Bài 9. Cấu tạo và tính chất của cơ

Bài 9. Cấu tạo và tính chất của cơ tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, bài tập lớn về tất cả các lĩ...

KÝnh chµo quý thÇy c« ! Chµo c¸c em häc sinh yªu quý !

TiÕt 9(Bµi 9)

CÊu t¹o vµ tÝnh chÊt cña c¬

• HS đọc thông tin sgk trang 32 quan sát

Hình bên trả lời các câu hỏi sau

-Vì sao cơ đ ợc gọi là cơ x ơng?

+ Cơ dính vào x ơng thực hiện chức năng vận động gọi là cơ x ơng

( cơ xương cũn đ ợc gọi là cơ vân vỡ:

Cơ có vân tối, vân sáng xen kẽ nhau)

- Cơ thể ng ời có khoảng 600 cơ tạo thành hệ cơ

+ Cơ đầu cổ: Cơ mặt, cơ nhai, cơ quay cổ

+ Cơ thân: Cơ ngực(Cơ tr ớc ngực , cơ liên s ờn) + Cơ chi trên: Cơ đai vai, cơ cánh tay,

cẳng tay, bàn tay.

+ Cơ chi d ới: Cơ đai hông, cơ đùi,

cẳng chân, bàn chân.

- Cơ có nhiều hình dạng khác nhau: Hình tấm, hình lông chim, hình nhiều đầu và nhiều thân…

điển hình nhất là bắp cơ hình thoi

I.cấu tạo bắp cơ và tế bào cơ

- HS đọc và tỡm hiểu nội dung phần1 SGK

- Quan sát hình 9-1 trả lời câu hỏi?

+ Bắp cơ có cấu tạo nh thế nào?

+ Tế bào cơ có cấu tạo nh thế nào?

+ Giải thích các chi tiết trong hình

Quan sát hình 9.1

hoàn thành sơ đồ:

Bắp cơ

2 2

2

Sợi cơ Sợi cơ Sợi cơ

Tơ cơ Tơ cơ Tơ cơ

Tơ cơ dày Tơ cơ mảnh

Bắp cơ

Sơ đồ cấu tạo của cơ

Bó cơ

Sợi cơ

(TB cơ)

Sợi cơ

(TB cơ)

Sợi cơ (TB cơ)

Tơ cơ

Nêu cấu tạo của sợi cơ?

Mỗi sợi cơ là một tế bào cơ dài 10 – 12 cm

có màng, tế bào chất, nhiều nhân hình bầu dục

- Trong tế bào chất gồm nhiều tơ cơ nhỏ

nằm song song với nhau,

- Mỗi tơ cơ có những đoạn màu sáng

và màu sẫm, nằm xen kẽ xếp thành vân ngang

- Giới hạn của các tơ cơ mảnh và dày

giữa 2 tấm Z là đơn vị cấu trúc

của tế bào cơ (Tiết cơ)

B¾p c¬ cã cÊu t¹o nh thÕ nµo?

- Mçi b¾p c¬ gåm nhiÒu bã c¬,

- Mçi bã c¬ gåm nhiÒu tÕ bµo c¬

- TÕ bµo c¬ ® îc cÊu t¹o tõ c¸c t¬ c¬

- T¬ c¬ gåm c¸c t¬ c¬ m¶nh vµ t¬ c¬ dµy xÕp xen kÏ

- T¬ c¬ máng th× tr¬n, t¬ c¬ dµy cã mÊu sinh chÊt

- §¬n vÞ cÊu tróc cña c¬ lµ:Kho¶ng c¸ch gi÷a 2 tÊm Z(TiÕt c¬)

II: Tìm hiểu tính chất của cơ

Các em đọc thông tin phần II SGK và quan sát

hình 9-2,

HS lên bảng mô tả lại thí nghiệm

- Khi bị kích thích cơ phản ứng nh thế nào?

+Bằng cách co cơ

- Khi không có kích thích thì cơ có hiện t ợng gì?

+Cơ giãn

- Em hiểu thế nào là một nhịp co cơ?

+1 lần co, 1 lần giãn là 1 nhịp

- Tính chất của cơ là gì?

+Co và giãn

- Kích thích cơ quan thụ cảm

xung thần kinh dây h ớng tâm trung ơng thần kinh dây li tâm

Co cơ

- Quan sát hình 9-3 sơ đồ phản xạ đầu gối,

- Mô tả thí nghiệm

- Nêu hiện t ợng xảy ra

+Chân hất về phía tr ớc(Phản xạ co cơ)

- Hãy giải thích cơ chế phản xạ co cơ?

Quan sát hình 9.4/33

- HS lên làm thí nghiệm: Co và duỗi cẳng tay HS khác quan sát

- Cơ tr ớc cánh tay thay đổi nh thế nào?

+Khi co: bắp cơ to lên, khi duỗi: bắp cơ nhỏ đi

- Giải thích vì sao?

+Khi co cơ các tơ cơ mảnh xuyên sâu

Vào vùng phân bố của các tơ cơ dày làm

Cho đĩa sáng ngắn lại, đĩa tối dày lên

do đó bắp cơ ngắn lại và to lên về chiều ngang

+Khi giãn: Gân ở hai đầu bắp cơ kéo

bắp cơ làm các sợi cơ dày không xuyên vào

các sợi cơ mảnh nữa

- Nguyên nhân làm co,giãn cơ?

+Khi có kích thích của môi tr ờng và chịu ảnh h ởng của hệ thần kinh thì cơ co và giãn

III ý nghĩa cua hoạt động co cơ

Quan sát hình 9.4 thực hiện lệnh sau:

- Sự co cơ có tác dụng gì?

+Cơ co thì x ơng cử động giúp cơ thể vận động

- Phân tích sự phối hợp hoạt động co,

giãn giữa cơ 2 đầu(Cơ gấp)

và cơ 3 đầu(Cơ duỗi)

+Cơ 2 đầu kéo x ơng cẳng tay về phía tr ớc +Cơ 3 đâu kéo x ơng cánh tay về phía sau

Hoạt động co cơ

Bµi tËp: H·y ghi chó thÝch vµo h×nh vÏ sau theo c¸c con sè trªn tranh

Hãy chọn câu trả lời đúng trong các câu sau:

1- Bắp cơ điển hình có cấu tạo:

a Sợi cơ có vân sáng, vân tối.

b Bó cơ và sợi cơ.

c Có màng liên kết bao bọc, hai đầu nhỏ giữa phình to.

d Gồm nhiều sợi cơ tập trung thành bó cơ.

e Cả a, b, c, d.

g Chỉ c và d.

2- Khi cơ co → bắp cơ ngắn lại và to bề ngang là do:

a Vân tối dày lên

b Một đầu cơ co và 1 đầu cơ cố định.

c Các tơ mảnh xuyên sâu vào vùng tơ dày → vân tối ngắn lại.

d Cả a, b, c.

e Chỉ a và c.

VÒ nhµ

1 Tr¶ lêi c©u hái SGK/ 33

2 ¤n l¹i mét sè kiÕn thøc vÒ lùc, c«ng c¬ häc.

CHÚC CÁC EM HỌC GIỎI

Tiết học đến đây đã kết thúc

chúc quý thầy cô và các em

khỏe,hạnh phúc