Trong suốt tuần lễ thứ 2: - Phôi ngày càng vùi sâu vào nội mạc tử cung - Nguyên bào phôi và nguyên bào lá nuôi bắt đầu phát triển đặc hiệu của nó: + Nguyên bào phôi tạo lá ngoại bì nguyê
Trang 1SỈÛ HÇNH THAÌNH BAÍN PHÄI 2 LẠ VAÌ
BAÍN PHÄI 3 LẠ
Trang 2MỤC TIÊU:
1 Trình bày được sự hình thành bản
phôi 2 lá, 3 lá
2 Trình bày được sự hình thành khoang
ối, túi noãn hoàng, trung bì ngoài phôi
3 Trình bày được sự phát triển tiếp
theo của lá nuôi trong tuần thứ 2 và thứ 3 của quá trình phát triển phôi thai
Trang 4Trong suốt tuần lễ thứ 2:
- Phôi ngày càng vùi sâu vào nội mạc tử cung
- Nguyên bào phôi và nguyên bào lá nuôi bắt đầu phát triển đặc hiệu của nó:
+ Nguyên bào phôi tạo lá ngoại bì nguyên thuỷ (lá thượng bì) và lá nội bì nguyên thuỷ (lá hạ bì) + Nguyên bào lá xâm nhập sâu vào nội mạc tử cung và biệt hoá thành 2 lớp: lá nuôi tế bào và
lá nuôi hợp bào
Trang 51.1.Sự tạo ra khoang ối, màng ối, nội
bì và ngoại bì (ngày 8):
- Phôi nang lọt 1 phần vào niêm mạc TC
- Cực phôi:
+ Lá nuôi biệt hoá thành 2 lớp:
* Lá nuôi tế bào/ trong: TB 1 nhân, ranh giới rõ ràng
* Lá nuôi hợp bào/ ngoài: lớp bào tương chứa nhiều nhân, ranh giới tế bào không rõ
+ Cúc phôi:
Trang 6
khoang ối
nguồn gốc màng ối: lá nuôi / cúc phôi
*Sàn khoang ối, đại phôi bào biệt hoá 2 lớp:
* Lớp tế bào hình trụ cao lá ngoại bì phôi nguyín thuỷ (Lâ thượng bì) phủ sàn khoang ối
* Lớp tế bào đa diện nhỏ lá nội bì nguyín thuỷ (lâ hạ bì), phủ trần khoang phôi nang
Hai lá phôi dính sát nhau đĩa tròn dẹt (đĩa phôi lưỡng bì)
- Cực đối phôi: lá nuôi vẫn chưa biệt hoá thành 2 lớp
Trang 9nguyên phát:
- Ngày 9, phôi nang lọt sâu vào nôi mạc TC
- Cực phôi: Lá nuôi phát triển mạnh,
trong lá nuôi hợp bào xuất hiện những không bào nôi bào hốc
- Cực đối phôi: K phôi nang túi noên hoăng nguyín phât
+ tbào dẹt của nôi bì/ lá nuôiTB tạo ra 1 màng mỏng (màng Heuser) lót bên
trong lá nuôi và tiếp với bờ/ nôi bì phôi
+ Màng Heuser + nôi bì phôi túi noãn hoàng (xuất phát từ khoang phôi nang)
Trang 12ngoài phôi
(ngày 11,12):
- Phôi lọt hoàn toàn vào lớp đệm của nội mạc
TC, chỗ lọt: biểu mô hoâ
- Cực phôi: + Các hốc thông với nhau hệ thống
lỗ lưới
+ lá nuôi hợp bào tiến sâu vào nội mạc TC, phá hủy các mao mạch máu của TC Hốc lá nuôi thông với mao mạch máu & chứa đầy máu mẹ: Hệ thống tuần hoànTC- rau hình thành Bắt đầu thời kỳ máu dưỡng.
- Một dạng tb mới x.hiện: trung mô ngoăi phôi Một khoang mới hình thănh: K ngoăi phôi (k măng đệm): bao quanh túi N.hoăng vă k ối trừ chỗ trung
mô tạo cuống phôi.
Trang 151.3 Sự tạo túi noãn hoàng thứ phát, trung bì màng đệm, trung bì màng ối, trung bì túi noãn hoàng và cuống phôi (ngày 13):- Túi noãn hoàng thứ phát hình thành do tế
bào mới từ nội bì di cư vào mặt trong
màng Heuser
- Khoang ngoài phôi khoang lớn
- Trung bì ngoài phôi: tạo trung bì màng đệm,
Trung bì màng ối, Trung bì noãn hoàng
- Chỗ nối trung bì màng ối, trung bì noãn
hoàng với trung bì màng đệm Cuống
phôi/Đuôi phôi
Trang 16- Cuối tuần thứ 2, đĩa phôi được cấu tạo bởi 2 lá phôi dán vào nhau: ngoại
bì và nội bì :đĩa phôi lưỡng bì nối với măng đệm bởi cuống phôi.
- Tấm trước dây sống hình thành do tế bào/nội bì đầu phôi dày lên
- Lâ nuôi: 2 lớp: lâ nuôi tb tiếp giâp măng
đệm vă lâ nuôi hợp băo tạo thănh bỉ dược ngăn câch bởi những hốc chứa đầy mâu mẹ.
Trang 212 Sự hình thành đĩa phôi 3 lá - Giai đoạn
được xếp vào vị trí nhất định
- Q.trình tạo phôi vị bắt đầu với sự hình thănh đường nguyín thuỷ ở mặt lưng lâ ngoại bì
phôi nguyín thuỷ
Trang 22- Đầu tuần 3,mặt lưng của đĩa phôi xuất hiện
1 rãnh dài, hẹp/đuôi phôi đường nguyên
thủy
- Đầu trước đường nguyên thủy: chỗ lõm hố nguyên thủy: được bao quanh bởi gờ hình
vành khuyên mở ra sau nút Hensen
- Đường nguyên thủy + nút Hensen là nơi tế bào chưa được biệt hóa phát sinh và di cư để
tạo lá phôi thứ 3
- 2 bên bờ đường ngthủy: Tbào hình cầu, tăng
sinh &tâch khỏi ngoại bì, thụt xuống phía dưới, xen giữa nội bì- ngoại bì, lan sang 2 bên vă về phía đầu phôi tới bờ đĩa phôi tạo lâ trung bì phôi
Trang 25- Đầu phôi:
+ Trung bì lan sang 2 bên tấm trước dây sống, vòng ra phía trước, sát nhập với nhau ở đường giữa diện tim: tim &
mạch máu đầu tiên hình thành+ Tấm trước dây sống: nơi chỉ có ngoại
bì và nội bì màng lưỡng bì (màng họng)
- Đuôi phôi: ngay đầu sau của màng nguyên thủy, trung bì lan không tới màng nhớp
Trang 29- Ngày 18, sàn ống dây sống sát nhập với
nội bì bên dưới vă tiíu đi theo hướng đầu
đuôi dây sống
- Đuôi phôi: ngày 16: nội bì túi NH phát triển
vào cuống phôi túi thừa: niệu nang, định hướng sự phát triển các mạch máu/
cuống phôi
Trang 312.2 Sự lớn lên của đĩa phôi:
ÐĨa phôi lưỡng bì (t2) đĩa phôi 3 lâ: hình quả lê dẹt, phần đầu rộng, phần đuôi hẹp
- Sự di cư của các tế bào về phía đuôi
phôi xảy ra muộn hơn đến cuối tuần 4
- Ôúng thần kinh - ruột ngắn lại, biến mất
- Đường nguyên thủy và nút Hensen khép
lại, ngắn đi, thoái hóa, biến mất
Trang 32lá nuôi:
- Sự p.triển của lâ nuôi tb văo lâ hợp băo nhung mao rau nguyín phât (đầu t3)
- Trung mô màng đệm xâm nhập vào trục
nhung mao nhung mao đệm thứ phát
- Mạch máu được tạo ra trong trục nhung
mao thứ phát nhung mao đệm vĩnh viễn
- Mạch mâu của nhung mao đệm nối với mạch
mâu của trung bì măng đệm vă trung bì cuống
phôi hệ t.hoăn ngoăi phôi: nối tiếp hệ t.hoăn
trong phôi (tạo thănh # t4) rau & phôi nối với
nhau Rau thai đảm nhiệm sự hô hấp và
dinh dưỡng/ phôi # ngày 22, 23 khi tim bắt đầu đập
Trang 33- Nhung mao đệm tiếp với lưới mao mạch/trung bì
màng đệm, trung bì cuống phôi, với hệ TH/phôi
Rau, phôi nối với nhau
- Rau thai đảm nhiệm sự hô hấp và dinh dưỡng/ phôi ngày 22, 23
- Lớp vỏ tế bào lá nuôi ngoài ngăn cách màng đệm với nmac thân TC
- Phôi nối với vỏ tế bào lá nuôi ở phần đuôi phôi bởi cuống phôi dây rốn nối phôi với rau