Bài 11: Vận chuyển các chất qua màng sinh học

Bài 11: Vận chuyển các chất qua màng sinh chất GV: Phạm Thị Phương Mai Trường Hữu Nghị 80... Các Phân Tử Oxi Các Phân Tử glucose Các chất tan được vận chuyển qua màng theo cơ chế nào?. V

Bài 11: Vận chuyển các chất

qua màng sinh chất

GV: Phạm Thị Phương Mai

Trường Hữu Nghị 80

Ki m tra bài cũ ểm tra bài cũ

3

Kể tên các thành phần cấu trúc

trên màng tế bào ?

Thành phần cấu trúc nào của màng sinh chất

tham gia vào quá trình trao đổi chất

Màng sinh chất không có chức năng ?

1 Điều khiển mọi hoạt động sống của tế bào.

2 Trao đổi chất một cách chọn lọc với môi trường.

3 Thu nhận thông tin.

4 Có “dấu chuẩn” đặc trưng cho từng loại tế bào, giúp tế bào nhận biết nhau và nhận biết tế bào lạ.

I Vận chuyển thụ động

1 Một số khái niệm

* Hiện tượng khuếch tán

Giải thích hiện tượng trên ?

Vậy thế nào là hiện tượng khuếch tán ?Khuếch tán: Là hiện tượng có nồng độ cao  nơi có nồng độ thấp. chất tan đi từ nơi

I Vận chuyển thụ động

* Hiện tượng thẩm thấu

VD: Cọng rau muống để lâu thì héo lại.

Giải thích hiện tượng này ?

Vậy thế nào là hiện tượng thẩm thấu ?

Thẩm thấu: Là hiện tượng nước đi từ nơi có nồng độ cao  nơi có nồng độ thấp (từ nơi có thế nước cao  nơi có thế nước thấp)

a) Đối với các chất tan

C1 > C2b.

a.

Các Phân Tử Oxi Các Phân Tử glucose

Các chất tan được vận chuyển qua màng theo cơ chế nào ?

Các phương thức vận chuyển qua màng ?

thức vận chuyển

Những chất nào được vận chuyển qua lớp photpholipit kép ? Qua kênh protêin ?

- Các phân tử không phân cực , kích thước

nhỏ (CO2, O2 …) Khuếch tán qua lớp

photpholipit

- Các chất phân cực , kích thước lớn

(glucozơ…)  Khuếch tán qua kênh protêin xuyên màng.

* Các yếu tố ảnh hưởng đến

quá trình khuếch tán ?

- Nhiệt độ

- Nồng độ chất tan

Môi trường đẳng trương

Môi trường ưu trương

Môi trường nhược trương

Dựa vào sự

chênh lệch nồng độ

I Vận chuyển thụ động

2 Vận chuyển thụ động qua màng sinh chất

b) Đối với các phân tử nước tự do

Các phân tử nước vận chuyển qua màng theo cơ chế nào ?

Kênh Aquaporin

b) Đối với các phân tử nước tự do

- Nước được vận chuyển qua màng theo cơ chế thẩm thấu nhờ kênh

protêin đặc hiệu (Acquaporin)

II Vận chuyển chủ động

Các loài sinh vật sống ở biển tồn tại như thế nào ?

C (môi trường > C (tế bào)

II Vận chuyển chủ động

Qua VD trên em hãy trình bày

khái niệm vận chuyển chủ động ?

a) Khái niệm: Vận chuyển chủ động (vận chuyển tích cực) là phương thức vận chuyển các chất qua màng từ nơi có nồng độ thấp  nơi có nồng độ cao

và cần tiêu tốn năng lượng

b) Cơ chế

Cơ chế của vận chuyển chủ động ?

Môi trường ngoại bào

Môi trường

nội bào

ATP

II Vận chuyển chủ động

b) Cơ chế

- Protêin màng kết hợp với cơ chất cần vận chuyển

- Nhờ năng lượng ATP protêin màng tự quay

1800 vào trong hoặc bị biến đổi cấu hình.

- Cơ chất được giải phóng vào bên trong

(hoặc ra bên ngoài) màng tế bào.

c) Các phương thức vận chuyển chủ động

Có mấy phương thức vận chuyển chủ động ?

c) Các phương thức vận chuyển chủ động

- Vận chuyển đơn cảng (1 chất)

- Vận chuyển đồng cảng (2 hay nhiều chất cùng chiều)

- Vận chuyển đối cảng (2 hay nhiều chất ngược chiều)

Môi trường

nội bào

Môi trường ngoại bào

III Nhập bào và xuất bào

.

Thế nào là quá trình nhập bào ?

Cơ chế của quá trình nhập bào ?

* Các bước của quá trình nhập bào

- Màng tế bào lõm vào bao lấy đối tượng

- Đưa đối tượng vào trong tế bào

- Tiết enzim phân giải đối tượng

* Nhập bào : là phương thức tế bào đưa các chất vào bên trong bằng cách biến dạng màng sinh chất

III Nhập bào và xuất bào

1.Nhập bào

2 Xuất bào

Thế nào là quá trình xuất bào ?* Xuất bào là phương thức tế bào đưa các chất ra

ngoài theo cách ngược với quá trình nhập bào

Nhắc lại quá trình hình thành và đưa các phân tử protêin ra khỏi tế bào cần sự tham gia của những

bộ phận nào trong tế bào ?

Cơ chế tác động của hệ thống miễn dịch

khi bị thương

Mạch máu

Hoá chất tín hiệu

Thực bào

Vi khuẩn tế bào chết

Thơng tin

Củng cố

* Gọi tên các hình thức vận chuyển qua màng sinh chất

1

2

Giải thích hiện tượng ?

1 Tại sao khi ngâm măng, mộc nhĩ khô sau

một thời gian thì trương to ?

2 Tại sao khi tưới nhiều phân đạm quá thì cây

sẽ chết sót ?

3 Rau xào như thế nào để không bị quắt, dai

mà vẫn xanh và giòn ?

Bài tập về nhà

• Lập đề cương ôn tập, sơ đồ lại kiến thức đã

học để chuẩn bị cho buổi học tuần sau.