Một số biện pháp tạo hứng thú, nâng cao hoạt động giáo dục thể chất thông qua trò chơi vận động

Mục đích nghiên cứu Để hoạt động giáo dục thể chất thực sự là môn học yêu thích của học sinh trong nhà trường thì người giáo viên phải không ngừng nâng cao và đổi mới phương pháp dạy họ

MỤC LỤC

Trang 1 MỞ ĐẦU 1

1.1 Lý do chọn đề tài 1

1.2 Mục đích nghiên cứu đề tài 1-2 1.3 Đối tượng nghiên cứu 2

1.4 Phương pháp nghiên cứu 2

2 NỘI DUNG 2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến 2

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến… 2

a Thuận lợi và khó khăn 3

* Thuận lợi 3

* Khó khăn 3

b.Thực trạng giảng dạy hoạt động giáo dục thể chất ở trường tiểu học 3

2.3 Một số giải pháp thực hiện để tổ chức trò chơi đạt hiệu quả cao 3-17 2.4 Kết quả đạt được……… 17

3 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ……… 17

3.1 Kết luận……….17-18 3.2 Kiến nghị……… 18

1 MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài

Lúc sinh thời Bác Hồ đã từng nói: "Sức khoẻ là vốn quý nhất của con người" Có lẽ ai cũng đều công nhận điều đó Có sức khoẻ chúng ta có thể vui chơi, học tập, làm việc Vậy chúng ta phải biết bảo vệ, giữ gìn và thường xuyên tập luyện TDTT (rèn luyện thân thể) để có một cơ thể luôn khoẻ mạnh cả về trí tuệ lẫn thể chất

Trong trường tiểu học, giáo dục thể chất là môn học rất quan trọng, là một trong bốn mặt để xây dựng một con người phát triển toàn diện: Đức Trí Thể

-Mĩ Học thể chất giúp các em có một cơ thể phát triển một cách toàn diện, cân đối, nâng cao khả năng nhanh nhẹn, mạnh mẽ, bền bỉ, khéo léo Đồng thời nhằm bồi dưỡng phẩm chất đạo đức cách mạng, đức tính gan dạ, dũng cảm, tính tự chủ, tinh thần lạc quan, tinh thần tập thể, ý thức tổ chức kỷ luật

Giáo dục thể chất trong nhà trường còn góp phần phát hiện, bồi dưỡng nhân tài thể dục thể thao cho nước nhà và cải tạo giống nòi cho dân tộc

Học thể chất trong trường tiểu học là tiền đề cho việc giáo dục thể chất toàn diện cho học sinh Vậy làm thế nào để trong 2 tiết học giáo dục thể chất trên tuần đạt được hiệu quả mong muốn Đó là câu hỏi luôn làm tôi trăn trở ?

Qua tìm hiểu, quan sát học sinh và dự giờ đồng nghiệp dạy bộ môn giáo dục thể chất tôi đã tìm ra một số giải pháp để giờ học này thực sự có tác dụng tích

cực tới các em học sinh Chính vì vậy tôi đã chọn đề tài: “Một số giải pháp tạo

hứng thú, nâng cao hoạt động giáo dục thể chất thông qua trò chơi vận động” để nghiên cứu nhằm giúp học sinh bớt căng thẳng, phát huy tính tích cực,

sôi nổi và đạt hiệu quả cao sau mỗi giờ học từ đó thêm yêu môn học này hơn nữa

1.2 Mục đích nghiên cứu

Để hoạt động giáo dục thể chất thực sự là môn học yêu thích của học sinh trong nhà trường thì người giáo viên phải không ngừng nâng cao và đổi mới phương pháp dạy học để thu hút học sinh luyện tập Chính vì vậy việc tạo hứng thú học tập nhằm nâng cao hoạt động giáo dục thông qua trò chơi vận động là một trong những yêu cầu, nhiệm vụ cần phải được xem trọng trong tiến trình tổ chức một bài dạy Trò chơi vận động bây giờ không phải là một phương tiện giáo dục nữa mà đã được nâng lên ở vị trí giáo dục đó là: “ Phương pháp học mà chơi, chơi mà học”.Tất cả phụ thuộc vào nghiệp vụ của người làm công tác giáo dục thể chất Nhiệm vụ này làm tốt sẽ thu hút được nhiều học sinh yêu thích môn học đã từ lâu được xem là môn phụ này Qua đây, tạo môi trường giáo dục toàn diện đáp ứng con người mới trong thời kì hội nhập, từ đó tạo điều kiện thuận lợi, giúp các em mang lại hiệu quả cao trong học tập, tự rèn luyện cho mình phương pháp tự học, chiếm lĩnh tri thức một cách chủ động và sáng tạo

Là một người giáo viên có tâm huyết trong sự nghiệp trồng người tôi luôn phấn đấu làm sao để nâng cao nghiệp vụ chuyên môn của bản thân mỗi ngày, để truyền tải đến các em học sinh thân yêu những gì tốt đẹp nhất, thu hút ngày càng nhiều em học sinh yêu thích môn học này hơn Đó cũng là niềm vui lớn của tôi

Vì vậy trong nhiều năm làm công tác giảng dạy hoạt động giáo dục thể chất, tôi

đã rút ra được một số kinh nghiệm trong công tác giảng dạy và áp dụng vào hai

năm học gần đây đạt hiệu quả cao.Tôi xin trình bày để đồng nghiệp tham khảo

và góp ý cho sáng kiến của mình được hoàn thiện hơn

1.3 Đối tượng nghiên cứu

- Đề tài: “Một số giải pháp tạo hứng thú, nâng cao hoạt động giáo dục thể chất thông qua trò chơi vận động”

- Đối tượng áp dụng: Học sinh tất cả các khối lớp của trường Tiểu học Hoằng Quang – Thành phố Thanh Hóa

1.4 Phương pháp nghiên cứu

- Nghiên cứu tài liệu: Đọc tài liệu sách, báo, sách tham khảo.

- Phương pháp quan sát: Quan sát hoạt động của học sinh

- Phương pháp điều tra: Tìm hiểu thực trạng và nhu cầu chơi trò chơi trong các

tiết học của học sinh trong trường

- Phương pháp phỏng vấn: Trực tiếp trò chuyện với các em để từ đó nắm bắt được tâm tư, tình cảm và nguyện vọng được chơi của các em trong giờ học để rồi có những biện pháp tổ chức hợp lí

2 NỘI DUNG 2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm

Sức khoẻ là vấn đề quan trọng và được đặt lên hàng đầu của toàn nhân loại Tập luyện TDTT để rèn luyện sức khoẻ là thiết yếu trong sinh hoạt hàng ngày Đất nước càng phát triển mạnh mẽ bao nhiêu thì sự quan tâm đến phong trào tập luyện TDTT càng lớn bấy nhiêu Trên thế giới, hàng năm tổ chức rất nhiều giải đấu TDTT, cùng với nó là sự đầu tư về công sức, tiền của và niềm khát khao chiến thắng tất cả đều có mục tiêu lớn nhất là sức khoẻ (khoẻ cả thể chất lẫn tinh thần)

Ở Việt Nam chúng ta, vấn đề giáo dục thể chất đang được Đảng và Nhà nước hết sức quan tâm mà cụ thể là hiện nay nhiều trường học đang được đầu tư

và xây dựng các nhà tập đa năng phục vụ giáo dục thể chất, tạo điều kiện thuận lợi cho việc học thể chất của các em đạt hiệu quả tốt hơn Trong chương trình thể dục của tiểu học, học sinh khối lớp 1 học 1 tiết/ tuần còn học sinh từ khối 2 đến khối 5 được học 2 tiết/ tuần với các nội dung cơ bản đó là:

+ ĐHĐN

+ Bài TD phát triển chung

+ Bài tập rèn luyện tư thế và kỹ năng vận động cơ bản

+ Trò chơi vận động

Đó là lượng vận động đủ, giúp các em cân bằng giữa cơ thể và điều kiện sinh hoạt, góp phần làm cho cơ thể phát triển toàn diện, cân đối, tạo cơ sở tốt để nâng cao sức khoẻ, khả năng học tập, vui chơi GDTC trong trường tiểu học là nền tảng cho các em làm quen với tập luyện TDTT sau này và nó phải được đặt lên hàng đầu trong bậc tiểu học đúng như lời nói của cố thủ tướng Phạm Văn Đồng:

"Thể dục là mục tiêu không thể thiếu được trong quan điểm giáo dục của chúng

ta, nó là cơ sở để tiếp thu tốt Đức dục - Mỹ dục - Trí dục"

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm

Tuy nhiên trong quá trình giảng dạy bộ môn giáo dục thể chất tại trường tôi thấy có những thuận lợi và khó khăn sau:

a Thuận lợi và khó khăn

*, Thuận lợi:

- Các em đang tuổi phát triển nên rất thích được vận động

- Xã hội ngày càng phát triển nên các gia đình rất thích con em mình được tập luyện thể dục thể thao, rèn luyện sức khỏe

- Ban Giám hiệu nhà trường đánh giá cao tầm quan trọng của bộ môn giáo dục thể chất đối với học sinh tiểu học nên đã quan tâm và tạo điều kiện tốt nhất trong môn học cũng như công tác tập luyện cho đội tuyển

*, Khó khăn:

- Lứa tuổi nhỏ nên các em rất hiếu động, sự tập trung chú ý chưa cao, nhất là tâm lý đang học trong lớp được ra ngoài vận động

- Các em học sinh chưa hiểu được tác dụng của từng nội dung bài học đến sự phát triển của cơ thể

- Đa số phụ huynh học sinh xem bộ môn giáo dục thể chất là môn phụ nên ít quan tâm, việc tập luyện thêm ở nhà của các em là rất ít

b Thực trạng giảng dạy hoạt động giáo dục thể chất ở trường tiểu học

Qua quan sát và tiếp xúc học sinh trong giờ học thể dục năm học 2017 - 2018 tôi nhận thấy:

- Các em còn chưa hiểu hết về tác dụng của môn học với sức khoẻ của bản thân Đặc biệt các em đều không biết là mỗi nội dung được học đều có tác dụng riêng tới cơ thể, các em chỉ hiểu chung chung rằng tập thể dục có lợi cho sức khoẻ và thích học thể dục vì được ra ngoài sân và được chơi trò chơi

- Trong giờ tập chưa hình thành nếp học Khi ra sân tập và khi về lớp còn chưa nghiêm túc tập trung, rất mất trật tự, giáo viên mất rất nhiều thời gian ổn định lớp Nhiều em trang phục không gọn gàng, còn nói tự do trong giờ Trong khi tập thì hay hỏi "Sắp được chơi trò chơi chưa cô?" hoặc ""Em không thích chơi cái trò này?"

- Theo chương trình của Bộ giáo dục và đào tạo, môn giáo dục thể chất hiện nay chủ yếu học ĐHĐN, bài thể dục phát triển chung, thể dục RLTT và KNVĐ cơ bản, trò chơi vận động Các nội dung được lặp đi lặp lại đôi khi khiến học sinh thấy nhàm chán

Từ một số nguyên nhân khách quan cùng với việc chưa hiểu ý nghĩa, tác dụng của môn học nên ý thức tập luyện của các em còn kém Chưa thực hiện được kỹ thuật, biên độ động tác chưa đúng dẫn đến giờ học đạt hiệu quả thấp

2.3 Một số giải pháp thực hiện để tổ chức trò chơi đạt hiệu quả cao

Như chúng ta đã biết, một trong những phương pháp giảng dạy kỹ năng rèn luyện có hiệu quả nhất trong dạy thể chất là áp dụng các trò chơi trong các tiết học Phương pháp này đem lại cho chúng ta rất nhiều lợi ích Các trò chơi bổ trợ cho việc tập luyện các nội dung chính bài học, tạo hứng thú say mê, sự sáng tạo và chủ động Hơn hết, nó góp phần rút ngắn khoảng cách giữa giáo viên và học sinh, giúp cho tiết học sôi nổi hơn và tạo hứng thú cho chính người dạy và người học

a Cách tổ chức trò chơi trong tiết học giáo dục thể chất

Trò chơi luôn đóng vai trò to lớn trong một giờ giáo dục thể chất cũng như

mọi hoạt động giải trí của con người

Trước hết, người giáo viên phải hiểu biết rộng, biết tham gia và biết tổ chức

tốt nhiều trò chơi, thu hút học sinh tham gia Như chúng ta đã biết, học đó người giáo viên cần phải hiểu và nắm bắt được tâm lí của học sinh

b Người giáo viên phải hiểu được cốt lõi trò chơi

- Tác dụng của trò chơi đó như thế nào?

- Trọng tâm của trò chơi đó nhằm mục đích gì?

c Để hướng dẫn và tổ chức cho học sinh có hiệu quả và an toàn người giáo viên cần chú ý các nội dung sau đây:

- Chọn trò chơi và biên soạn kế hoạch dạy học

- Chuẩn bị phương tiện và địa điểm tổ chức trò chơi

- Tổ chức đội hình cho học sinh chơi

- Giới thiệu và giải thích cách chơi

- Điều khiển trò chơi

- Đánh giá kết quả cuộc chơi.( khen em làm tốt, động viên khích lệ em chơi chưa tốt)

*, Chọn trò chơi và biên soạn kế hoạch dạy học

Để giảng dạy cho học sinh một trò chơi, công việc đầu tiên của người giáo viên là chọn trò chơi (trừ những trò chơi đã quy định cố định trong chương trình

và sách hướng dẫn giảng dạy) Muốn chọn trò chơi đúng với yêu cầu, cần xác định được mục đích, yêu cầu của trò chơi định chọn Ví dụ trong một buổi hoạt động ngoại khoá ở ngoài trời, giáo viên muốn có một hoạt động sôi nổi, hấp dẫn

có thể lôi cuốn được tất cả học sinh vào hoạt động thi đua giữa tổ này với tổ khác hay lớp này với lớp khác Như vậy là giáo viên đã xác định được mục đích, yêu cầu để chọn trò chơi, trong trường hợp này giáo viên có thể chọn trò chơi

"Chạy tiếp sức", hay "Tiếp sức chuyển vật" hoặc "Lò cò tiếp sức"…

Khi chọn trò chơi giáo viên cần phải chú ý đến trình độ và sức khoẻ của học sinh, ví dụ như học sinh lớp 1 thì trình độ tiếp thu cũng như khả năng phối hợp vận động và sức khoẻ còn có hạn, do đó không thể chọn những trò chơi phức tạp hoặc đòi hỏi sức mạnh cao Ngoài ra giáo viên còn phải chú ý tới đặc điểm giới tính, địa điểm định tổ chức cho học sinh chơi rộng hay hẹp, có đảm bảo an toàn không, phương tiện để tổ chức cho học sinh có đầy đủ để tổ chức trò chơi đó không…Sau khi đã chọn được trò chơi, giáo viên cần soạn thành kế hoạch bài dạy, từng bước tập cho học sinh từ chỗ chưa biết đến biết, từ chỗ chỉ biết chơi cầm chừng, thụ động đến tham gia chơi hoàn toàn chủ động và có tính sáng tạo

Ví dụ: Khi chọn trò chơi "Mèo đuổi chuột", kế hoạch lúc đầu chỉ làm sao cho học sinh biết cách chơi, chuột chạy đường nào mèo đuổi theo đường đó, kế hoạch bài dạy sau nâng lên cho học sinh biết đọc các câu đồng dao trước và trong khi chơi, sau đó mức cao hơn nữa có thể đổi một phần cách chơi như không quy định "mèo" cứ phải đuổi đúng theo đường mà "chuột" đã chạy mà mèo có thể chạy đón đầu…

*, Chuẩn bị phương tiện và địa điểm tổ chức trò chơi.

Sau khi chọn được trò chơi, giáo viên nghiên cứu kĩ các quy tắc và luật lệ của trò chơi và sau đó soạn thành kế hoach dạy học ở những mức độ khác nhau để dần dần tổ chức cho các em biết tham gia chơi một cách thành thục Công việc đầu tiên lúc này là chuẩn bị phương tiện và địa điểm để tổ chức cho các em chơi

Về phương tiện cần phân chia ra những phương tiện nào giáo viên chuẩn bị và phương tiện nào học sinh phải chuẩn bị Ví dụ: Đá cầu, thì học sinh phải chuẩn

bị cầu, muốn vậy giáo viên phải nhắc nhở học sinh từ buổi học trước để các em chuẩn bị, thậm chí ngày hôm sau là giờ giáo dục thể chất, thì hôm trước giáo viên phải nhắc lại một lần nữa để các em nhớ và chuẩn bị Đối với giáo viên thì phương tiện tổ chức cho học sinh cần chia ra làm hai loại: Loại thứ nhất là loại cần phải chuẩn bị trước khi đến giờ tổ chức cho các em chơi ví dụ: mua cầu, mua bóng… và loại thứ hai là kẻ vẽ sân chơi thì phải kẻ trước nếu kẻ bằng vôi, nước, sơn… còn kẻ bằng phấn thì đợi đến giờ chơi mới kẻ

Về địa điểm, sau khi đã chọn giáo viên cho học sinh thu nhặt các vật gây nguy hiểm, nếu bẩn thì phải quét dọn cho bảo đảm môi trường trong sạch

*, Tổ chức đội hình cho học sinh chơi

Tổ chức đội hình cho học sinh chơi được quy định trong một số nhiệm vụ sau: Tập hợp học sinh theo các đội hình khác nhau và ổn định tổ chức, phân chia đội (nếu trò chơi phải chia đội), chọn vị trí đứng của giáo viên để giải thích và điều khiển trò chơi, chọn đội trưởng của từng đội hoặc những người tham gia đóng vai của cuộc chơi

Ví dụ: Trò chơi “Lăn bóng bằng tay”

Đội hình chơi trò chơi

x x x x ………

x x x x ………

x x x x ………

x x x x ………

GV Tuỳ theo tính chất của trò chơi mà giáo viên có thể tổ chức trò chơi theo nhiều đội hình khác nhau: Đội hình một hàng dọc, ngang hay vòng tròn… Ở mỗi đội hình như vậy vị trí của giáo viên đứng điều khiển cũng khác nhau, tuy nhiên phải theo một nguyên tắc chú ý là làm sao học sinh phải nghe rõ được lời giáo viên nói, nhìn rõ được giáo viên làm mẫu, giáo viên phải bao quát được đội hình chơi, học sinh và tiến trình cuộc chơi, nhưng không gây cản trở cuộc chơi của các em

*, Giới thiệu và giải thích cách chơi

Giới thiệu và giải thích cách chơi trò chơi có thể tiến hành theo nhiều cách khác nhau, tuỳ thuộc vào thực tiễn, điều kiện cụ thể và đối tượng Nếu các em chưa biết trò chơi đó thì cần giải thích và làm mẫu tỉ mỉ những nếu các em đã biết hoặc nắm vững trò chơi đó thì cách giới thiệu và giải thích thật ngắn gọn Thông thường khi giới thiệu và giải thích về trò chơi giáo viên cần: nêu tên trò chơi, cách chơi, luật chơi, yêu cầu về tổ chức đội hình, cách đánh giá thắng thua

và thời gian chơi

Đối với học sinh tiểu học, khi được tổ chức chơi các em thường muốn được chơi ngay, nhất là những trò chơi mà các em đã biết, sau khi giáo viên gọi tên trò chơi các em đã biểu lộ tình cảm ngay như reo hò, hưởng ứng hoặc không đồng ý chơi trò chơi đó… Dù ở trong trường hợp nào, các em cũng không thích giảng giải

dài dòng, vì vậy khi giải thích trò chơi, giáo viên nên nói ngắn gọn, rõ ràng, dễ hiểu, nhưng phải làm sao cho tất cả học sinh đều nghe và nắm được cách chơi Đối với trò chơi các em đã biết và hiểu luật chơi rồi thì không cần giải thích nữa, mà nêu thêm một số yêu cầu cao hơn Có thể đưa ra một số yêu cầu chơi cao hơn lần trước, đòi hỏi học sinh cố gắng cao hơn mới hoàn thành được Có như vậy các em mới hào hứng, hăng hái hơn, phát huy hết khả năng sức lực, trí tuệ và óc sáng tạo của mình

Giới thiệu và giải thích trò chơi hấp dẫn, lôi cuốn được sự chú ý và khích lệ được học sinh tham gia chơi một cách thực sự là nghệ thuật của người điều khiển Vì vậy mỗi giáo viên cần tích luỹ kinh nghiệm và không nên coi thường khâu giới thiệu và giải thích trò chơi

*, Điều khiển trò chơi

Khi các em bước vào chơi thì lúc này giáo viên phải đóng vai trò như một trọng tài trong một trận thi đấu Mọi tình huống vi phạm luật, thống kê điểm thắng thua của từng đội để rồi phân loại đội nào thắng, đội nào thua và giải quyết kiện cáo… đều do người điều khiển quyết định Vì vậy người điều khiển phải nắm vững tiến trình và theo dõi cuộc chơi thật chặt chẽ

Theo kinh nghiệm của nhiều nhà sư phạm, lúc cho học sinh chơi trò chơi mới, thì thường cho các em chơi thử một đến hai, ba lần, sau mỗi lần giáo viên cần nhận xét và bổ sung thêm những điều về luật để các em nắm vững luật, sau

đó mới tiến hành cho các em chơi chính thức có thi đua

Thông thường người điều khiển phải làm một số công việc sau:

- Cho học sinh làm một số động tác khởi động, rồi mới tiến hành cuộc chơi

- Theo dõi và nắm vững từng hoạt động của cá nhân hoặc toàn thể học sinh tham gia chơi

- Điều chỉnh khối lượng và cường độ của trò chơi

- Bảo hiểm đề phòng chấn thương ở những chỗ cần thiết

Khi điều khiển trò chơi giáo viên có thể điều chỉnh khối lượng và cường độ trò chơi bằng nhiều cách:

- Dùng tiếng vỗ tay, tiếng trống, tiếng reo hò để tăng nhịp điệu của trò chơi

- Rút ngắn hoặc tăng thời gian của cuộc chơi

- Thay đổi phạm vi hoạt động của trò chơi (rút ngắn hoặc tăng cự li, giảm hoặc tăng trọng vật…)

- Thay đổi số lượng người chơi

- Thay đổi yêu cầu, mục đích hoặc luật chơi

- Nghỉ giải lao (nếu cần giảm khối lượng vận động)

Khi điều khiển trò chơi giáo viên cần chú ý bảo hiểm cho các em và tìm biện pháp phòng ngừa chấn thương có thể xảy ra Cần nhắc nhở và giáo dục ý thức tổ chức kỉ luật vì đây là một trong những biện pháp phòng ngừa chấn thương hiệu quả nhất

*, Đánh giá kết quả cuộc chơi

Sau một lần hoặc một số lần cho học sinh chơi, giáo viên cần nhận xét, đánh giá kết quả của cuộc chơi, giáo viên phải thống kê được những ưu điểm, khuyết điểm của từng đội, cụ thể về thời gian đội nào hoàn thành trước, nhiều hay ít người vi phạm luật chơi, đội hình đội ngũ có trật tự không… Dựa vào yêu cầu,

nội quy chơi, kết quả cuộc chơi giáo viên đánh giá cuộc chơi và phân loại thắng, thua thật công bằng, rõ ràng Giáo viên hết sức lưu ý vấn đề này, vì đôi khi có giáo viên yêu cầu và luật lệ chơi rất khắt khe, nhưng đánh giá kết quả cuộc chơi lại đại khái, không chính xác hoặc không công bằng Vì vậy đã làm học sinh mất phấn khởi, đôi khi các em biểu lộ sự phản đối với sự đánh giá đó và không chấp nhận kết luận của người điều khiển Đây là những điều đã xảy ra không phải hạn hữu, ngay đến các trò chơi của người lớn như đá bóng, bóng rổ, bóng chuyền… chúng ta cũng đã thấy những hiện tượng như vậy và như vậy tất nhiên là ý nghĩa của cuộc chơi mà chúng ta tổ chức cho học sinh chơi bị giảm đi nhiều, mất đi ý nghĩa giáo dục và đôi khi dẫn đến sự hiềm khích, cãi cọ, hiểu lầm…

Có thể nói, điều khiển tiến trình một cuộc chơi (nhất là với học sinh tiểu học các em hiếu động và mức độ hiểu biết còn có hạn) sao cho sôi nổi, sinh động, hấp dẫn lôi cuốn được học sinh tham chơi một cách thích thú, đó là nghệ thuật của nhà sư phạm Có lẽ chỉ có lòng yêu trẻ, yêu nghề, sự ham học hỏi nghiên cứu, sưu tầm tích luỹ kinh nghiệm thì nghệ thuật đó mới ngày càng phong phú

và hoàn thiện được

*, Một số điểm cần chú ý giảng dạy trò chơi vận động

Do điều kiện cơ sở vật chất của hầu hết các trường phổ thông ở nước ta là sân bãi chật hẹp, dụng cụ phương tiện thiếu thốn… trong điều kiện thời tiết bình thường đã khó dạy hết chương trình, khi gặp thời tiết không thuận lợi như mưa, gió, bão lụt thì hầu hết các giờ giáo dục thể chất đều không thực hiện được Người giáo viên có thể áp dụng một số biện pháp sau đây để áp dụng trong điều kiện gặp phải thời tiết không thuận lợi:

- Dạy một số nội dung về lí thuyết của trò chơi, luật chơi và cách chơi, cũng như các hình thức thưởng phạt trong chương trình trò chơi

- Cho tập một số bài tập thể lực, bổ trợ để học sinh tập lần lượt ngày trong lớp học

- Sử dụng một số trò chơi trong nhà để học sinh có thể tập luyện, hay chơi luôn trong phòng học, mặc dù khối lượng của trò chơi có thể chưa đạt mức yêu cầu, những còn hơn là không tập gì để trống giờ

- Khi dạy trong nhà nên sử dụng các trò chơi có hoạt động cả về tay, chân và trí tuệ… kết hợp với biện pháp là tập thể lực hay thực hiện các trò chơi có dạng như bài tập thể lực Ví dụ: Thi chống đẩy, nhảy qua chướng ngại vật, bật quay các hướng…

- Khi phải dạy ngay trong nhà, giáo viên cần chú ý là cho thu xếp bàn ghế trong lớp để tạo ra khoảng trống rộng hơn cho các em tập và cũng là đảm bảo an toàn và tránh hư hỏng, đổ vỡ cơ sở vật chất của nhà trường

- Khi dạy các trò chơi có cự ly thì giáo viên nên chú ý áp dụng cho từng đối tượng học sinh Lớp dưới thì cự ly ngắn, lớp trên thì cho cự ly dài hơn, cụ thể là cho từng khối lớp

d Một số trò chơi giúp học sinh hăng say trong giờ giáo dục thể chất

*, Trò chơi rèn luyện hô hấp, định hướng, phản xạ và khéo léo, tập trung chú ý

+ Trò chơi lăn bóng

Mục đích: Nhằm rèn luyện sự khéo léo, nhanh nhẹn.

Chuẩn bị:

- Mỗi tổ 1 quả bóng nhỏ (bằng cao su, nhựa) hoặc bóng chuyền, bóng đá…

- Tập hợp thành 2 đến 4 hàng dọc (theo số tổ học sinh trong lớp), hàng nọ cách hàng kia 1 - 2 m, trong mỗi hàng em nọ cách em kia 1m - 1,5m Các em đứng giang rộng hai chân hơn vai, thân trên ngả về trước, một tay chống lên đùi, một tay buông tự nhiên Riêng em đứng trên cùng hai tay cầm bóng và em đứng cuối cùng đưa hai tay về trước để chuẩn bị đón bóng

Cách chơi:

Khi có hiệu lệnh cho trò chơi bắt đầu, những em đứng trên cùng của mỗi hàng nhanh chóng lăn bóng qua khe chân của các bạn cho người cuối cùng Em cuối cùng nhận bóng, cầm bóng nhảy lò cò về phía trước, sau đó đứng lên phía đầu hàng và lăn bóng như bạn trước đó Trò chơi cứ tiếp tục như vậy cho đến người cuối cùng (em đầu tiên chuyền bóng lúc này là người cuối cùng) nhận bóng nhảy lò cò về trước, đứng vào trước hàng của mình và dùng hai tay đưa bóng lên cao và hô to "Xong!" Căn cứ vào đó giáo viên xem tổ nào xong nhanh, hàng ngũ ngay ngắn tổ đó thắng cuộc

Khi lăn bóng, có thể bóng đi lệch hướng hoặc không có khả năng làm được đến người cuối cùng, các em trong hàng có quyền dùng tay chỉnh bóng hoặc đón bóng, nhặt lấy bóng rồi lăn bóng tiếp cho bạn Trường hơp bóng lăn ra khỏi hàng thì bóng lệch ở chỗ nào, em đó chạy ra nhặt bóng rồi lại tiếp tục lăn bóng

Cách dạy:

- Giáo viên tập hợp học sinh theo các hàng và tư thế đứng như đã nêu ở phần chuẩn

bị Tiếp theo giáo viên gọi tên trò chơi và làm mẫu, giải thích cách chơi, sau đó các

em đứng trên cùng của mỗi hàng cầm bóng để chuẩn bị chơi

- Trước khi cho học sinh chơi, giáo viên hô "Chuẩn bị" lúc này các em đứng trên cùng cầm bóng giơ bằng hai tay lên cao Khi thấy tất cả các hàng đã chuẩn bị xong, giáo viên có thể hô "Bắt đầu!" để học sinh bắt đầu trò chơi và lăn bóng Trong quá trình đó, giáo viên theo dõi, quan sát xem những trường hợp nào sai luật rồi sau đó nhận xét, giải thích thêm về cách chơi để tất cả học sinh đều nắm được cách chơi sau đó mới cho học sinh chơi chính thức có thi đua phân thắng thua

Chú ý: Không được chuyền bóng hoặc ném bóng ra sau mà lăn bóng trên mặt

đất cho đến bạn đứng cuối cùng

+ Trò chơi vòng tròn

Mục đích: Nhằm luyện tập cách điểm số, cách chuyển đội hình từ 1 vòng tròn

thành 2 vòng tròn và ngược lại, rèn luyện tác phong nhanh nhẹn, khẩn trương, giáo dục tinh thần tập thể

Chuẩn bị:

- Tập hợp học sinh thành 1 vòng tròn mặt quay theo vòng tròn ngược chiều

kim đồng hồ Giáo viên chỉ định 1 học sinh nào đó bắt đầu điểm số 1, 2; 1,2… cho đến hết

Cách chơi:

Các em vừa đi theo vòng tròn (ngược chiều kim đồng

hồ) vừa vỗ tay đánh nhịp kết hợp với nghiêng người,

ngả đầu như múa vừa đọc mấy câu vần điệu:

“Vòng tròn, vòng tròn,

Từ một vòng tròn,

Chúng ta cùng nhau Chuyển thành hai vòng tròn"

Khi đọc đến ba từ "hai vòng tròn" thì những em số 1 nhảy sang trái một bước còn những em số 2 cũng nhảy sang phải một bước tạo thành 2 vòng tròn Sau đó các em lại vừa đi vừa vỗ tay, nghiêng người ngả đầu như múa và đọc:

"Vòng tròn, vòng tròn,

Từ hai vòng tròn, Chúng ta cùng nhau Chuyển thành một vòng tròn"

Khi đọc đến ba từ "một vòng tròn" thì những em số 1 nhảy sang phải một bước trong khi đó những em số 2 nhảy sang trái một bước để học sinh cả lớp về đội hình 1 vòng tròn Sau đó trò chơi bắt đầu lại từ đầu và cứ tiếp tục như vậy vừa múa vừa nhảy, đọc các vần điệu để cầm chịch

Cách dạy:

- Giáo viên tập hợp học sinh theo một vòng tròn, hướng dẫn các em cách điểm

số, sau đó giáo viên gọi tên trò chơi và giải thích cách chơi, đồng thời giáo viên làm mẫu

- Cho học sinh tập luyện cách nhảy từ 1 vòng tròn thành 2 vòng tròn và ngược lại (chưa di động theo vòng tròn, chưa đọc các vần điệu) bằng cách giáo viên hô "chuẩn

bị … bắt đầu!" hoặc "1, 2… 3!" thì các em nhảy chuyển đội hình

- Cho học sinh tập luyện cách đi như múa theo vòng tròn

- Học các vần điệu trên và tập đi theo các vần điệu đó

- Tập đi, đọc vần điệu và chuyển đội hình theo lời hô

- Hướng dẫn cho học sinh cách tự lập, tự chơi ngoài giờ

*, Trò chơi rèn luyện kĩ năng đi, chạy và phát triển sức nhanh

+ Trò chơi giành cờ chiến thắng

Mục đích: Nhằm rèn luyện kĩ năng chạy, sự thông minh, nhanh nhẹn, khéo léo

và sức nhanh

Chuẩn bị:

- Kẻ 2 vạch giới hạn cách nhau từ 10m - 16m Ở chính giữa sân (khoảng giữa 2 vạch giới hạn) kẻ một vòng tròn có đường kính 0,5m - 1,0m và cắm vào đó 1 lá

cờ nhỏ

- Tuỳ theo số học sinh trong lớp nhiều hay ít để tổ chức đội hình chơi, mỗi lần chơi chỉ tổ chức cho 2 tổ, do đó nếu lớp có 4 tổ có thể tổ chức 2 sân chơi, hoặc 2

tổ chơi thì 2 tổ đứng xem sau đó đổi chỗ cho nhau và tập hợp thành 2 hàng ngang ở 2 bên đường giới hạn, mặt quay vào phía cờ Cho học sinh ở mỗi hàng điểm số để từng em nhận biết số của mình

Cách chơi:

Khi bắt đầu cuộc chơi, giáo viên gọi tên đến số nào thì em mang số đó của 2 hàng nhanh chóng chạy lên giành lấy cờ mang về cho đội mình Khi người của đội bạn đã cầm lấy cờ, thì người cùng số phải chạy đuổi theo để giành lại cờ bằng cách vỗ nhẹ vào người bạn Trong trường hợp này người cầm cờ bị thua, còn nếu không đuổi kịp để người cầm cờ chạy về qua vạch giới hạn, thì người