Nếu ta để ý đến các phân tử cấu tạo nên vật thì liệu vật có dạng năng l ợng nào khác không?. Nếu chú ý đến các phân tử cấu tạo nên vật thì chúng có những dạng năng l ợng nào?. Khái niệm
Trang 2A Kiểm tra bài cũ
- Hãy kể tên các dạng năng l ợng đã học?
- Một vật nằm yên trên mặt đất Nếu chọn mặt đất làm gốc thế năng thì khi đó cơ năng của vật bằng bao nhiêu?
Nếu ta để ý đến các phân tử cấu tạo nên vật thì liệu vật có dạng năng l ợng nào khác không? Nếu có thì độ lớn của nó phụ thuộc vào những yếu tố nào?
Trang 3B Vào bài mới
I Nội năng.
1 Nội năng là gì?
Nếu chú ý đến các phân tử cấu tạo nên vật thì chúng có
những dạng năng l ợng nào?
- Thế năng phân tử là gì?
- Động năng phân tử là gì?
Khái niệm : Nội năng là một dạng năng l ợng bên trong
của hệ, nó chỉ phụ thuộc vào trạng thái của hệ Nội
năng bao gồm tổng động năng chuyển động nhiệt của các phân tử cấu tạo nên hệ và thế năng t ơng tác giữa các phân tử đó.
Trang 4Độ lớn của nội năng phụ thuộc vào
những yếu tố nào? C1: Hãy chứng
tỏ nội năng của một vật phụ thuộc vào nhiệt
độ và thể tích của vật?
C2: Hãy chứng tỏ nội năng của một l ợng khí lí t ởng chỉ phụ thuộc vào nhiệt độ?
Nội năng phụ thuộc vào:
-Nhiệt độ của vật
-Thể tích của vật
Nội năng của một l ợng khí lý t ởng
phụ thuộc vào yếu tố nào?
U = f(T,V)
Trang 52 Các cách làm thay đổi nội năng.
- Muốn thay đổi nội năng
của vật ta phải làm thế nào?
Để thay đổi nội năng của vật (l ợng khí) ta có thể thay đổi nhiệt
độ hoặc thể tích của vật ( l ợng
khí) đ ợc không?
Vậy: Muốn làm thay đổi nội năng của vật ta có thể
làm thay đổi thể tích hoặc nhiệt độ của vật đó
Trang 6Khi ta cọ xát miếng kim loại trên mặt
bàn thì miếng kim loại nóng lên Do đó
nội năng của vật thay đổi
a Thực hiện công. Nhiệt độ (T)
tăng
Khi ta ấn pit tông xuống mạnh và
nhanh thì thể tích giảm đồng thời nhiệt độ
của khí tăng lên Do đó nội năng của khí
thay đổi
Thể tích giảm
Trang 7b TruyÒn nhiÖt.
Qu¸ tr×nh truyÒn nhiÖt
N íc nãng
Trang 8C4: Hãy ghép các hiện t ợng trong hình
vẽ với các hình thức truyền nhiệt
T ơng ứng sau:
1.Hình thức truyền nhiệt chủ yếu
là dẫn nhiệt
2 Hình thức truyền nhiệt chủ yếu
là đối l u
3 Hình thức truyền nhiệt chủ yếu
là bức xạ nhiệt
Trang 9Thực hiện công và truyền nhiệt giống và
khác nhau nh thế nào?
- Giống nhau: Thực hiện công và truyền nhiệt đều là những cách làm thay đổi nội năng của vật
- Khác nhau:
+ Thực hiện công có sự biến đổi các dạng năng l ợng: cơ năng biến đổi thành nội năng
+ Truyền nhiệt không có sự biến đổi các dạng năng l ọng
Trang 10II Nguyên lý I nhiệt động lực học
Xét một hệ trao đổi công và nhiệt l ợng với các vật ngoài, đ ợc chuyển từ trạng thái 1 sang trạng thái 2 ( hình 1)
V
P
1
2
Độ biến thiên nội năng
U của hệ đ ợc xác định: U = U2 – U1
Nội năng ở trạng thái 2
Nội năng ở trạng thái 1
0
Trang 11áp dụng định luật bảo toàn năng l ợng ta có điều gì?
U = Q + A (*)
Độ biến
thiên nội
năng của
hệ
Nhiệt l ợng mà
hệ nhận
Công mà
hệ nhận
đ ợc
Quy ớc: - Nếu Q > 0, hệ nhận nhiệt l ợng
- Nếu Q < 0, hệ nhả nhiệt l ợng
- Nếu A > 0, hệ nhận công
- Nếu A < 0, hệ sinh công
Trang 12Ph ơng trình (*) là ph ơng trình biểu thị nguyên lý I nhiệt động lực học
Nội dung nguyên lý I:
Độ biến thiên nội năng của hệ bằng tổng đại số nhiệt l ợng và công mà hệ nhận đ ợc
Có thể viết (*) d ới dạng: Q = U – A
Vậy: Nhiệt l ợng truyền cho hệ làm tăng nội năng của hệ và biến thành công mà hệ sinh ra
Trang 13Câu 1: Câu nào sau đây không đúng khi nói về nội năng?
A Nội năng là một dạng năng l ợng
B Nội năng có thể chuyển hóa thành các dạng năng l ợng khác
C Nội năng là nhiệt l ợng của vật
D Nội năng của một vật có thể tăng lên hay giảm đi
Đáp án: C
Trang 14Câu 2: Câu nào đúng?
Nhiệt độ của vật giảm là do nguyên tử, phân tử cấu tạo nên vật:
A Ngừng chuyển động
B Nhận thêm động năng
C Chuyển động chậm đi
D Va chạm vào nhau