Tuan 11 Chu nguoi tu tu 2

- Là nhà văn lớn, có đóng góp không nhỏ đối với Văn học Việt Nam hiện đại Tùy bút - Các tác phẩm chính: - Là một nhà văn, một nghệ sĩ suốt đời đi tìm cái đẹp; là cây bút có phong cách

NGUYỄN TUÂN

-Chữ người tử tù

I Tìm hiểu chung

1 Tác giả

(1910 – 1987)

a Cuộc đời – con người:

- Xuất thân trong gia đình nhà Nho khi Hán học đã tàn

- Phong cách nghệ thuật: Tài hoa, độc đáo, uyên bác.

- Là nhà văn lớn, có đóng góp không nhỏ đối với Văn học Việt Nam hiện đại (Tùy bút)

- Các tác phẩm chính:

- Là một nhà văn, một nghệ sĩ suốt đời đi tìm cái đẹp;

là cây bút có phong cách nghệ thuật độc đáo, sở

trường về thể loại tùy bút.

2 Tác phẩm

a Tập truyện Vang bóng một thời

 - Tập truyện là kết tinh tài năng của Nguyễn Tuân trước Cách mạng

Viết về những cái tài, những thú vui tao nhã phong lưu đậm chất văn hóa.

Các nhà Nho lỡ vận nhưng vẫn giữ vững khí tiết với đạo sống của người quân tử; Những người có tài năng phi thường.

b Truyện ngắn Chữ người tử tù

=> Là truyện ngắn xuất sắc nhất, tiêu biểu nhất của tập

truyện, được đánh giá là “Một văn phẩm đạt gần tới sự

toàn thiện, toàn mĩ” (Vũ Ngọc Phan)

2 Tác phẩm

a Tập truyện Vang bóng một thời

I Tìm hiểu chung

1 Tác giả

- Lúc đầu có tên là Dòng chữ cuối cùng, in năm 1938

trên tạp chí Tao Đàn, sau đó được tuyển in trong tập truyện

ngắn Vang bóng một thời và đổi tên thành “Chữ người tử tù”

- Tóm tắt tác phẩm:

- NGUYỄN TUÂN

Huấn Cao- khí phách hiên ngang, nổi tiếng có tài viết chữ đẹp, là người cầm đầu cuộc nổi loạn chống lại triều đình phong kiến nhưng thất bại, bị bắt giải đến đề lao chịu án tử hình.

Quản ngục – người phục vụ cho triều đình phong kiến, vốn say mê chữ đẹp, từng ao ước có được chữ của ông Huấn.

Viên quản ngục đã biệt đãi với Huấn Cao với tấm lòng đầy ngưỡng mộ nhưng thái độ lạnh nhạt, khinh bạc của Huấn Cao làm cho quản ngục rất khổ tâm, ao ước được chữ của Huấn Cao treo trong nhà ngày càng cháy bỏng Vào một buổi chiều lạnh, hiểu được nỗi lòng và sở nguyện của quản

ngục, Huấn Cao đồng ý cho chữ vào đêm hôm ấy và khuyên ngục quan bỏ nghề, về quê để giữ lấy thiên lương cho lành vững, tránh xa chốn nhơ nhuốc, bẩn thỉu.

Diễn ra nơi tù ngục, trước ngày Huấn Cao ra pháp trường.

Nơi cả quản ngục và Huấn Cao phải thể hiện đúng vị thế của mình; Không phải là nơi sản sinh và lưu giữ cái đẹp.

Yêu thích cái đẹp, mong muốn có được chữ của Huấn Cao; là người lưu giữ cái Đẹp.

Có tài viết chữ đẹp, là người sáng tạo cái Đẹp.

Quan coi ngục, đại diện cho triều đình, cho quyền uy, cho trật tự xã hội đương thời

Kẻ tử tù, phản nghịch, chống phá chế độ (theo quan điểm của chế độ thời đó).

 - Cuộc gặp gỡ đầy éo le, ngang trái của hai con người cùng yêu cái đẹp nhưng lại đối lập về vị thế xã hội.

- Tạo sự hấp dẫn

-a Một nghệ sĩ tài hoa trong nghệ thuật thi pháp:

- “ Ở đây lẫn lộn Ta khuyên thầy Quản nên thay chốn ở đi Chỗ này không phải là nơi để treo một bức lụa trắng với những nét chữ vuông tươi tắn nó nói lên những cái hoài bão tung hoành của một đời con người”

- “ Này, thầy bát, cứ công văn này, thì chúng ta sắp nhận được sáu tên tù án chém Trong đó, tôi nhận thấy tên người này đứng đầu bọn phản nghịch là Huấn Cao Tôi nghe ngờ ngợ Huấn Cao? Hay là cái người mà vùng tỉnh Sơn ta vẫn khen cái tài viết chữ rất nhanh và rất đẹp đó không?”.

- “Chữ ông Huấn Cao đẹp lắm, vuông lắm Tính ông vốn khoảnh, trừ chỗ tri kỉ, ông ít khi chịu cho chữ Có được chữ ông Huấn mà treo là có một vật báu trên đời ”.

 Thông qua đoạn đối thoại giữa thầy thơ và viên quản

ngục, thông qua suy nghĩ của viên quản ngục, lời của Huấn Cao, Huấn cao hiện lên với hình ảnh một người tử tù hết sức tài hoa, một nghệ sĩ trong nghệ thuật viết thư pháp

b Một người có nhân cách trong sáng, cao đẹp;

- “Tính ông vốn khoảnh, trừ chỗ tri kỉ, ông ít chịu cho chữ ”

chính trực, trọng tình nghĩa, khinh lợi, sống thanh cao Chỉ cho chữ những người biết trân trọng cái tài và yêu quý cái đẹp

 Bộc lộ lẽ sống: không nên phụ tấm lòng cao đẹp của người khác dành cho mình.

- “Thiếu chút nữa, ta đã phụ mất một tấm lòng trong thiên hạ”

-Khuyên bảo quản ngục thoát khỏi nghề, cố giữ thiên lương, rồi mới nghĩ đến chuyện chơi chữ.

- “Không vì vàng ngọc hay quyền thế mà ép mình viết câu đối”

-> Quan niệm: Cái đẹp không thể chung sống với cái xấu xa, thấp hèn và con người chỉ có thể thưởng thức được cái đẹp nếu giữ được bản chất trong sáng.

c Một người có khí phách hiên ngang;

- “Ta muốn người đừng đặt chân vào đây “

- “Đến cái cảnh chết chém ông còn chẳng sợ nữa là những trò tiểu nhân thị oai này”

- “Huấn Cao lạnh lùng chúc mũi gông… thuỳnh một cái”

- Lúc ngồi tù chờ ngày ra pháp trường, được biệt đãi vẫn thản nhiên, ung dung.

mĩ của Nguyễn Tuân: tài – tâm, đẹp – thiện không thể tách rời.

- Qua việc yêu mến, ca ngợi, tiếc nuối những người như ông Huấn – người “kết tinh”, lưu giữ vẻ đẹp văn hóa truyền thống của dân tộc Kín đáo thể hiện lòng yêu nước của tác giả qua vẻ đẹp của Huấn Cao

* Nguyễn Tuân xây dựng nhân vật lý tưởng – hình tượng lãng mạn được viết theo lối lý tưởng hóa của một ngòi bút lãng mạn cho nên cả tài hoa, thiên lương lẫn khí phách của nhân vật đều mang tầm vóc phi thường.

• Giá trị nội dung

• Giá trị nghệ thuật

- Mỗi lần đặt bút đối với nhà thư pháp là một lần sáng tạo.

- Mỗi nét bút là tập trung cao độ, kết tụ tinh hoa và tinh huyết của người nghệ sĩ.

- Mỗi nét chữ đều là hiện hình của những khát khao thầm kín mà mãnh liệt chất chứa trong sâu thẳm tâm hồn, nhân cách người viết.

Nội dung: Hoài Đức Dịch nghĩa: Hoài mong cái Đức

Chữ Cần Chữ Đạo Chữ Lộc

-Là người có chiều Sâu nội tâm: biết giá Người, trọng người

→Là người có tâm Hồn nghệ sĩ màng bi Kịch của kẻ lạc lối

Hành động biệt nhỡn Liên tài:

-Kín đáo dọn buồng Giam.

-Đối đãi rất hậu với Huấn Cao và các bạn

Tù của ông.

-Nhún nhường

→Thể hiện tấm lòng Chân thành, hướng Thiện

Nhận xét:

-Quản ngục được xây dựng với bút pháp gần với hiện thực, có sự vận Động nội tâm và tính cách; mang vẻ đẹp của con người được cái Thiện Cái đẹp dẫn đường.

-Thể hiện rõ hơn quan niệm của Nguyễn Tuân về sức mạnh cảm hóa

Của cái Đẹp và cái Thiện.

Thời gian Canh khuya, trước lúc Huấn Cao bị giải vào Kinh để

tử hình vài canh giờ

Không gian Buồng tối chật hẹp, ẩm ướt, tường đầy mạng nhện,

đất bừa bãi phân chuột, phân gián Không khí khói tỏa như đám cháy nhà

Huấn Cao Cổ đeo gông, chân vướng xiềng, tô đậm từng nét chữ

trên tấm lụa trắng → Hình ảnh uy nghi, lồng lộng.

Quản ngục

và

Thầy thơ lại

Có quyền hành mà không có quyền uy, nắm quyền lực trong tay nhưng lại khúm núm, run run, vái tay nghẹn ngào

Lời đối đáp Huấn Cao: Khuyên chân thành, sâu sắc

Quản ngục: Xin bái lĩnh!

Ý nghĩa của cảnh cho chữ:

-Là cảnh tượng xưa nay chưa từng có, khác với cảnh cho chữ

Thông thường cả về không gian, thời gian, tư thế người cho chữ

-Khắc họa thành công hình tượng nhân vật Huấn Cao

với vẻ đẹp lí tưởng về tài năng, thiên lương, khí phách đậm chất lãng mạn, thể hiện quan niệm thẩm mĩ của

Nguyễn Tuân về cái Đẹp và cái Thiện.

-Truyện có cốt truyện hấp dẫn, tình huống truyện độc

đáo, đầy kịch tính Lời văn sắc sảo, uyên bác tạo một

không khí cổ kính, bi tráng nhưng cũng hết sức gần gũi, đời thường