Lịch sử đèn pha ô tô

Lịch sử đèn pha ô tô (P1): Những dấu mốc lịch sử Để mở đầu chuyên mục Lịch sử về đèn pha, chúng tôi muốn chia sẻ với bạn đọc một số mốc quan trọng trong lịch sử và quá trình phát triển của hệ thống chiếu sáng trên xe ôtô từ thế kỷ 19 cho đến nay. >> Bạn có thể bình luận về bài viết này trên http:www.facebook.comAutodaily Những chiếc đèn pha ôtô đầu tiên dùng khí acetylen hoặc dầu hỏa được các tài xế sử dụng vào cuối những năm 1880. Thời kì đó khí acetylene được dùng rất phổ biến vì ngọn lửa có khả năng chống chịu với mưa và gió. Đèn pha chạy bằng điện đầu tiên được giới thiệu trong chiếc xe điện hiệu Columbia của công ty sản xuất xe điện ở Hartford, Connecticut, Hoa Kỳ vào năm 1898, nhưng chỉ mới ở dạng tùy chọn. Đèn pha Acetylen Vào năm 1904 nhiều nhà sản xuất đã trình làng đèn acetylene PrestOLite theo dạng phụ kiện tiêu chuẩn. Bốn năm sau, hãng Peerless bắt đầu lắp đặt loại đèn pha chạy bằng điện theo dạng phụ kiện tiêu chuẩn. Năm 1912, hãng Cadillac đã kết hợp hệ thống đánh lửa điện Delco trong các xe ôtô của họ với hệ thống chiếu sáng, tạo ra hệ thống điện hiện đại cho xe ôtô. Đèn pha chiếu thấp (đèn cốt) được công ty Guide Lamp giới thiệu vào năm 1915 nhưng đến năm 1917 hệ thống của Cadillac đã trở nên hữu dụng hơn vì người lái xe có thể chuyển từ đèn pha sang đèn cốt bằng một cần gạt mà không cần phải dừng xe lại và chui ra ngoài. Năm 1924, bóng đèn BiLux là loại bóng đèn hiện đại đầu tiên cho phép chiếu được cả luồng sáng thấp (cốt) và cao (pha) từ một bóng đèn đơn lẻ. Thiết kế cùng loại có tên là “ Duplo” được Guide Lamp đưa ra vào năm tiếp theo. Năm 1927, thiết bị chỉnh pha cốt điều khiển bằng chân được giới thiệu và là phụ kiện tiêu chuẩn trong nhiều năm tiếp theo. Loại xe cuối cùng sử dụng thiết bị chỉnh pha cốt bằng chân là xe Ford F – Series 1991. Đèn sương mù được Cadillac đưa vào từ năm 1938 và chính công ty này phát minh ra hệ thống tự động chuyển đổi đèn phacốt “Autronic eye”.

LỊCH SỬ PHÁT TRIỂN CỦA ĐÈN PHA Ô TÔ

Lĩnh vực giao thong mà đặc biệt là giao thong đường bộ cũng như cách mà chúng ta di chuyển từ điểm A sang điểm B đã thay đổi rất nhiều từ khi chiếc xe ô tô đầu tiên ra đời Cùng với những sự phát triển nhanh chóng và vượt bậc của công nghệ, câu trả lời cho câu hỏi: “làm thế nào để có thể nhìn được đường khi đi vào buổi tối?” đã có nhiều, rất nhiều thay đổi và cải tiến từ những ngày chiếc xe đầu tiên ra đời cho tới nay Chỉ với thao tác đơn giản: nhấn một nút hay xoay một cái núm, một cái công tắc, việc di chuyển trong điều kiện thời tiết thiếu ánh sang hay đi trong ban đêm, hay đảm bảo cho việc an toàn trong quan sát không thể thiếu được sự có mặt của đèn pha Từ nguồn gốc khiêm tốn của mình, đèn pha đã thay đổi từ vai trò là những thiết bị trang trí, thiết bị phụ trên xe vào những năm 1900 cho tới khi trở thành một phần không thể thiếu trong thị trường giao thong ngày nay cũng như những chuyến đi Vậy bài viết hôm nay sẽ giúp các bạn tìm hiểu về sự phát triển của đèn pha ô tô từ những ngày đầu

“Đèn pha” Axetilen – Carbide

Cũng giống như những chiếc đèn đốt bằng khí ngày xưa, những chiếc đèn pha đầu tiên trên ô tô được giới thiệu vào những năm 1880, sử dụng dầu và axetilen Những chiếc đèn này được sản xuất với mục đích đầu tiên là dung cho ngành khai mỏ, sau đó hang Carbide đã dung cách là đốt khí axetilen tạo ra khi cho nước tác dụng với canxi cacbau (https://www.youtube.com/watch?v=tCc0fEJsPms) để tạo ra ánh sáng

Những chiếc đèn được gọi là đèn pha đầu tiên này cần phải lau chùi thường xuyên vì nó tạo ra muội và cả chất độc Đèn này được gắn trên xe ô tô bằng cách làm cái đèn như đèn lồng, hay như cái đèn dầu ở Việt Nam mình hay dung, sau đó đặt một tấm gương ở phía sau đề phản chiếu ánh sang ra phía trước, tuy nhiên những tia sang không hội tụ Với khoảng chiếu sáng nhỏ và không có lens bảo vệ, những cơn gió mạnh dễ dàng làm tắt chiếc đèn pha này Ở điều kiện thời tiết lạnh giá thì nước bị đóng bang, không thể tạo ra khí axetilen để đốt cháy Mãi tới năm 1912, đèn axetilen mới được sử dụng nhiều bởi các nhà sản xuất ô tô

Đèn điện

Mặc dù đèn điện là một hướng đi đúng trong việc chiếu sang cho xe ô tô, thế nhưng những chiếc đèn pha sử dụng điện đầu tiên lại tiêu tốn quá nhiều năng lượng, điều này làm cho những nhà sản xuất không muốn đầu tư vào nó Chiếc đèn pha sử dụng điện đầu tiên được ra mắt công chúng vào năm 1898 bởi Electric Vehicle Company, nhưng cũng phải tới năm 1904, khi mà Pockley Automobile Electric Lighting Syndicate có ý tưởng những chiếc đèn sử dụng điện từ ắc quy 8V Năm 1912, Cadillac giới thiệu Hệ thống đánh lửa và chiếu sang điện Delco của họ và mở ra con đường cho hệ thống điện trên xe

ô tô mà sự phát triển thì như chúng ta đã thấy như ngày hôm nay (Cái này có thể gọi là Hot Trend thời đó được)

Những chiếc đèn hậu đầu tiện, được lắp vào một cụm với đèn đừng và đèn xy nhanh, được giới thiệu vào năm 1918 So sánh với những hệ thống được sử dụng ngày nay, chỉ cần sử dụng một cần nhỏ đặt cạnh vô lăng là đã có thể điều khiển được những bóng đèn hậu Sau sự ra đời này không lâu, đèn hậu đã trở thành tiêu chuẩn trên hầu hết ô tô

Đèn pha được làm kín

Được giới thiệu vào những năm 1939, kiểu thiết kế đèn pha kiểu chum tia sang có vỏ bao kín được sản xuất với tấm phản chiếu kim loại, một bóng đèn hàn, và thấu kính thủy tinh được gắn cứng với đèn, Những bóng đèn tròn tiêu chuẩn này tạo ra ánh sang hội tụ hơn nhờ sự có mặt của sợi dây tóc được làm từ Vonfram, đặt bên trong thấu kính Dựa theo tiêu chuẩn an toàn 108 của Federal Motor, tất cả ô tô bán ra ở Mỹ đều phải có đèn pha với đường kính của đèn pha là 7”, làm hạn chế thiết kế của các kỹ sư Vào năm 1957, luật của Mỹ cho phép sử dụng 4 đèn pha, với kích thước đường kính Hai trong số đó được

sử dụng như đèn chiếu xa, và 2 đèn còn lại sử dụng chiếu sang gần

Những chiếc đèn halogen lúc đó vẫn chưa được ra mắt cho tới những năm 1960 Những người châu Âu thúc đẩy tiến độ rất nhanh để công nghệ mới này có thể vượt được những nhà sản xuất ô tô của Mỹ Những nhà sản xuất ô tô ở châu Âu về cơ bản sửu dụng thiết kế đèn pha được bao kín và tang khả năng chiếu sáng của đèn bằng cách them khí halogen vào trong để nó tác dụng với sợi Vonfram Thiết kế này cung cấp nguồn sang mạnh hơn

để chiếu sang đường phía trước Thị trường ô tô Mỹ không sử dụng loại đèn này cho tới tận năm 1979

Đèn pha composite

Cho tới khi có sự ra đời của những chiếc đèn pha composit thì những chiếc đèn sợi đốt hay sử dụng ánh sang từ sự cháy mới được thay thế Với một hệ thống mà tất cả trong một như này, những chiếc đèn pha ở thời điểm này lại hản chế khả năng nhìn do phần kính bị mờ đi sau một thời gian sử dụng Để có được khả năng nhìn tốt nhất, người sử dụng phải thay thế cả cụm đèn này, gây tốn tiền và phải thay đèn theo chu kỳ

Vào năm 1983, tiêu chuẩn an toàn 108 của Federal Motor đã sửa đổi để cho phép loại đèn pha này có thể thay thế được bóng đèn, không có tiêu chuẩn về hình dáng, và thấu kính kiểu khí động học Từ sự sửa đổi này, đèn pha lần đầu tiên được sản xuất từ nhựa

Từ khi cụm đèn pha composit này có thể thay bóng đèn được, sự thay thế của đèn halogen trở nên phổ biến cho tới khi có sự xuất hiện của đèn HID (xenon)

Đèn xenon

Được giới thiệu vào đầu những năm 1990, đèn pha Xenon là sự kết hợp của đèn ‘metal halide’ được nạp đầy khí Xenon Nó giúp tạo ra đủ ánh sang ngay khi vừa mới khởi động

xe và tạo ra lượng ánh sang tối đa ngay sau đó So sánh với đèn halogen, đèn HID (Xenon) đã nâng cao tuổi thọ của đèn, độ sang, chùm sang với mật độ cao hơn, độ bền cơ học cũng như độ bền màu Từ khi việc thu nhỏ kích thước của những chiếc bóng đèn không làm ảnh hưởng đến khả năng chiếu sang của nó, những người thiết kế đã có thể thiết kế đèn pha của họ sang tạo hơn

Những nhà sản xuất ô tô của châu Âu một lần nữa lại đi trước trong việc sản xuất ra mẫu

xe sử dụng lần đầu đèn HID là xe BMW 7 Series năm 1991 Chiếc xe Mỹ đầu tiên sử dụng HID là Lincoln Mark VIII 1996

Đèn LED

Đèn LED được sử dụng đầu tiên trên Audi A8 2004, chủ yếu sử dụng như đèn chiếu sang ban ngày cho xe Công nghệ này được sử dụng một cách rộng rãi trên thị trường hiện nay bởi nó tạo ra một lượng ánh sang lớn mà không tiêu thụ nhiều năng lượng Đèn LED thống trị về hiệu suất khi mà nó tạo ra một mức nhiệt rất nhỏ so với những thế hệ trước của đèn pha Đi ốt sau khi được cải tiến trở nên nhỏ hơn, nó có thể dễ dàng sửa dụng trong các loại đèn pha với hình dạng khác nhau, đặc biệt Audi A8 2007 đã sử dụng LED trên tất cả các phần của đèn pha

Đèn Lasers

Mặc dù nghe như trong những bộ phim của James Bond, đèn pha laser là công nghệ chiếu sang mới nhất hiện nay được sử dụng trong ô tô Sản phẩm đầu tiên sử dụng công nghệ này là chiếc BMW i8 3 đi ốt hội tụ mồn chum sang laser xanh vào một thấu kính, thấu kính này hội tụ 3 chùm sang này thành một Chùm sang đơn này sau đó sẽ đi qua một thấu kính phốt pho và chuyển thanh ánh sang trắng Chùm sang này sau đó đập vào tấm phản chiếu và chiếu tới đường Một điều đáng kinh ngạc là những chum laser này chiếu sang hiệu quả hơn 30% so với đèn LED và có thể chiếu sang hầu như gấp đôi quãng đường, tới gần 2000m Tức là gần 18 sân bóng đá Mặc dù có những lợi thế như vậy so với đèn LED, nhưng khả năng hội tụ của đèn laser khi chiếu sang ở chế độ high beam lại kém hơn đèn LED

Từ thế hệ đầu tiên, đèn pha đã trải qua một chặng đường dài từ chiếu sang bằng ngọn lửa đơn giản tới sử dụng đèn laser phức tạp Các bác có biết nhà sản xuất nào khác dung đèn laser không? Để lại cmt ở bên dưới để mọi người cùng thảo luận nhé Cảm ơn các bác

Xe dung đèn pha axetilen cho các bác: http://www.vaultcars.com/1910-hupmobile

Đèn chạy điện 6V: http://www.vaultcars.com/1910-hupmobile

Một số loại đèn pha: https://www.1aauto.com/content/articles/replacement-headlights.html

Audi A8 2011 Review: https://www.cnet.com/roadshow/auto/2011-audi-a8/review/

Laser headlight BMW i8: https://www.autoevolution.com/news/bmw-i8-is-the-world-s-first-car-to-have-laser-headlights-photo-gallery-66660.html#agal_0

Audi: History of Light: https://www.youtube.com/watch?v=AOQn57gQzqM