Tuần 21. Vợ nhặt tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh vực kinh tế, ki...
Trang 21.Tác giả (1920-2007)
- Tên khai sinh: Nguyễn Văn Tài
- Quê: Từ Sơn- Bắc Ninh
- Là nhà văn chuyên viết truyện ngắn.
- Thế giới nghệ thuật tập trung ở khung cảnh
nông thôn và hình tượng người nông dân.
- Tác phẩm chính: “Nên vợ nên chồng” (1955) “Con chó xấu xí” (1962)
Trang 32.Tác phẩm
- In trong “Con chó xấu xí” (1962)
- Tiền thân là cuốn tiểu thuyết
“Xóm ngụ cư”
- Bối cảnh hiện thực: nạn đói khủng khiếp mùa xuân năm Ất Dậu (1945)
Trang 4Đói quá phải ăn cả thịt chuột
Trang 6Bức tranh nạn đói do một họa sĩ vô danh vẽ năm1945
Trang 7• Bức tranh vẽ bằng bút chì trên giấy, bên dưới không ký tên người vẽ, chỉ có một dòng chữ
“Đói 1945” Bức vẽ mô tả một cô gái đang bị
hành hạ bởi cơn đói Cô gái ngồi với bộ dạng
rách rưới, chân tay khẳng khiu, hốc mắt sâu đờ đẫn, ánh mắt và gương mặt như bị che mờ bởi
âm u tử khí Để diễn tả một con người bị cái đói hút kiệt dương khí đến như vậy, bộ dạng gần
như một bóng ma, hẳn người vẽ phải là một
họa sĩ có kỹ thuật cao và một trái tim thấu cảm nỗi đau của những con người đang bị nạn đói hành hạ
( theo xaluan.com)
Trang 8Tóm tắt truyện
• - Trong nạn đói 1945, Tràng là
người dân ngụ cư nghèo khổ đã
"nhặt" được một cô vợ chỉ nhờ 4 bát bánh đúc và vài câu nói đùa
• - Bà cụ Tứ mở rộng vòng tay đón nhận con dâu, Tràng thấy hạnh
phúc, gắn bó với gia đình
• - Trong bữa ăn sáng với cháo
loãng và cám, cả gia đình nói về lá
cờ đỏ sao vàng hướng tới tương lai
Trang 91 Nhan đề Vợ nhặt.
• + Từ "vợ" thể hiện sự trân trọng
Trong đời ng ời, lấy vợ là việc
đại sự Ng ời vợ có vị trí trung tâm xây dựng tổ ấm Trong tác phẩm,
gia đỡnh Tràng từ khi có ng ời vợ
nhặt, mọi ng ời trở nên gắn bó,
quây quần, thu vén cho tổ ấm
• + Nh ng nó lại đi kèm với từ "nhặt
Thân phận con ng ời bị rẻ rúng
nh cái rơm, cái rác Đó thực chất là
sự khốn cùng của hoàn cảnh.
-> Nh vậy, nhan đề Vợ nhặt vừa thể
hiện thảm cảnh của ng ời dân
trong nạn đói 1945 vừa bộc lộ sự c
u mang, đùm bọc và khát vọng,
sức mạnh h ớng tới cuộc sống, tổ
ấm, niềm tin của con ng ời trong
cảnh khốn cùng.
Trang 10Tràng- một người nụng dõn nghốo, xấu xớ, lại
là dõn ngụ cư- nhặt được vợ giữa nạn đúi 1945
Gõy ngạc nhiờn
với tất cả mọi người Giá trị hiện thực Giá trị nhân đạo
Người như Tràng
mà lấy được vợ
Lấy
vợ vào thời buổi đúi
Tố cáo tội ác thực dân, phát xít qua
thảm cảnh chết
đói
Thương xút những
người nghốo trong trận đúi năm Ất Dậu
Khao khỏt hạnh phỳc, đựm bọc, lẫn nhau
Tỡnh huống truyện giàu giỏ trị hiện thực và nhõn đạo
2 Tỡnh huống truyện độc đỏo
Trang 113 Bức tranh năm đói
- Cảnh vật
+ Tối sầm lại vì đói khát
+ Không khí vẩn lên mùi ẩm thối của rác
rưởi và mùi gây của xác người.
+ Xóm chợ về chiều càng xác xơ, heo
hút.
+ Hai bên dãy phố úp súp, tối om, không
nhà nào có ánh đèn lửa.
+ Tiếng quạ kêu từng hồi thê thiết.
Không gian ảm đạm, thê lương, ngập đầy tử khí
Trang 12- Con người
+ Người chết như ngả rạ, những cái
thây nằm còng queo bên đường.
Ranh giới giữa cái sống và cái chết quá mong manh
+ Những gia đình từ Nam Định,
Thái Bình đội chiếu dắt díu nhau
lên xanh xám như những bóng ma,
Trang 134 4 DiÔn biÕn t©m tr¹ng c¸c nh©n vËt DiÔn biÕn t©m tr¹ng c¸c nh©n vËt
a Nhân vật Tràng
- Hoàn cảnh: nghèo, xấu xí thô kệch, lại là
dân ngụ cư-> không có hi vọng lấy được vợ
- Cho người đàn bà ăn bánh đúc
Trang 14- Khi dẫn vợ về qua xóm ngụ cư:
+ “mặt hắn có một vẻ gì phớn phở khác thường”, “tủm tỉm cười”, “hai mắt thì sáng lên lấp lánh”
+ Trước con mắt tò mò của người dân trong xóm, vẻ
ngượng nghịu của người vợ, Tràng “thích ý lắm, cái mặt cứ vênh lên tự đắc”
+ Tràng như “quên cả cảnh sống ê chề, tăm tối hàng ngày”, trong lòng hắn “chỉ còn tình nghĩa với người đàn bà đi bên”
Tình thương là hạnh phúc của con người
Trang 15- Buổi sáng đầu tiên có vợ
-Về đến nhà
+ Lo sợ, hồi hộp, sợ mẹ không đồng ý.
+ Giới thiệu vợ mình với mẹ:”Kìa nhà tôi
nó chào u.”
+ Trước cảnh mẹ và vợ đang thu vén nhà
cửa: Tràng thấy “thấm thía cảm động”,
thấy “thương yêu gắn bó với cái nhà của
hắn lạ lùng”, “một nguồn vui sướng, phấn
chấn đột ngột tràn ngập trong lòng” Tràng
thấy mình “nên người”, “có bổn phận phải
lo lắng cho vợ con sau này”.
+ Tràng thấy “êm ái, lửng lơ như
người vừa từ trong giấc mơ đi ra”,
“việc hắn có vợ đến hôm nay hắn còn
ngỡ ngàng như không phải”.
+ Nhận ra “xung quanh mình vừa có
cái gì thay đổi mới mẻ, khác lạ”
Trang 16Hạnh phúc với người vợ
nhặt là một bước ngoặt
trong cuộc đời Tràng, tạo ra
sự biến đổi kì diệu trong
con người anh Anh trưởng
thành hơn, đầy ý thức trách
nhiệm và niềm tin vào
tương lai
Trang 17b Người vợ nhặt
- Hoàn cảnh đáng thương:
không tên tuổi, gia đình, quê
quán Áo quần tả tơi như tổ đỉa,
khuôn mặt lưỡi cày xám xịt chỉ
còn thấy hai con mắt
- Khi mới gặp Tràng:
+ Cong cớn, sưng sỉa
+ Trơ trẽn: “cắm đầu ăn một chặp hết bốn bát bánh đúc chẳng chuyện trò gì”
-> cái đói làm tha hoá con người
Trang 18- Quyết định theo Tràng về: bám
vào câu nói đùa của Tràng
- Đi qua xóm ngụ cư:
- Trong nhà Tràng: Thị ngồi mớm ở mép giường,
tay ôm khư khư cái thúng, mặt bần thần
- Đứng trước mặt mẹ chồng: lễ phép, cúi mặt, tay vân vê tà áo…
Trang 19+ cùng bà cụ Tứ dọn dẹp nhà cửa
chu đáo, sạch sẽ
Trang 20- Khi hiểu ra con trai nhặt được vợ:
bà “cúi đầu nín lặng”, lòng “vừa ai oán, vừa xót
thương cho số kiếp của đứa con mình”; lo lắng cho tương lai của con: “Biết rằng chúng nó có nuôi nổi nhau sống qua được cơn đói khát này không”
Trang 21- Thương xót, cảm thông cho người đàn bà:
“người ta có gặp bước khó khăn, đói khổ này…”
- Trĩu nặng nỗi lo âu: “đăm đăm nhìn ra ngoài Bóng tối trùm lấy hai con mắt (…) Bà lão thở nhẹ ra một hơi dài…”
- Động viên, an ủi con: “Chúng mày bảo nhau mà làm
ăn Rồi ra may mà ông giời cho khá…”
- Chấp nhận người con dâu: “Ừ, thôi thì các con đã phải duyên phải kiếp với nhau, u cũng mừng lòng”
Tâm lí nhân vật được
diễn tả đan xen nhiều thái cực: buồn, vui, mừng, tủi, lo âu, hi vọng.
Trang 22* Buổi sáng đầu tiên có con dâu
- Xăm xắn thu dọn, quét tước nhà cửa
- Bà lão nhẹ nhõm, tươi tỉnh khác ngày thường.
- Xăm xắn thu dọn, quét tước nhà cửa
- Bà lão nhẹ nhõm, tươi tỉnh khác ngày thường.
- Trong bữa cơm đón nàng dâu mới: nói toàn chuyện vui, chuyện sung sướng về sau này
- Xăm xắn thu dọn, quét tước nhà cửa
Trang 23Lòng mẹ bao la như biển trời…
Bà cụ Tứ là hiện thân cho nỗi khổ của con người trong
xã hội cũ Song sáng ngời lên ở nhân vật là tấm lòng của người mẹ rất
mực yêu con, vun vén cho hạnh phúc của con, bao dung nhân hậu, đầy niềm lạc quan, tin tưởng vào tương lai
Trang 245 Kết thúc truyện
đời của Tràng, gia đình anh và những người dân khốn khổ.
Hình ảnh đoàn người đi phá kho thóc Nhật, đằng trước là lá cờ đỏ của Việt Minh phấp phới bay trong tâm tưởng của Tràng
Trang 25Tác phẩm mang giá trị hiện thực
và nhân đạo sâu sắc:
- Miêu tả tình cảnh thê thảm của người nông dân trong nạn đói năm 1945, từ đó tố cáo sâu sắc tội ác diệt chủng của bọn thực dân phát xít
huống, miêu tả tâm lí nhân vật, ngôn ngữ mộc mạc…