sự mất mát trong cuộc sống )
– Môi trường trung gian giữa cá nhân và hệ thống xã hội : nhóm
bệnh nhân và bệnh viện
– Thay đổi nhóm và/ hoặc hỗ trợ : nhóm gia đình -cải thiện vấn đề
truyền thông, nhóm trẻ phạm pháp-hướng hành vi tiêu cực sang những họatđộng tích cực
– Thay đổi môi trường : phát triển cộng đồng – nhóm ở cơ sở cải thiện
chất lượng cuộc sống, nhóm đòi hỏi phương tiện cho con em phụ huynh lao động
…
– Thay đổi xã hội : Tăng nhận thức của cá nhân và tái phân phối
quyền lực (nhóm chính quyền địa phương)
3 Các đặc điểm của công tác xã hội với nhóm :
– Hoạt động nhóm là nơi thoả mãn nhu cầu của cá nhân
– Đối tượng tác động là mối quan hệ tương tác trong nhóm
– Nhóm tăng cường khả năng tự giải quyết vấn đề
– Ảnh hưởng nhón giúp thay đổi hành vi, thái độ của cá nhân
– Nhóm là mội trường bộc lộ
– Các yếu tố cần quan tâm trong CTXH nhóm : 7 yếu tố
* Đối tượng là ai
* Nơi sinh hoạt, bối cảnh sinh hoạt
Trang 21
* Nhu cầu gì cần được đáp ứng
* Mục tiêu cần đạt được
* Giá trị : sinh hoạt nhóm dựa trên quan điểm gì
* Lý thuyết: sử dụng lý thuyết nào
* Phương cách thực hành ; cơ cấu, vai trò, trách nhiệm, mối quan hệ bên trong và bên ngoài nhóm, các hoạt động nào được sử dụng, cách thức tổchức …
4 Các loại hình công tác xã hội với nhóm:
– Nhóm giải trí : rèn luyện và phát triển nhân cách
– Nhóm giáo dục : Kiến thức và kỹ năng
– Nhóm tự giúp
– Nhóm với mục đích xã hội hóa
– Nhóm trị liệu
– Nhóm trợ giúp
Khái niệm trẻ khuyết tật:
Trẻ khuyết tật là những đứa trẻ bị tổn thương về cơ thể hoặc rối loạn các chứcnăng nhất định gây nên những khó khăn đặc thù trong các hoạt động học tập,vui chơi và lao động Trẻ khuyết tật có thể tham gia các hoạt động như mọithành viên khác trong cộng đồng
Một số lý thuyết khi vận dụng khi làm việc với nhóm:
a/ Thuyết hệ thống :
Theo Parson nhóm là hệ thống xã hội với những thanh viện lệ thuộc hỗtương cố gắng duy trì trật tự và sự can bằng như một thể thống nhất Nhómphải vận động tài nguyên để đáp ứng nhu cầu Nhóm có 4 nhiệm vụ chính :(1) hội nhập – đảm bảo rằng các nhóm viên hoà hợp với nhau; (2) thích nghi –đảm bảo rằng nhóm thay đổi để ứng phó với nhu cầu đòi hỏi của môi trường;(3) duy trì – đảm bảo rằng nhóm xác định và duy trì được mục đích cơ bản,bản sắc, và phương cách của nó; (4) đạt mục tiêu – đảm bảo rằng nhóm theo
2
Trang 22
đuổi và hoàn thành trách nhiệm Nhóm phải hoàn tất 4 công việc này để duytrì được sự quân bình, đây là công việc dành cho tác viên và nhóm viên củanhóm
Theo Robert Bales, Thì nhóm phải giải quyết 2 vấn để để tự bảo tồn, đó
là vấn đề liên quan tới công việc và vấn đề liên quan tới cảm xúc tức bầukhông khí nhóm
Parson nhấn mạnh tới sự hài hoà và quân bình, trong khi đó Bales nhấnmạnh tới sự căng thẳng và xung đột Nhóm có khuynh hướng vacillate giữa
sự vthích nghi với môi trường bên ngoài và quan tâm tới sự hội nhập bêntrong Bales gọi đây là sự quân bình năng động Nghiên cứu sự quân bìnhnăng động này và thấy rằng để giải quyết vấn đề liên quan tới công việc cácnhóm viên cho ý kiến, cung cấp thông tinyêu cầu các đề nghị hoặc đưa racád62 nghị Để giải quyết vấn đề về cảm xúc các nhóm viên bày tỏ sự đồng ý,không đồng ý, bày tỏ sự căng thẳng hay giải toả sự căng thẳng, bày tỏ sự đoànkết hay xung đột Qua mối tương tác này các thành viên nhóm giải quyết vấn
đề trao đổi, lượng giá, kiểm soát, lấy quyết định, giảm căng thẳng và hộinhập
Có thể rút ra từ các quan điểm khác nhau về thuyết hệ thống nhữngkhái niệm đáng quan tâm đối với tác viên nhóm như sau :
– Sự hiện diện của tài sản của nhóm như một tổng thể xuất phát từ mốitương tác giữa các cá nhân trong nhóm
– Sức ép mãnh liệt của nhóm len trên hành vi của cá nhân
– Khi nhóm giải quyết những mâu thuẫn là sự đấu tranh để tồn tại
– Nhóm phải nối kết với môi trường bean ngoài và quan tâm tới sự hộinhập bên trong
– Nhóm thường xuyên ở trong tình trạng trở thành, phát triển, thay đổi– Nhóm có một chu kỳ sống
b/ Thuyết tâm lý năng động :
Trang 23
Theo lý thuyết này nhóm viên thể hiện những xung đột không giảiquyết được từ kinh nghiệm sống từ thời bé Bằng nhiều cách nhóm tái hiện lạitình huống gia đình, thí dụ như mô tả người trưởng nhóm như hình ảnh củangười cha có toàn quyên trên các nhóm viên Nhóm viên hình thành nhữngphản ứng chuyển giao cho người trưởng nhóm và cho nhau trên cơ sở nhữngkinh nghiệm sống thuở ban đầu của họ Như vậy mối tương tác diễn ra trongnhóm phản ảnh cơ cấu nhân cách vả cơ chế tự vệ mà nhóm viên bắt đầu pháttriển từ thời thơ ấu Tác viên sử dụng sự giao dịch này để giúp cho nhóm viêngiải quyết các xung đột chưa giải quyết của họ bằng cách thăm dò mẫu hành
vi trong quá khứ và nối kết với những hành vi hiện tại Thí dụ tác viên có thểdiễn dịch hành vi của 2 nhóm viên đang tranh giành sự quan tâm của trưởngnhóm như sự tranh chấp không giải quyết được của 2 anh em Khi diễn dịchcủa tác viên đúng lúc thì các nhóm viên hiểu được hành vi của riên họ Theothuyết tâm lý năng động thì sự hiểu biết này là thàn h tố cần thiết trong việcđiều chỉnh và thay đổi hành vi bean trong và bên ngoài nhóm
c/ Thuyết học hỏi :
Thuyết gây nhiều tranh cải trong CTXH nhóm nhất Điều cơ bản của lýthuyết này là nhấn mạnh đến hành vi cá nhân hơn là hành vi nhóm Theo lýthuyết này hành vi của nhóm có thể được giải thích bằng 1 trong 3 phươngpháp học tập.Theo lối tiếp cận cổ điển, hành vi có liên quan tới stimulus Thídụ như một nhân viên đáp ứng bằng một lời phê tiêu cực mỗi khi một nhómviên quay qua nói với một nhóm viên khác trong lúc nhân viên và các nhómviên khác đang nói Sau nhiều lần như vậy chỉ cần nhóm viên tái hiện hành viquay qua mà không nói chuyện cũng đủ cho người nhân viên nhận xét tiêucực rồi
Phương pháp thứ hai thông thường hơn gọi là điều kiện hoạt động.Hành vi của nhóm viên và tác viên được điều hành bởi kết quả của hành độngcủa họ.Nếu một nhóm viên có mội hành vi nào đó và nhóm viên B đáp ứng
4
Trang 24
một cách tích cực thì nhóm viên A có thể sẽ tiếp tục hành vi đó Tương tự nếutác viên nhận được phản hồi tiêu cực từ nhóm viên về một hành vi nào đó thìtác viên có thể sẽ không cư xử như thế trong tương lai
Trong nhóm tác viên có thể dùng sự khken ngợi để gia tăng sự giao tiếpgiữa nhóm viên và nhóm viên và những nhận xét tiêu cực để làm giảm sựgiao tiếp giữa tác viên và nhóm viên
Mô hình thứ ba là lý thuyết học hỏi xã hội Nếu nhóm viên và tác viênchờ đợi điều kiện hoạt động hay cổ điển diễn ra thì những hành vi trong nhómđược học hỏi rất chậm chạp Bandura cho rằng hầu heat việc học hỏi diễn raqua sự quan sát và ca ngợi hay củng cố vicarious hay trừng phạt Thí dụ, khimột nhóm viên được khen ngợi vì một hành vi nào đó thì tác viên và nhómviên khác sẽ tái tạo hành vi đó sau này hy vọng là sẽ nhận được sự khenthưởng tương tự KHi một nhóm viên thể hiện một hành vi nào đó mà xã hộikhông quan tâm hay trừng phạt thì những nhóm viên khác sẽ học là không cư
xử như thế vì hành vi đó đem lại kết quả tiêu cực
d/ Thuyết hiện trường :
Kurt Lewin đã thực hiện nhiệu cuộc thou nghiệm về sức ép để giảithích hành vi trong nhóm nhỏ Theo lý thuyết hiện trường của Lewin thì nhóm
có một không gian sống, nó chiếm một vị trí tương quan với các vật thể kháctrong khoảng không gian nầy, nó được hướng dẫn để đạt được mục tiêu, nóvận chuyển để theo đuổi những mục tiêu này, và nó có thể gặp nhiều trở ngạitrong tiến trình vận chuyển Sự đóng góp độc đáo của thuyết hiện trường làxem nhóm như một tổng thể (gestalt), đó là sự phát triển từ từ những lực đốilập để giữ cho nhóm viên gắn với nhómvà làm cho nhóm tìm cách để đạtđược mục tiêu Theo Lewin, nhóm liên tục thay đổi để ứng phó với tìnhhuống xã hội dù rằng có nhiều khi nó ở trạng thái gần như đứng yên.Lewinđưa ra vài khái niệm để hiểu về sức mạnh của nhóm đó là :
– Vai trò :vị trí, quyền và bổn phận của nhóm viên
Trang 25e/ Thuyết trao đổi xã hội:
Thuyết nay nhấn mạnh đến hành vi cá nhân của các thành viên trongnhóm xuất phát từ những học thuyết trò chơi, phân tích kinh tế , tâm lý độngvậtcác nhà lý thuyết trao đổi xã hội cho rằng khi người ta tương tác trongnhóm , mỗi người đều cố gắng hành xử để gia tăng tối đa sự khen thưởng vàgiảm thiểu tối đa sự trừng phạt Các thành viên trong nhóm bắt đầu tương tác
vì những sự trao đổi xã hội này đem lại cho họ điều gì đó có giá trị, như sựtán thành chẳng hạn Theo các nhà lý thuyết trao đổi xã hội thì thường người
ta không thể nhận được gì nếu người ta không cho, có moat sự trao đổi ngầmtrong mọi mối quan hệ giữa con người
Trong lý thuyết trao đổi xã hội, hành vi nhóm được phân tích bằng cáchquan sát cách mà những cá nhân thành viên tìm kiếm sự khen thưởng trongkhi ứng phó với sự tương tác diễn ra trong nhóm Đối với một cá nhân trongmột nhóm, quuyết định diễn tả m65t hành vi dựa vào sự can nhắc, so sánhgiữa sự khen thưởng và trừng phạt có thể có từ hành vi đó Các thành viêntrong nhóm cư xử để gia tăng những hiệu quả tích cực và làm giảm nhữngkết quả tiêu cực Lý thuyết trao đổi xã hội cũng nhấn mạnh đến cái cách mà
6
Trang 26
các thành viên nhóm ảnh hưởng lẫn nhau trong các tương tác ã hội Kết quảcủa bất kỳ sự tương tác xã hội nào cũng đều dựa trên quyền lực xã hội và sự
lệ thuộc xã hội trong mối tương tác đặc biệt
Thuyết này được sử dụng để làm việc với nhóm thanh thiếu niên phạmpháp trong cơ sở, nhóm cấu trúc được sử dụng để đối đầu, thách thức, và xóa đinhững qui chuẩn nhóm đồng đẳng chống xã hội và thay thế chúng bằng nhữngqui chuẩn hỗ trợ xã hội thông qua sự tương tác nhóm đồng đẳng được hướngdẫn
Thuyết trao đổi xã hội bị phê bình là máy móc vì nó giả định người taluôn luôn là sinh vật có lý trí hành động theo sự phân tích về thưởng phạt.Các nhà lý thuyết trao đổi xã hội ý thức rằng tiến trình nhận thức ảnh hưởngđến cách người ta cư xử trong nhóm Cái nhìn của các thành viên nhóm chịuảnh hưởng bởi tiến trình nhận thức như ý định và sự mong đợi
Đánh giá một số chính sách hỗ trợ nhóm đối tượng tại cơ sở
Làng Hữu Nghị là nơi nuôi dưỡng chăm sóc, đón nhận nhũng trẻ em bị nhiễmchất độc màu da cam Hằng năm thông qua hội cựu chiến binh ở các tỉnhQuảng Ngãi trở ra, làng tiến hành xuống từng tỉnh để đón các cháu về nuôi,mỗi năm làng nhận nuôi khoảng 120 trẻ là con, em của cựu chiến binh ViệtNam bị nhiễm chất độc da cam Những trẻ em được nhận vào nuôi từ 6 đến
16 tuổi
Làng đã có rất nhiều chính sách hỗ trợ từ ăn ở, sinh hoạt đi lại đến học tập vàhọc nghề
+, Mỗi ngày trẻ nhận được chế độ ăn uống, làng có bộ phận hậu cần để lo việc
ăn uống của các trẻ trong làng Mỗi nhà có một đến hai người trông coi vàchăm sóc các em Bữa tối và sáng các em được phát đồ ăn như: xôi, bánh mì,sữa, bữa trưa và chiều các em ăn cơm ở nhà ăn của làng
+, Làng có các lớp dạy văn hóa từ lớp 1 đến lớp 4 cho trẻ, những trẻ học từlớp 5 trở lên được làng gửi đi học bên ngoài và có chính sách đưa đón đi học
Trang 27+, Các em thường xuyên được làng tổ chức cho đi chơi, tham quan cũng nhưxem và tham gia các chương trình giải trí.
+, Các em được thanh toán tiền tàu xe khi về vào các dịp lễ tết
+,Các em được hưởng đầy đử các dịch vụ vui chơi giải trí tại nơi ở như xemphim, hoạt động thể thao,…
+, Các em được làng trợ cấp hoàn toàn về quàn áo, các đồ dùng sinh hoạthàng ngày
+, Các em thường xuyên nhận được quà từ các tổ chức tình nguyện và cácđoàn tình nguyện về thăm
Đề xuất nhóm đối tượng cần trợ giúp
Làng Hữu Nghị Việt Nam với đặc trưng là trung tâm nuôi dưỡng, phục hồi,dạy nghề cho các con em cựu chiến binh Việt Nam bị nhiễm chất độc hóa họctrong hai cuộc kháng chiến của dân tộc Qua một thời gian thực hành tại đây,chúng tôi nhận thấy các nhóm đối tượng trẻ em ở đây còn tồn tại một số vấn
đề về tâm lý như: một số em có tâm lý tự ti, mặc cảm chưa hòa nhập nhóm,một số em còn chưa quan tâm đến nhiệm vụ học tập của mình, giữa các emcòn tồn tại nhiều mâu thuẫn…
Các em là những đứa trẻ rất đáng thương, khuyết tật, khiếm khuyết mang trênmình di chứng của chất độc màu da cam Chính vì thế qua quá trình tìm hiểu
và hoạt động tại làng, chúng tôi có đề xuất được làm việc với nhóm trẻ cócùng vấn đề và cùng là thành viên của lớp kỹ năng 2
Chúng tôi đã quyết định thành lập nhóm hoạt động như sau:
Về phía sinh viên gồm có:
8
Trang 285, Nguyễn Thị Thanh Hoa
Về phía nhóm đối tượng:
1, Ngô Minh Việt
2, Nguyễn Thị Chung
3, Đỗ Hoàng Hải
4, Nguyễn Thị Linh Mỹ
5, Nguyễn Đình Lộc( Thắng)
Xây dựng hoạt động cho nhóm thân chủ
1, Thời gian thực hiện
Thực hiện theo sự chỉ đạo của các thầy cô giáo cũng như sự hướng dẫncủa kiểm huấn viên, cán bộ công nhân viên tại trung tâm và sự phân phối thờigian thực hành, chúng tôi quyết định hoạt động với nhóm thân chủ trong thờigian thực hành với số lượng là 7 tuần, mỗi tuần 3 buổi Mỗi buổi hoạt độngdao động từ 2tiếng đến 2,5 tiếng
2, Địa điểm tiến hành hoạt động nhóm
- Lớp kĩ năng hai- Làng Hữu Nghị Việt Nam
- Không gian tại làng Hữu Nghị
Trang 29
PHẦN 3 XÂY DỰNG MÔ HÌNH CÔNG TÁC XÃ HỘI NHÓM DỰA VÀO TIẾN TRÌNH HOẠT ĐỘNG NHÓM
Giai đoạn 1: Giai đoạn chuẩn bị và thành lập nhóm
Để ứng dụng phương pháp Công tác xã hội nhóm, cần phải có đốitượng tác động đó là nhóm xã hội Trên thực tế ở báo cáo này nhóm là mộtnhóm gồ năm em nhỏ đang sinh sống và thường trú tại Làng Hữu Nghị ViệtNam Nhóm năm em nhỏ này có những vấn đề cần nảy sinh cần giải quyếtnhóm nhân viên công tác xã hội sẽ sử dụng phương pháp tác nghiệp công tác
xã hội nhóm với một nhóm đối tượng Tuy nhiên, đối tượng chủ yếu củaCông tác xã hội nhóm là những nhóm xã hội đượcthành lập Dựa vào việc xácđịnh nhu cầu, mục đích chung và những mục tiêu cụ thể của từng thành viên ,nhóm nhân viên công tác xã hôi cùng các thành viên sẽ thành lập nên nhóm
xã hội – đó là đối tượng đích thực trọng tâm của công tác xã hội nhóm
Giai đoạn chuẩn bị và thành lập nhóm bao gồm công tác chuẩn bị chủyếu: chọn nhóm viên và chuẩn bị môi trường hoạt động của nhóm; xác địnhmục đích hỗ trợ và mục tiêu hoạt động của nhóm; đánh giá các nguồn lực –tiềm năng và sự hỗ trợ bên ngoài – phân tích lực trường tác động; xây dựng
kế hoạch – cụ thể hóa hoạt động cho các giai đoạn sau
Thành lập nhóm “nhóm em nhỏ học tập ’’tại Làng Hữu Nghị ViệtNam
Để có được nhóm viên, nhóm thực hành đã tìm hiêủ tại Làng Hữu NghịViệt Nam thông qua việc tiếp cận, thu thập thông tin từ cấp trên và trực tiếpcác cán bộ trong trung tâm, người thân của nhóm viên
- Chọn nhóm viên và chuẩn bị môi trường hoạt động:
Để tiến hành các hoạt động trợ giúp , giải quyết vấn đề theo phươngpháp CTXH nhóm , nhóm thực hành đã thực hiện việc lựa chọn nhóm viên vàchuẩn bị các điều kiện cần thiết cho hoạt động của nhóm nhằm đạt được mụcđích và mục tiêu đặt ra
10
Trang 30
- Tiêu chí lựa chọn nhóm viên.
Số lượng là 5 em nhỏ tại Làng Hữu Nghị nơi các em sinh hoạt hàngngày ở địa bàn thôn An Trai – xã Vân Canh- huyện Hoài Đức – tp Hà Nội.Mặc dù mỗi em nhỏ có hoàn cảnh riêng và gặp những vấn đề khó khăn riêng,nhưng những em nhỏ đã gặp nhau tại làng sinh hoạt hàng ngày với nhau các
em gặp vấn đề chung cơ bản là các em bị câm điếc, bị dị tật, bị khuyết tật,nhận thức của các en không tốt có vấn đề về khiếm thính, khiếm thị
Vì đây là nhóm các em nhỏ gặp nhiều vấn đề cho nên nhóm sinh viêncông tác xã hội cần gặp với ban lãnh đạo Ban quản lý Làng Hữu Nghị tại địabàn thôn An Trai – xã Vân Canh – huyện Hoài Đức – Tp Hà Nội Nhóm sinhviên thực hành phối hợp đồng thời được sự giúp đỡ của Ban lãnh đạo làng để
tổ chức hoạt động vui chơi và học tập Sau khi tiếp cận được với nhóm các
em nhỏ nhóm sinh viên bắt đầu xây dựng kế hoạch trợ giúp cho nhóm đốitượng học tập và vui chơi
- Thời gian địa điểm:
+ Thời gian : thời gian chính thức là ngày 6/9/2016 – 21/10/2016 Dự định
sinh hoạt và học tập vào các buổi chiều thời gian khoảng 2 giờ đồng hồ
+ Địa điểm: qua tìm hiểu và đề xuất , được sự giúp đỡ của Ban Lãnh
đạo và các cô giáo tạo điều kiện cho nhóm sinh viên thực hành, Ban giámđốc, Ban quản lýtại làn …, nhóm thực hành sinh viên dự kiến học tập và tổchức một số hoạt động tại lớp kĩ năng 2 của Làng Hữu Nghị Việt Nam tại địabàn thôn An Trai – xã Vân Canh – huyện Hoài Đức – Tp Hà Nội
- Mục đích và mục tiêu sinh hoạt cuả nhóm:
+ Mục đích của nhóm: nhóm thành lập và đi vào hoạt động nhằm giúp
đỡ các thành viên ( các em nhỏ ) là những người chậm phát triển trí tuệ, tăngđộng, khuyết tật ngôn ngữ
+ Mục tiêu cụ thể:
Là hỗ trợ mục tiêu học tập và dạy một số kĩ năng tự phục vụ bản thân
Trang 31+ Phân tích lực trường- những thuận lợi khó khăn đối với nhóm:
Thuận lợi: Được sự giúp đỡ của Ban giám đốc, Ban quản lý làng, các
cô giáo ở làng… đã quan tâm , sự nhiệt tình của nhóm sinh viên thực hành, ýthức tham gia nhóm đối tượng khi được tham gia vào tổ là điều kiện rất tốt.Nhóm sinh viên và Ban quản lý làng đã tích cực siêu tầm các loại sáchbáo,cung cấp những thông tin hoạt động Ban quan lý làng đã tạo điều kiệnthuận lợi hướng dẫn cách thức tổ chức, địa điểm sinh hoạt, thời gian sinh hoạtmỗi ngày 1 giờ
Sự thống nhất, đoàn kết của nhóm với mong muốn hỗ trợ được các emtrong học tập và một số hoạt động ngoại khóa
Khó khăn:
Sự nhận thức , trinh độ, kỹ năng…của các em còn kém và gặp khókhăn nhiều về ngôn ngữ và nhận thức
Nhóm đối tượng là các em nhỏ gặp khó khăn nên việc tiếp cận với các
em lúc đầu cũng hơi gặp khó khăn
Dự thảo kế hoạch của nhóm trong thời gian thừ 6/9/2016 – 20/10/2016
+ Tìm hiểu và làm quên với cơ sở thực hành và các em ở đây
+ Tuyển chọn thành viên và thành lập được nhóm để tiến hành trợ giúp.+ Đưa ra được kế hoạch hoạt động phù hợp
+ Tổ chức các buổi sinh hoạt
+ Kiểm tra các bước tiến hành
+ Họp nhóm để trao đổi kinh nghiệm
12
Trang 32
+ Cải thiện được tâm lý của các em
+ Đánh giá, rút kinh nghiệm và chia tay
Giai đoạn 2: Giai đoạn khởi động và bắt đầu hoạt động
Sau khi lựa chọn được các thành viên nhóm và chuẩn bị đầy đủ nhữngđiều kiện cho hoạt động của nhóm ta tiến hành giai đoạn tiếp theo ta tiến hànhgiai đoạn tiếp theo đó là khởi động và bắt đầu hoạt động
2.1 Giới thiệu các thành viên trong nhóm
Trong buổi sinh hoạt đầu tiên các thành viên phải giới thiệu được bảnthan
- Đầu tiên là NGÔ MINH VIỆT
Sinh năm: 2000
Quê quán: Mộc Châu – Sơn La
Ngày vào trường là 20/9/2012
-Tiếp theo là em NGUYỄN THỊ CHUNG
Sinh năm: 1993
Địa chỉ: Nam Đàn – Nghệ An
Ngày vào : năm 2008
-Tiếp theo là em ĐỖ HOÀNG HẢI
Sinh năm: 06/12/2001
Địa chỉ: Tập thể học viên kĩ thuật mật mã – Tân Triều – Thanh Trì – HàNội
Ngày vào: năm 2012
-Tiếp theo là em NGUYỄN THỊ LINH MỸ
Sinh năm :1996
Địa chỉ : Trực Nội – Trực Ninh – Nam Định
Ngày vào : năm 2009
-Cuối cùng là em NGUYỄN ĐÌNH LỘC ( THẮNG)
Sinh năm : 31/7/1995
Trang 33
Địa chỉ : Thôn Ba Đông – xã Phan Sào Nam – Phù Cừ - Hưng Yên
Vì các thành viên trong nhóm đã cùng chung sống với nhau khá dàitrong cùng một làng nên việc bắt đầu tìm hiểu hay làm quen là không quá cầnthiết vì điều này các thành viên đã quen biết nhau Việc quan trọng là phảilàm quen thân thiết với nhóm đối tượng để dễ dàng tiếp xúc Buổi sinh hoạtđầu tiên cũng là cơ hội cho chúng em làm quen than thiết hơn với các emtrong làng
Sau buổi sinh hoạt đầu tiên của nhóm sẽ cùng nhau xác định lại và thốngnhất mục tiêu hoạt động của nhóm là tăng cường khả năng tương tác, phối hợpgiữa các thành viên và nâng cao khả năng nhận biết đối tượng cho các nhómviên
Mục tiêu hoạt động của nhóm được thống nhất với kiểm huấn viên
2.2 Xác định lại mục tiêu hoạt động của nhóm
Cơ sở xác định:
Tình hình cụ thể về địa điểm sinh hoạt: tại lớp kĩ năng 2 có đầy đủdụng cụ học tập đồ dùng và đồ nấu bếp, ngoài lớp học còn có một mảnh vườnnhỏ đẻ các em có những hoạt động ngoại khóa như trồng rau nhổ cỏ Tuynhiên, do địa điểm sinh hoạt nhóm là ở trong lớp học lên một số hoạt độngvui chơi không được thỏa mái và không gian không được rộng rãi,vì vậy cầnphải xác định được hoạt động chính và một số hoạt động khác cho phù hợpvới không gian của lớp học
Tình hình của nhóm viên:
Cần xác định rõ ràng về thái độ của nhóm viên, các em có hứng thú vớihoạt động của nhóm hay không, nếu không thì tiếp tục họp nhóm để thảo luậnthay đổi hay giữ nguyên mục tiêu ban đầu đã đưa ra; nếu có thì cần phải cóphương án thay hoặc xen kẽ các hoạt động với nhau Công việc này cần phảiđược xác định rất sớm, để không ảnh hưởng đến dự thảo kế hoạch chung củanhóm trong thời gian sắp tới
14
Trang 34
Sau buổi trò chuyện, gặp gỡ ban đầu nhóm em và nhóm thân chủ đãcùng làm quan với nhau và tìm hiểu nhau Về cơ bản thì các mục tiêu nàykhông có sự thay đổi nhiều so với mục tiêu ban đầu mà nhóm thực tập chúng
em đề ra Nhóm vẫn được triển khai dựa trên mục tiêu: xây dựng kế hoạchdậy học và dậy một kĩ năng tự phục vụ bản thân cho các em trong nhóm Từ
đó cùng sinh hoạt, theo dõi và thực hành các hoạt động với các em trongnhóm
2.3 Thảo luận đưa ra nguyên tắc hoạt động
Để nhóm sinh hoạt đạt hiệu quả cao nhất thì nhóm cần phải có nguyêntắc hoạt động, dựa vào các nguyên tắc đó để tổ chức buổi sinh hoạt
Các thành viên trong nhóm và nhân viên công tác xã hội cùng thảo luậnđưa ra nguyên tắc hoạt động của nhóm Do nhận thức cũng như khả năng củacác em nhận biết và thực hiện kém nên nhân viên công tác xã hội cần cónhững định hướng cơ bản như: về thời gian, nội quy khi tham gia sinh hoạtnhóm, tinh thần đoàn kết,… Sau một thời gian thảo luận, nhân viên công tác
xã hội và nhóm thân chủ đã thống nhất được các nguyên tắc hoạt động sauđây:
- Tất cả các thành viên đều phải tham gia vào các hoạt động của nhóm
- Khi cần quyết định một việc liên quan tới nhóm thì cần phải thôngqua các thành viên
- Có hình thức khen thưởng đối với những nhóm viên tham gia tíchcực và có tiến bộ trong quá trình sinh hoạt
- Tất cả các nhóm viên đều bình đẳng không có sự phân biệt
Sau khi tổ chức và ổn định được, nhóm nhân viên xã hội phải giúp cácthành viên nhận rõ ràng họ là một phần của nhóm :
- Tất cả các nhóm viên cùng tham gia vào tất cả các hoạt động
- Tôn trọng hành vi và ý kiến của thành viên
- Các thành viên được chia sẻ và giới thiệu bản thân
Trang 35
Kết quả: các nhóm viên tham gia rất nhiệt tình vào hoạt động được tổchức, rất vui vẻ và thoải mái Sau khi học tập xong các emđược tham gia hoạtđộng với nhau nhiều hơn để gắn bó với nhau được nhiều hơn
2.4 Định hướng phát triển của nhóm và dự thảo những thuận lợi và khó khăn cản trở trong tiến trình
Định hướng phát triển ngắn hạn:
Chủ yếu là duy trì các hoạt động đầy đủ của nhóm trong trọn vẹn thờigian đầy đủ đảm bảo được các mục tiêu mà nhóm đã đề ra, dựa trên nhữngnguyên tắc đã được thống nhất
Định hướng phát triển lâu dài:
Về số lượng thành viên: số lượng thành viên của nhóm hiện tại có 5 emcác em đều gặp vấn đề về chậm phát triển trí tuệ, tăng động và bị khuyết tật
về ngôn ngữ Các em đã có quá trình chung sống trong một mái nhà nên đãquen biết nhau từ trước
Về cơ cấu nhóm: cơ cấu nhóm có thể thay đổi đa dạng hơn, có sự phâncông chuyên môn rõ ràng hơn, có thể thay đổi và bầu lại lãnh đạo nhóm đảmbảo cho tương lai hoạt động mới của nhóm
Về thời gian hoạt động nhóm: thời gian hoạt động của nhóm có thểthay đổi tùy theo địa điểm sinh hoạt và thời gian của từng buổi học
Về nội dung hoạt động nhóm: nội dung có thể thay đổi đa dạng hơn,sâu hơn ví dụ như tổ chức, hướng dẫn các em học tập ngoài ra còn tổ chức cáctrò chơi, các hoạt động ngoại khóa,…
Sau những buổi đầu tổ chức hoạt động đầu tiên các thành viên trongnhóm biết cách tham gia vào các trò chơi và các hoạt động chung để đoàn kết
và gắn bó với nhau hơn
16
Trang 36
Thuận lợi:
- Nhóm được hình thành nhanh chóng, thuận lợi, cơ cấu khá hoànchỉnh, hoạt động ban đầu đạt kết quả tốt nên tạo tiền đề vững vàng cho sựphát triển của nhóm
- Cơ sở vật chất đầy đủ, tiện nghi phù hợp với hoạt động của nhóm
- Có sự tham gia, đóng góp và định hướng cho hoạt động của nhómsinh viên thực tập
- Các sinh viên trong nhóm luôn tìm hiểu những trò chơi phù hợp vớicác buổi sinh hoạt và mục tiêu của nhóm
- Xây dựng được tình cảm với các em ở trong nhóm
Khó khăn:
- Mặc dù các em trong nhóm khá thân thiện nhưng do các e gặp một
số vấn đề khuyết tật nên việc tìm hiểu và lấy thông tin từ các em gặp khókhăn
- Chưa có sự thường xuyên trao đổi với kiểm huấn viên
HỒ SƠ VỀ NHÓM
Thông tin về nhóm
Trong buổi đầu tiên khi đến cơ sở thực hành là Làng Trẻ Hữu NghịViệt Nam, thông qua sự phân công của cô giáo hướng dẫn và ban giám đốcquản lý trung tâm, nhóm 4 chúng em được phân công sang thực hành tại lớpkĩ năng 2 gồm có 9 em học sinh đang theo học ở lớp Trong đó phần lớn làcác em đều gặp vấn đề về khuyết tật, chậm phát triển trí tuệ, tăng động Đểgóp phần hỗ trợ các em trong học tập và cả vui chơi giải trí… chúng em đãchọn ra 5 em để lập nên một nhóm để tiến hành giúp đỡ
Đặc điểm, loại hình nhóm
sinh
Giớitính
Trang 37
Nội tuổi ít, cấu trúc
câu không có,giao tiếp bằnglời kem, phốihợp các hoạtđộng tập thểkém
âm khó, giao tiếpbằng lời kém
Đặc điểm nhóm:
Các em đều sống chung trong làng nên việc làm quen cũng dễ dàng
hơn Các em đều gặp những vấn đề khuyết tật nên việc cảm thông hòa đồngvới nhau cũng dễ hơn
Các nhiệm vụ đặt ra cho nhóm không phải là do một cá nhân thực hiện
mà nó được thực hiện bởi tất cả các thành viên trong nhóm Tất cả các hoạtđộng của nhóm được thực hiện và diễn ra tại một cơ sở
Quá trình sinh hoạt nhóm diễn ra vào các buổi chiều từ 14h đến 16h Bao gồm các hoạt động như: học tập, tổ chức các hoạt động vui chơi, nấu ăn,
…
Nhóm bao gồm 5 thành viên có các vấn đền khá tương đồng, lại cùngchung sống sinh hoạt dưới một mái nhà nên quen biết và gắn bó với nhautrong quá trình vui chơi giải trí ở trung tâm
Các hoạt động của nhóm được diễn ra theo kế hoạch mà nhóm đã xâydựng dựa trên những đặc điểm vấn đề khá giống nhau
Loại hình nhóm: Từ những đặc điểm của nhóm có thể xác định nhóm tác
nghiệp này thuộc loại hình nhóm
Mối quan hệ giữa các thành viên trong nhóm
18
Trang 38Nguyễ n T.T.Ho a
Lê Thị Lương
Nguyễ n
T
Thủy
Trang 39Nhu cầu chung của nhóm
Nhu cầu chung của nhóm: các em trong nhóm cùng sinh hoạt trong mộttập thể chính vì vậy sự hòa đồng trong một tập thể còn chưa được tốt, hơn nữa
vì trong quá trình sinh hoạt nhóm tương tác với nhau còn chịu sự ảnh hưởngcủa các yếu tốn như vì thời gian và không gian hoạt động
+ Các thành viên trong nhóm cần được sự hỗ trợ, thúc đẩy theo sát củanhân viên công tác xã hội cũng như của kiểm huấn viên tại lớp
+ Nhân viên công tác xã hội phải hướng dẫn, giúp đỡ các em tương tácvới nhau và với các hoạt động tập thể tốt hơn
20
NHÓM THÂN CHỦ
CÁN BỘ QUẢNLÝ VÀ NHÂN VIÊN TẠI CƠ SỞ
CÁC CHÍNH SÁCH, DỊCH
VỤ XÃ HỘI
NHÓM SINH VIÊN THỰC TẬP(NVCTXH)
TÌNH
NGUYỆN
VIÊN