Dấu chấm lửng được dùng để: -Tỏ ý còn nhiều sự vật, hiện tượng tương tự chưa liệt kê hết; -Thể hiện chỗ lời nói bỏ dở hay ngập ngừng, ngắt quãng; -Làm giãn nhịp câu văn, chuẩn bị cho sự
Trang 1GIÁO VIÊN THỰC HIỆN: TRẦN THỊ NGỌC TỔ: VĂN
Trang 2Kiểm tra bài cũ
? Dấu chấm lửng có công dụng gì? Cho ví dụ.
c Dấu chấm lửng được dùng để:
-Tỏ ý còn nhiều sự vật, hiện tượng tương tự chưa liệt kê hết;
-Thể hiện chỗ lời nói bỏ dở hay ngập ngừng, ngắt quãng;
-Làm giãn nhịp câu văn, chuẩn bị cho sự xuất hiện của một từ ngữ biểu
thị nội dung bất ngờ hay hài hước, châm biếm.
( Ngữ văn 7, tập hai)
Gợi ý trả lời
Ví dụ: Sân trường em có nhiều loại cây: bàng, phượng, hoa sữa,
ngọc lan… cây nào cũng đẹp
Trang 3ở năm học lớp 6, lớp 7 em đã học các
dấu câu nào ?
Các dấu câu
Dấu chấm
Dấu chấm
than
Dấu chấm
phẩy
Dấu chấm
lửng
Dấu phẩy
Dấu chấm
hỏi
Dấu gạch ngang
Trang 4Tiết 122 Tiếng Việt
DẤU GẠCH NGANG
I CÔNG DỤNG CỦA DẤU GẠCH NGANG
1 VD: ( SGK)
2 Nhận xét
Trang 5DẤU GẠCH NGANG
? Trong mỗi câu sau dấu gạch ngang dùng
để làm gì?
a Đẹp quá đi, mùa xuân ơi- mùa xuân của Hà Nội thân yêu(…) ( Vũ Bằng)
b Có người khẽ nói:
-Bẩm, dễ có khi đê vỡ!
Ngài cau mặt gắt rằng:
-Mặc kệ!
( Phạm Duy Tốn)
Trang 6DẤU GẠCH NGANG
? Trong mỗi câu sau dấu gạch ngang dùng
để làm gì?
c Dấu chấm lửng được dùng để:
-Tỏ ý còn nhiều sự vật, hiện tượng tương tự chưa liệt kê hết;
-Thể hiện chỗ lời nói bỏ dở hay ngập ngừng, ngắt quãng;
-Làm giãn nhịp câu văn, chuẩn bị cho sự xuất hiện của một từ ngữ biểu
thị nội dung bất ngờ hay hài hước, châm biếm.
( Ngữ văn 7, tập hai)
d Một nhân chứng thứ hai của cuộc hội kiến Va- ren _ Phan Bội Châu ( xin chẳng dám nêu tên nhân chứng này) lại quả quyết rằng ( Phan) Bội Châu
đã nhổ vào mặt Va-ren; cái đó thì cũng có thể.
( Nguyễn Ái Quốc)
Trang 7Tiết 122 Tiếng Việt
DẤU GẠCH NGANG
I CÔNG DỤNG CỦA DẤU GẠCH NGANG
Lưu ý:
-Dấu gạch ngang có thể thay thế bằng dấu phẩy hoặc dấu ngoặc đơn.
-Dấu gạch ngang trong lời thoại ( truyện, tiểu thuyết) là lời dẫn trực tiếp
có thể thay bằng dấu ngoặc kép.
1 VD: ( SGK)
2 Nhận xét
3 Kết luận: Ghi nhớ (SGK/ 130)
Trang 8Bài tập bổ trợ
Xác định tác dụng của dấu gạch ngang :
a Từ nơi đây, tiếng thơ của Xuân Diệu -
thi sĩ tình yêu - sẽ hoà nhập với tiếng thơ
giàu chất trữ tình của dân ca xứ Nghệ,
âm vang mãi trong tâm hồn bao đôi lứa
giao duyên
( Võ Văn Trực) b, Với t t ởng chỉ đạo trên đây, chúng ta phải
có các giải pháp đồng bộ để đẩy mạnh kinh
tế - văn hoá -giáo dục; đạo đức - lối sống lên một tầm vóc phát triển mới.
-> Đỏnh dấu sự hợp nhất tương cận về ý nghĩa.
-> Đỏnh dấu phần giải thớch
Trang 9Bài tập 1: Hãy nêu công dụng của dấu gạch ngang trong những câu dưới đây:
a Đánh dấu bộ phận giải thích.
b Đánh dấu bộ phận giải thích.
c Đánh dấu bộ phận giải thích và lời nói trực
tiếp.
d Nối liên danh.
e Nối liên danh.
HOẠT ĐỘNG NHÓM 3 PHÚT
Trang 10Tiết 122 Tiếng Việt
DẤU GẠCH NGANG
I CÔNG DỤNG CỦA DẤU GẠCH NGANG
II PHÂN BIỆT DẤU GẠCH NGANG VỚI DẤU GẠCH NỐI
1 VD: (SGK)
2 Nhận xét
Dấu gạch nối giữa các tiếng trong từ Va- ren dùng để làm gì? Nó có phải là một dấu câu không? Cách viết có gì đáng lưu ý?
3 Kết luận: Ghi nhớ ( SGK/ 130)
Trang 11Bài tập 2: Nêu công dụng của dấu gạch nối trong ví dụ dưới đây:
-Các con ơi, đây là lần cuối cùng thầy dạy các con
Lệnh từ Béc-lin là từ nay chỉ dạy tiếng Đức ở các
trường vùng An-dát và Lo-ren…
( An- phông-xơ Đô-đê)
Trả lời: Dấu gạch nối dùng nối các tiếng trong phiên âm tiếng nước ngoài.
Trang 12Tiết 122 Tiếng Việt
DẤU GẠCH NGANG
I CÔNG DỤNG CỦA DẤU GẠCH NGANG
II PHÂN BIỆT DẤU GẠCH NGANG VỚI DẤU GẠCH NỐI
III LUYỆN TẬP
Bài tập 3: Đặt câu có dùng dấu gạch ngang:
a Nói về một nhân vật trong vở chèo Quan Âm Thị Kính.
b Nói về cuộc gặp mặt của đại diện học sinh cả nước.
VD: a Thị Kính- người phụ nữ đức hạnh, thủy chung- đã phải chịu nỗi oan tày trời.
b Liên hoan gặp mặt học sinh ưu tú năm nay có đầy đủ đại diện
ba miền: Bắc- Trung- Nam.
Trang 13Bài tập bổ trợ
Dòng nào không đúng khi nói về công dụng của dấu gạch ngang:
a Đặt ở giữa câu để đánh dấu bộ phận chú thích, giải
thích trong câu.
b Đặt ở cuối câu dùng để hỏi một điều gì đó.
c Đặt ở đầu dòng để đánh dấu lời nói trực tiếp của nhân vật hoặc để liệt kê.
d Nối các từ trong một liên doanh.
Đ
Trang 14Bài tập bổ trợ
Những dấu hiệu nào giúp em nhận diện được dấu gạch nối?
a Dấu gạch nối không phải là một dấu câu.
b Dấu gạch nối chỉ dùng nối các tiếng trong những từ mượn gồm nhiều tiếng.
c Dấu gạch nối ngắn hơn dấu gạch ngang.
d Cả a,b,c đều đúng.
Đ
Trang 15-Học thuộc phần ghi nhớ
-Viết một đoạn văn chủ đề tự chọn khoảng 7-8 câu
có sử dụng dấu gạch ngang.
-Soạn bài: Ôn tập tiếng Việt: K/n, công dụng, thực
hành…
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ