* Xử lý thực bì: Tuỳ theo từng nhóm thực bì và điều kiện của từng địa phương mà áp dụng các biện pháp xử lý khác nhau: + Đối với thực bì thưa thấp nhóm I, II: Phát trắng, dọn sạch theo
Trang 11 Kỹ thuật trồng rừng
1.1 Thiết kế trồng rừng
Trồng rừng phải có thiết kế theo quy định và do tổ chức có đủ tư cách pháp nhân thực hiện Thiết kế trồng rừng thâm canh keo tai tượng áp dụng theo quy trình thiết
kế trồng rừng tập trung vùng đồi núi của Bộ Lâm nghiệp
1.2 Thời vụ trồng rừng
- Các tỉnh phía Bắc: vụ Xuân từ tháng 2 đến 15 tháng 5 Vụ Thu từ tháng 8 đến 15 tháng 9
- Các tỉnh vùng Đông Nam bộ trồng rừng từ tháng 6 đến tháng 7
- Các tỉnh vùng Trung bộ và Tây nguyên trồng rừng từ tháng 6 đến tháng 8 Thòi vụ
có thể xê dịch 10-15 ngày tuỳ thuộc biến động thời tiết cụ thể của từng vùng trong năm
* Xử lý thực bì:
Tuỳ theo từng nhóm thực bì và điều kiện của từng địa phương mà áp dụng các biện pháp xử lý khác nhau:
+ Đối với thực bì thưa thấp (nhóm I, II):
Phát trắng, dọn sạch theo băng rộng 2m xếp theo đường đồng mức Những nơi cho phép đốt thì xếp thành từng đống nhỏ để đốt
+ Đối với thực bì rậm rạp (nhóm III):
Các vùng phía Bắc: Phát toàn bộ thực bì trên lô, dọn sạch hoặc dọn theo băng rộng
2m, băng xếp thực bì rộng 1m
Các vùng phía Nam: Phát toàn bộ thực bì trên lô, dọn sạch Nơi có địa hình thuận lợi
và điều kiện cho phép thì dùng máy ủi toàn bộ lóp thực bì và các gốc cây ra bìa lô, không được ủi lớp đất mặt
lửa, rộng từ 5-8m, được dọn sạch bề mặt, ngăn cách với khu vực xung quanh Khi đốt thực bì cần chọn ngày nắng, khô ráo và lặng gió
Nguyên tắc đốt từ trong ra ngoài, từ trên xuống dưới, ngược gió, luôn chú ý đường thoát Thực bì chưa cháy hết được gom lại thành đống hay băng để đốt tiếp Chú ý canh gác khi đốt thực bì, đề phòng chống cháy lan
*Phương thức và mặt độ trồng:
- Có thể trồng phân tán, trồng thuần loài hoặc hỗn giao với các cây bản địa theo hàng, theo băng hoặc theo đám hoặc trồng kết hợp với cây nông nghiệp (mì, bắp, lúa nương) theo phương thức nông lâm kết hợp trong 2 năm đầu
Tùy theo phương thức trồng rừng, loài cây trồng hỗn giao hay trồng xen và điều kiện lập địa, mật độ trồng rừng là 1100 cây/ha hoặc 1600 cây/ha Mật độ trồng 1.600 cây/ha (hàng cách hàng 3m, cây cách cây 2m)
-Trồng rừng trên đất tương đối bằng phang cơ giới hóa đưọc: Đe thuận lợi cho quá trình chăm sóc và phòng chống cháy rừng bằng cơ giới (máy cày) chúng ta nên thiết
kế trồng rừng với cự ly hàng cách hàng 3m; cây cách cây có thế là 2m, l,5m hoặc lm.
Tương ứng với các mật độ trồng là
+ Mật độ: 1.660 cây/ha (cự ly hàng 3m, cự ly cây 2m)
+ Mật độ: 2.220 cây/ha (cự ly hàng 3m, cự ly cây 1,5m)
+ Mật độ: 3.330 cây/ha ( cự ly hàng 3m, cự ly cây 1m)
-Trồng rừng trên đất đồi núi không thể cơ giới được: Tiến hành thiết kế và trồng theo
Trang 2đường đồng mức Có thể trồng theo nhiều loại mật độ như sau :
+ Mật độ: 2.500 cây/ha (cự ly hàng 2m, cự ly cây 2m)
+ Mật độ: 2.220 cây/ha (cự ly hàng 3m, cự ly cây l,5m)
+ Mật độ: 2.000 cây/ha (cự ly hàng 2,5m, cự ly cây 2m)
+ Mật độ: 1.660 cây/ha (cự ly hàng 3m, cự ly cây 2m)
Về nguyên tắc, cự ly cây trong hàng nhỏ hơn hoặc bằng cự ly hàng; nơi đất tốt trồng thưa, đất xấu trồng dày; phù hợp đặc tính sinh thái của các loài cây trồng
Tuỳ theo điều kiện đất đai và đầu tư để xác định mật độ trồng rừng.
+ Đất tốt trồng mật độ 1110 cây/ha (3m X 3m)
+ Đất xấu trồng mật độ 1660 cây/ha (3m X 2m)
*Làm đất:
Tuỳ theo điều kiện địa hình, độ dốc và yêu cầu thâm canh để chọn biện pháp làm đất bằng cơ giới hay thủ công
-Những nơi có độ đốc <15°, yêu cầu thâm canh cao và điều kiện kinh doanh cho phép thì áp dụng làm đất bằng cơ giới: cày toàn diện hoặc cày theo băng Những nơi đất có tầng kết cứng hoặc tầng mỏng, cày ngầm bằng máy cày một lưỡi, sâu 50-60cm theo đường đồng mức Sau khi cày xong cuốc hố trên rạch đã cày theo kích thước 20cm X 20cm X 20cm
-Những nơi có độ dốc >15°, làm đất thủ công, hố cuốc theo kích thước 40 cm X 40cm X 40cm
*Bón phân lót và lấp hố
Bón phân lót được tiến hành trước khi trồng rừng từ 8-10 ngày cùng với khi lấp hố Liều lượng các loại phân bón:
+ Phân NPK 8:4:4 hoặc 10:5:5 200 gam/ cây (Miền Bắc)
hoặc Phân NPK 16:16:8 100 gam/ cây (Miền Nam)
+ Phân vi sinh: 1.000 gam/cây
Cách bón phân và lấp hố:
+ Dùng cuốc cào lớp mặt lấp đầy 1/2 chiều sâu của hố
+ Đổ phân NPK và phân vi sinh theo lượng quy định xuống hố, tiếp tục lấp đất màu đến 2/3 chiều sâu của hố
+ Trộn đều đất với phân trong hố và cuối cùng lấp đất đầy hố, vun thành hình mu rùa cao hơn miệng hố 5cm
Nơi có nhiều mối, dế có thể cho thêm vào mỗi hố 10 gam thuốc Fugadan hay Diaphos 10H hoặc các loại thuốc chống mối, dế có hiệu quả khác cùng lúc vói bón lót
Kỹ thuật trồng:
Chỉ tiến hành trồng rừng khi đất trong hố đủ ẩm và thời tiết cho phép; Không trồng rừng vào những ngày quá nắng nóng
-Vận chuyển cây con đi trồng:
Vận chuyển cây con đến nơi trồng, tùy theo cự ly xa (trên 20km) hay gần (dưới 20km) mà áp dụng cách xắp xếp cây khác nhau:
+ Cự ly xa, đường đi khó khăn phải xếp cây vào các khung cứng cố định đặt trên sàn
xe tải (xếp thành 2-3 tầng)
Trang 3+ Nếu cự ly vận chuyển gần có thể xếp cây theo kiểu hình tháp, bầu nọ chồng nên bầu kia theo phương thẳng đứng và không quá 3 tầng
+ Sau khi xếp cây xong phải chèn chặt xung quanh không để cho bầu đổ hoặc bị vỡ bẹp trong quá trình vận chuyển Trời nắng phải có bạt che cây
-Trồng rừng:
+ Chọn những ngày mưa phùn, mưa nhỏ, trời dâm hoặc nắng nhẹ, đất trong hố đủ
ẩm để trồng cây
+ Dùng cuốc (hoặc xẻng ) moi một lỗ sâu 14 -15cm, rộng 15 - 20cm ở giữa hố đã lấp
+ Dùng dao nhọn hay lưỡi lam rạch rạch túi bầu, gỡ nhẹ túi bầu ra khỏi bầu hoặc để sau khi đặt xuống hố mới gỡ vỏ bầu (không được làm vỡ bầu), đưa bầu cây đặt ngay xuống giữa hố, gạt đất ngập 1/2 chiều cao bầu, nếu chưa bỏ vỏ bầu thì dùng tay kéo nhẹ vỏ bầu lên sau đó vun đất lấp kín cổ rễ (cao hơn mặt bầu 3 - 4cm) và ấn chặt xung quanh bầu cây
+ Không trồng cây vỡ bầu, long gốc, gẫy ngọn
Chăm sóc và bảo vệ:
-Trồng dặm
Sau khi trồng cây từ 8-10 ngày phải tiến hành trồng dặm Cây con trồng dặm phải đảm bảo tiêu chuẩn kỹ thuật như cây trồng chính Việc trồng dặm không kéo dài quá một tháng Tỷ lệ sống trong năm đầu đạt trên 95%
-Số lần chăm sóc
Năm chăm sóc
Cây trồng
vụ Xuân
Cây trồng
vụ Thu
Cây trồng
vụ Hè-Thu
Rừng trồng keo tai tượng được chăm sóc 3 năm đầu Số lần chăm sóc quy định như sau:
Kỹ thuật chăm sóc:
Căn cứ vào mức độ phát triển, xâm lấn của thực bì, khả năng sinh trưởng của cây trồng để xác định thời điểm chăm sóc sao cho cây rừng không bị thực bì chèn ép, cạnh tranh ảnh hưởng đến sinh trưởng của cây trồng
Nội dung công việc được quy định theo bảng sau:
Các tỉnh phía Bắc Các tỉnh phía Nam
Trang 4thứ
1
Lần
1
1 Phát thực bì, căt dây leo, cạnh tranh với cây trồng trên toàn diện tích
2 Ray cỏ và xới nhẹ xung quanh gốc cây với đường kính 0,6-0,8 m
3 Trồng dặm nhũng cây chết, chú ý phòng trừ sâu bệnh
Chăm sóc thủ công:
1 Xới cỏ, vun gốc, rẫy cỏ theo băng cây rộng 0,6-0,8 m
2 Phát toàn bộ thực bì còn lại giữa 2 hàng cây
Chăm sóc cơ giới:
3 Xới cỏ, vun gốc, rẫy theo băng dọc theo hàng cây rộng 0,6-0,8m
4 Cày chăm sóc 2 đường chảo 7 (đi-lại) giữa 2 hàng cây
Vương Thanh
Theo quy trình kỹ thuật của Dự án Xây dựng mô hình trồng rừng thâm canh
bạch đà và keo tai tượng tại Bắc Giang
Lần 3
1 Phát thực bì
cạnh tranh với cây trồng trên toàn diện tích, phát thấp gốc thực
bì <10 cm
2 Phát sạch cỏ xung
Chăm sóc thủ công
1 Phát toàn diện
thực bì trên lô
2 Gom và xử lý
vật liệu cháy trên lô
Năm
thứ
III
Lần
1
1Phát toàn diện thực bì, cắt dây
leo cạnh tranh vói cây trồng trên toàn diện tích, chặt cây sâu bệnh
2 Phát cỏ xung quanh gốc cây,
phát gốc thực bì thấp
Chăm sóc thủ công
1 Phát toàn diện thực bì trên lô
2 Gom và xử lý vật liệu cháy trên
lồ
3 Làm đường băng cản lửa
phòng chống cháy
Lần
2
Rừng trồng vụ Thu
1Phát toàn diện thực bì, cắt dây
leo cạnh tranh với cây trồng trên toàn diện tích, chặt cây sâu bệnh
2 Phát cỏ xung quanh gốc cây,
phát gốc thực bì thấp
<10cm, tỉa cành gốc