64 Bản tin Đại học Quốc gia Hà NộiPHÁT HIỆN 'SONG SINH' CỦA THIÊN VƯƠNG TINH Lần đầu tiên trong lịch sử khám phá vũ trụ, các nhà thiên văn Trái đất đã tìm được một hành tinh tương tự như
Trang 164 Bản tin Đại học Quốc gia Hà Nội
PHÁT HIỆN 'SONG SINH' CỦA THIÊN
VƯƠNG TINH
Lần đầu tiên trong lịch sử khám phá vũ trụ,
các nhà thiên văn Trái đất đã tìm được một
hành tinh tương tự như sao Thiên Vương,
ở một hệ sao đôi cách đây khoảng 25.000
năm ánh sáng
Các nhà thiên văn học đã tìm được hàng
trăm hành tinh xung quanh Dải Ngân hà,
bao gồm những hành tinh đá như Trái đất
và các hành tinh khí như sao Mộc
Tuy nhiên, phải đến mới đây, họ lần đầu tiên
phát hiện một dạng hành tinh thứ ba trong
hệ mặt trời gồm nửa phần khí nửa phần
băng gọi là “khổng lồ băng” như Thiên
Vương tinh và Hải Vương tinh
Trong khi cả Thiên Vương tinh và Hải Vương
tinh đều cấu tạo phần lớn là từ hydrogen
và helium, chúng đều chứa một khối lượng
lớn băng methane, nên hai hành tinh này
có diện mạo màu xanh
Hành tinh mới phát hiện đang tồn tại theo
một cách khá chật vật: nó xoay quanh một ngôi sao trong hệ sao đôi, trong khi ngôi sao thứ hai ở khoảng cách đủ gần để quấy nhiễu được quỹ đạo của hành tinh này, theo báo cáo trên chuyên san The Astrophysical Journal Phát hiện trên được hy vọng có thể
giúp hóa giải bí ẩn về nguồn gốc của các hành tinh khổng lồ băng trong hệ mặt trời, theo Giáo sư Andrew Gould của Đại học bang Ohio (Mỹ)
HẠO NHIÊN
TIN KHOA HỌC - CÔNG NGHỆ
TỪ TRƯỜNG TRÁI ĐẤT CÓ THỂ ĐẢO
TRONG VÒNG 100 NĂM
Nghiên cứu mới phát hiện quá trình đảo
cực của từ trường Trái đất có thể diễn ra
nhanh hơn nhiều so với dự kiến, và nhân
loại nên chuẩn bị tinh thần trước viễn cảnh
mạng lưới điện gặp trục trặc và ung thư
tăng cao Quá trình đảo cực từ của địa
cầu được cho là sẽ diễn ra trong vài ngàn
năm nữa, nhưng nghiên cứu mới của một
nhóm chuyên gia quốc tế đã cho kết quả
báo động
Báo cáo của các nhà khoa học Ý, Pháp, Mỹ
đã phát hiện lần đảo cực trước đây xảy ra
khoảng 786.000 năm trước, và toàn bộ
quá trình diễn ra hết sức chớp nhoáng,
trong vòng chưa đầy 100 năm, tương
đương với một đời người
Đồng trưởng nhóm nghiên cứu, sinh viên
cao học Courtney Sprain của Đại học
California tại Berkeley (Mỹ) cho hay đã nắm
được những dữ liệu từ trường cổ đại rất
chính xác, theo báo cáo đăng trên chuyên
san Geophysical Journal International
Phát hiện trên cũng được công bố sau khi
một nhóm khác cung cấp chứng cứ mới
cho thấy cường độ từ trường đã giảm
nhanh gấp 10 lần so với bình thường
Nếu những lần đảo cực trước đó có thể
chẳng gây nguy hiểm, nhưng đối với thế giới hiện đại, mạng lưới điện của chúng ta
có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng
Và do từ trường bảo vệ sự sống trên bề mặt Trái đất trước sự tấn công của các hạt điện tích từ mặt trời và tia vũ trụ, cả hai đều có
khả năng gây đột biến gen, sự yếu đi tạm thời hoặc mất lớp bảo vệ trong thời gian ngắn cũng có thể khiến nguy cơ ung thư tăng cao
HN
Trang 2Số 284 - 2014
TIN KHOA HỌC - CÔNG NGHỆ
TẠO RA TRẠNG THÁI VẬT CHẤT MỚI
Phòng thí nghiệm Nguyên tử lạnh (CAL) thuộc NASA đã thành công
khi tạo ra sự cô đọng Bose-Einstein (BEC), được đánh giá là một bước
đột phá quan trọng
BEC là một nhóm các nguyên tử trong trạng thái khí loãng, được hạ
nhiệt độ xuống mức cực lạnh khiến mọi nguyên tử đều có chung một
trạng thái lượng tử, tức duy trì mức năng lượng như nhau
Ở mức nhiệt độ tới hạn, các nguyên tử bắt đầu kết hợp lại, chồng
lên nhau và trở nên đồng bộ hóa trong điều kiện ở nơi lạnh nhất của
Phòng thí nghiệm Động lực học tại California
Cuối cùng, sự cô đọng này được xem là một trạng thái vật chất mới
có cách hành xử như một cơn sóng lớn, theo tiêu chuẩn nguyên tử
Sau 2 năm nữa, CAL sẽ tiến hành nghiên cứu các tình trạng cô đọng
vật chất mới này trong điều kiện vi trọng lực, nơi có thể đạt được độ
lạnh thấp hơn so với bất kỳ nơi nào trên mặt đất, từ đó hy vọng có
thể giải thích những câu hỏi chưa được giải đáp lâu nay về hiện tượng
lượng tử
PHI YẾN
LẦN ĐẦU TIÊN NHÌN RÕ CẤU TRÚC ĐÁY
BIỂN CỦA ĐỊA CẦU
Các nhà khoa học đã công bố bản đồ mới
về thềm đại dương của Trái đất, và lập kỷ lục
mới khi trong vòng một ngày tìm được hàng
chục ngàn đỉnh núi chưa từng được biết đến
trên bề mặt địa cầu
Không phải ngày nào bạn cũng nghe được
tin tức về sự phát hiện hàng chục ngàn ngọn
núi mới trên Trái đất, nhưng kỷ lục này vừa
được lập nên nhờ công của một nhóm
chuyên gia Mỹ - Châu Âu
Chưa dừng lại ở đó, các đỉnh núi mới đều có
độ cao ít nhất 1.500m, và lý do giúp chúng
ẩn mặt thành công trong suốt nhiều thế kỷ qua chính là những ngọn núi này đều mọc lên từ đáy biển Theo báo cáo trên chuyên san Science Magazine, chuyên gia Dave Sandwell của Viện Đại dương học Scripps (Mỹ) và đồng sự đã sử dụng các vệ tinh radar
để lần ra dấu vết của những ngọn núi này trong lòng đại dương
“Trong đợt thu thập dữ liệu trước đây, chúng tôi có thể nhìn thấy những khối núi
cao hơn 2.000 m, và lúc đó chúng tôi đã đếm được tổng cộng khoảng 5.000 đỉnh”, theo BBC dẫn lời Giáo sư Sandwell
Với nỗ lực mới nhất, họ có thể phát hiện những đỉnh núi có chiều cao 1.500 m, và đã ghi nhận thêm 25.000 đỉnh núi nữa dù chưa kết thúc đợt khảo sát Theo nhà địa vật lý Dietmar Müller của Đại học Sydney (Úc), có khoảng 71% bề mặt Trái đất được bao phủ bởi nước, và đến 90% thềm biển vẫn chưa được thám hiểm trước đây
“Chúng ta biết nhiều thông tin về địa hình sao Hỏa hơn là biết rõ về thềm biển của Trái đất”, theo TIến sĩ Müller
Bên cạnh các ngọn núi, nhóm chuyên gia cũng tìm được một rãnh nứt khổng lồ nằm bên dưới Vịnh Mexico, với chiều dài tương đường bề ngang của bang Texas, và thêm một rãnh khác nằm dưới phần Nam Đại Tây Dương, với chều dài 800 km
PHI YẾN
CON NGƯỜI CÓ THỂ MỌC LẠI XƯƠNG SƯỜN Giống như thằn lằn mọc lại đuôi đã bị đứt, xương sườn của con người có thể mọc trở lại nếu bị chấn thương, và điều tương tự có thể xảy ra với toàn bộ khung xương ở người Trong khi vẫn chưa thể nào so sánh với năng lực tự lành của các siêu anh hùng trong những kịch bản của hãng Marvel, lần đầu tiên các chuyên gia phát hiện khả năng tự mọc lại xương sườn ở người
Theo báo cáo trên chuyên san Journal of Bone and Mineral
Research, nhóm chuyên gia do Tiến sĩ Francesca Mariani của Đại
học Nam California (Mỹ) dẫn đầu đã nghiên cứu hiện tượng trên sau khi chứng kiến một người có thể mọc lại một đoạn xương sườn đã gãy
Đầu tiên, nhờ vào kỹ thuật quét CT, các chuyên gia theo dõi quá trình tự lành của một bệnh nhân bị giải phẫu lấy đi 8 cm xương sườn và 1 cm phần sụn
Sau 6 tháng, phần xương sườn và sụn mất đi đã được bồi đắp lại nguyên vẹn
HN