ĐỘ SÂU AN TOÀN VÀ ĐƯỜNG ĐẲNG SÂU AN TOÀN, CÁCH HIỂN THỊ CÁC VÙNG BIỂN CÓ ĐỘSÂU KHÁC NHAU TRÊN ENC 1.. Trên màn hình ECDIS, thông thường hải đồ điện tử có các đường biểu thị độ sâu, gồm:
Trang 3ĐỘ SÂU AN TOÀN VÀ ĐƯỜNG ĐẲNG SÂU AN TOÀN, CÁCH HIỂN THỊ CÁC VÙNG BIỂN CÓ ĐỘ
SÂU KHÁC NHAU TRÊN ENC
1 ”ĐỘ SÂU AN TOÀN” VÀ “ĐƯỜNG ĐẲNG SÂU AN TOÀN”
Kỹ năng hàng hải bằng ECDIS về thực chất có khác với hàng hải bằng hải đồ giấy Với ECDIS, nhà hàng hải phải nhận biết được mức độ hiển thị và các đối tượng/mục tiêu được hiển thị với thông tin hàng hải an toàn tối ưu trong mọi tình huống Điều quan trong là, thuyền trưởng và các Sĩ quan hàng hải phải hiểu lợi ích của việc nắm vững thông tin hiển thị của hải đồ, thiết lập chế độ an toàn và các hệ thống báo động của ECDIS Quản lý không phù hợp các hệ thống này có thể mang lại hậu quả không kích hoạt cảnh báo chống mắc cạn và các chỉ báo khác theo yêu cầu an toàn hàng hải
Sự hiển thị cùng nội dung dữ liệu hải đồ trên ECDIS có thể thay đổi đáng kể theo các cấu hình khác nhau khi sự hiển thị được tạo ra theo đặc tính kỹ thuật S-52 của IHO Vì vậy, thành thạo cách thiết lập chế độ
an toàn thích hợp và quản lý báo động là rất quan trọng đối với Sĩ quan hàng hải
Trên màn hình ECDIS, thông thường hải đồ điện tử có các đường biểu thị độ sâu, gồm:
1) Đường đẳng sâu an toàn (Safety Contour), (có khi còn gọi là “ Đường đồng mức an toàn”)
2) Độ sâu an toàn (Safety Depth),
3) Đường đẳng sâu nông (Shallow Contour) và
4) Đường đẳng sâu sâu (Deep Contour)
Các đường biểu thị độ sâu này được phân biệt bằng các màu sắc khác nhau có độ đậm nhạt khác nhau như biểu thị trên Hình 1 dưới đây Vị trí các đường này có thể thay đổi do người sử dụng thiết lập, phụ thuộc vào các giá trị mà người sử dụng nhập vào thiết bị
Trang 4Từ Hình 1, coi đường thẳng nằm nghiêng biểu thị các độ sâu khác nhau trên thềm lục địa, trên đó
“Đường đẳng sâu an toàn” (Safety Contour) là một đường đánh dấu để phân cách hai vùng biển “an toàn” và “không an toàn”, hai vùng biển này được phân biệt bằng hai màu sắc khác nhau phân chia bằng một đường màu đen đậm nét Trên ENC hiển thị trên màn hình, đường này là một đường màu đen mảnh Vùng nước mang màu xanh đậm và vùng nước xanh nhạt (blue colour) là vùng nước “không an toàn”, còn các vùng nước có màu xám nhát hoặc trắng (white and grey colour) là vùng nước an toàn cho tàu
Cũng trên Hình 1, vùng nước không an toàn màu xanh được chia ra thành hai màu xanh đậm nhạt khác nhau mà ranh giới là “đường đẳng sâu nông” (Shallow Contour), màu xanh đậm biểu thị vùng nước cạn
và màu xanh nhạt biểu thị vùng nước nằm giữa vùng nước cạn và “đường đẳng sâu an toàn” “Đường đẳng sâu nông” được sử dụng để chỉ báo độ dốc của đáy biển ở lân cận một luồng/bờ biển nào đó Ngoài ra, còn có “đường đẳng sâu sâu” (Deep Contour) được sử dụng để chỉ báo độ sâu vùng nước mà ở
đó nước sâu ở mức độ tàu ta vẫn an toàn khi phát sinh sụt lái (squat) hoặc chịu tương tác hút đẩy giữa tàu và tàu, thông thường lấy bằng gấp đôi mớn nước của tàu
Không phải tất cả các nhà chế tạo đều thiết kế ECDIS có thể điều chỉnh riêng các giá trị “đường đẳng sâu
an toàn” và “độ sâu an toàn” (Safety Depth) Một số thiết bị ECDIS có công cụ điểu chỉnh chung hoặc điều chỉnh tiếp nối các giá trị này Một số thiết bị ECDIS khác chỉ có điều chỉnh chung cho cả “độ sâu an toàn” và “đường đẳng sâu an toàn” thông qua điều chỉnh “độ sâu an toàn”
2 CÁCH TÍNH TOÁN “ĐỘ SÂU AN TOÀN” (SAFETY DEPTH) VÀ “ĐƯỜNG ĐẲNG SÂU AN TOÀN” (SAFETY CONTOUR) KHI LẬP KẾ HOẠCH HẢI TRÌNH
Khi nhà chế tạo thiết kế điều chỉnh riêng “độ sâu an toàn” và “đường đẳng sâu an toàn” thì tùy mức độ đòi hỏi tăng cường sự nhận thức tình huống, khuyến nghị Thuyền trưởng có thể áp đặt các giá trị “Độ sâu an toàn” và “Đường đẳng sâu an toàn” như sau:
1) Độ sâu an toàn (Safety depth):
Độ sâu an toàn = Mớn nước của tàu + Sụt lái
(Safety depth = Ship’s Draft + Squat)
2) Đường đẳng sâu an toàn (Safety contour)
Là đường ranh giới giữa vùng nước an toàn và không an toàn :
Đường đẳng sâu an toàn = Mớn nước của tàu + Sụt lái +UKC – Độ cao thủy triều
(Safety contour = Ship’s Draft + Squat + UKC – Ht of Tide)
Ngoài ra cần hiểu rõ các định nghĩa sau đây:
3) Đường đẳng sâu sâu (Deep contour)
Biểu thị một khu vực mà ở đó độ sâu đủ an toàn khi tàu ta phát sinh sụt lái, thông thường có thể lấy bằng gấp đôi mớn nước của tàu
4) Đường đẳng sâu nông (Shallow contour)
Trang 5Dùng để làm nổi bật độ dốc đáy biển gần khu vực đường đẳng sâu an toàn Nó có thể là đường đẳng sâu gần kề với độ sâu cạn hơn đường đẳng sâu an toàn
Lưu ý rằng, sự hiển thị của các chướng ngại/vật nguy hiểm tách biệt nằm dưới mặt nước sẽ thay đổi tùy theo đường đẳng sâu an toàn
Để làm rõ thêm khái niệm các đường đẳng sâu hiển thị trên ECDIS, hãy xem các đường đẳng sâu ở Hình
2, trên đó mô tả “đường đẳng sâu an toàn”, “đường đẳng sâu sâu” và “đường đẳng sâu nông” quanh một hòn đảo
Hình 3 mô tả các khu vực có độ sâu sâu hơn “đường đẳng sâu an toàn” và khu vực có độ sâu nông hơn
“đường đẳng sâu an toàn” Màu sắc của các khu vực trong hai Hình 2 và 3 phù hợp với quy định về màu sắc như trên Hình 1
Hình 4 mô tả cách phân biệt các điểm đo nông/sâu khác nhau bằng các chữ số đậm nhạt khác nhau trên hải đồ ENC Hình 5 mô tả sự phân biệt các đường đẳng sâu trên ENC về ban đêm