...Nguyễn Thị Quỳnh Mai (2).pdf tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh...
Trang 1KHOA KHÍ TƯỢNG - THỦY VĂN
ĐỒ ÁN TỐT NGHIỆP
NGHIÊN CỨU SỰ BIỂN ĐỔI CỦA MƯA MÙA HÈ TRÊN KHU VỰC NAM BỘ
VÀ TÂY NGUYÊN TRONG GIAI ĐOẠN 1981 - 2010
Giáo viên hướng dẫn: CN Trần Đình Linh
Hà Nội, năm 2015
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Đầu tiên, em xin bày tỏ lòng cảm ơn sâu sắc đến thầy giáo Trần Đình Linh, giảng viên trường đại học Tài Nguyên và Môi Trường Hà Nội, người thầy đã trực tiếp chỉ bảo cho em trong suốt thời gian qua Em cảm ơn thầy với những lời khuyên, những góp ý chân thành để em có thể hoàn thành tốt khóa luận này
Tiếp đến em xin chân thành cảm thầy cô trong khoa Khí tượng Thủy Văn,
đã nhiệt tình truyền đạt cho em những kiến thức chuyên ngành trong quá trình học tập tại trường
Em cũng xin cảm cơn sự giúp đỡ và lời khuyên từ hội đồng chấm khóa luận tốt nghiệp để em có bản hóa luận hoàn chỉnh nhất
Đồng thời em xin cảm ơn gia đình, bạn bè đã giúp đỡ và động viên cũng như tạo điều kiện thuận tiện nhất để em có thể hoàn thiện quá trình học tập của mình
Sau cùng em xin kính chúc quý lãnh đạo nhà trường các thầy cô trong khoa Khí Tượng Thủy Văn sức khỏe, công tác tốt
Dù đã có nhiều cố gắng để hoàn thành khóa luận này nhưng vẫn còn thiếu sót, mong thầy cô và các bạn cho ý kiến đóng góp cho bài khóa luận của em thêm hoàn thiện hơn
Hà Nội, thứ 2 ngày15 tháng 6 năm 2015
Trang 3MỤC LỤC LỜI MỞ ĐẦU
CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 2
1.1 Điều kiện tự nhiên, khí hậu của khu vực nghiên cứu 2
1.1.1 Vùng khí hậu Tây Nguyên 3
1.1.2 Vùng khí hậu Nam Bộ 4
1.2 Gió mùa Tây Nam và chế độ mưa, ẩm ở Nam Bộ và Tây Nguyên 5
1.2.1 Gió mùa Tây Nam 5
1.2.2 Chế độ mưa ở Nam Bộ và Tây Nguyên 7
1.2.3 Chế độ ẩm ở Nam Bộ và Tây Nguyên 9
1.3 Tổng quan các nghiên cứu về gió mùa, mưa gió mùa, chế độ ẩm 10
1.3.1 Các nghiên cứu trên Thế Giới 10
1.3.2 Các nghiên cứu trong nước 12
CHƯƠNG 2: SỐ LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 17
2.1 Số liệu 17
2.2 Phương pháp nghiên cứu 18
2.2.1 Phương pháp phân tích sự biến đổi theo không gian 19
2.2.2 Phương pháp phân tích sự biến đổi theo thời gian 19
CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ NHẬN XÉT 22
3.1 Sự phân bố theo không gian của lượng mưa 22
3.2 Sự biến đổi lượng mưa theo thời gian 27
3.2.1 Sự biến đổi của lượng mưa trung bình mùa 27
3.2.2 Sự biến đổi theo thời gian của lượng mưa các thời kỳ 28
3.3 Quy nguyên nhân của sự biến đổi lượng mưa theo thời gian 32
3.3.1 Sự biến đổi của tốc độ gió trung bình mùa theo thời gian 32
3.3.2 Sự biến đổi của tốc độ gió trong các thời kỳ theo thời gian 34
KẾT LUẬN 40
TÀI LIỆU THAM KHẢO 40
Trang 4DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT
ITCZ Intertropical onvergence zone - Vùng hội tụ nội nhiệt đới, dải hội tụ nhiệt đới MST Mosoon Trough – Rãnh gió mùa
IPCC
Intergovernmental Panel on Climate Change - Ban liên chính phủ về biến đổi khí hậu
TB Trung bình
TN Tây Nguyên
NB Nam Bộ
T5 Tháng 5
T6 Tháng 6
T7 Tháng 7
T8 Tháng 8
T9 Tháng 9
T10 Tháng 10
R Lượng mưa
mm đơn vị mi li mét
Trang 5DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2.1: Trạm sử dụng số liệu nghiên cứu khu vực Tây Nguyên…………18 Bảng 2.2: Trạm sử dụng số liệu nghiên cứu khu vực Nam Bộ ……… 18
Trang 6DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ Hình1.1: Bản đồ phân vùng khí hậu Việt Nam 2 Hình 1.2: Bản đồ khu vực Tây Nguyên 3 Hình 1.3: Bản đồ khu vực Nam Bộ 4 Hình 1.4: Biểu đồ lượng mưa trung bình từng tháng của giai đoạn
1981-2010 khu vực Tây Nguyên 8 Hình 1.5: Biểu đồ lượng mưa trung bình từng tháng của giai đoạn 1981-2010
khu vực Nam Bộ 9 Hình 1.6: Diễn biến lượng mưa năm ở các vùng khác nhau trên thế giới 13 Hình 2.3: khu vực xét cho gió kinh hướng và vĩ hướng 20 Hình 3.1: Phân bố không gian của lượng mưa trung bình mùa hè trên hai vùng khí hậu Tây Nguyên (hình bên trái) và Nam Bộ (hình bên phải)…… 22 Hình 3.2: Phân bố không gian của lượng mưa trên vùng Tây Nguyên (hình bên trái) và Nam Bộ (hình bên phải) trong các thời kỳ: đầu mùa hè (hình trên), giữa mùa hè (hình giữa) và cuối mùa hè (hình dưới cùng)……… 25 Hình 3.3: Sự biến đổi của lượng mưa trung bình mùa hè theo thời gian ở
các khu vực……… 27 Hình 3.4: Sự biến đổi của lượng mưa đầu mùa hè theo thời gian………… 28 Hình 3.5: Sự biến đổi của lượng mưa giữa mùa hè theo thời gian………… 29 Hình 3.6: Sự biến đổi theo thời gian của lượng mưa thời kỳ cuối mùa hè… 30
Trang 7cuối mùa hè (hàng thứ 3) và cuối mùa hè (hàng dưới cùng)……… 32 Hình 3.8: Sự biến đổi theo thời gian của tôc độ gió kinh hướng, tốc độ gió
vĩ hướng trung bình mùa trên các khu vực……… 34 Hình 3.9: Sự biến đổi theo thời gian của tốc độ gió đầu mùa hè trên các
khu vực, gió kính hướng (cột bên phải), gió vĩ hướng (cột bên trái)……… 35 Hình 3.10: Sự biến đổi theo thời gian của tốc độ gió giữa mùa hè trên các
khu vực, gió kính hướng (cột bên phải), gió vĩ hướng (cột bên trái)……… 37 Hình 3.11: Sự biến đổi theo thời gian của tốc độ gió thời kỳ cuối mùa hè,
gió kinh hướng (hình bên trái), gió vĩ hướng (hình bên phải)……… 39
Trang 8LỜI MỞ ĐẦU
Mưa là một yếu tố khí hậu đặc biệt quan trọng quyết định rất lớn đến năng suất cây trồng Việt Nam thuộc khu vực Châu Á gió mùa nên hâu hết các khu vực (trừ ven biển Trung Bộ) có chế độ mưa đặc trưng của khí hậu gió mùa, với mùa mưa gần trùng với thời kỳ gió mùa mùa hè, mùa khô vào thời kỳ gió mùa mùa đông
Ở khu vực Nam Bộ và Tây Nguyên, mùa mưa bắt đầu từ tháng 5 và kết thúc vào tháng 10, 11 gắn liền với hoạt động của gió mùa Tây Nam Hoạt động của gió mùa Tây Nam có ảnh hưởng rất lớn đến sản xuất nông nghiệp ở khu vực này, mưa
do gió mùa Tây Nam mang lại vừa là nguồn nước tưới cho nông nghiệp vừa có tác dụng đẩy lùi tình trạng xâm nhập mặt sau một mùa khô kéo dài Nam Bộ và Tây Nguyên là khu vực có diện tích cây công nghiệp và sản xuất nông nghiệp lớn nhất
cả nước, những loại cây trồng năng suất phụ thuộc rất lớn vào chế độ mưa
Trong bối cảnh của biến đổi khí hậu, lượng mưa trên qui mô toàn cầu nói chung và Việt Nam nói riêng đã có những sự biến đổi nhất định Để có cái nhìn chi tiết hơn về sự biến đổi của lượng mưa cũng như nguyên nhân của sự biến đổi đó, trong khóa luận này em lựa chọn đề tài “NGHIÊN CỨU SỰ BIỂN ĐỔI CỦA MƯA MÙA HÈ TRÊN KHU VỰC NAM BỘ VÀ TÂY NGUYÊN TRONG GIAI ĐOẠN
1981 - 2010” Kết quả của khóa luận cho thấy lượng mưa có phân bố không đồng nhất theo không gian và biến đổi theo thời gian Sự biến đổi theo thời gian của lượng mưa khá phù hợp với sự biến đổi của gió kinh hướng, gió vĩ hướng Nội dung của khóa luận được bố cục như sau:
- Lời mở đầu
- Chương 1: Tổng quan về vấn đề nghiên cứu
- Chương 2: Số liệu và phương pháp nghiên cứu
- Chương 3: Kết quả và nhận xét
- Kết luận và kiến nghị