Do vậy trong các tiết học thể dục giáo viên nên sử dụng một số trò chơi mà các em yêu thích , để gây sự tập trung và hứng thú trước khi vào phần cơ bản,học thể dục không nhất thiết phải
Trang 1MỤC LỤC:
1 : ĐẶT VẤN ĐỀ 2
2: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ: 3
2.1 Những nội dung lý luận liên quan trực tiếp đến vấn đề nghiên cứu tổng kết kinh ngiệm : 3
2.2 Thực trạng vấn đề : 4
2.3 Các biện pháp đã tiến hành : 5
3: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 19
TÀI LIỆU THAM KHẢO 21
Trang 21 : ĐẶT VẤN ĐỀ
Như chúng ta đã biết ,thể dục có tác dụng to lớn đối với đời sống conngười Ngay từ thời nguyên thủy, con người đã phải chạy, nhảy ,săn ,bắt để sinhtồn Khi xã hội ngày càng phat triển thể dục đi vào đời sống con người ngàycàng phong phú và đa dạng, nó được nhiều người nhiều lứa tuổi tập luyện Dướinhiều hình thức khác nhau như: Tập dưỡng sinh ,tập yoga ,Erobic , khiêu vũ thểthao ,thể dục thẩm mỹ ,thể dục nhịp điệu,và các môn thể thao khác
Dù chúng ta tập luyện dưới hình thức nào đi nữa thì mục đích trước tiêncũng là nâng cao sức khỏe, giáo dục tinh thần đoàn kết, tinh thần tập thể giữamọi người
Trong những năm qua, bộ môn Thể dục đã tạo được những thành côngbước đầu khi thực hiện cải cách giáo dục Đây là môn học cần thiết nhằm nângcao sự phát triển toàn diện của con người nói chung và đặc biệt là lứa tuổi họcsinh nói riêng
Thể dục không phải chỉ có những bài tập thể lực khô khan mà nó là mộtchuỗi những động tác được kết hợp liên hoàn với nhau theo nhịp điệu Cũng cóthể bổ trợ cho nó là những trò chơi vận động nhằm phát triển toàn diện conngười Nó giúp nâng cao khả năng vận động làm cho cuộc sống của các em họcsinh thêm vui tươi, phấn khởi, hồn nhiên, lạc quan, yêu đời, tạo không khí sôiđộng, hăng say trong học tập và các hoạt động khác
Đặc điểm của học sinh lứa tuổi trung học phổ thông là rất hiếu động, ít tậptrung , ít chú ý ,nhất là khi lên lớp ngoài trời hay bị các yếu tố bên ngoài làm ảnhhưởng Do vậy trong các tiết học thể dục giáo viên nên sử dụng một số trò chơi
mà các em yêu thích , để gây sự tập trung và hứng thú trước khi vào phần cơ bản,học thể dục không nhất thiết phải tuân theo quy dịnh khuôn khổ mà phải luônluôn thay đổi ,thêm vào một số tình tiết mới ,dễ gây hứng thú cho học sinh,thông qua hình thức chơi trò chơi
Cũng chính từ những ý nghĩa thiết thực đó mà bộ môn Thể dục cũng đã
có những mục tiêu rất cụ thể là thông qua các bài tập, các trò chơi vận động sẽbồi dưỡng khả năng hoạt động, tăng cường sức khỏe, giáo dục tinh thần tập thể,đoàn kết
Để giờ học lôi cuốn, có hiệu quả thì mỗi giáo viên Thể dục phải khơi gợiđược những tình cảm trong sáng, lành mạnh, sự hứng thú tập luyện trong họcsinh Muốn có được điều đó, mỗi giáo viên phải đầu tư nhiều cho bài dạy củamình Đặc biệt trong mỗi giờ lên lớp, người thầy phải có những phương phápgiáo dục đạt hiệu quả cao Tôi tin rằng với những sáng tạo, kinh nghiệm tích lũy,
Trang 3tâm huyết của mỗi giáo viên thì tiết học sẽ thành công.Hầu hết các giáo viên thểdục trong trường ,còn chưa để ý đến tác dụng của trò chơi trong tiết học , ýnghĩa của việc tạo hứng thú cho học sinh thông qua việc chơi trò chơi cho nên :
Tiếp theo những năm học trước, trong năm học 2015 – 2016 này tôi xin
trình bày Sáng kiến kinh nghiệm “ Tạo hứng thú cho học sinh thông qua trò chơi Vận đông trong giờ học Thể dục ”
sự phát triển thể chất và hình thành các kỹ năng kỹ xảo cần thiết cho con người.Qua quá trình nghiên cứu của các nhà khoa học đã chứng minh sức khỏe – trítuệ là thứ quý nhất của con người có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, có mối quan
hệ tương quan bổ sung cho nhau Để có sức khỏe tốt không chỉ cần dinh dưỡng
và vệ sinh tốt đã đủ mà chúng ta cần phải thường xuyên tập luyện thể dục thểthao Nhưng tập TDTT phải có những bài tập cho phù hợp tâm sinh lý từng độtuổi mới có hiệu quả Bên cạnh sự phát triển về thể chất đó, về mặt tinh thần củacon người sẽ được phát triển song hành về trí tuệ
Đặc biệt, lứa tuổi học đường là thời kỳ rất cần thiết cho sự vận động đểphát triển trí-lực tòan diện giúp học sinh có đủ sức khỏe, tinh thần minh mẫn màhọc tập, đảm bảo cho mục tiêu nhiệm vụ sau này là lao động, xây dựng bảo vệ tổquốc
Qua quá trình giảng dạy và theo dõi việc học tập bộ môn thể dục bậcTHCS có trên 70 % học sinh có thái độ thờ ơ thiếu tích cực với môn học thể dục– giáo dục thể chất
- Trên 80% chưa thể hiện tính tự giác, tính tổ chức, chưa biết phát huytính tập thể, chưa nhận thức hết ý nghĩa của việc rèn luyện thể chất - Một số
phụ huynh phản ảnh : Học (tập) thể dục nhiều ( chạy, nhảy ) con em về nhà mệt
mỏi không học môn khác được
- Điều kiện cơ sở vật chất ở trường học chưa đáp ứng yêu cầu bộ môn làmhạn chế cho người dạy và người học Không phát huy hết khả năng, năng khiếungười học (HS) ; người dạy không có điều kiện truyền đạt hết kỹ năng
Từ những hiện trạng trên tôi nhận thấy những tích cực và tiêu cực trongviệc tập luyện TDTT
Trang 4+ Tích cực : Theo phân phối chương trình của ngành Giáo dục đã đáp ứng
sự phát triển tâm sinh lý mọi lứa tuổi
+ Tiêu cực : Nhận thức của học sinh và số đông phụ huynh xem nhẹ mônhọc thể dục, vẫn coi môn thể dục là môn phụ …
Bên cạnh đó trò chơi vận động lại là phương tiện của giáo dục thể chất, làhoạt động có ý thức, nhằm đạt được những kết quả, những mục đích có điềukiện đã được đặt ra Trong khi thực hiện các nhiệm vụ của trò chơi, mỗi ngườitrong từng “vai trò” của mình phải sử dụng các hoạt động như : đi, chạy, nhẩy,ném, vỗ, đập, leo, mang, vác, bò, trườn, vượt qua chướng ngại vật, tự bảo vệmình hoặc bảo vệ đồng đội vv
Với nội dung phong phú trò chơi vận động sử dụng rất nhiều phương tiệnkhác nhau ,có thể chia thành các dạng hoạt động như :
Các trò chơi tiếp sức : nhiều người cùng luân phiên thực hiện công việc cóthể là chạy , nhảy ,nói , hát , vv
Ví dụ : ‘Vòng quanh sô cô la ‘
- các trò chơi vượt chướng ngại vật
Ví dụ như trò: ‘ nhảy tiếp sức qua vật cản ‘
Các trò chơi với đạo cụ : Bóng , gậy ,khăn ‘
Ví dụ như trò ‘ Chuyền bóng tiếp sức ‘
Nghị quyết trung ương 4 (khóa VII ) đã nêu “ Công tác TDTT cần coi trọng và nâng cao chất lượng giáo dục trong trường học, tổ chức hướng dẫn đông đảo quần chúng nhân dân rèn luyện thân thể hàng ngày, nâng cao chất lượng các cơ sở đào tạo … “
- Là giáo viên được đào tạo chuyên nghành môn Thể dục của trườngCĐSP Hà nội Tôi có lòng nhiệt tình yêu nghề mến trẻ, thích sáng tạo mong
Trang 5muốn trẻ được hoạt động Tôi luôn được sự giúp đỡ của Ban giám hiệu và đồngnghiệp
Khó khăn :
- Thời gian hạn chế nên lượng kiến thức và thực hành cần truyền đạt chohọc sinh không thể hình thành ngay trong thời gian ngắn mà nó phải tập luyệnthường xuyên và liên tục và có tính kế thừa
- Sân bãi của trường không đủ và đạt yêu cầu vì đang thời gian xây nhàthể chất Tâm sinh lý lứa tuổi THCS là thời kỳ biến đổi ,các em dễ kích động bấtđồng ảnh hưởng không nhỏ cho một số họat động mang tính tập thể cao Do tâm
lý lứa tuổi, phần lớn phụ huynh phải theo dõi, quan tâm thái quá làm các em bị
gò bó Bên cạnh đó, phụ huynh chưa đánh giá cao về tính năng lợi ích việc họcthể dục và các họat động trò chơi vận động
+ Về tính tổ chức : Phần lớn học sinh tham gia các sinh hoạt tập thể chưa
nhiều, không thường xuyên
+ Về tính kỷ luật : Học sinh lứa tuổi THCS nhận thức tính kỷ luật tự giác
chưa cao Do biến đổi tâm sinh lý, thường làm ngược lại những qui định để thểhiện mình đã là người lớn ; là người nổi trội trong nhóm bạn
+ Về giáo dục thể chất : Phụ huynh nhận định chưa toàn diện giữa học tập các bộ môn văn hóa chủ đạo còn gọi là môn chính ( Toán, Lý, Hóa, Văn, Ngọai ngữ …) các bậc cha mẹ muốn con mình học tốt các môn chính, xem nhẹ việc học môn giáo dục thể chất là môn phụ tạo nên tâm lý “ … bên trọng -, … bên khinh “, sợ con mình vận động nhiều mệt mỏi không học các môn chính được Ý
thức học sinh vẫn còn tư tưởng môn phụ, nên học không tích cực
2.3 Các biện pháp đã tiến hành :
a)- Quá trình tổ chức thực hiện :
Trong quá trình nghiên cứu, dùng các phương pháp sau :
* Phương pháp tổ chức : Tính tổ chức ; tính đồng đội ; tính tập thể; tính chiến thuật và quá trình thực hiện trò chơi ; biên soạn, cải biên trò chơi ; tính sáng tạo trong luật chơi, năng động theo mục đích yêu cầu của trò chơi.
* Phương pháp nghiên cứu tài liệu, phân tích tổng hợp, tổng kết rút kinh nghiệm và kết quả
- Nghiên cứu các tài liệu có liên quan đến hoạt động ngoại khóa, phươngpháp tổ chức trò chơi, trò vận động, trò chơi dân gian
- Nghiên cứu tìm hiểu tâm sinh lý lứa tuổi, khả năng vận động, khả năngtiếp thu và sáng tạo của đối tượng tham gia trò chơi
- Tổ chức trò chơi từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp
- Động viên, giúp đỡ những học sinh rụt rè, nhút nhát, thụ động
Trang 6- Theo dõi quá trình thực hiện trò chơi của từng khối-lớp, nhóm nam nữ,nhóm sức khỏe để sửa sai, hướng dẫn
b)- Tổ chức thực hiện :
- Triển khai trò chơi : Giới thiệu, hướng dẫn rõ ràng, dễ hiểu ; cách chơi
được tái hiện cơ bản đúng nội dung theo môn học ( Giáo dục thể chất ) Nhiều
học sinh không nắm vững luật chơi, không thực hiện nhiều động tác của tròchơi Người tổ chức ( GV ) phải làm mẫu, giải thích và hướng dẫn cách chơichậm rãi từ dễ rồi nâng lên khó dần
* Bước 1 : Đây là bước thực nghiệm để nghe- nhận thông tin phản hồi.
* Bước 2 : Hoàn chỉnh trò chơi sau khi đã rút kinh nghiệm, chắt lọc ở
dễ gây nhàm chám cho người chơi cũng như cổ động viên
+ Người chơi phải tuân thủ nội dung ý nghĩa trò chơi, không vì cao hứng
mà sai lệch ý nghĩa – tính chất giáo dục và rèn luyện của trò chơi
+ Động tác trò chơi không phải lúc nào cũng cứng ngắt với luật chơi màcần vận dụng, điều chỉnh cho phù hợp với khả năng người chơi
+ Biết dừng trò chơi hoặc chuyển đổi trò chơi khác khi thấy người chơigiảm sự hứng thú hoặc ảnh hưởng đến thể lực
+ Quy mô vừa và lớn ( loại trò chơi vận động hay vận động trường… có dụng cụ ) :
Trang 7Sân bãi phù hợp trò chơi, trò chơi được chuẩn bị chặt chẽ từ khâu thuyết
minh ( hướng dẫn- minh họa ), cảnh trí đến kế hoạch và dụng cụ phục vụ trò chơi ( lưu ý kinh phí ) Dụng cụ, đồ dùng phục vụ trò chơi phải bảo bảo an toàn,
giảm thiểu tối đa sự cố
Vệ sinh, an toàn sân bãi đảm bảo tuyệt đối tránh xảy ra tai nạn, chấnthương …
d)- Phương pháp tổ chức :
- Giới thiệu trò chơi : Giới thiệu mục đích, ý nghĩa trò chơi ở nội dung nào làchủ đạo phải đảm bảo tính giáo dục và rèn luyện Qua đó, có thể lồng các câu
chuyện cổ tích, chuyện vui ( phù hợp với bản sắc văn hóa, truyền thống dân tộc)
vào trò chơi để tạo sự háo hức, hứng thú người chơi Cần ngắn gọn và hấp dẫn
- Hướng dẫn cách chơi, luật chơi : Tùy theo mỗi trò chơi mà người quản trò( GV ) linh động hướng dẫn cách chơi ( luật chơi ) Những trò chơi phức tạp phảihướng dẫn đầy đủ rồi mới chơi Còn ngược lại những trò chơi đơn giản thì có thểthực hiện ngay, vừa chơi vừa giải thích làm sao dễ hiểu thu hút người chơi
- Chơi thử ( chơi nháp ) : Đây là phần rất quan trọng nhưng cần lưu ý : + Nếu không chơi thử hoặc chơi thử quá ít người chơi (HS) không tiếpthu được sẽ khó khăn khi thực hiện trò chơi, sẽ ảnh hưởng mục đích giáo dục vàrèn luyện mà ta muốn đưa vào
+ Nếu chơi thử nhiều dễ gây nhàm chán cho người chơi (HS)
- Tiến hành chơi :
* Người quản trò ( GV) : Phải tinh tế giữ khoảng cách phù hợp với học
sinh và điều hành trò chơi một cách linh động, động viên khích lệ, hỗ trợ chongười chơi, không được tham gia quá sâu làm gián đoạn trò chơi để bắt nhữnglỗi nhỏ không cần thiết Nhưng có lúc phải tách ra khỏi người chơi (HS) đối vớinhững trò chơi có trọng tài
+ Lời thuyết minh (hướng dẫn- minh họa) nhằm giáo dục tính tổ chức, tính kỷ luật, giáo dục đạo đức tính trung thực.
+ Phải theo dõi cử chỉ, phong cách, thái độ học sinh, đặc biệt là với họcsinh cá biệt để giáo dục hoặc điều chỉnh phong cách của mình
+ Trong quá trình chơi, do yếu tố khách quan hay trò chơi tạo sự hứng thúcao độ thì quản trò (GV) có thể chuyển hướng trò chơi khác với dự kiến ban đầumột số nội dung thật linh động và khéo léo, không nên quá nguyên tắc cứng ngắtlàm mất vui, mất không khí sinh hoạt vui chơi
+ Người quản trò (GV) phải công bằng, xử lý tình huống khách quan,không thiên vị hay dễ dãi quá
Trang 8+ Tác phong người quản trò (GV) chuẩn mực, ngôn ngữ nói phải có vănhóa và sư phạm, không thô thiển, phong cách vui tươi, dí dỏm, duyên dáng.
+ Hình thức xử phạt là một trò chơi nhỏ, không bắt ép quá đáng mà nênkhuyến khích động viên người bị phạt tham gia
* Người chơi : Nên chọn một số người năng động làm nhân tố tích cực
thúc đẩy những người khác
+ Kiềm chế những học sinh có tính hiếu thắng, kiêu ngạo nhưng không
làm ảnh hưởng tâm lý ( nhục chí ) người chơi Biểu dương những HS trung thực,
kỷ luật, đoàn kết, chơi đẹp, thắng không kêu, bại không nản
- Kết thúc trò chơi : Cần phải biết lúc nào ngừng trò chơi ( kinh nghiệm quan sát ; kinh nghiệm quản trò)
+ Đảm bảo tính vừa sức cho người chơi, tạo sự luyến tiếc cho lần chơi sau.+ Không để người chơi nhàm chán quá sức tạo sự mệt mỏi và chán chơi
* Sau đây là mẫu giáo án có đưa phần trò chơi vào cũng như các tiết học Thể dục mà tôi đã thường xuyên thực hiện:
KẾ HOẠCH BÀI GIẢNG THỂ DỤC 6 TIẾT 59: BẬT NHẢY- ĐÁ CẦU-CHẠY BỀN
-Hoàn thiện và nâng cao kỹ năng bật xa
-Bước đầu hình thành kỹ năng tâng cầu bằng đùi
Trang 9-Học sinh nắm được yêu cầu của kỹ thuật và nghiêm túc thực hiện.
II.ĐỊA ĐIỂM,THIẾT BỊ DẠY HỌC
Phổ biến nội dung, nhiệm vụ,
yêu cầu buổi học
x x x x x x x
x x x x x x x
x x x x x x x
GV phổ biến nội dung bàihọc ngắn gọn, đúng trọngtâm
ĐH thực hiện khởi độngchung
Trang 10NỘI DUNG ĐỊNH LƯỢNG PHƯƠNG PHÁP - TỔ
5lx2
5lx2
Lớp trưởng điều khiển cả lớpthực hiện phần khởi độngchung
- GV quan sát nhắc nhở họcsinh thực hiện
- GV điều khiển khởi độngchuyên môn
-đội hình khởi động chuyênmôn
Trang 11NỘI DUNG ĐỊNH LƯỢNG PHƯƠNG PHÁP - TỔ
Giáo viên hướng dẫn cáchchơi, điều khiển cả lớp chơi
Trang 12NỘI DUNG ĐỊNH LƯỢNG PHƯƠNG PHÁP - TỔ
CHỨC
II Phần cơ bản:
1 Kiểm tra bài cũ:
-kiểm tra kỹ thuật tâng cầu
Trang 13NỘI DUNG ĐỊNH LƯỢNG PHƯƠNG PHÁP - TỔ
Đội hình củng cố:
Hoc sinh quan sát nhận xétGiáo viên nhận xét đánhgiá,cho điểm
- ĐH tập luyện chạy bềnNam chạy trước, Nữ chạy nốitheo sau
- Y/c: HS chạy theo hàng,không chạy nhanh, khôngđùa nghịch trong khi chạy
Trang 14NỘI DUNG ĐỊNH LƯỢNG PHƯƠNG PHÁP - TỔ
Trang 15đa số các em có tiến bộ nhiều trong môn học,cụ thể là học sinh tát cả các khốirất ham thích luyện tạp,thường mong đến tiết học thể dục,chất lượng tăng lên rõrệt qua từng giai đoạn,kể cả học sinh sức khỏe yếu.Các em nắm kỹ nội dungchương trình,tuy không đòi hỏi mức độ các em song cũng đủ đảm bảo tốt về mặtsức khỏe,tinh thần ý thức,tổ chức kỷ luật,là cơ sở để các em bước vào lớp kế tiếpvới bản lĩnh tự tin hơn,tiến xa hơn
.1/ Tác dụng của trò chơi vận động trong giáo dục thể chất
a/ Giáo dục đạo đức ý chí:
TCVĐ cùng với các môn TDTT được coi là phương tiện chính dùng tronglĩnh vực GDTC Nói đến GDTC thì nhiệm vụ của mặt giáo dục này không chỉlàm phát triển cơ thể, tăng cường các tố chất vận động, hình thành kỹ xảo vậnđộng mà còn góp phần giáo dục đạo đức ý chí cho người tập Trong các phươngtiện đã nêu thì trò chơi là phương tiện góp phần giáo dục đạo đức ý chí chongười tập rất có hiệu quả, sở dĩ có thể nói như vậy vì:
Các trò chơi gây được hứng thú và rất hấp dẫn người chơi, trong lúc chơi
“người tham gia” như được thoát ly khỏi hoàn cảnh thực tại, nên dễ bộc lộ cátính và thể hiện con người thật, khó kiềm chế và che dấu những mặt yếu kém vềđạo đức ý chí Nhờ đó những người hướng dẫn (các nhà giáo dục, HLV, thầy côgiáo) có thể nắm vững về từng học sinh để kết hợp giáo dục các mặt ý chí như:cương quyết, dũng cảm, tích cực, kiên trì và hi sinh…
Đồng thời trong quá trình chơi, người chơi tiếp xúc với nhau, cá nhânphải hoàn thành nhiệm vụ của mình trước tập thể ở mức độ cao, tập thể có tráchnhiệm động viên giúp đỡ cá nhân hoàn thành nhiệm vụ đó Vì vậy ta có thể giáodục các em về đạo đức như: tình bạn, lòng nhân ái, tinh thần tập thể, tôn trọngđối thủ, ngay thẳng trong khi thi đua, chấp hành nghiêm chỉnh nội quy, mongmuốn hoàn thiện…
Điều này được thể hiện rõ nét ở trẻ em trong trò chơi, các em biểu lộ tìnhcảm rất rõ ràng vui khi thắng lợi, buồn khi thất bại, vui mừng khi thấy đồng độihoàn thành nhiệm vụ, bản thân thấy có lỗi khi không làm tốt vai trò của mình…
Vì tập thể các em phải khắc phục khó khăn, phấn đấu hết khả năng để mang lạithắng lợi cho đội, đây chính là đặc tính thi đua rất cao của TCVĐ
Nên việc giáo dục cho thanh thiếu niên thông qua TCVĐ là rất cần thiết
để giúp trẻ phát triển toàn diện về đạo đức cũng như về thể lực, tạo tiền đề vữngchắc cho các quá trình phát triển sau này
b/- Tác dụng tăng cường sức khỏe khi sử dụng làm phương tiện tập luyện: