Khi tỉnh dậy, nhà vua kể chuyện đó lại với bề tôi và được sư Thiền Tuệ khuyên dựng chùa, dựng cột đá như trong chiêm bao, làm toà sen của Phật bà Quan Âm đặt trên cột như đã thấy trong m
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
1 Nhà Lý tồn tại trong khoảng thời gian nào?
a 1010-1025 b 1010-1125
2 Kinh thành thời Lý có tên gọi là:
c 1010-1225 d 1100-1225
Trang 3I KIẾN TRÚC:
* Chùa Một Cột (Chùa Diên Hựu):
Trang 4CHÙA MỘT CỘT
Trang 5I KIẾN TRÚC:
*Chùa Một Cột (Chùa Diên
Hựu):
* Nhóm 1: Chùa được
xây dựng vào năm nào?
Ở đâu?
* Nhóm 2: Hình dáng
của ngôi chùa như thế
nào?
* Nhóm 3: Qua hình
dáng của ngôi chùa
nói lên điều gì?
Trang 64m
CHÙA MỘT CỘT
Trang 7- Chùa được xây dựng vào
năm nào? Ở đâu?
- Hình dáng của ngôi chùa
như thế nào?
- Qua hình dáng của ngôi
chùa nói lên điều gì?
- Chùa được xây dựng vào mùa
đông tháng 10 âm lịch năm 1049
ở Thăng Long (Hà Nội ngày nay)
- Chùa có hình một đóa sen
nở giữa hồ Linh Chiểu.
- Là công trình kiến trúc độc
đáo đầy tính sáng tạo và đậm
đà bản sắc dân tộc.
I KIẾN TRÚC:
*Chùa Một Cột (Diên Hựu):
Trang 8Truyền thuyết kể lại rằng chùa được xây dựng theo giấc mơ của vua Lý Thái Tông (1028-1054) và gợi ý thiết kế của nhà sư Thiền Tuệ Vào năm
1049, nhà vua đã mơ thấy được Phật bà Quan Âm ngồi trên tòa sen dắt vua lên toà Khi tỉnh dậy, nhà vua kể chuyện đó lại với bề tôi và được sư Thiền Tuệ khuyên dựng chùa, dựng cột đá như trong chiêm bao, làm toà sen của Phật bà Quan Âm đặt trên cột như đã thấy trong mộng và cho các nhà sư đi vòng xung quanh tụng kinh cầu kéo dài sự phù hộ, vì thế chùa mang tên Diên Hựu.
Năm 1105, vua Lý Nhân Tông cho sửa ngôi chùa và cho dựng trước sân hai tháp lợp sứ trắng.
Năm 1108, Nguyên phi Ỷ Lan sai đúc một cái chuông rất to, nặng một vạn hai nghìn cân, đặt tên là "Giác thế chung" (Quả chuông thức tỉnh người đời).
Đến thời nhà Trần, chùa đã không phải là ngôi chùa đời nhà Lý nữa vì
sách cũ đã ghi: Năm 1249, " mùa xuân, tháng giêng, sửa lại chùa Diên Hựu, xuống chiếu vẫn làm ở nền cũ ".
Chùa Một Cột được trùng tu vào khoảng những năm 1840-1850 và vào năm 1922 Đài Liên Hoa chúng ta thấy hiện nay được làm lại năm 1955.
Cạnh chùa Một Cột ngày nay còn có một ngôi chùa có cổng tam quan, với ba chữ "Diên hựu tự", là ngôi chùa mới được xây dựng phụ vào với chùa Một Cột, xây khoảng đầu thế kỷ 18
Tiết 10 - Bài 12: THƯỜNG THỨC MỸ THUẬT
MỘT SỐ CÔNG TRÌNH TIÊU BIỂU CỦA MỸ THUẬT THỜI LÝ
I KIẾN TRÚC:
* Chùa Một Cột (Diên Hựu)
Trang 9II ĐIÊU KHẮC VÀ ĐỒ GỐM
1.ĐIÊU KHẮC:
a/ Tượng A - di - đà (Chùa Phật Tích, Bắc Ninh):
- Nhóm 1: Tượng được tạc bằng chất
liệu gì?
- Tượng được tạc từ đá nguyên khối màu
xanh xám
- Nhóm 2:Tượng được chia làm bao
nhiêu phần? Đó là những phần nào?
- Tượng được chia làm hai phần: Thân
tượng và bệ (bệ đá, tòa sen).
I KIẾN TRÚC:
Trang 10-Phật A-di-đà ngồi xếp bằng, hai bàn
tay ngửa, đặt chồng lên nhau để trước
bụng , tì nhẹ lên đùi dáng ngồi thoải
mái không gò bó Các nếp của áo
choàng bó sát người được buông từ
vai xuống tạo nên những đường cong
mềm mại , tha thướt và chau chuốt
Mình tượng mảnh khảnh, ngồi hơi dướn
về phía trước , trông uyển chuyển
nhưng lại vững vàng.
- Phật Khuôn mặt tượng phúc hậu, dịu hiền mang đậm vẻ đẹp lí tưởng
Tiết 10 - Bài 12: THƯỜNG THỨC MĨ THUẬT
MỘT SỐ CÔNG TRÌNH TIÊU BIỂU CỦA MĨ THUẬT THỜI LÝ
II ĐIÊU KHẮC VÀ ĐỒ GỐM
1.ĐIÊU KHẮC:
a/ Tượng A - di - đà (Chùa Phật Tích, Bắc Ninh)
I KIẾN TRÚC
Phần tượng A - di - đà
Trang 11Phật A - di - đà ngự trên bệ đá toà
sen được trang trí bằng các hoa văn
tinh xảo và hoàn mĩ Bệ đá gồm hai
tầng:
Tầng trên là toà sen hình tròn, như
một đoá sen nở rộ với hai tầng cánh,
các cánh sen được chạm đôi rồng
theo lối đục nông, mỏng.
Tầng dưới là đế tượng hình bát giác,
Phần bệ đá, tòa sen
II ĐIÊU KHẮC VÀ ĐỒ GỐM
1.ĐIÊU KHẮC:
a/ Tượng A - di - đà (Chùa Phật Tích, Bắc Ninh)
I KIẾN TRÚC:
Trang 12b/ Con Rồng:
? Đặc điểm của Con Rồng thời Lý là gì ?
- Rồng thời Lý có dáng dấp
hiền hòa, không có cặp sừng
trên đầu, uốn lượn theo hình
chữ S (Biểu tượng cầu mưa
của dân nông nghiệp).
? Rồng thời Lý thường được trang trí những nơi như thế nào?
- Rồng thời Lý thường được trang trí những nơi trang nghiêm
có liên quan trực tiếp đến nhà vua
- Rồng thời Lý được coi là hình tượng đặc trưng của nền văn hóa
dân tộc Việt Nam.
Tiết 10 - Bài 12: THƯỜNG THỨC MĨ THUẬT
MỘT SỐ CÔNG TRÌNH TIÊU BIỂU CỦA MĨ THUẬT THỜI LÝ
II ĐIÊU KHẮC VÀ GỐM:
1.ĐIÊU KHẮC:
a/ Tượng A - di – đà:
I KIẾN TRÚC:
Trang 13Thân rồng uốn hình sin 12 khúc, đại diện 12 tháng trong
năm, biểu trưng cho sự thay đổi thời tiết năm tháng, sự trù phú và phồn vinh của nền văn hóa nông nghiệp lúa nước
Thân mềm mại uốn lượn thể hiện sự biến hóa và khả năng
Trang 14- Em hãy cho biết đồ gốm thời Lý có những đặc điểm nào?
- Gốm thời Lý có đặc điểm:
+ Xương gốm mỏng, nhẹ, có độ chịu lửa cao
+ Nét khắc chìm, phủ men bóng có độ trong sâu.
+ Họa tiết thường là hoa sen, lá sen, đài sen, hình rồng, cách
Tiết 10 - Bài 12: THƯỜNG THỨC MĨ THUẬT
MỘT SỐ CÔNG TRÌNH TIÊU BIỂU CỦA MĨ THUẬT THỜI LÝ
II ĐIÊU KHẮC VÀ ĐỒ GỐM
1.ĐIÊU KHẮC:
I KIẾN TRÚC
Trang 15III BÀI TẬP CỦNG CỐ:
Em hãy kể một vài nét về chùa
Một Cột, tượng A - di - đà.
II ĐIÊU KHẮC VÀ ĐỒ GỐM
I KIẾN TRÚC
Trang 16?
?
?
?
?
?
?
1 2 3 4 5 6 7 8
Quốc hiệu nước ta vào thời Lý là gì?
Đ Ạ I V I Ệ T A
T H A N H T H O Á T
H
C O N R Ồ N G G
P H Ậ T T Í C H
T
D I Ê N H Ự U
N
N G H I Ê M T R A N G
N G
L Ý T H Á I T Ổ
L
U Ố N K H Ú C
O
Con vật nào tiêu biểu cho nghệ thuật chạm
khắc và trang trí thời Lý?
Hình dáng của gốm thời Lý như thế nào? Tượng phật A-di-đà có ở ngôi chùa nào? Con Rồng thời Lý được tạo hình theo kiểu Tượng A-di-đà ngồi trong tư thế nào? Tên gọi khác của chùa Một Cột là gì? Vị vua đầu triều Lý là ai?
T H Ă N G L O N G
Trang 17- Về nhà sưu tầm tài liệu, tranh ảnh, bài viết về mĩ thuật thời
Lý và dân tộc.
-Chuẩn bị cho bài sau:
Chủ đề: Màu sắc trong trang trí