Tuần 28. Ông già và biển cả tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh vực...
Trang 1Tiết : 82-83
(Trích)
HÊ – MINH - UÊ
Trang 2Nội dung bài học :
I -Tìm hiểu vài nét chính về tác giả, tác
phẩm.
II Tìm hiểu chi tiết văn bản:
1 Cảm nhận vẻ đẹp của ông lão ngư phủ
và vẻ đẹp của cá kiếm.(Kì phùng địch thủ)
2 Nghệ thuật văn xuôi độc đáo, giản dị và chân thật, thể hiện nguyên lí “Tảng băng trôi”.
Trang 3I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :Ơ-nít Hê-minh-uê (1899-1961)
- Sinh trưởng trong một gia đình khá giả, ngoại vi Chicagô
- Là người yêu thiên nhiên, thích cuộc
sống phiêu lưu mạo hiểm
- 18 tuổi, bước vào nghề phóng viên
- Từng tham gia thế chiến I, II và tham gia đội quân quốc tế chống phát xít tại các chiến trường: Ý, Tây Ban Nha,
Pháp trong vai trò phóng viên mặt trận, dựng phim, viết kịch
Trang 4
I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :Ơ-nít Hê-minh-uê (1899-1961)
- Thế chiến II , ông theo lực lượng Đồng minh vào giải phóng Pa ri , tiếp tục làm phóng viên mặt trận, dựng phim, viết kịch
- Thế chiến I, ông tình nguyện nhập ngũ,
tại chiến trường Italia bị thương
- 1937, Hêminguê tham gia đội quân quốc
tế chống phát xít tại Tây Ban Nha lại làm phóng viên mặt trận, dựng phim, viết kịch, chịu sự ảnh hưởng của nhà văn Mac Tuên
Trang 5I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :Ơ-nít Hê-minh-uê (1899-1961)
- Sinh trưởng trong một gia đình khá giả,
ngoại vi Chicagô
- Là người yêu thiên nhiên, thích cuộc
sống phiêu lưu mạo hiểm
- 18 tuổi, bước vào nghề phóng viên
- Sau chiến tranh trở về, phần lớn ông sống ở Cu Ba, quen nếp sống giản dị, của người dân chất phác
* Sáng tác :
- Từng tham gia thế chiến I, II và tham gia đội quân quốc tế chống phát xít tại các chiến trường: Ý, Tây Ban Nha, Pháp trong vai trò phóng viên mặt trận, dựng phim, viết kịch
-> Rèn cho ông bản lĩnh cứng cỏi & phong cách viết sống động
Trang 6I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :Ơ-nít Hê-minh-uê (1899-1961)
* Sáng tác :
- Về tiểu thuyết :
+ Mặt trời vẫn mọc (1926) + Giã từ vũ khí (1929)
Trang 7I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :Ơ-nít Hê-minh-uê (1899-1961)
Ông viết về chiến tranh, thiên nhiên và con người
-> thể hiện tình yêu đối với những gì phiêu lưu mạo hiểm; cổ
vũ cho những ai biết phấn đấu vì quyền lợi chính đáng của con người
- Nghệ thuật :
Trang 8I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :Ơ-nít Hê-minh-uê (1899-1961)
* Sáng tác :
Đặc điểm s/tác:
- Nội dung:
Ông viết về chiến tranh, thiên nhiên và con người
-> thể hiện tình yêu đối với những gì phiêu lưu mạo hiểm; cổ vũ cho những ai biết phấn đấu vì quyền lợi chính đáng của con
mặt nước?
Trang 10TẢNG BĂNG TRÔI
Trang 11I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :Ơ-nít Hê-minh-uê (1899-1961)
+ Quan niệm s/tác : “viết một áng văn xuôi đơn
giản và trung thực về con người”.
nhà văn không công khai phát ngôn ý tưởng của mình mà xây dựng hình tượng có sức gợi để người đọc rút ra phần ẩn ýnhững biểu hiện của nguyên lí “ tảng băng trôi ” là:
lối đối thoại, độc thoại nội tâm, dùng ẩn dụ, biểu tượng
• nhân vật hành động thay cho miêu tả
-> bộc lộ tính cách, tư tưởng của nhà văn
• văn phong giản dị, tước bỏ sự hoa mĩ trong lời văn
-> tính đa âm, mạch ngầm của văn bản
Đăc điểm nguyên lý
“tảng băng trôi” ?
Trang 12I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :Ơ-nít Hê-minh-uê (1899-1961)
• nhân vật hành động thay cho miêu tả
-> bộc lộ tính cách, tư tưởng của nhà văn
• văn phong giản dị, tước bỏ sự hoa mĩ trong lời văn
-> tính đa âm, mạch ngầm của văn bản
• Giọng điệu có khi vừa trữ tình vừa mỉa mai;
vừa tả thực vừa biểu tượng
Nguyên lý "Tảng băng trôi“ :
Trang 13I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :Ơ-nít Hê-minh-uê (1899-1961)
* Sáng tác :
- Nội dung:
- Nghệ thuật:
T/p tiêu biểu :Đặc điểm s/tác:
->Lối văn báo chí đã tạo nên phongcách tác giả :
giản dị, ngắn gọn; vừa gần với cuộc sống xô bồ, lại vừa giàu sức gợi; phát huy trí tưởng tượng, sáng tạo của
người đọc
=> Là nhà văn Mĩ nổi tiếng, để lại dấu ấn sâu sắc trong văn xuôi hiện đại phương Tây, góp phần đổi mới cách viết của nhiều thế hệ nhà văn trên thế giới
- Được tặng giải Nobel văn học năm1954.
Trang 14CHÂN DUNG HÊ – MING – UÊ THỜI
TRẺ
Một số hình ảnh về HÊ – MINH - UÊ
Trang 15HÊ MINH
UÊ TRON
G
THỜI
KÌ
THAM GIA CHIẾN TRAN
H THẾ GIỚI THỨ NHẤT
Trang 16HÊ MINH UÊ
Trang 17NHÀ VĂN HÊ-MINH-UÊ VÀ
CHỦ TỊCH PHIĐEN
Trang 18HÊ MINH UÊ
Trang 19Lối sống giản
dị của nhà văn
Trang 21HÊ MINH UÊ THÍCH SĂN
BẮT
Trang 22HÊ MINH UÊ THÍCH SĂN
BẮN
Trang 23HÊ MINH UÊ THÍCH SĂN
BẮN
Trang 24CĂN BIỆT THỰ - NƠI SINH SỐNG CỦA HÊ -MINH -UÊ
Trang 25NƠI SỐNG CỦA HÊ MINH UÊ Ở NƯỚC NGOÀI
Trang 26NHỮNG TRANG BÁO VIẾT VỀ HÊ- MINH -UÊ
Trang 27CUỘC THI “NHỮNG NGƯỜI GIỐNG HÊ - MINH -UÊ”
Trang 28CUỘC THI “NHỮNG NGƯỜI GIỐNG HÊ MINH UÊ”
Trang 29TÁC PHẨM CỦA HÊ
MINH UÊ
Trang 31TÁC PHẨM CỦA HÊ
MINH UÊ
Trang 33TÁC PHẨM CỦA HÊ MING UÊ
Trang 38Huy chương Pu-lit-dơ N1953
Trang 39HUY CHƯƠNG GIẢI NÔ BEN VĂN HỌC N1954
Trang 401953 1954
Huy chương Pu-lit-dơ Huy chương giải Nô-ben
Ông được giải Pu-lít-dơ (1953) và Nô-ben văn học (1954).
Trang 41I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :
2 -Tác phẩm “ Ông già và biển cả” :
Trang 43I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :
2 -Tác phẩm “ Ông già và biển cả” :
* Sáng tác N1952, xuất bản lần đầu trên tạp chí Đời sống và đã gây được tiếng vang lớn Sau đó 2 năm (1954) đoạt giải Nobel văn
chương.
* Tóm tắt :
Trang 442 -Tác phẩm “ Ơng già và biển cả” :
* Tĩm tắt :
- Truyện kể về ông lão đánh cá vùng nhiệt lưu tên là
Xantiago, 84 ngày liền không kiếm
được con cá nào.
- Thế rồi, lão một mình ra khơi và
một con cá kiếm
lớn mắc mồi
- Sau cuộc vật lộn 3 ngày 2 đêm căng thẳng và nguy
hiểm -> lão bị nó quẫy mạnh ngã
vập cả mặt, máu chảy đầy má, hai bàn tay bị dây câu cứa nát ứa máu -> lão cũng giết được con cá.
Trang 452 -Tác phẩm “ Ơng già và biển cả” :
* Tĩm tắt :
- Truyện kể về ông lão đánh cá vùng nhiệt lưu tên là Xantiago,
84 ngày liền không kiếm được con cá nào.
- Thế rồi, lão 1 mình ra khơi và 1 con cá
kiếm lớn mắc mồi
- Sau cuộc vật lộn 3 ngày 2 đêm căng
thẳng và nguy hiểm -> lão bị nó quẫy
mạnh ngã vập cả mặt, máu chảy đầy má, hai bàn tay bị dây câu cứa nát ứa máu -> lão cũng giết được con cá.
- Nhưng lúc quay vào bờ, từng đàn
cá mập hung dữ theo rỉa thịt con cá
- Lão phải đơn độc chiến đấu đến
kiệt sức với lũ cá mập Tuy vậy, lão
vẫn nghĩ "không một ai cô đơn nơi
biển cả"
Trang 462 -Tác phẩm “ Ơng già và biển cả” : * Tĩm tắt :
- Truyện kể về ông lão đánh cá vùng nhiệt lưu tên là Xantiago,
84 ngày liền không kiếm được con cá nào.
- Thế rồi, lão 1 mình ra khơi và 1 con cá kiếm
lớn mắc mồi
- Sau cuộc vật lộn 3 ngày 2 đêm căng thẳng và nguy hiểm -> lão bị nó quẫy mạnh ngã vập cả mặt, máu chảy đầy má, 2 bàn tay bị dây câu cứa nát ứa máu -> lão cũng giết được con cá.
- Nhưng lúc quay vào bờ, từng đàn cá mập hung dữ theo rỉa thịt con
cá
- Lão phải đơn độc chiến đấu đến kiệt sức với
lũ cá mập Tuy vậy, lão vẫn nghĩ "không một ai
cô đơn nơi biển cả"
- Khi vào đến bờ, con cá kiếm "dài
hơn chiếc thuyền có tới sáu bảy
tấc" chỉ còn trơ bộ xương Ông rã
rời trở về lều, trong giấc ngủ lại "mơ
về những con sư tử".
Trang 47I-Tìm hiểu chung :
1-Tác giả :
2 -Tác phẩm “ Ơng già và biển cả” :
* Sáng tác N1952, xuất bản lần đầu trên tạp chí Đời sống và đã gây được tiếng vang lớn Sau đĩ 2 năm (1954) đoạt giải Nobel văn
chương.
* Tĩm tắt :
* Chủ đề :
Tác phẩm là bản hùng ca, ca ngợi con
người và sức lao
động của con người, đồng thời thể hiện niềm cảm thông, yêu
thương những con người nghèo khổ.
* Nghệ thuât :
Trang 48I-Tìm hiểu chung :
2 -Tác phẩm “ Ơng già và biển cả” :
* Sáng tác N1952…
* Tĩm tắt :
* Chủ đề :
Tác phẩm là bản hùng ca, ca ngợi con
người và sức lao
động của con người, đồng thời thể hiện niềm cảm thông, yêu
thương những con người nghèo khổ.
* Nghệ thuât :
- T/p tiêu biểu cho lối viết “ tảng băng trơi ”:
Cốt truyện đơn giản, n/vật ít, ngơn từ khơng nhiều, lối viết giản dị, nhà văn khơng cơng khai phát ngơn ý tưởng của mình mà tạo ra
nhiều “khoảng trống”, x.dựng hình tượng để người đọc tự suy ngẫm, bình phẩm và rút ra nhận xét
Trang 49Nội dung tư
tưởng tác phẩm : -“Ông già và biển cả” thể hiện một nội dung mới mẻ, độc đáo :
+ Miêu tả cuộc hành trình của ông lão Xan-ti-a-gô, đuổi theo một khát vọng lớn lao, đẹp nhất ở đời.
+ Hành trình nhọc nhằn và dũng cảm của người lao động trong một xã hội
vô tình.
+ Thể nghiệm về thành công và thất bại của người nghệ sĩ đơn độc khi theo đuổi ước mơ sáng tạo …
+ Mối liên hệ giữa con người với thiên nhiên
Niềm tin bất diệt vào con người.
Trang 50I-Tìm hiểu chung : 1-Tác giả :
2 -Tác phẩm “ Ông già và biển cả” :
nó lại gần thuyền, dùng mũi lao để kết thúc cuộc đời nó Lão đưa con thuyền và cá kiếm vào bờ, thế rồi con cá mập đầu tiên xuất hiện
Trang 51I-Tìm hiểu chung : 1-Tác giả :
2 -Tác phẩm “ Ông già và biển cả” :
3 – Đoạn trích học :
* Vị trí đoạn trích:
Nằm ở phần cuối truyện.
* Tóm tắt đọan trích: Kể lại việc ông lão Xan-ti-a-gô đuổi
theo và bắt được con cá kiếm
* Chủ đề :
Phản ánh vẻ đẹp của con người lao động trong việc theo đuổi ước mơ giản dị nhưng rất to lớn của đời mình được thể hiện qua hình tượng con cá kiếm kiêu hùng.
Trang 52I-Tìm hiểu chung : 1-Tác giả :
2 -Tác phẩm “ Ông già và biển cả” :
* Bố cục :
Có thể chia đoạn trích theo hai cách : + Cách 1: Bổ ngang vb
Phần 1 : “Từ đầu…bồng bềnh theo sóng”:
Diễn biến cuộc chinh phục con cá kiếm của ông lão.
Phần 2 : “còn lại”: Hành trình trở về của ông lão.
Trang 53I-Tìm hiểu chung : 1-Tác giả :
2 -Tác phẩm “ Ông già và biển cả” :
Diễn biến cuộc chinh phục con cá kiếm của ông lão.
Phần 2 : “còn lại”: Hành trình trở về của ông lão.
+ Cách 2 : Bổ dọc theo hình tượng
II – Đọc hiểu đoạn trích :
Trang 54I - Tìm hiểu chung :
II – Đọc hiểu đoạn trích :
1-Hình tượng con cá kiếm :
Tìm những chi tiết miêu tả con cá kiếm và nêu cảm nhận của em về hình tượng con cá này ?
Trang 551-Hình tượng con cá kiếm :
- Rất lớn và đẹp: DC - SGK 129 +130
- Đầy sức mạnh : DC - SGK 127 +128
+ “ Lão phải dùng cả 2 tay, lắc người, dốc hết sức …ra mà kéo ”
+ “ Mồ hôi ướt đẫm, người ông lão mệt thấu xương ”
+ Những vòng bơi của con cá khiến ông lão “ hoa mắt, chóng mặt và choáng váng”
+ Ông lão cảm nhận được “ 1 cú quật đột ngột và cú nảy
mạnh ” do con cá gây ra
Trang 561-Hình tượng con cá kiếm :
- Rất lớn và đẹp: DC - SGK 129 +130
- Đầy sức mạnh : DC - SGK 127 +128
+ “ Lão phải dùng cả 2 tay, lắc người, dốc hết sức …ra mà kéo ”
+ “ Mồ hôi ướt đẫm, người ông lão mệt thấu xương ”
+ Những vòng bơi của con cá khiến ông lão “ hoa mắt, chóng mặt và choáng váng”
+ Ông lão cảm nhận được “ 1 cú quật đột ngột và cú náy mạnh ” do con
cá gây ra
+ “ 1 cái bóng đen vượt dài…đến mức lão không thể tin ”
+ “ Cái đuôi lớn hơn cả cái lưỡi hái lớn, màu tím hồng ”
+ “ Thân hình đồ sộ…”
+ “ Cánh vi trên lưng xếp lại ”
Trang 571-Hình tượng con cá kiếm :
- Rất lớn và đẹp: DC - SGK 129 +130
- Đầy sức mạnh : DC - SGK 127 +128
+ “ 1 cái bóng đen vượt dài…đến mức lão không thể tin ”
+ “ Cái đuôi lớn hơn cả cái lưỡi hái lớn, màu tím hồng ”
+ “ Thân hình đồ sộ…”
+ “ Cánh vi trên lưng xếp lại ”
+ “ Bộ vây to sụ bên sườn xòe rộng ”
+ “ Con cá lại tiếp tục lượn…trông điềm tĩnh và tuyệt đẹp…”
- Kiêu hùng, bất khuất : DC - SGK 131
Ngay cả khi cái chết đã cận kề, con cá vẫn không chịu buông
xuôi, nó “ phóng vút lên khỏi mặt nước phô hết tầm vóc khổng lồ,
vẻ đẹp và sức lực ”
Trang 611-Hình tượng con cá kiếm :
- Rất lớn và đẹp: DC - SGK 129 +130
- Đầy sức mạnh : DC - SGK 127 +128
- Kiêu hùng, bất khuất : DC - SGK 131
Ngay cả khi cái chết đã cận kề, con cá vẫn không chịu buông
xuôi, nó “ phóng vút lên khỏi mặt nước phô hết tầm vóc khổng lồ,
vẻ đẹp và sức lực ”
Tại sao nhà văn lại phải dụng công miêu tả con cá kiếm đến như vậy ?
Trang 621-Hình tượng con cá kiếm :
- Rất lớn và đẹp: DC - SGK 129 +130
- Đầy sức mạnh : DC - SGK 127 +128
- Kiêu hùng, bất khuất : DC - SGK 131
Ngay cả khi cái chết đã cận kề, con cá vẫn không chịu buông
xuôi, nó “ phóng vút lên khỏi mặt nước phô hết tầm vóc khổng lồ,
vẻ đẹp và sức lực ”
=> Hê - minh - uê muốn con cá phải là đối thủ ngang tài của ông lão đánh cá Xan - ti - a - gô, xứng đáng là con cá mà ông lão đã chờ đợi Con cá càng mạnh mẽ, oai hùng, dũng mãnh thì chiến thắng của ông lão càng vinh quang -> Tầm vóc của con người cũng vì thế mà trở nên lớn lao
Ý nghĩa biểu tượng của con cá ?
* Ý nghĩa biểu tượng :
Trang 631-Hình tượng con cá kiếm :
Con cá càng mạnh mẽ, oai hùng, dũng mãnh thì chiến thắng của ông lão càng vinh quang ->
Tầm vóc của con người cũng vì thế mà trở nên lớn lao
* Ý nghĩa biểu tượng :
2-Hình tượng ông lão đánh cá :
Trang 64I - Tìm hiểu chung :
II – Đọc hiểu đoạn trích :
1-Hình tượng con cá kiếm :
Những diễn biến trong cuộc c/đấu đã cho thấy ông lão không thể sánh với con cá về mặt thể lực Nhưng cuối cùng ông lão vẫn là người chiến thắng.
-> Theo em, vì sao ông lão đánh cá lại có thể chiến thắng ?
2-Hình tượng ông lão đánh cá :
Trang 652-Hình tượng ông lão đánh cá :
- Người thạo nghề:
+ Độ căng, nghiêng, áp lực của sợi dây…
-> Con cá bơi theo kiểu nào, đoán được vị trí & biết con cá đang làm gì để kéo hay thả làm con cá không đau
+ Nhìn độ chếch của dây, lão biết con cá đang liên tục ngoi lên
+ Đến vòng thứ 3, ông lão mới nhìn thấy con cá nhưng trước đấy ông đã cảm nhận được vòng lượn của con Cá dưới làn nước sâu + Hành động phóng lao trúng tim con Cá : quyết đóan, dứt khoát,
chính xác…-> tay nghề điêu luyện của ông lão
Trang 662-Hình tượng ông lão đánh cá :
+ Trong cuộc c/đấu, ông lão cảm thấy :
“choáng váng”, “mệt thấu xương”, “hoa mắt”… -> nhưng vẫn
ngoan cường & luôn tự nhủ :
• “ Phải cầm cự , phải bình tĩnh, giữ sức, phải tỉnh táo, phải cố
thêm…”( DC 128 -> 131 )
• “Ta không thể tự chơi xỏ mình và chết trước một con cá như
thế này được”
Trang 672-Hình tượng ông lão đánh cá :
- Người thạo nghề:
- Ông có sức mạnh tinh thần:
- Ý chí, nghị lực phi thường
+ Trong cuộc c/đấu, ông lão cảm thấy :
“choáng váng”, “mệt thấu xương”, “hoa mắt”… -> nhưng vẫn ngoan
cường & luôn tự nhủ :
• “ Phải cầm cự , phải bình tĩnh, giữ sức, phải tỉnh táo, phải cố
=> Cuộc chiến giữa ông lão và con cá kiếm là cuộc chiến của 2 đối
thủ được xem là “Kì phùng địch thủ” Từ đó, khẳng định vẻ đẹp của
ông lão và cá kiếm.
là b.tượng cho trí tuệ con người chinh phục sức mạnh của th nhiên
Trang 682-Hình tượng ông lão đánh cá :
- Người thạo nghề:
- Ông có sức mạnh tinh thần:
- Ý chí, nghị lực phi thường
=> T/ g : + K/ định & ngợi ca vẻ đẹp, sức mạnh của con người.
+ Tin tưởng vào thắng lợi cuối cùng của con người trên hành trình chinh phục các thử thách.
+ Bài học của sự thành công:
Phải có trí tuệ, hiểu biết, tỉnh táo và nhẫn nại Phải có niềm tin, ý chí và nghị lực vượt qua thử thách.
Ông lão đã phải đưa cá thật nhanh vào bờ, nhưng không giống với những kẻ đi săn khác ? Vì sao ? -> Hãy phát hiện ý nghĩa biểu tượng mà t/g muốn
kín đáo thể hiện ?
Trang 69Sau khi bắt được con cá Trước khi bắt được con cá.
Những lời độc thoại của ông lão
ông lão và con cá kiếm rất phức tạp
+Người đi săn và con mồi (người đi câu với con cá được câu)
+Quan hệ giữa hai kì phùng địch thủ (cân tài ,cân sức )
+Quan hệ giữa hai người bạn, cảm thông chia sẻ
+Quan hệ ứng xử giữa con người và môi trường
Quyết tâm bắt bằng được con cá
Lão nói: Mình phải dốc hết sức…
Lão nói : Phải cố gắng cầm cự…
tao sẽ tóm mày nơi vòng lượn.
Lão nói : -Ta là lão già mệt mệt mỏi Nhưng ta đã giết con cá này người anh em của ta …
Sự cảm thông đối với con cá