Quần thể sinh vật - Quần thể sinh vật là tập hợp những cá thể cùng loài, sinh sống trong một khoảng không gian nhất định, ở một thời điểm nhất định, có khả năng giao phối với nhau để sin
Trang 1CHƯƠNG II
HỆ SINH THÁI
Tiết 49- Bài 47 Quần thể sinh vật
Giáo viên: Vũ Đình Giới TRường THCS Nam Chính – Nam Sách Hải Dương
Trang 2I Thế nào là một quần thể sinh vật?
Trang 3Nghiên cứu thông tin và hoàn thành bảng
47.1.
Ví dụ Quần thể sinh vật quần thể sinh Không phải
vật.
Tập hợp các cá thể rắn hổ mang, cú mèo và
lợn rừng sống trong một rừng mưa nhiệt đới.
Rừng cây thông nhựa phân bố ở vùng núi
Đông Bắc Việt Nam.
Tập hợp các cá thể cá chép, cá mè, cá rô phi
sống chung trong một ao.
Các cá thể rắn hổ mang sống ở 3 hòn đảo
cách xa nhau.
Các cá thể chuột đồng sống trên một đồng
lúa Các cá thể chuột đực và cái có khả năng
giao phối với nhau sinh ra chuột con Số
lượng chuột phụ thuộc nhiều vào lượng thức
ăn có trên cánh đồng.
x x
x x x
Trang 4Em hãy kể thêm một số quần thể khác
mà em biết?
Quần thể san hô Quần thể cá ngựa Quần thể chè
Quần thể sen
Trang 5I- ThÕ nµo lµ mét quÇn thÓ sinh vËt ?
CHƯƠNG II:HỆ SINH THÁI
Tiết 49- Bài 47 Quần thể sinh vật
- Quần thể sinh vật là tập hợp những cá thể cùng loài, sinh sống trong một khoảng không gian nhất định, ở một thời điểm nhất định, có khả năng giao phối với nhau để sinh
sản
Trang 6Không phải là một quần thể, vì lồng gà và chậu cá chép chỉ có dấu hiệu bên ngoài của quần thể Để nhận biết 1 quần thể sinh vật cần có dấu hiệu bên ngoài và dấu hiệu bên trong
Một lồng gà, một chậu cá chép có phải là
quần thể không ? Vì sao ?
Trang 7I- ThÕ nµo lµ mét quÇn thÓ sinh vËt ?
CHƯƠNG II:HỆ SINH THÁI
Tiết 49- Bài 47 Quần thể sinh vật
- Quần thể sinh vật là tập hợp những cá thể cùng loài, sinh sống trong một khoảng không gian nhất định, ở một thời điểm nhất định, có khả năng giao phối với nhau để sinh sản
II Những đặc trưng cơ bản của quần thể
1 Tỉ lệ giới tính
*Tỉ lệ giới tính là tỉ lệ giữa số lượng cá thể đực và cái
*Tỉ lệ giới tính đảm bảo hiệu quả sinh sản
Trang 8Trong chăn nuôi người ta áp dụng điều này như thế nào?
Tuỳ theo loài mà điều chỉnh tỉ lệ đực cái cho phù hợp.
Trang 9I- ThÕ nµo lµ mét quÇn thÓ sinh vËt ?
CHƯƠNG II:HỆ SINH THÁI
Tiết 49- Bài 47 Quần thể sinh vật
- Quần thể sinh vật là tập hợp những cá thể cùng loài, sinh sống trong một khoảng không gian nhất định, ở một thời điểm nhất định, có khả năng giao phối với nhau để sinh sản
II Những đặc trưng cơ bản của quần thể
1 Tỉ lệ giới tính
*Tỉ lệ giới tính là tỉ lệ giữa số lượng cá thể đực và cái
*Tỉ lệ giới tính đảm bảo hiệu quả sinh sản
2 Thành phần nhóm tuổi
Trang 10Các nhóm
Nhóm tuổi
trước sinh
sản
Các cá thể lớn nhanh, do vậy nhóm náy có vai trò chủ yếu làm tăng trưởng khối lượng
và kích thước của quần thể
Nhóm tuổi
sinh sản
Khả năng sinh sản của các cá thể quyết định mức sinh sản của quần thể
Nhóm tuổi
sau sinh sản Các cá thể không còn khả năng sinh sản nên không ảnh hưởng tới sự phát triển của quần
thể.
Nhóm tuổi liên quan đến
số lượng cá thể
Trang 11Hình 47: Các dạng tháp tuổi
A. Dạng phát triển; B. Dạng ổn định; C Dạng giảm sút
Nhóm tuổi trước
sinh sản
Nhóm tuổi sau sinh sản
Nhóm tuổi sinh sản
Trang 12I- Thế nào là một quần thể sinh vật ?
CHƯƠNG II:HỆ SINH THÁI
Tiết 49- Bài 47 Quần thể sinh vật
- Quần thể sinh vật là tập hợp những cỏ thể cựng loài, sinh sống trong một khoảng khụng gian nhất định, ở một thời điểm nhất định, cú khả năng giao phối với nhau để sinh sản
II Những đặc trưng cơ bản của quần thể
1 Tỉ lệ giới tớnh
*Tỉ lệ giới tớnh là tỉ lệ giữa số lượng cỏ thể đực và cỏi
*Tỉ lệ giới tớnh đảm bảo hiệu quả sinh sản
2 Thành phần nhúm tuổi
+ Trong quần thể sinh vật cú những nhúm tuổi nào?
+ Nhúm tuổi cú ý nghĩa gỡ?
-Gồm 3 nhóm tuổi: Trước sinh sản, sinh sản, sau sinh sản
-Có ba dạng tháp tuổi: Phát triển, ổn định, giảm sút
3 Mật độ quần thể
Mật độ là gỡ? Mật độ liờn quan đến yếu tố nào trong quần thể?
Mật độ là số lượng hay khối lượng sinh vật cú trong một đơn vị diện tớch hay thể tớch
Trang 133 Mật độ quần thể
Em hãy lấy một vài
ví dụ về mật độ
quần thể.
Mật độ cây bạch đàn: 625 cây/ha đồi
Mật độ chim sẻ: 10 con/ha đồng lúa
Trang 14Mật độ liên quan đến yếu tố nào trong quần thể?
3 Mật độ quần thể
Mật độ quần thể phụ thuộc vào:
- Chu kì sống của sinh vật.
- Nguồn thức ăn của quần thể.
- Yếu tố thời tiết, hạn hán, lụt lội…
Trang 15III Ảnh hưởng của môi trường tới mật
độ quần thể.
1 Khi thời tiết ấm áp và độ ẩm không khí cao, số
lượng muỗi nhiều hay ít?
- Muỗi nhiều ở thời tiết ẩm do sinh sản nhiều.
2 Số lượng ếch nhái tăng cao vào mùa mưa hay
mùa khô?
- Mùa mưa lượng ếch, nhái tăng.
3 Chim cu gáy xuất hiện nhiều vào thời gian nào
trong năm?
- Mùa gặt lúa chim cu gáy xuất hiện nhiều.
4 Hãy cho 2 ví dụ về sự biến động số lượng các cá
thể trong quần thể
- Sâu rau xuất hiện nhiều khi thời tiết ẩm và mưa
phùn
- Chuột xuất hiện nhiều khi số lượng mèo giảm.
Nghiên cứu thông tin SGK tr.141, trả lời
câu hỏi mục
Trang 16III Ảnh hưởng của môi trường tới quần
thể sinh vật.
Các nhân tố sinh thái
của môi trường ảnh hưởng tới đặc điểm
nào của quần thể?
*Môi trường(các nhân tố sinh thái) ảnh hưởng tới số lượng cá thể
trong quần thể.
*Mật độ cá thể trong quần thể được điều chỉnh ở mức cân bằng.
Trang 17III Ảnh hưởng của môi trường tới quần
thể sinh vật.
Số lượng cá thể trong quần thể
có thể bị biến động lớn
do nguyên nhân nào?
Biến động lớn
do những nhân tố bất thường như
lũ lụt, hạn hán, cháy rừng….
Trang 18III Ảnh hưởng của môi trường
tới quần thể sinh vật.
Trong sản xuất Việc điều chỉnh mật độ cá thể có ý nghĩa như thế nào?
-Trồng cây với mật độ hợp lý.
- Thả cá vừa phải phù hợp với diện tích
Trang 19về nhà học bài trả lời câu hỏi cuối bài
+ Đọc trước bài: Quần thể người
kẻ bảng 48.1 và 48.2 sách giáo khoa trang 143-144.