SINH 9 mẫu mới nhất t1 5

Hoạt động hình thành kiến thức mới Hoạt động 1: DI TRUYỀN HỌC Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung phút - GV cho HS làm bài tập  SGK mục I - Liên hệ bản thân mình có những điểm

Ngày soạn 15 tháng 8 năm 2017 Ngày dạy 22 tháng 8 năm 2017

PHẦN I- DI TRUYỀN VÀ BIẾN DỊ CHƯƠNG I- CÁC THÍ NGHIỆM CỦA MENĐEN

Tiết 1: Bài 1: MENĐEN VÀ DI TRUYỀN HỌC

I MỤC TIÊU.

1 Kiến thức:

- Học sinh trình bày được mục đích, nhiệm vụ và ý nghĩa của di truyền học

- Hiểu được công lao to lớn và trình bày được phương pháp phân tích các thế hệ lai của Menđen

- Ghi nhớ một số thuật ngữ và kí hiệu trong di truyền học

2 Kỹ năng:

- Rèn cho hs kỹ năng quan sát và phân tích kênh hình

- Phát triển tư duy phân tích, so sánh

3 Thái độ:

Xây dựng cho hs ý thức tự giác trong học tập Có tình yêu với môn học

4 Năng lực – phẩm chất:

- Hình thành cho hs năng lực tự học, năng lực hợp tác

- Hình thành phẩm chất: Yêu gia đình, quê hương , đất nước

II CHUẨN BỊ.

Gv: Tranh phóng to hình 1.2 Tranh ảnh hay chân dung Menđen.

Bài soạn Power point

Hs: Tìm hiểu các thí nghiệm của Menden

III PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC

- Phương pháp: vấn đáp gợi mở, quan sát tìm tòi, hoạt động nhóm, học tập bằng trò chơi

- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, động não, thảo luận nhóm, trình bày một phút

IV TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1 Hoạt động khởi động

* Ổn định tổ chức

* Kiểm tra bài cũ :

* Vào bài: Di truyền học tuy mới hình thành từ đầu thế kỉ XX nhưng chiếm một vị trí quan

trọng trong sinh học và Menđen là người đặt nền móng cho di truyền học Vậy di truyền học nghiên cứu vấn đề gì? nó có ý nghĩa như thế nào? chúng ta cùng nghiên cứu bài hôm nay

2 Hoạt động hình thành kiến thức mới

Hoạt động 1: DI TRUYỀN HỌC Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung

phút

- GV cho HS làm bài tập  SGK mục I

- Liên hệ bản thân mình có những điểm

giống và khác bố mẹ?

Hs - Liên hệ bản thân và xác định xem

mình giống và khác bố mẹ ở điểm nào: hình

dạng tai, mắt, mũi, tóc, màu da và trình

bày trước lớp

Tuần 1

- Gv thuyết trình

- Những đặc điểm giống bố mẹ -> đó là hiện

tượng di truyền

- những đặc điểm khác bố mẹ -> đó là hiện

tượng biến dị

=> Thế nào là hiện tượng di truyền , biến

dị?

- Đối tượng?

- Nội dung và ý nghĩa?

Gv nhận xét và chốt kết luận

- GV giải thích rõ: biến dị và di truyền là 2

hiện tượng trái ngược nhau nhưng tiến hành

song song và gắn liền với quá trình sinh sản

- Di truyền là hiện tượng truyền đạt các tính trạng của bố mẹ tổ tiên cho các thế hệ con cháu

-Biến dị là hiện tượng con sinh ra khác với

bố mẹ và khác nhau về nhiều chi tiết

- Di truyền học nghiên cứu về cơ sở vật chất, cơ chế, tính quy luật của hiện tượng di truyền và biến dị

- Di truyền học có vai trò quan trọng không chỉ về lí thuyết mà còn có giá trị thực tiễn cho khoa học chọn giống, y học và đặc biệt

là công nghệ sinh học hiện đại

Hoạt động 2: Menđen – NGƯỜI ĐẶT NỀN MÓNG CHO DI TRUYỀN HỌC Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung

động nhóm

- GV cho HS đọc tiểu sử Menđen SGK

GV: giới thiệu tiểu sử của Men đen

GV: giới thiệu tình hình nghiên cứu di

truyền học ở thế kỷ XX và phương pháp

nghiên cứu của Menđen

nhóm trả lời câu hỏi:

- Nêu nhận xét về đặc điểm của từng cặp

tính trạng đem lai ?

- Nêu phương pháp nghiên cứu của Menđen

?

HS: quan sát hình 1.2 kết hợp với thông tin

nêu được:

-Sự tương phản của từng cặp tính trạng

- Phương pháp phân tích các thế hệ lai

=> Đại diện các nhóm phát biểu, lớp nhận

xét bổ sung

- GV: trước Menđen, nhiều nhà khoa học đã

thực hiện các phép lai trên đậu Hà Lan

nhưng không thành công Menđen có ưu

điểm: chọn đối tượng thuần chủng, có vòng

đời ngắn, lai 1-2 cặp tính trạng tương phản,

thí nghiệm lặp đi lặp lại nhiều lần, dùng toán

thống kê để xử lý kết quả

- vì sao menđen chọn đậu Hà Lan làm đối

tượng để nghiên cứu.?

+ Grêgo Menđen (1822 - 1884) : đặt nền móng cho di truyền học

+ Phương pháp nghiên cứu:

- Lai các cặp bố mẹ thuần chủng khác nhau

về một hoặc một số cặp tính trạng rồi theo dõi sự di truyền riêng rẽ của từng cặp tính trạng đó ở con cháu

- Dùng toán học thống kê để phân tích số liệu thu được rồi rút ra quy luật di truyền

GV: nhấn mạnh thờm tớnh chất độc đỏo trong

phương phỏp nghiờn cứu di truyền của

Menđen chọn đậu Hà Lan là đối hiện tượng

nghiờn cứu

Hoạt động 3: MỘT SỐ THUẬT NGỮ VÀ KÍ HIỆU CƠ BẢN CỦA DI TRUYỀN HỌC Hoạt động của giỏo viờn và học sinh Nội dung

- GV hướng dẫn HS nghiờn cứu một số thuật

ngữ

- Yờu cầu HS lấy thờm VD minh hoạ cho

từng thuật ngữ

- Khỏi niệm giống thuần chủng: GV giới

thiệu cỏch làm của Menđen để cú giống

thuần chủng về tớnh trạng nào đú

- GV giới thiệu một số kớ hiệu

- GV nờu cỏch viết cụng thức lai: mẹ thường

viết bờn trỏi dấu x, bố thường viết bờn phải

P: mẹ x bố

1 Một số thuật ngữ:

+ Tớnh trạng + Cặp tớnh trạng tương phản + Nhõn tố di truyền

+ Giống (dũng) thuần chủng

2 Một số kớ hiệu

P: Cặp bố mẹ xuất phỏt x: Kớ hiệu phộp lai G: Giao tử

: Đực; Cỏi

3 Hoạt động luyện tập, củng cố

- 1 HS đọc kết luận SGK

- Thế nào là hiện tượng di truyền, biến dị ? Cho VD minh hoạ ?

- Tại sao Menden chọn đậu Hà Lan làm đối tượng nghiờn cứu ?

Trong cỏc cặp tớnh trạng sau, cặp nào khụng phải là cặp tớnh trạng tương phản:

4 Hoạt động vận dụng

Câu 1:Các qui luật di truyền của Menđen đợc phát hiện trên cơ sở các thí nghiệm mà ông đã tiến hành ở:

A Cây đậu Hà lan B Cây đậu Hà Lan và nhiều loài khác

C Ruồi giấm D.Trên nhêù loài côn trùng

Câu 2:Đặc điểm của đậu Hà Lan tạo thuận lợi cho việc nghiên cứu của Menđen là:

A Sinh sản và phát triển mạnh B Tốc độ sinh trởng nhanh

C Có hoa lỡng tính, tự thụ phấn cao D Có hoa đơn tính

Câu 3:Hai trạng thái khác nhau của cùng loại tính trạng có biểu hiện trái ngợc nhau, đợc gọi là:

A Cặp gen tơng phản B Cặp bố mẹ thuần chủng

t-ơng phản

C Hai cặp tính trạng tơng phản D Cặp tính trạng tơng phản Câu 4:Yêu cầu bắt buộc đối với mỗi thí nghiệm của Menđen là:

A Con lai phải luôn có hiên tợng đồng tính

B Con lai phải thuần chủng về các cặp tính trạng đợc nghiên cứu

C Bố mẹ phải thuần chủng về các cặp tính trạng đợc nghiên cứu

D Cơ thể đợc chọn lai đều mang các tính trội

Câu 5:Đặc điểm của của giống thuần chủng là:

A Có khả năng sinh sản mạnh

B Các đặc tính di truyền đồng nhất và cho các thế hệ sau giống với nó

C Dễ gieo trồng

D Nhanh tạo ra kết quả trong thí nghiệm

5 Hoạt động tỡm tũi mở rộng

- Học bài và trả lời cõu hỏi SGK

- Kẻ bảng 2 vào vở bài tập

- Đọc trước bài 2 Tỡm hiểu thớ nghiệm lai một cặp tớnh trạng của Menden

- Tỡm xem cỏc video thớ nghiệm của Menden trờn internet

Ngày soạn 17 thỏng 8 năm 2017 Ngày dạy 24 thỏng 8 năm 2017

Tiết 2 : Bài 2: LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG

I MỤC TIấU.

1 Kiến thức.

- Học sinh trỡnh bày và phõn tớch được thớ nghiệm lai một cặp tớnh trạng của Menđen

- Hiểu và ghi nhớ cỏc khỏi niệm kiểu hỡnh, kiểu gen, thể đồng hợp, thể dị hợp

- Hiểu và phỏt biểu được nội dung quy luật phõn li

- Giải thớch được kết quả thớ nghiệm theo quan điểm của Menđen

2 Kỹ năng.

- Phỏt triển cho hs kĩ năng quan sỏt và phõn tớch kờnh hỡnh để giải thớch được cỏc kết quả thớ nghiệm theo quan điểm của Menđen

3 Thỏi độ.

- Hs cú niềm tin vào khoa học khi nghiờn cứ tớnh quy luật của hiện tượng sinh học

4 Năng lực – phẩm chất:

- Hỡnh thành cho hs năng lực tự học, năng lực tự giải quyết vấn đề, năng lực tư duy sỏng tạo, năng lực hợp tỏc

- Cú trỏch nhiệm với bản thõn, cộng đồng, đất nước, nhõn loại và mụi trường tự nhiờn

II CHUẨN BỊ.

Gv: - Tranh phúng to hỡnh 2.1; 2.2; 2.3 SGK

- Bài soạn Power point

Hs: nghiờn cứu trước nội dung thớ nghiệm của Men den

III PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC

- Phương phỏp: vấn đỏp gợi mở, quan sỏt tỡm tũi, hoạt động nhúm

- Kĩ thuật: đặt cõu hỏi, động nóo, thảo luận nhúm, trỡnh bày một phỳt, khăn phủ bàn

Tuần 1

IV TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1 Hoạt động khởi động

* Ổn định tổ chức

* Kiểm tra bài cũ :

- Trình bày nội dung cơ bản của phương pháp phân tích các thế hệ lai của Menđen?

* Vào bài: Bằng phân tích thế hệ lai, Menđen rút ra các quy luật di truyền, đó là quy luật gì?

Chúng ta sẽ tìm hiểu trong bài hôm nay

2 Hoạt động hình thành kiến thức mới

Hoạt động 1: THÍ NGHIỆM CỦA MENĐEN Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung

động nhóm

một phút

Gv hướng dẫn hs quan sát h2.1 giới thiệu sự

thụ phấn nhân tạo trên cây đậu Hà lan

- Mô tả thí nghiệm của Menden ?

1 hs mô tả thí nghiệm

- Tại sao Menden cắt bỏ nhị cây chọn làm mẹ

?

Hs: Tránh tự thụ phấn

- GV hướng dẫn HS quan sát tranh H 2.1 và

giới thiệu sự tự thụ phấn nhân tạo trên hoa

đậu Hà Lan.-> kết quả ở bảng 2:

Gv hướng dẫn hs cách chia xác định tỉ lệ

Hs chia tỉ lệ

Hoa đỏ

=

~

~

3

~

~

3

~

~

3

- GV nhấn mạnh về sự thay đổi giống làm bố

và làm mẹ thì kết quả phép lai vẫn không

thay đổi

- Có các cặp tính trang nào đem lai ?

Hs:- Các tính trạng: Hoa đỏ - hoa trắng

- Thân cao – Thấn thấp -> Kiểu hình

Gv : tổ hợp các tt đó gọi là kiểu hình

- Nhận xét tỉ lệ kiểu hình F1 của 3 phép lai ?

Hs: Đều chỉ xuất hiện duy nhất một kiểu hình

( đồng tính )( giống bố hoặc mẹ )

Gv : tt biểu hiện ngay ở F1 gọi là tính trạng

trội

- Nhận xét tỉ lệ kiểu hình F2 của 3 phép lai ?

a Thí nghiệm:

- Lai 2 giống đậu Hà Lan khác nhau về 1 cặp tính trạng thuần chủng tương phản VD: P: Hoa đỏ x Hoa trắng

b Các khái niệm

- Kiểu hình là tổ hợp các tính trạng của cơ thể.

- Tính trạng trội là tính trạng biểu hiện ở

F 1

được biểu hiện

Hs: F2 xuất hiện 2 loại kiểu hình ( phân

tính ) với tỉ lệ 3:1

Gv : tt đến F2 mới được biểu hiện gọi là tính

trạng lặn

Hãy xác đinh tt trội và lặn của 3 phép lai trên

- Yêu cầu HS làm bài tập điền từ SGK trang

9

Học sinh thảo luận nhóm lựa chọn cụm từ

điền vào chỗ trống => thống nhất ý kiến Đại

diện nhóm trả lời Các nhóm khác bổ sung

1 đồng tính; 2 3 trội: 1 lặn

Gv nhận xét kết quả

- Phát biểu qui luật di truyền của menden ?

Gv nhận xét và chốt kết luận

c Kết luận Khi lai hai cơ thể bố mẹ khác nhau về 1 cặp

có sự phân li theo tỉ lệ trung bình 3 trội: 1 lặn.

Hoạt động 2: MENĐEN GIẢI THÍCH KẾT QUẢ THÍ NGHIỆM

Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung

động nhóm

- GV giải thích quan niệm đương thời và

quan niệm của Menđen đồng thời sử dụng H

2.3 để giải thích

- Hãy quan sát H 2.3 và cho biết: tỉ lệ các

Hs: Quan sát H 2.3 thảo luận nhóm ( khăn

phủ bàn) xác định được:

Giải thích kết quả TN theo Menden ?

Hs: Vì hợp tử Aa biểu hiện kiểu hình hoa đỏ

Gv nhận xét và chốt kết luận

nhân tố di truyền trong cặp nhân tố di truyền

phân li về 1 giao tử và giữ nguyên bản chất

ra:

1AA:2Aa: 1aa

trong đó AA và Aa cho kiểu hình hoa đỏ,

còn aa cho kiểu hình hoa trắng

Gv hướng dẫn hs cách viết sơ đồ lai

Gv theo dõi uốn nắn, nhận xét

- Mỗi tính trạng do một cặp nhân tố di truyền quy định (sau này gọi là gen) gen tồn tại thành từng cặp tương ứng gọi là kiểu gen Kiểu gen quy định kiểu hình của

cơ thể.

- Dùng chữ cái in hoa biểu thị gen trội, chữ cái in thường biểu thị gen lặn

Trong quá trình phát sinh giao tử các gen phân li về các tế bào con (giao tử) , chúng được tổ hợp lại trong quá trình thụ tinh tạo thành hợp tử

Sơ đồ lai P: AA ( hoa đỏ ) x aa ( hoa trắng )

3 hoa đỏ 1 hoa trắng

3 Hoạt động luyện tập, củng cố

- Gọi Hs đọc kết luận SGK

- Trình bày thí nghiệm lai một cặp tính trạng và giải thích kết quả thí nghiệm của Menđen?

- Phân biệt tính trạng trội, tính trạng lặn và cho VD minh hoạ

- Làm BT 1,2 SGK

4 Hoạt động vận dụng

- Hoàn thành bài tập:

xỉ… ……

- Làm bài tập 4 (GV hướng dẫn cách quy ước gen và viết sơ đồ lai)

Quy ước gen A quy định mắt đen

Quy ước gen a quy định mắt đỏ

Cá mắt đen thuần chủng có kiểu gen AA

Cá mắt đỏ thuần chủng có kiểu gen aa

Sơ đồ lai:

P: Cá mắt đen x Cá mắt đỏ

GP: A a

5 Hoạt động tìm tòi mở rộng

- Học bài và trả lời câu hỏi SGK

- Tìm hiểu nội dung định luật đồng tình và định luật phân tính của Menden

- Viết sơ đồ lai giải thích định luật

Ngày soạn 22 tháng 8 năm 2017

Ngày dạy 29 tháng 8 năm 2017

Tiết 3: Bài 3: LAI MỘT CẶP TÍNH TRẠNG (TIẾP)

I MỤC TIÊU.

1 Kiến thức

- Học sinh hiểu và trình bày được nội dung, mục đích và ứng dụng của các phép lai phân tích

- Giải thích được vì sao quy luật phân li chỉ nghiệm đúng trong những điều kiện nhất định

- Nêu được ý nghĩa của quy luật phân li đối với lĩnh vực sản xuất

2 Kỹ năng.

- Hình thành cho hs kỹ năng viết sơ đồ lai

- Hình thành kỹ năng làm việc theo nhóm

3 Thái độ.

- Có thái độ nghiêm túc trong học tập, vận dụng kiến thức vào thực tế cuộc sống

II CHUẨN BỊ.

Gv: - Tranh phóng to hình 3 SGK

- Bảng phụ ghi bài tập trắc nghiệm

Hs:nghiên cứu trước bài, sgk, pht…

III PHƯƠNG PHÁP VÀ KĨ THUẬT DẠY HỌC

- Phương pháp: vấn đáp gợi mở, quan sát tìm tòi, hoạt động nhóm

- Kĩ thuật: đặt câu hỏi, động não, thảo luận nhóm, trình bày một phút

IV TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1 Hoạt động khởi động

* Ổn định tổ chức

* Kiểm tra bài cũ :

- Phát biểu nội dung quy luật phân li? Menđen giải thích kết quả thí nghiệm trên đậu Hà Lan như thế nào? (sơ đồ)

* Vào bài: Với kiểu hình cơ thể trội có thể có những trạng thái kiểu gen nào ?

Vậy làm ntn để biết được kiểu gen của cơ thể trội ta cung tìm biểu bài hôm nay

2 Hoạt động hình thành kiến thức mới

Hoạt động 1: LAI PHÂN TÍCH Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung

trình bày một phút

Tuần 2

GV nêu câu hỏi cho hs trả lời

nghiệm của Menđen?

1AA: 2Aa: 1aa

- Từ kết quả trên GV phân tích các khái

niệm: kiểu gen, thể đồng hợp, thể dị hợp

- Thế nào là kiểu gen, thể đồng hợp, thể dị

hợp ?

- Tính trạng trội do mấy kiểu gen qui định ?

tt lăn do máy kiểu gen qui định ?

Hs: tt trội do 2 kiểu gen ( AA, Aa ) qui định,

tt lăn do 1 KG ( aa ) qui định

Có biết ngay KG cơ thể mang tt trội ko ?

=> ko biết ngay được KG cơ thể trội

Gv yêu cầu hs thảo luận nhóm hoàn thành

câu lệnh SGK

- Các nhóm thảo luận , viết sơ đồ lai, nêu kết

quả của từng trường hợp

- Đại diện 2 nhóm lên bảng viết sơ đồ lai

- Các nhóm khác hoàn thiện đáp án

- Kết quả phép lai:

+ AA X aa  Aa (hoa đỏ)

+ Aa X aa  1Aa : 1aa ( 50%hoa đỏ :

50% hoa trắng)

- Kết quả lai như thế nào thì ta có thể kết

luận đậu hoa đỏ P thuần chủng hay không

thuần chủng?

- Làm thế nào xác định được KG cơ thể

trội ?

Hs : cho lai với cơ thể mang tt lặn ( aa )

- Điền từ thích hợp vào ô trống (SGK –

trang 11)

Hs thảo luận nhóm hoàn thành BT SGK Đại

diện 1 nhóm trình bày lớp bổ sung

1- Trội; 2- Kiểu gen; 3- Lặn; 4- Đồng hợp

trội; 5- Dị hợp

Gv nhận xét và chốt đáp án đúng

- Thế nào là lai phân tích?

- GV mục đích của phép lai phân tích nhằm

xác định kiểu gen của cá thể mang tính trạng

trội

1 Một số khái niệm:

- Kiểu gen là tổ hợp toàn bộ các gen trong

tế bào cơ thể.

- Thể đồng hợp( thuần chủng ) có kiểu gen chứa cặp gen tương ứng giống nhau (AA,

aa, AABB, aabb).

- Thể dị hợp có kiểu gen chứa cặp gen gồm

2 gen tương ứng khác nhau (Aa, AaBb).

2 Lai phân tích là phép lai giữa cá thể mang tính trạng trội cần xác định kiểu gen với cá thể mang tính trạng lặn.

+ Nếu kết quả phép lai đồng tính thì cá thể mang tính trạng trội có kiểu gen đồng hợp.

P: AA (hoa đỏ) X aa (hoa trắng)

Gp: A a

+ Nếu kết quả phép lai phân tính theo tỉ lệ 1:1 thì cá thể mang tính trạng trội có kiểu gen dị hợp.

P: Aa (hoa đỏ) X aa (hoa trắng)

Gp: A , a a