Kiến thức: - Nắm được yêu cầu và biết cách làm bài nghị luận về một tác phẩm truyện hoặc đoạn trích.. Kĩ năng: - Xác định yêu cầu nội dung và hình thức của một bài văn nghị luận về tác p
Trang 1Tuần: 24 Tiết: 119 Ngày soạn: ……… Ngày dạy: ………
CÁCH LÀM BÀI NGHỊ LUẬN VỀ TÁC PHẨM
TRUYỆN(HOẶC ĐOẠN TRÍCH)
I Mục tiêu cần đạt:
1 Kiến thức:
- Nắm được yêu cầu và biết cách làm bài nghị luận về một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)
- Đề bài nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)
- Các bước làm bài nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)
2 Kĩ năng:
- Xác định yêu cầu nội dung và hình thức của một bài văn nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)
- Tìm hiểu đề, tìm ý, lập dàn bài, viết bài, đọc lại bài viết và sửa chữa cho bài nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)
3 Thái độ:
- Hợp tác, tương tác
- Đặt câu hỏi, thảo luận nhóm, trình bày 1 phút
II Chuẩn bị:
- Giáo viên: Phấn màu.
- Học sinh: Khăn trải bàn.
III Phương pháp:
Nêu vấn đề, vấn đáp, luyện tập
IV Tiến trình các hoạt động:
- Kiểm tra bài cũ:
- Nghị luận về tác phẩm truyện là trình bày những gì? Bố cục ntn?
- Bài mới:
* Hoạt động 1: Giới thiệu bài.
Hoạt động 2: Hdhs tìm hiểu chung:
- GV: Bài văn Nghị luận về tác phẩm
truyện (hoặc đoạn trích) có thể bàn về chủ
đề, nhân vật cốt truyện, nghệ thuật của
truyện
- Hs đọc kĩ các đề bài 1,2,3,4: Xác định
đúng yêu cầu của đề Từ đó hiểu rõ những
điều kiện cần có về tri thức, về kĩ năng để
thực hiện tốt yêu cầu
? Các đề bài trên đã nêu ra những vấn đề
nghị luận nào về tác phẩm truyện?
- Đề 1: Nghị luận về thân phận người phụ
nữ trong xã hội cũ
- Đề 2: Nghị luận về diễn biến cốt truyện.
- Đề 3: Nghị luận về thân phận Thúy Kiều.
I Đề bài nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích):
1 Đọc các đề bài:
a.
- Đề 1: Nghị luận về thân phận người
phụ nữ trong xã hội cũ
- Đề 2: Nghị luận về diễn biến cốt
truyện
- Đề 3: Nghị luận về thân phận Thúy
Trang 2- Đề 4: Nghị luận về đời sống tình cảm gia
đình trong chiến tranh
? Các từ suy nghĩ, ptích trong đề bài đòi
hỏi bài làm phải khác nhau như thế nào?
giống nhau là gì?
- HS thảo luận
Giống nhau : đều là kiểu bài nghị luận về
tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)
Khác nhau: "Suy nghĩ" là xuất phát từ sự
cảm hiểu của mình để nhận xét đánh giá
tác phẩm "Phân tích" là xuất phát từ
tphẩm (cốt truyện, nhân vật, sự việc, tình
tiết…) để lập luận và sau đó nhận xét
đánh giá tác phẩm
HDHS tìm hiểu cách làm bài văn
nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc
đọan trích )
? Muốn làm tốt bài này trước hết ta phải
làm gì?
Tìm hiểu đề và tìm ý
? Yêu cầu của đề?
Nghị luận về nhân vật trong tphẩm cụ thể
"Làng" của Kim Lân (kết hợp sgk)
? Khi tìm ý cho bài văn ta làm gì?
Suy nghĩ theo câu hỏi
? Bước tiếp theo làm gì?
Lập dàn bài
HS tham khảo trong SGK
HS đọc kĩ từng phần Mb, Tb, Kb
? Mở bài cần có yêu cầu gì?
Giới thiệu về tác phẩm nêu ý kiến đánh
giá sơ bộ
? Thân bài cần có yêu cầu gì? Cần có pp
lập luận nào?
Nêu các luận điểm chính về các nội dung
và nghệ thuật tác phẩm ,có ptích chứng
minh bằng các luận cứ tiêu biểu và xác
thực
? Kết bài cần trình bày như thế nào?
Nhận định đánh giá chung về tác phẩm
và đọan trích
Giảng thêm: Qua một dàn bài cụ thể khi
làm bài các em cần nắm vững yêu cầu các
bước khi làm bài văn nghị luận về nhân
vật trong một tác phẩm truyện
Kiều
- Đề 4: Nghị luận về đời sống tình cảm
gia đình trong chiến tranh
b
- Suy nghĩ là xuất phát từ sự cảm hiểu của mình để nhận xét đánh giá tác phẩm
- Phân tích là xuất phát từ tphẩm (cốt truyện, nhân vật, sự việc, tình tiết…) để lập luận và sau đó nhận xét đánh giá tác phẩm
II Các bước làm bài nghị luận về tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích):
Đề bài: Suy nghĩ về nhân vật ông hai
trong truyện ngắn Làng của Kim Lân
1 Tìm hiểu đề và tìm ý:
- Nghị luận về nhân vật Ông Hai trong
tác phẩm Làng của Kim Lân
- Suy nghĩ theo câu hỏi
2 Lập dàn bài: SGK.
Trang 3? Sau khi lập dàn ý xong bước tiếp theo là
gì?
Viết bài
HS đọc đoạn mở bài
? Có mấy cách mở bài?
Có nhiều cách mở bài khác nhau
? Phần thân bài cần có gì ?
Bài văn cần phải có cảm nhận ,đánh giá
về đặc điểm nổi bật của nhân vật đặc sắc
trong cách thể hiện của nhà văn Các luận
điểm bài văn phải được ptích chứng minh
bằng những dẫn chứng cụ thể sinh động
trong tác phẩm
HS viết đoạn minh họa tâm trạng
khi nghe tin đồn Làng Chợ Dầu theo
giặc đã chuẩn bị ở nhà.
? Bước tiếp theo ta làm gì?
Đọc lại và sửa chữa
? Bài văn nghị luận về tác phẩm cần đảm
bảo đầy đủ các phần như thế nào? Trong
quá trình triển khai các luận đỉêm luận cứ
cần thể hiện gì? Giữa các phần các đoạn
của bài văn cần có gì?
Hs đọc ghi nhớ sgk/68
Họat động 3: HDHS luyện tập:
HDHS viết phần mở bài, một đoạn thân
bài như đã chuẩn bị
HS trình bày đoạn thân bài nếu còn thời
gian
3 Viết bài:
4 Đọc lại và sửa chữa:
ghi nhớ sgk/68
III Luyện tập:
1 Mở bài trực tiếp:
Truyện ngắn Lão Hạc của Nam Cao đã để lại cho em những suy nghĩ sâu sắc về số phận người nông dân trong xã hội cũ Lão Hạc không chỉ là một người nông dân bị bần cùng hóa vì nghèo đói tối tăm như bao nhiêu nguời nông dân khác, mà có lẽ lão còn là một kiểu "nạn nhân" của bổn phận làm cha Đây chính là tấn bi kịch tinh thần đầy nước mắt của nguời nông dân nghèo, nhưng giàu lòng tự trọng và luôn tự vấn lương tâm của mình một cách nghiêm khắc
- Củng cố:
? Nghị luận về tác phẩm truyện là bàn về vấn đề gì?
* Hoạt động 4: (Hướng dẫn tự học)
- Viết bài văn nghị luận về một tác phẩm truyện dựa vào ý trên đã học
- Chuẩn bị: "Luyện tập cách làm bài văn nghị luận về một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)"
+ Học: ? Nghị luận về tác phẩm truyện là bàn về vấn đề gì?
+ Soạn: "Luyện tập cách làm bài văn nghị luận về một tác phẩm truyện (hoặc đoạn trích)"
Trang 4- Xem lại lý thuyết.
- Lập dàn ý cho đề bài "Chiếc Lược Ngà" của Nguyễn Quang Sáng