Tuần 29. Lập luận trong văn nghị luận

Khái niệm về lập luận trong bài văn nghị luận 1.. Mục đích của lập luận: thuyết phục đối phương từ bỏ ý chí xâm lược b.. Văn bản có 2 luận điểm: - Tiếng nước ngoài T.Anh đang lấn lướt T

Tiết 87:

LẬP LUẬN TRONG VĂN NGHỊ LUẬN

I Khái niệm về lập luận trong bài

văn nghị luận

1 Khảo sát ví dụ

a. Mục đích của lập luận:

thuyết phục đối phương

từ bỏ ý chí xâm lược

b Để đạt được mục đích đó,

tác giả sử dụng:

- Lí lẽ 1: Người dùng binh giỏi là ở chỗ biết

xét thời thế

- Lí lẽ 2: Được thời, có thế thì biến mất làm

còn, hóa nhỏ thành lớn

- Lí lẽ 3: Mất thời không thế…trở bàn tay mà

thôi

Kết luận: “Nay các ông không rõ thời thế…

việc dùng binh được”

2 Khái niệm lập luận

Đưa lí lẽ, bằng chứng nhằm dẫn dắt người nghe đến một kết luận nào

đó mà người viết muốn đạt được

II Cách xây dựng lập luận

1 Xác định luận điểm

-Luận điểm: ý kiến thể hiện tư tưởng quan điểm

a Bài văn bàn về : thái độ tự trọng trong việc

dùng tiếng mẹ đẻ Quan điểm của tác giả: khi

nào thật cần thiết mới dùng tiếng nước ngoài

b Văn bản có 2 luận điểm:

- Tiếng nước ngoài (T.Anh) đang lấn lướt T.Việt trong các bảng hiệu, quảng cáo ở nước ta

- Một số trường hợp tiếng nước ngoài đưa vào báo chí không cần thiết

2 Tìm luận cứ

-Luận cứ:

Lí lẽ, bằng chứng mà

người viết đưa ra để

người nghe hiểu và

tin vào luận điểm

a.Văn bản phần I có 3 luận cứ : là 3 lí lẽ

• Lí lẽ 1: Người dùng binh giỏi là ở chỗ biết xét

thời thế

• Lí lẽ 2: Được thời, có thế thì biến mất làm còn,

hóa nhỏ thành lớn

• Lí lẽ 3: Mất thời không thế…trở bàn tay mà thôi.

b Văn bản ở phần II có 6 luận cứ (dẫn chứng

thực tế)

- Luận điểm 1: 3 luận cứ

+ Khắp nơi đều có quảng

cáo…danh lam thắng cảnh

+ Chữ nước ngoài…chữ

Triều Tiên to hơn ở phía trên

+ Đi đâu, nhìn đâu… chữ

Triều Tiên

- Luận điểm 2: 3 luận cứ

+ Tôi không biết chữ Triều Tiên nhưng cũng xem qua khá nhiều tờ báo

+ Có một số tờ báo…in rất đẹp

+ Nhưng các tờ báo phát hành trong

nước…nhũng bài cần đọc

3 Lựa chọn phương pháp lập

luận

- Phương pháp lập luận : cách thức sắp

xếp luận điểm, luận cứ sao cho lập luận chặt chẽ, thuyết phục.

phương pháp diễn dịch,

quan hệ nhân - quả

Lập luận ở phần II :

phương pháp quy nạp,

so sánh, đối lập

b Một số phương pháp thường sử dụng trong văn bản nghị luận:

ra thuộc tính giống nhau, từ đó suy ra chúng có những thuộc tính giống nhau khác

Xuất phát từ một kết

luận có sẵn để suy ra

một kết luận khác

Từ thực tế hiển nhiên

suy ra những kết luận

chủ quan nhằm bác bỏ

ý kiến của đối phương

III Củng cố, luyện tập

1 Củng cố: Ghi nhớ: sgk/111

tới

- Để xây dựng lập luận trong văn bản

và bằng chứng) thuyết phục và vận

(phương pháp quy nạp, diễn dịch, nêu phản đề…)

2 Luyện tập

- Luận điểm: Chủ nghĩa nhân đạo trong văn học trung đại rất phong phú và đa dạng

- Luận cứ:

hiện ở lòng thương người, khẳng định…

người với người.

tác phẩm: Cáo bệnh…

- PP lập luận: quy nạp

b Bài tập 2: Tìm luận cứ cho các luận điểm

+ Đọc sách nâng cao tầm hiểu biết về tự nhiên , xã hội

+ Đọc sách giúp ta khám phá chính bản thân mình

+ Đọc sách chắp cánh cho ước mơ và sáng tạo

+ Đọc sách giúp cho việc diễn đạt tốt hơn

- Câu b: Môi trường đang bị ô nhiễm nặng nề

+ Đất đai bị xói mòn, sa mạc hóa

+ Không khí bị ô nhiễm

+ Nước bị nhiễm bẩn không thể tưới cây

ăn uống, tắm rửa

+ Môi sinh đang bị tàn phá, hủy diệt

-Câu c: Văn học dân gian là những tác

phẩm nghệ thuật ngôn từ truyền miệng +Vhdg là những tác phẩm nghệ thuật

ngôn từ

+Vhdg là những tác phẩm truyền miệng

D Dặn dò

- Học bài cũ : Nắm các

bước xây dựng lập luận

xem lại các bài tập

- Soạn bài mới :

Chí khí anh hùng

(trích “Truyện Kiều”)

phương, mặt phi thường”?

+ Phân tích lí tưởng anh hùng của Từ Hải? + Cách miêu tả người anh hùng trong

đoạn trích có gì độc đáo?