Bài 16. Cơ năng

Bài 16. Cơ năng tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩnh vực kinh tế, kin...

TRƯỜNG THCS NGUYỄN VIẾT XUÂN

TP THỦ DẦU MỘT

GIÁO VIÊN THỰC HIỆN: NGUYỄN THÀNH TRIẾT

TRƯỜNG THCS HOÀNG VĂN THỤ

* Kiểm tra bài cũ

Câu hỏi : Nêu định nghĩa, công thức và đơn vị tính công suất ? Trả lời :

Định nghĩa : công suất được xác định bằng công thực hiện

trong một đơn vị thời gian Công thức : P = A/t, trong đó A là công thực hiện được, t là

thời gian thực hiện công đó.

Đơn vị công suất là oat, kí hiệu là W.

1W = 1J/s

1KW = 1000W

1MW = 100000W

Hằng ngày ta thường nghe nói đến từ

“năng lượng”

Ví dụ : nhà máy thủy điện Hòa Bình đã biến năng lượng của dòng nước thành

năng lượng điện Con người muốn hoạt

động phải có năng lượng Vậy năng

lượng là gì ? Nó tồn tại dưới dạng nào ?

Trong bài này chúng ta tìm hiểu dạng năng lượng cơ bản nhất là cơ năng.

BÀI 16: CƠ NĂNG

I Cơ năng

*Khái niệm :

- Khi một vật có khả

năng thực hiện công cơ

học, ta nói vật đó có cơ

năng.

- Vật có khả năng thực

hiện công cơ học càng lớn thì cơ năng của vâït càng lớn.

- Đơn vị là Jun (J).

II Theá naêng :

1 Theá naêng trọng trường :

C 1 Nếu đưa quả nặng lên một độ cao nào

đó thì nó có cơ năng không? Tại sao?

A

Trả lời C1:

Quả nặng A chuyển động xuống phía dưới làm căng sợi dây Sức

căng của sợi dây làm thỏi gỗ B

chuyển động, tức là thực hiện

công Như vậy quả nặng A khi đưa

lên độ cao nào đó nó có khả

năng sinh công Tức là có cơ năng.

- Cơ năng của vật trong trường

hợp này gọi là thế năng.

- Vật ở vị trí càng cao so với mặt đất thì công mà vật có khả năng thực hiện càng lớn, nghĩa là thế năng của vật càng lớn.

- Thế năng được xác định bởi vị trí của vật so với mặt đất gọi là thế năng trọng trường.

- Khi vật nằm trên mặt đất thì

thế năng trọng trường bằng 0.

2 Thế năng

đàn hồi : Một lò xo tròn bằng thép uốn thành

vòng tròn :

Đặt miếng gỗ lên phía trên rồi buộc

một sợi dây kéo xuống phía dưới.

c2 Lúc này lị xo cĩ cơ năng Bằng cách nào để biết

lị xo cĩ cơ năng?

- Thế năng này phụ thuộc vào

độ biến dạng đàn hồi.

(2)

Hình 16.3

III Động năng :

1.Khi nào vật có động

năng ?

Thí nghiệm 1 : Hiện tượng sẽ xảy ra như thế nào ?

c3

S 1

(2)

Hình 16.3

Trả lời : Quả cầu A lăn xuống đập

vào miếng gỗ B, làm miếng gỗ B

chuyển động một đoạn.

Hiện tượng sẽ xảy ra như thế nào ?

c3

Chứng minh rằng quả cầu A đang chuyển động có khả năng thực hiện công.

Trả lời :

Quả cầu A tác dụng vào miếng gỗ B một lực làm miếng gỗ B chuyển động, tức là thực hiện công.

Kết luận :

Một vật có khả năng sinh công tức là có cơ năng

Cơ năng của vật do chuyển động mà

có gọi là động năng.

C 5

C 4

2 Động năng của vật phụ thuộc vào yếu tố nào ?

Thí nghiệm 2 : Đặt quả cầu ở vị trí (2) cao hơn vị trí (1)

(1)

S 1

(2)

Độ lớn vận tốc thay đổi thế nào so

A lần này lớn hơn trước

Quả cầu A lăn từ vị trí cao hơn nên

vận tốc của nó khi đập vào miếng gỗ

B lớn hơn trước.

Qua thí nghịêm có thể rút ra kết

luận :

Động năng của quả cầu A phụ thuộc

vào vận tốc của nó

Vận tốc càng lớn thì động năng

càng lớn.

C 6

Thí nghiệm 3 : Thay quả cầu A bằng quả cầu A’ lớn và nặng hơn :

- Hiện tượng xảy ra có gì khác so với thí nghiệm 2 ?

- So sánh công thực hiện được của

quả cầu A và A’ ?

- Từ đó suy ra động năng của quả

cầu còn phụ thuộc thế nào

vào khối lượng của nó ?

Trả lời :

Miếng gỗ B chuyển động được 1 đoạn dài hơn, như vậy công

của quả cầu A thực hiện được lớn hơn

công của quả cầu A thực hiện lúc

trước Thí nghiệm cho thấy động năng

của quả cầu còn phụ thuộc vào khối lượng của nó Khối lượng của vâït càng lớn thì động năng của vật càng lớn.

Các thí nghiệm trên cho thấy động

năng phụ thuộc vào những yếu tố gì và phụ thuộc như thế nào ?

Trả lời :

Động năng của vật phụ thuộc vận

tốc và khối lượng của nó.

C 7

C 8

Chú ý:

- Động năng và thế năng là 02 dạng của

cơ năng.

- Một vật vừa có động năng vừa có thế

năng Cơ năng của vật lúc đó bằng

tổng động năng và thế năng của nó.

c10 Cơ năng các vật sau thuộc dạng cơ năng nào?

hoặc so với một vị trí khác được chọn làm

mốc để tính độ cao, gọi

là thế năng trọng trường Vật có khối lượng càng lớn và ở càng cao thì thế năng trọng trường của vật càng lớn

* Cơ năng của vật phụ thuộc vào độ biến

dạng của vật gọi là thế năng đàn hồi

* Cơ năng của vật do chuyển động mà có

gọi là động năng Vật

có khối lượng càng lớn và chuyển động

càng nhanh thì động năng càng lớn

* Động năng và thế năng là hai dạng của cơ năng Cơ năng của một vật bằng tổng thế năng và động năng của nó

Về nhà :

1 Học thuộc phần ghi nhớ.

2 Làm bài tập 16.1 đến 16.10 (sách bài tập, trang 45,46 ).

3 Trả lời được các câu hỏi C trong bài học, xem trước bài mới.