Tuần 23. Phương pháp thuyết minh

Tuần 23. Phương pháp thuyết minh tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh...

Trường thpt lệ thuỷ

I TẦM QUAN TRỌNG CỦA PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH

- Đảm bảo cung cấp thông tin về đối

Muốn viết văn bản thuyết minh ngoài tri thức và nhu cầu cần phải có điều kiện gì.

2 Muốn viết văn bản thuyết minh thì cần

phải có phương pháp thuyết minh phù hợp.

Em hãy cho biết mối quan hệ giữa phương pháp thuyết minh

với mục đích thuyết minh?

Mục đích thuyết minh thường được hiện thực hóa thành bài văn thông

qua các phương pháp thuyết minh, còn các PPTM bao giờ cũng gắn với mục đích thuyết minh cụ thể.

3 Mối quan hệ giữa PPTM với MĐTM

- Mục đích thuyết minh.

- Thuyết minh về cây dừa

- Sử dụng phương pháp liệt kê

+ Cây dừa cống hiến tất cả của cải của mình cho con người

+ Thân cây làm máng, lá

làm tranh, cọng lá chẻ nhỏ làm vách, nước dừa để

uống, để kho cá, kho thịt

II Một số phương pháp thuyết minh

1 Ôn tập một số phương pháp thuyết minh

đã học.

Em hãy nhắc lại các phương pháp thuyết

minh đã học?

- PP nêu định nghĩa

- PP liệt kê

- PP nêu ví dụ

- PP dùng số liệu

- PP so sánh

- PP phân loại, phân tích…

dương bé nhất.

Phương pháp so sánh.

Phương pháp phân loại, phân tích.

Phương pháp nêu số liệu.

Các nhà khoa học cho biết trong không khí, dưỡng khí chỉ chiếm 20% thể tích, thán khí chiếm 3% Nếu không có bổ

sung thì trong vòng 500 năm con người

và động vật sẽ dùng hết số dưỡng khí ấy, đồng thời số thán khí không ngừng gia tăng

Các em hãy thảo luận và cho biết tác giả mỗi đoạn trích dưới đây đã sử dụng PP nào, tác dụng của mỗi PP.

Đoạn Mục đích thuyết Tác dụng

minh

Phương pháp thuyết minh 1

Liệt kê, giải thích.

Lý do thay đổi bút danh của

Ba – sô.

Giúp người đọc hiểu về cấu tạo của tế bào.

Giúp người đọc hiểu

về loại hình nghệ thuật dân gian.

Phân tích giải thích.

Nêu số liệu

và so sánh.

Phân tích, giải thích.

Đảm bảo tính chuẩn xác, thuyết phục Cung cấp những hiểu biết mới

bất ngờ, thú vị.

Hấp dẫn gây ấn tượng

mạnh.

Cung cấp những hiểu biết bất ngờ thú vị.

- Vd trên không thuyết minh bằng pp

định nghĩa được vì câu văn không nêu

ra đặc điểm bản chất phân biệt Ba sô với các nhà thơ khác.

12

a Thuyết minh bằng cách chú thích.

PP chú thích

- Giống nhau: A là B

- Khác : Nêu ra một têngọi khác hoặc một

cách nhận biết khác, chưa phản ánh đầy đủ bản chất đối tượng

PP định nghĩa

- Giống :Mô hình A là B

- Khác : Nêu ra các đặc

tính cơ bản phân biệt với

các đối tượng cùng loại

Để phân biệt Ba sô với các nhà văn khác em sẽ viết lại

câu trên như thế nào?

Ba sô là một thi sĩ nổi tiếng của Nhật Bản.

Thế nào là thuyết minh bằng

cách chú thích.

Phương pháp chú thích: nêu ra tên gọi khác hay một cách nhận biết khác Ví dụ: Tên hiệu của Nguyễn

Du là Tố Như, Nguyễn Khuyến là Quế Sơn

Phương pháp chú thích có những hạn chế và những ưu điểm gì

• Ưu điểm: Có tính linh hoạt, mềm dẻo.

• Khuyết điểm: Chưa phản ánh đầy đủ

bản chất đối tượng

b Thuyết minh bằng cách giảng giải

nguyên nhân – kết quả.

TM về chân dung tâm hồn của Ba - sô.

+ Đoạn văn trình bày theo quan hệ

nhân quả: từ niềm say mê cây chuối

mà ra đời bút danh Ba sô.

+ Trình tự các ý hợp lí, sinh động,

hấp dẫn.

Mục đích chủ yếu của đoạn văn là gì?

Các ý trong đoạn có quan hệ nhân quả

không, chỉ rõ quan hệ đó?

III.Yêu cầu của việc vận dụng pp thuyết minh

Căn cứ vào đâu để lựa chọn PP thuyết minh

Mục đích của việc sử dụng PPTM

Căn cứ vào mục đích thuyết minh để lựa chọn PPTM

Ngoài việc cung cấp thông tin đầy đủ, khách quan về đối tượng thuyết

minh, PP thuyết minh còn phải góp phần sinh động hóa văn bản thuyết minh để gây hứng thú cho người đọc

Ghi nhớ SGK (các em nhớ ghi vào

BÀI HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ

HẾT

CHÚC CÁC EM HỌC TỐT