Bài 13. Nước Đại Việt ở thế kỉ XIII

Bài 13. Nước Đại Việt ở thế kỉ XIII tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các l...

GV: Hoàng Khắc Phúc

CHƯƠNG III: NƯỚC ĐẠI VIỆT THỜI TRẦN

(THẾ KỈ XIII- XIV)

BÀI 13 NƯỚC ĐẠI VIỆT Ở THẾ KỈ XIII I/ NHÀ TRẦN THÀNH LẬP

1/ Nhà Lý sụp đổ.

-Thời Đinh- Tiền Lê

Đèo Ngan

- Thời Lý

Đảo Cồn Cỏ

- Thời

Trần

Đèo Hải Vân LÃNH THỖ ĐẠI VIỆT THẾ KỈ XIII

Bấy giờ nhà vua vẫn cứ tiến hành mọi việc thổ mộc không ngừng, nghe nói ngoài kinh thành có giặc

cướp, cũng giả vờ làm ngơ để bưng bít đi, chỉ ham thích của cải Các bầy tôi (quan lại) đều bắt chước, tranh nhau bán quan buôn ngục, ngoài ra không còn nghĩ đến việc gì”.

(Khâm định Việt sử thông giám cương mục)

? Thảo Luận (4’) – Những việc làm của Vua, quan thời Lý vào cuối thế kỷ XII dẫn đến hậu quả gì?

- Lụt lội, hạn hán, mất mùa liên tiếp xảy ra

- Một số thế lực phong kiến nổi dậy.

- Nhà Lý phải dựa vào họ Trần chống lại các thế lực nổi loạn.

? Thảo Luận (4’) - Những việc làm của Vua, quan thời Lý vào cuối

thế kỷ XII dẫn đến hậu quả gì?

Triều Lý được thành lập từ năm 1009 đến tháng 12 năm Ất Dậu( đầu1226), trải qua 9 đời vua

2 Nhà Trần củng cố chế độ phong kiến tập quyền.

I/ NHÀ TRẦN THÀNH LẬP

1 Nhà Lý sụp đổ.

?Thảo luận:(2’)- Bộ máy Nhà nước thời Trần được tổ

chức như thế nào?

- Tổ chức theo chế độ quân chủ trung ương tập quyền, gồm 3 cấp: + Triều đình

+ Các đơn vị hành chính trung gian

+ Cấp hành chính cơ sở

- Thực hiện chế độ Thái thượng hoàng

Sơ đồ bộ máy Nhà nước thời Trần

Cấp triều đình

Các đơn vị hành chính trung gian

Cấp đơn vị hành chính cơ sở

Quan văn

(Họ Trần)

Quan võ

(Họ Trần)

Các cơ quan

Quốc

Sư

viện

Thái

Y viện

Tô nhân phủ

Các chức quan

Hà đê sứ

Khuyến nông sứ

Đồn điền sứ

12 lộ

( Chánh, phó an phủ sứ)

Phủ

( Tri phủ)

Châu, huyện ( tri châu, tri huyên)

Xã

( Xã̃ qua)

Vua Thái Thượng Hoàng

Vua Thái Thượng Hoàng

Quan văn

(Họ Trần)

Quan võ

(Họ Trần)

Quốc

Sư

viện

Thái

Y

viện

Tô nhân phủ

Hà đê sứ

Khuyến nông sứ

Đồn điền sứ

12 lộ

( Chánh, phó an phủ sứ)

Phủ

( Tri phủ) Châu, huyện

Vua

24 lộ

( Chánh, phó an phủ sứ)

Huyện

Hương , X·

Sơ đồ bộ máy Nhà nước thời Trần Sơ đồ bộ máy Nhà nước thời Lý

Nhà Lý Nhà Trần

Giống

nhau - Đều tổ chức theo chế độ quân chủ trung ương tập quyền.

Khác

nhau

- Vua

- Quan đại thần

+ Quan văn

+ Quan võ

- Cả nước chia làm 24 lộ

-Thực hiện chế độ thái thượng Hoàng.

- Các chức quan đại thần do họ Trần nắm giữ

- Đặt thêm một số cơ cơ quan và chức quan để trông coi sản xuất

- Cả nước chia làm 12 lộ

3/ Pháp luật thời Trần

Thảo luận(3’) Bộ Hình thư thời Lý và bộ Quốc triều hình luật thời Trần

có điểm gì giống và khác nhau ?

Giống

nhau - Lập lại những điều ban hành ở thới lý.

Khác

nhau

Bổ sung thêm:

-Xác nhận và bảo vệ quyền tư hữu tài sản.

- Quyết định cụ thể việc mua bán ruộng đất.

=> Pháp luật được tăng cường và hoàn thiện hơn

Năm 1237, triều đình quy định cụ thể: “nếu là giấy tờ về ruộng đất, vay

mượn thì người làm chứng in tay ở ba dòng trước, người bán in tay ở bốn dòng sau”.

Tội trộm cắp bị xử rất nặng Lần đầu bị đánh 80 trượng, thích chàm vào mặt hai chữ “Phạm đạo” và phải đền cho chủ, cứ 1 phải đền 9 Nếu không đền đủ, phải đem gán vợ con làm nô tì Tái phạm thì bị chặt chân tay Tái phạm lần thứ ba thì bị giết.

( Đại cương Lịch sử Việt Nam)

Chuông ở điện

Long Trì Vua đi thăm các địa phương

BT1 Một chế độ đặc biệt chỉ có ở triều nhà Trần :

a Chế độ lập Thái tử sớm.

b Chế độ Thái thượng hoàng.

c Chế độ lập nhiều hoàng hậu.

BT2 Điền vào chỗ trống:

-Bộ luật thành văn đầu tiên của nước ta la ……… được viết dưới thời ………

-Đến thời Trần, ban hành bộ luật mới gọi là:…

………

Bộ hình thư Lý

Quốc triều hình luật

n a r T a h

n

µ u

ª C

h n

¶

v

Ç

g

r

L

r

n i

i

y i

h

Ö

Trò chơi đoán ô chữ

1 Vị vua đầu tiên của nhà Trần là ai?

2 Vị vua cuối cùng của nhà Lý là ai?

3 Cơ quan nào chuyên việc chữa bệnh trong cung vua?

4 Người đặt nền móng cho sự ra đời chính thức của nhà

Trần là ai ?

5 Thời Trần ban hành bộ luật nào? 6 Tên một chức quan đứng đầu châu ?

T

h

T

v

h È m

T

n

T

T

u

n

©̀

r T À

h n

h

l

7 Tên một cơ quan chuyên xét xử các vụ kiện

DẶN DÒ

- Về nhà học bài.

- Chuẩn bị bài mới: Phần II/ Nhà Trần xây dựng quân đội và phát triển kinh tế ( SGK/ Tr 52=>54).