Khám bụng khoa

 Vẽ được sơ đồ phân khu vùng bụng  Xác định các điểm đau trên thành bụng  Thực hiện được các thao tác khám bụng...  Thành bụng co cứng: không di động theo nhịp thở, sờ như sờ lên tr

PGS.TS.Lê Văn Cường

 Vẽ được sơ đồ phân khu vùng bụng

 Xác định các điểm đau trên thành bụng

 Thực hiện được các thao tác khám bụng

 2 đường dọc theo

bờ ngoài cơ thẳng bụng

 Đường ngang trên qua giao điểm đường nách trước với bờ dưới

hạ sườn P và T

 Đường ngang dưới ngang qua gai chậu trước trên P và T

 2.1 Tư thế bệnh nhân:

 2.2 Tư thế người khám: Đứng hoặc ngồi

bên phải bệnh

nhân

(thuận tay phải)

 Các biến đổi trên da: khô, phù, viêm đỏ, vết

bầm máu, sao mạch, tĩnh mạch nổi, vết thương, sẹo, vết rạn da sau sanh…)

 3.2 Sờ nắn thành bụng(palpation): Rất quan trọng:

 Thành bụng co cứng: không di động theo nhịp thở, sờ như sờ lên trán

 Phản ứng thành bụng: sờ nhẹ bụng mềm, ấn sâu phản ứng lại

 Cảm ứng phúc mạc: đầu ngón tay ấn nhẹ thành bụng sẽ đau

 Phản ứng dội(rebound-tenderness): ngón trỏ ấn vào thành bụng nhẹ đến mạnh, sau đó rút ra

thật nhanh

 Xác định vị trí u, kích thước, hình dạng, mật độ, mặt nhẵn hay gồ ghề,

độ di dộng

 Khối u đau hay không, đập theo

nhịp tim, hiện diện liên tục hay lúc

có lúc mất

Dấu Murphy

BN hít sâu, ấn 2 đầu ngón tay trỏ và giữa lên điểm Murphy, ấn từ nông đến sâu  đau ngưng thở

 Dấu Bouveret: đặt tay lên thành

bụng( thượng vị) có cảm giác cuồn

cuộn dưới tay trong hẹp môn vị

 Dấu óc ách: buổi sáng BN chưa ăn sáng, 2 bàn tay ôm 2 bên hông BN

lắc , ghé tai nghe óc ách trong hẹp môn vị

 Dấu óc ách buổi sáng BN chưa ăn sáng, 2 bàn tay ôm 2 bên hông

BN lắc , ghé tai nghe óc ách trong hẹp môn vị

 Dấu Kussmall: vỗ nhẹ vùng thượng vị, BN đau và

nổi cuộn 1 khối u trong hẹp môn vị

 Dấu Howship Romberg: đau mặt trong đùi do

thần kinh bịt bị chèn ép trong lỗ bịt

 Cho BN kẹp 2 chân, thầy thuốc đẩy 2 gối ra đau

 Dấu cơ thăn hay cơ thắt lưng( spoas sign):bên

bệnh,BN nằm co chân( không duỗi vì đau), thầy

thuốc đè vào đầu gối để chân duỗi BN sẽ đau ( viêm ruột thừa sau manh tràng, áp xe cơ spoas)

 Dấu kussmal

 vỗ nhẹ vùng thượng vị, BN đau và nổi cuộn 1 khối

u trong hẹp môn vị

 Dấu Howship Romberg

 đau mặt trong đùi do thần kinh bịt bị chèn ép trong lỗ bịt

 Cho BN kẹp 2 chân, thầy thuốc đẩy 2 gối ra đau

 Dấu cơ thăn

 bên bệnh,BN nằm co chân( không duỗi vì đau), thầy

thuốc đè vào đầu gối để chân duỗi BN sẽ đau ( viêm ruột thừa sau manh tràng, áp xe cơ spoas)

 Dấu Rovsing: bàn tay thầy thuốc đặt ở hố chậu T, ấn đẩy thành

bụng về phía phải BN đau(

viêm ruột thừa)

 Dấu chạm thận: 2 bàn tay thầy

thuốc đặt ở hông BN , 1 trước 1 sau

 Dấu Rovsing

 bàn tay thầy thuốc đặt ở hố chậu T, ấn đẩy thành

bụng về phía phải BN đau( viêm ruột thừa)

 Dấu chạm thận

 2 bàn tay thầy thuốc đặt ở hông BN , 1 trước 1

sau

 Dấu chạm thận

 2 bàn tay thầy thuốc đặt ở hông BN , 1 trước 1

sau

 Bập bềnh thận: khám giống chạm thận( cảm

giác có một khối chắc chạm vào) khi

 Dấu hiệu sóng vỗ( fluid wave):

Người phụ chặn tay trên đường giữa

Người khám dùng tay gõ bên này, tay kia áp vào thành bụng bên kia, sóng nước sẽ truyền

chuyển động đụng vào tay đối diện( trong bán bụng)

 Dấu sóng vỗ

Người phụ chặn tay trên đường giữa Người khám dùng tay gõ bên này, tay kia áp vào thành

bụng bên kia, sóng nước sẽ truyền chuyển động đụng

vào tay đối diện( trong bán bụng)

 Lúc nắn đề nghị BN hít sâu

 Phát hiện tiếng trong( hơi), tiếng đục( dịch, tạng đặc)

 Dùng đầu ngón 3 gõ lên bàn tay kia đang đặt trên thành bụng

 Dấu hiệu mất vùng đục trước gan

 Dấu gõ đục vùng thấp

 Dấu rung gan

 Dấu rung gan

 Dấu rung thận

 Dấu rung thận

 Nghe tiếng nhu động ruột

 Nghe tiếng thổi tâm thu( túi

phình động mạch)

 Nghe tiếng cọ màng bụng( ung thư gan, mô bướu cọ vào phúc mạc)