àchuẩn bị vào hành trang thế kỉ mới .Luận điểm cơ bản cũng được nêu ngay trong câu « lớp trẻ vn....kinh tế mới » ?ý nghĩa thời sự và ý nghĩa lâu dài của vấn đề là gì?. àvấn đề ý không nh
Trang 1Tuần: 21 Tiết: 101-102 Ngày soạn: ………
CHUẨN BỊ HÀNH TRANG VÀO THẾ KỈ MỚI
(Vũ Khoan)
I Mục tiêu cần đạt:
1 Kiến thức:
- Tính cấp thiết của vấn đề được đề cập đến trong văn bản
- Hệ thống luận cứ và phương pháp lập luận trong văn bản
2 Kĩ năng:
- Đọc – hiểu một văn bản nghị luận về một vấn đề xã hội
- Trình bày những suy nghĩ, nhận xét, đánh giá về một vấn đề xã hội
3 Thái độ:
- Giao tiếp, suy nghĩ sáng tạo, tự nhận thức
- Động não, đặt câu hỏi, chia nhóm, thảo luận 1 phút
II Chuẩn bị:
- Giáo viên: STK, nghiên cứu soạn giảng theo chuẩn kiến thức, chân dung của Vũ Khoan.
- Học sinh: Sưu tầm một số tài liệu có liên quan đến văn bản
III Phương pháp:
Đọc diễn cảm, phân tích, gợi mở, nêu vấn đề
IV Tiến trình các hoạt động:
- Kiểm tra:
Phần HS chuẩn bị
- Bài mới:
* Hoạt động 1: Giới thiệu bài.
Hoạt động 2: hd hs tìm hiểu tac giả và tác
phẩm
ódựa vào chú thích cho biết vài nét về tác
giả ?
àhs tự trình bày
? tác gải viết bài này trong thời điểm nào
của lịch sử
óhd hs đọc hiểu văn bản
óđọc giọng rõ ràng mạch lạc tình cảm và
phấn chấn
?văn bản thuộc loại kiểuvăn bản nào ?
ànghị luận về một vấn đề xh ,giáo dục
,nghị luận giải thích
?tìm bốcục văn bản ?
àa/- nêu vấn đề hai câu đầu : « chuẩn bị
hành trang vào thế kỉ mới »
b/- Giải quyết vấn đề
chuẩn bị cái gì ?
vì sao cần chuẩn bị
những cái mạnh ,cái yêu của con người vn
cần nhận rõ
I/- Tác giả - Tác phẩm 1/- Tác giả :Vũ khoan nhà hoạt động chính
trị nhìêu năm là thứ trưởng của bộ ngoại giao bộ trưởng thương mại ,hiiện giờ là phó thủ tướng chính phủ
2/- Tác phẩm
Tác giả viết bài này đầu năm 2001 khi đất nứơc cùng tòan thế giới bước vào đầu năm đầu tiên của thế kĩ mới thời điểm chuyển giao thời đặc biệt có ý nghĩa hai thế kỉ hai thiên niên kỉ
II/- Tìm hiểu văn bản :
Trang 2c/- kết thúc vấn đề : việc quyết định đầu
tiên đối với thế hệ trẻ
?bài viết đã nêu vấn đề gì ?
àchuẩn bị vào hành trang thế kỉ mới Luận
điểm cơ bản cũng được nêu ngay trong câu
« lớp trẻ vn kinh tế mới »
?ý nghĩa thời sự và ý nghĩa lâu dài của vấn
đề là gì ?
àvấn đề ý không những có ý nghĩa thời sự
trong thời điểm chuyển giao thế kỉ mới mà
còn có ý nghĩa lâu dài đối cới cả quá trình
đi lên của cả đất nước Bởi vì nhận rõ điểm
mạnh ,điểm yếu phát huy điểm mạnh và
khắc phục điểm yếu là điều kiện hết sức
cần thiết để phát triển nếu không muốn tục
hậu đối với mỗi người và mọi dân tộc Điều
đó lại càng cần thiế đối với dân tộc ta khi
thực sự đi vào công cuộc xây dựng phát
triển trong xu thế hội nhập trong nền kinh
tế có xu hướng tòan cầu hóa hiện đại
ócho hs đọc phần giải quyết vấn đề ,
?chuẩn bị hành trang vào thế kỉ mới quan
trọng nhất là chuẩn bị gì ?
àchuẩn bị bản thân và con người
?lí lẽ nào để xác minh cho luận cứ này ?
àlí lẽ để xác minh luận cứ này là : từ cổ
chí kim ,bao giờ con người cũng là động
lực phát triển của lịch sử
àtrong thời kì nên kiến thức tri thức phát
triển mạnh mẽ thì vai trò của con người lại
còn nổi trội
?bối cảnh của tác giả hiện nay những
nhiệm vụ và mục tiêu nặng nề của đất
nước ở đây là vấn đề gì ?
àLà một tác giả mà khoa học công nghệ
phát triển như huyền thọai ,sự giao thoa nội
nhập ngày càng sâu rộng giữa các nền kt
ànước ta phải đồng thời giải quyết ba
nhiệm vụ :thóat khỏi nghèo nàn lạc hậu của
nền kinh tế nông nghiệp hóa ,hiện đại hóa
đồng thời tiếp cận ngay với nền kinh tế tri
thức
?Luận cứ trung tâm quan trọng nhất của cả
bài ở đây là gì ?
Hs thảo luận nhóm
àNhững điểm mạnh yếu của con người
ven cần nhận rõ khi buớc vào nền kt trong
thế kĩ mới
Gv chốt :luận cứ được tác giả triển khai cụ
thể và ptích khá thấu đáo
?Văn bản đã có những kết luận cụ thể như
1/-Đề tài mà tác giả bàn luận :
« chuẩn bị hành trang vào thế kĩ mới »
-có ý nghĩa thời sự trong thời điểm chuyển giao thế kỉ mới mà còn có ý nghĩa lâu dài đối cới cả quá trình đi lên của cả đất nước
2/- Hệ thống luận cứ trong văn bản : a/- Chuẩn bị hành trang vào thế kỉ mới quan trọng nhất là chuẩn bị bản thân con người.
-Lí lẽ để xác minh luận cứ này là : từ cổ chí kim ,bao giờ con người cũng là động lực phát triển của lịch sử
-Trong thời kì nên kiến thức tri thức phát triển mạnh mẽ thì vai trò của con người lại còn nổi trội
b/-Bối cảnh của tác giả hiện nay những nhiệm vụ và mục tiêu nặng nề của đất nước.
-Khoa học công nghệ phát triển như huyền thọai ,sự giao thoa nội nhập ngày càng sâu rộng giữa các nền kt
-Nước ta phải đồng thời giải quyết ba nhiệm vụ :
+thóat khỏi nghèo nàn lạc hậu +Đẩy mạnh công nghiệp hóa ,hiện đại hóa đồng thời
+Tiếp cận ngay với nền kinh tế tri thức
c/-Những điểm mạnh yếu của con người ven cần nhận rõ khi buớc vào nền kt trong thế kĩ mới
-Được tác giả triển khai cụ thể và ptích khá thấu đáo
-Thế hệ trẻ cần phát huy những thế mạnh
và khắc phục những điểm yếu
Trang 3thế nào ? mang tính thực thi ra sao ?
àMỗi người vn đặc biệt là thế hệ trẻ cần
phát huy những thế mạnh và khắc phục
những điểm yếu rèn cho mình những thói
quen tốt ngay từ những việc nhỏ để đáp
ứng nhiệm vụ đưa đất nứơc vào công
nghiệp hóa hiện đại hoá
?từ sự nhận rõ mạnh ,yếu của người vn Hệ
thống luận cứ này kết thúc bằng viiệc nêu
yêu cầu đối với thế hệ trẻ ra sao ?
àbước vào thế kỉ mới muốn « sánh
vai nhỏ nhất »
?Em có nhận xét gì khi tác giả nêu ra và
ptích những điểm mạnh yếu trong tính cách
thói quen của người vn ?
àtác giả không chia thành hai ý rõ rệt
điểm mạnh và yếu ,ma cách lập luận là nêu
từng điểm mạnh đi liền với nó lại là điểm
yếu à cách nhìn thấu đáo.và hợp lí tính tại
.Trong cách mạng lại chứa đựng những cái
yếu Điểm mạnh ,điểm yếu luoôn được đối
chiếu với yêu cầu xây dựng và phát triển
đất nứớc Hiện nay ,chú không phải chỉ
nhìn trong lịch sử
?Những điểm mạnh ,yếu được chỉ tra như
thế nào ?
àthông minh ,nhạy bén với cái mới
,nhưng thiếu kiến thúc vớii cơ bản ,kém
khả năng thực hành
àcần cù sáng tạo nhưng thiếu đức tính tỉ
mỉ ,có tinh thần đòan kết ,đùm bọc ,nhất là
trong chiến đấi chống giặc ngoại xâm
,nhưng thường đố kị nhau trong làm ăn và
trong cụôc sống thường ngày
àbản tính thích ứng nhanh ,nhưng lại có
nhiều hạn chế trong thói quen và nếp
nghĩ ,kì thị kinh doanh quen với bao cấp ít
giữ chữ tính
?tác giả đã nêu nhữn gyêu cầu nào đối với
hành trang của con người vn khi bước vào
thế kỉ mới ?
àlấp đầy hành trang bằng những điểm
mạnh ,vứt bỏ những điểm yếu
?hành trang là thứ cần mang theo trong
cụôc hành trình nhưng tại sao với chúng ta
lại có cần vứt bỏ ?
àhành trang thế kỉ mới là những giá trị
hiện đại Do đó cần loại bỏ những cái yếu
kém lỗi thời mà người vn đã mắc phải
?điều nàycho thấy thái độ của tác giả như
thế nào khi nêu nhận xét này ?
-Rèn quen tốt ngay từ những việc nhỏ để đáp ứng nhiệm vụ đưa đất nứơc vào công nghiệp hóa hiện đại hoá
d/- Kết luận :
yêu cầu đối với các thế hệ trẻ : « bước vào thế kỉ mới muốn : « sánh vai nhỏ nhất »
3/-Phân tích những điểm mạnh yếu trong tính cách thói quen của người.
-Cách nhìn thấu đáo.và hợp lí tính tại
-Điểm mạnh ,điểm yếu luoôn được đối chiếu với yêu cầu xây dựng và phát triển đất nứớc ,hiện nay
4/- Nhận xét về thái độ của tác giả khi nêu lên những điểm mạnh ,điểm yếu của con người vn
-Thái độ tác giả tôn trọng sự thực nhìn nhận vấn đề một cách khách quan tòan diện
Trang 4àthái độ tác giả tôn trọng sự thực nhìn
nhận vấn đề một cách khách quan tòan diện
không thiên lệch về một phía ,khẳng định
và trân trọng những phẩm chất tốt đẹp
.Đồng thời cũng thẳng thắn chỉ ra mặt ýêu
kém không rơi vào đề cao quá mức hay tự
ti ,miệt thị của dân tộc
?em có nhận xét gì về đặc điểm ngôn ngữ
của văn bản ?
Hs thảo luận nhóm
àbài víêt đề cặp một vấn đề trong đời
sống dân tộc trước một thời điểm lịch sử
,nhưng tác giả không dùn cách nói trang
trọng ,c4ng không dùng cách nói uyên
bác ,sách vở Ngôn ngữ của bài là ngôn
ngữ báo chí ,,gắn với đời sống ,dùng cách
nói giản dị trực tiếp dễ hiểu
àsử dụng khá nhiều thanh ngữ và tục
ngữ
?tìm thành ngữ và tục ngữ và cho biết tác
dụng của chúng ?
à« nước đến chân mới nhảy », « liêu cơm
gấp mắm » , « bóc ngắn cắn dài »
àcó tác dụng vừa sinh động cụ thể ,lại vừa
có ý vị sâu sắc mà ngắn gọn
Hoạt động 3 : hd tổng kết
ómỗi hs liên hệ bản thân thấy rõ những
điểm mạnh của minh và có hướng khắc
phục điểm yếu xây dựng những thói quan
tốt bắt đầu từ những việc nhỏ trong sinh
hoạt và học tập
Hs đọc ghi nhớ sgk/30
Hoạt động 4 : hd hs luyện tập
5/- Đặc điểm ngôn ngữ của văn bản :
-Ngôn ngữ báo chí ,,gắn với đời sống ,dùng cách nói giản dị trực tiếp dễ hiểu
- Cách nói thành ngữ ,tục ngữ vừa sinh động cụ thể ,lại vừa có ý vị sâu sắc mà ngắn gọn
III/- Tổng kết : Ghi nhớ sgk/30
IV/- Luyện tập : 1/- Đã kết hợp trong quá trình tìm hiểu văn
bản
2/-Gợi ý trong phần tổng kết cách viết nghị
luận của tác giả ,quan điểm lập luận của tác giả
Hs tự rút lại và trình bày
- Củng cố:
Hệ thống lại toàn bộ văn bản
* Hoạt động 5 (Hướng dẫn tự học)
- Lập lại hệ thống luận điểm của văn bản
- Luyện viết đoạn văn, bài văn nghị luận trình bày những suy nghĩ về một vấn đề xã hội
- Chuẩn bị: “Các thành phần biệt lập” – Tiếp.
* Học:
* Soạn: “Các thành phần biệt lập” – Tiếp
+ Thành phần gọi đáp
Đọc đoạn trích a,b
Tìm hiểu câu 1,2,3 + Thành phần phụ chú
Đọc a,b – Giải câu 1,2,3 + Luyện tập: 1,2,3