Bài 18. Trai sông

Bài 18. Trai sông tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh vực kinh tế, k...

Quan sát hình vẽ : xác định các phần của vỏ trai ?

Bản lề vỏ

Đuôi vỏ

Vòng tăng trưởng vỏ Đầu

vỏ

- Gồm 2 mảnh gắn với nhau nhờ bản lề ở phía lưng Dây

chằng

Mài mặt ngoài của vỏ trai ngửi thấy có mùi khét vì phía ngoài là lớp

sừng có thành phần là chất hữu cơ nên khi mài nóng chảy, chúng có mùi khét

Tại sao khi mài mặt ngoài vỏ trai ta ngửi thấy có mùi khét ?

Động tác đóng vỏ

Động tác mở vỏ

Quan sát hình sau cho biết Trai đóng và mở vỏ là nhờ bộ phận nào?

Trai đóng và mở vỏ nhờ hoạt động của dây chằng ở bản lề và

hai cơ khép vỏ bám chắc vào mặt trong của vỏ.

Hai cơ khép vỏ Dây chằng

Để mở vỏ trai quan sát bên trong cơ thể, phải làm thế nào ?

Tại sao trai chết thì mở vỏ?

Vỏ trai có vai trò

gì trong đời sống của trai?

Vỏ trai có vai trò bảo vệ thân mềm bên trong

Trai tự vệ bằng cách co chân, khép vỏ Nhờ vỏ cứng rắn và

2 cơ khép vỏ vững chắc nên kẻ thù không thể bửa vỏ ra để ăn

Được phần mềm của cơ thể chúng.

Ống thoát

Ống hút

Áo trai Mang

1

2

3

Vỏ trai

Cơ khép vỏ trước Chỗ bám cơ khép vỏ sau

Cơ thể trai có cấu tạo

như thế nào ?

Hãy điền các chú thích

vào hình sau ?

- Mặt trong áo tạo thành

khoang áo, có ống hút và ống thoát nước.

- Giữa là hai tấm mang.

- Trung tâm : trong là thân

trai có lỗ miệng với 4 tấm miệng, ngoài là chân trai.

I Hình dạng, cấu tạo

1 Vỏ trai

2 Cơ thể trai

Quan sát hình sau và giải thích cơ chế giúp trai di chuyển được trong bùn theo

chiều mũi tên?

Vỏ trai hé mở cho chân thò ra vươn dài trong bùn về hướng

muốn đi tới để mở đường, Sau đó trai co chân đồng thời với

việc khép vỏ lại, tạo ra lực đẩy do nước phụt ra ở rãnh phía sau

(ống thoát), làm trai tiến về phía trước

Ống hút

Ống thoát

Hướng di chuyển

II Di chuyển

Chân trai thò ra, thụt vào kết hợp với đóng mở vỏ

giúp trai di chuyển về phía trước

Chân trai thò theo hướng nào thì trai chuyển động theo hướng đó

Oxi Nước

(Thức ăn, oxi) Thức

ăn

Chất thải

III Dinh dưỡng

▼ Quan sát hình dưới đây, thảo luận nhóm

và trả lời các câu hỏi sau:

1 Dòng nước qua ống hút vào khoang áo mang theo những chất gì vào miệng và mang trai?

2 Quá trình hô hấp của trai diễn ra ở đâu?

3 Quá trình biến đổi thức ăn của trai diễn ra ở đâu?

4 Em có nhận xét gì về kiểu dinh dưỡng của trai?

Đầu trai tiêu giảm

Cách dinh dưỡng của trai có ý nghĩa như thế nào với môi

trường nước?

Trai dinh dưỡng theo kiểu hút nước để lọc lấy vụn hữu cơ, động vật nguyên sinh, các động vật nhỏ khác, góp phần lọc sạch môi trường nước.

Ở những nơi nước ô nhiễm, người ăn trai, sò hay bị ngộ độc vì khi lọc nước, nhiều chất độc còn tồn đọng ở cơ

thể trai, sò.

Vì sao có trường hợp ăn thịt

trai, sò bị ngộ độc ?

Trách nhiệm của mỗi người chúng

trường nước

Nghiên cứu thông tin trong SGK, tìm từ thích hợp điền vào các số

1, 2, 3, 4 trong sơ đồ sau:

Trình bày quá trình sinh sản của trai sông ?

Trứng thụ tinh, phát triển thành ấu trùng nở trong mang trai mẹ, sau đó

bám vào da và mang cá một vài tuần rồi rơi xuống bùn phát triển thành trai trưởng thành

Ý nghĩa của giai đoạn trứng phát triển thành

ấu trùng trong mang trai mẹ?

- Bảo vệ trứng và ấu trùng khỏi bị các động vật khác ăn mất

- Mang trai mẹ có nhiều thức ăn và dưỡng khí tạo điều kiện cho ấu trùng phát triển tốt

Ý nghĩa của giai đoạn

ấu trùng bám vào mang

và da cá?

Ấu trùng trai thường bám vào mang và da cá Khi con người thả cá vào ao hoặc khi mưa cá vượt bờ mang theo ấu trùng trai vào ao  Giúp phát tán nòi giống.

Vai trò của trai đối với tự nhiên

và đời sống con người?

Lọc sạch môi trường nước, làm thực phẩm

Làm đồ trang sức, khảm mỹ nghệ…

Vỏ trai có các đặc điểm

nào sau đây ?

Đọc mục “Em có biết”

để hiểu ngọc trai được hình thành

như thế nào.

- Học bài Trả lời câu hỏi SGK.

- Vẽ hình 18.1 trang 62 SGK

- Chuẩn bị bài 19 SGK trang 65.