Để thực hiện được điều này, hệ thống sẽ thực hiện động tác ấn - nhả thanh kẹp trên phanh đĩa khoảng 15 mỗi giây, thay vì tác động một lần cực mạnh khiến bánh có thể bị "chết" như trên cá
Trang 1Cách sử dụng hệ thống thắng ABS [22/04/2010]
Với xe có trang bị ABS, tài xế phải bỏ kiểu phanh truyền thống "nhấn rồi nhả" và thay bằng phương pháp "nhấn và lái" bởi ABS đã làm hộ việc chống bó cứng phanh
ABS đã phổ biến hơn so với cách đây 5 năm Gần như tất cả các mẫu xe mới ra mắt đều trang
bị công nghệ an toàn tiên tiến này Tuy nhiên, có một điểm đáng chú ý là khách hàng, đặc biệt
là nữ giới, dường như chưa quan tâm nhiều đến ABS Thậm chí nhiều người cầm lái hàng ngày nhưng vẫn không biết xe mình có trang bị hay không và hoạt động của bộ phận này như thế nào
ABS là viết tắt của cụm từ "Anti-lock Brake" Ban đầu, nó có tên tiếng Đức là
"Antiblockiersystem" do nhà sản xuất thiết bị phụ trợ Bosch nghiên cứu chế tạo ABS ra mắt tại
Mỹ những năm cuối thập niên 1970 và ngay lập tức được coi là thiết bị an toàn có khả năng giảm đáng kể số vụ tai nạn giao thông và mức độ nghiêm trọng Các thử nghiệm dưới điều kiện
có kiểm soát cho thấy ABS khá hiệu quả và cần thiết cho các xe trong thời điểm hiện tại Các thiết bị chống bó cứng phanh ABS hiện đại gồm một máy tính (CPU), 4 cảm biến tốc độ trên từng bánh, bơm và các van thủy lực Trong trường hợp phanh gấp, nếu CPU nhận thấy một hay nhiều bánh có tốc độ quay chậm hơn mức quy định nào đó so với các bánh còn lại, thông qua bơm và van thủy lực, ABS tự động giảm áp suất tác động lên đĩa (quá trình nhả), giúp bánh xe không bị chết cứng (hay còn gọi là "bó")
Tương tự, nếu một trong các bánh quay quá nhanh, máy tính cũng tự động tác động lực trở lại, đảm bảo quá trình hãm Để thực hiện được điều này, hệ thống sẽ thực hiện động tác ấn - nhả thanh kẹp trên phanh đĩa khoảng 15 mỗi giây, thay vì tác động một lần cực mạnh khiến bánh
có thể bị "chết" như trên các xe không có ABS
Trang 2Tác dụng của ABS là giúp quá trình phanh được trơn tru, an toàn Nếu không có ABS, khi tài xế nhấn chân phanh một cách đột ngột, bánh dẫn hướng sẽ bị cứng nên không thể điều khiển được, dẫn đến mất lái và gây nguy hiểm
ABS chỉ kích hoạt trong những tình huống phanh khẩn cấp và chân phanh sẽ rung giật để báo cho tài xế biết nó đang hoạt động
Những lưu ý về ABS
Nhiều người lầm tưởng tác động chủ yếu của ABS là giảm quãng đường phanh Thực tế không phải như vậy Giảm quãng đường phanh không giúp xe an toàn hơn và trên thực tế, có vô số phương pháp thực hiện điều này mà không cần ABS
Lợi ích hàng đầu của ABS là cho phép tài xế tiếp tục kiểm soát được hướng lái và chống hiện tượng trượt khi phanh gấp
Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu gần đây cho thấy tỷ lệ tai nạn giữa xe có và không có ABS gần như không khác biệt Điều này được giải thích là nhiều người sử dụng, hoặc ít nhất là quan niệm về ABS không đúng Ngoài ra, tâm lý ỷ lại vào ABS khiến một số người phóng nhanh vượt
ẩu trong khi nếu đi xe không có thiết bị này, họ lại rất cẩn thận
Xe không có ABS sẽ bị mất lái (hình trái) trong khi xe có ABS vẫn giữ được hướng đi theo ý muốn Tuy nhiên, ABS không làm hộ tài xế điều này mà hoàn toàn phụ thuộc kỹ năng của người điều khiển ABS chỉ là công cụ trợ giúp
Một quan chức của Cơ quan an toàn giao thông quốc gia Mỹ NHTSA nói: "ABS là công nghệ xa
lạ với hầu hết mọi người" Vì thế, lái xe phải được đào tạo để thực hiện động tác phanh một cách nhẹ nhàng trên những đoạn đường trơn để tránh hiện tượng trượt, trước khi nghĩ tới sự trợ giúp của ABS
Trong tình huống khẩn cấp, tài xế phải loại bỏ kiểu phanh truyền thống "nhấn rồi nhả" Phương pháp tốt nhất lúc đó là "nhấn và lái", bởi ABS đã làm hộ việc chống bó cứng bánh, nhiệm vụ lúc
đó của tài xế chỉ là điều khiển sao cho xe an toàn nhất
Vì vậy, bạn nên tìm một nơi nào đó để thử nghiệm cách lái xe khi phanh gấp mà có ABS Sự thành thạo trong xử lý tình huống là cơ hội khai thác tối đa hiệu quả của thiết bị này
Khi mặt đường trơn, hệ thống ABS có thể không hoạt động hiệu quả và khiến tài xế không làm chủ được ô tô Đặc biệt khi xe chạy trên những con đường đầy sỏi hoặc bùn
Lái xe không quen với thao tác hệ thống thắng ABS và không biết là không nên bơm bàn đạp lúc thắng khẩn cấp Lái xe có thể hốt hoảng khi hệ thống ABS bắt đầu hoạt động và khiến bàn đạp thắng rung lắc mạnh Lái xe hoảng sợ và rút chân khỏi bàn đạp thắng
Bạn cần sử dụng hệ thống ABS ít nhất một tháng một lần hoặc thiết bị điều khiển hệ thống có thể mau bị hỏng do không được dùng đến Bạn hãy tìm một bãi đất trống để thực tập thắng gấp, giúp hệ thống ABS hoạt động tốt
Ngoài ra thường xuyên thử hệ thống ABS cũng giúp bạn quen thuộc với cách thắng gấp, vì thế bạn sẽ không rút chân khỏi bàn đạp thắng trong tình thế thắng khẩn cấp khi hệ thống ABS bắt đầu hoạt động và bàn đạp thắng rung lắc mạnh dưới bàn chân Bạn vừa lấy chân đè mạnh lên bàn đạp thắng cho tới khi chiếc xe dừng lại vừa có thể bẻ tay lái để tránh một vật chướng ngại
Lưu ý khi mua xe
Khi đến đại lý đặt hàng, bạn nên xem bảng thống kê xem ABS có phải là thiết bị tiêu chuẩn hay không (có sẵn khi mua) hay nó là trang bị tùy chọn (cần phải bỏ tiền thêm)
Hầu hết xe sedan hay SUV ở Mỹ đều trang bị ABS trên cả 4 bánh nhưng vẫn có những xe chỉ có ABS ở hai bánh
Ngoài ra, việc thay đổi kích thước lốp xe cũng ảnh hưởng tới hoạt động của thiết bị này
Nguyên nhân là do thay đổi kích thước lốp sẽ làm biến đổi tốc độ bánh, dẫn tới các thông số gửi tới CPU bị sai và ABS làm việc không hiệu quả Vì vậy, cần tham khảo kỹ tài liệu hướng dẫn trước khi thực hiện bất cứ thay đổi nào
Phân loại phanh ABS [26/02/2010]
Trang 3ABS được phân loại theo chất tạo áp suất phanh , theo cách bố trí cảm biến,theo bộ chấp hành
a) Phân loại theo chất tạo áp suất phanh:
+ Phanh khí
+ Phanh thủy lực
b) Phân loại theo cách bố trí cảm biến
c) Phân loại theo bộ chấp hành:
+ Van điện 2 vị trí có van điều khiển lưu lượng
+ Van điện 2 vị trí có van điều khiển tăng áp
+ Van điện 3 vị trí có van cơ khí
+ Van điện 3 vị trí
Trang 4Đánh giá bài viết: Phân loại phanh ABS
Hiểu đúng về hệ thống ABS và những ích lợi của nó [24/06/2011]
Đang lái xe mà gặp một tình huống nguy hiểm trước mặt, phản ứng tự nhiên của chúng ta là đạp mạnh chân thắng, xiết cứng dàn bánh xuống mặt đường
Tuy nhiên, do nguyên lý quán tính, chiếc xe đang chạy nhanh không dễ gì đứng lại ngay được, dàn bánh xe bị xiết cứng vẫn cố lê thêm một đoạn nữa, với tiếng rít chói tai của cao su nghiến trên mặt đường, rồi khói và mùi khét do bánh xe bốc cháy tỏa ra Tài xế không còn điều khiển được tay lái, chiếc xe phóng đi loạng choạng, và nguy cơ một tai nạn khác rất dễ xảy ra
Để thích ứng với tình huống này, bước vào thập niên 1970, các nhà sản xuất xe hơi đã chế tạo
hệ thống thắng ABS (Anti-Locking Brake System), giúp bánh xe không bị khóa cứng khi thắng gấp, nhất là trên những mặt đường trơn ướt hoặc đóng băng, nhờ đó tài xế có thể tiếp tục điều khiển được tay lái, đưa xe vào vị trí an toàn trong tình trạng khẩn cấp Sự hiệu quả thật hiển nhiên Cho đến nay, ABS mỗi ngày mỗi cải thiện và đã có mặt trong hầu hết các loại xe lưu hành trên đường phố Tuy nhiên, cùng với cảm giác an toàn gia tăng, nhiều tài xế lại có tâm lý
ỷ lại, mất cảnh giác và sự cẩn trọng cần thiết khi lái xe Đó là điều đáng tiếc nhất trong số những khuyết điểm đương nhiên của bất cứ một phát kiến kỹ thuật nào, kể cả ABS
Phần sau đây chúng ta sẽ phân tích vài nét cơ bản của hệ thống ABS, và đề cập những gì cần làm để tận dụng ích lợi của kỹ thuật an toàn này
Cấu tạo cơ bản ABS
Trong những điều kiện chạy và thắng bình thường, tài xế không cảm thấy có gì khác biệt giữa một hệ thống ABS và hệ thống tiêu chuẩn không-có-ABS Chỉ trong những lúc thắng gấp, ABS mới phát huy tác dụng, khi đó bàn thắng sẽ rung mạnh với những cái nhồi đập cao hơn, tiếp nối bởi một tiếng “click” nghe thấy khá rõ ràng
Hệ thống ABS tiêu chuẩn bao gồm những thành phần sau đây:
• Hydraulic Control Unit (HCU): Bộ Điều Khiển Thủy Lực
• Anti-lock brake control module: Cơ Chế Chống Xiết Bánh
• Front anti-lock brake sensors / rear anti-lock brake sensors: Bộ cảm ứng bánh trước, bộ cảm ứng bánh sau
Trang 5Cơ chế hoạt động của ABS được giải thích một cách đơn giản như sau:
• Khi tài xế nhấn gấp trên chân thắng, dầu thắng sẽ được đẩy vào trong bộ Điều Khiển Thuỷ Lực HCU, và được ép lại tại đây để nâng cao áp suất trước khi đưa dầu đến các bộ phận thắng trong mỗi bánh xe
• Trong khi phân tích những dự kiện do bộ cảm ứng tại các bánh xe đưa lại, nếu Cơ Chế Chống Xiết Bánh “cảm thấy” một chiếc bánh nào đó sắp bị khóa cứng, thì cơ chế này sẽ điều khiển, đóng Valve không cho dầu đổ xuống đó nữa, và mở Valve khi cần thiết cho dầu thắng lưu thông trở lại, bảo đảm cho bánh xe lăn đều trong khi giảm tốc, tránh tình trạng bánh bị khóa cứng
• Từ vận tốc 12 dặm/giờ trở lên, ABS sẽ tự động vận hành, và chúng ta sẽ nghe một tiếng “click” bên trong máy Khi xe di chuyển với vận tốc dưới 12 dặm/giờ, ABS sẽ tự ngưng hoạt động
• Nếu ABS trục trặc, xe vẫn tiếp tục hoạt động với hệ thống thắng tiêu chuẩn Thường thường khi đèn vàng trên đồng hồ ABS sáng lên, cho biết có trục trặc, thì đó là lúc hệ thống tự động được chuyển về trạng thái tiêu chuẩn, và chúng ta phải biết rằng hệ thống chống xiết bánh không còn hiệu quả trong những lúc thắng gấp nữa
• ABS hoạt động chủ yếu nhờ vào dầu thắng Nếu vì lý do nào đó dầu trong hệ thống không đầy đủ, ABS sẽ không còn hiệu quả
Trên đây chỉ là những phác thảo rất sơ sài về cơ chế ABS Điều quan trọng là chúng ta tận dụng được những gì từ kỹ thuật này hầu làm tăng sự an toàn của chúng ta trên đường phố?
Tận dụng những lợi ích của ABS
Trái với sự suy nghĩ của đa số, hệ thống ABS không giúp chúng ta ghìm bánh xe lại nhanh hơn bình thường Công dụng chính của ABS là: Giúp tài xế làm chủ được tay lái trong khi thắng gấp
do bánh xe không bị khóa cứng; Làm được như vậy cũng đã là một công trạng lớn Bởi vì, nếu bánh xe bị khóa cứng trong lúc di chuyển, tài xế sẽ không còn điều khiển được tay lái, xe sẽ bị đẩy đi theo quán tính, khó có thể tránh khỏi tai nạn
Trang 6Để tận dụng được tất cả những ích lợi về an toàn của hệ thống ABS, chúng ta cần phải biết sử dụng đúng cách Sau đây là một ít lời khuyên của Liên Hiệp Giáo Dục ABS (ABS Education Alliance):
Những Điều Nên Làm:
Khi phải thắng khẩn cấp, ấn mạnh và giữ chân trên bàn thắng để duy trì áp lực liên tục và vững vàng để phát huy tác dụng của ABS trong lúc bẻ tay lái đưa xe về vị trí an toàn Đừng
“bơm” chân trên bàn thắng, cho dù có cảm thấy nhịp rung của nó Trong một số loại xe tải hạng nhẹ, ABS chỉ được trang bị cho dàn bánh sau, và dàn bánh trước vẫn có thể bị xiết và khóa lại như trong các xe không có ABS Khi trường hợp đó xảy ra, tài xế cần phải nhấc chân khỏi bàn thằng vừa đủ để giải tỏa một chút áp lực cho bánh trước lăn đều ngõ hầu có thể điều khiển được tay lái
Giữ khoảng cách “ít nhất 3 giây” với xe trước mặt, hoặc xa hơn nữa trong những tình trạng nguy hiểm Khi lái xe trên những quãng đường trơn ướt hoặc đóng băng, tài xế vẫn phải cực kỳ cẩn trọng và tăng thêm khoảng cách với xe trước mặt, chứ không thể ỷ lại vào ABS
Cần phải dành thời gian tập lái và tập sử dụng ABS Làm quen với nhịp đập của bàn thắng khi ABS được khởi động Có thể vào những bãi đậu xe trống để tập dùng ABS trong trường hợp phải thắng gấp
Hiểu sự khác biệt giữa hệ thống ABS trên 4 bánh trong những và ABS trên dàn bánh sau Hệ thống ABS trên 4 bánh thường được tìm thấy trong những loại xe chở người (passenger
vehicles), được thiết kế với mục đích duy trì khả năng điều khiển tay lái của tài xế trong những lúc phải thắng gấp Hệ thống ABS trên dàn bánh sau, vốn chỉ có trong các loại xe tải hạng nhẹ, được thiết kế để duy trì sự ổn định hướng đi của xe và tránh cho xe khỏi bị trợt sang ngang
Những Điều Cần Tránh
Đừng bao giờ ỷ y với hệ thống ABS mà lái xe một cách cẩu thả hoặc hung hăng hơn so với xe không có ABS
Đừng bao giờ phóng nhanh trong lúc bẻ “cua”, đổi lane, hoặc biểu diễn tay lái bằng cách vòng vèo uốn lượn tất cả đều là không an toàn đối với bất cứ loại xe nào Vận tốc là một yếu tố quan trọng Lái xe quá nhanh, thì dù ABS có phản ứng nhặm lẹ cách mấy cũng không thể giúp chúng ta triệt tiêu được sức đẩy của quán tính Mặc dầu bánh xe không bị khóa, xe không trợt
đi, bạn có thể bẻ tay lái sang phải hay sang trái, nhưng lực đẩy của quán tính vẫn đưa bạn sang một hướng khác
Đừng “bơm” chân trên bàn thắng, vì làm như vậy hệ thống ABS sẽ mở tắt liên tục Khi gặp trường hợp nguy cấp, ABS sẽ tự “bơm” giúp chúng ta với một tốc độ nhanh và hiệu quả hơn nhiều, giữ cho bánh xe khỏi bị khóa lại, giúp tài xế điều khiển tay lái dễ dàng hơn
Trang 7Đừng quên bẻ tay lái khi xe lâm vào tình huống nguy hiểm ABS chỉ tạo điều kiện cho chúng ta điều khiển tay lái, chứ không thể lái thay chúng ta được
Đừng hoang mang khi nghe tiếng động hoặc nhịp đập nhè nhẹ của bàn đạp khi nhấn thắng trong hệ thống ABS Đây là dấu hiệu bình thường, cho tài xế biết là ABS đang vận hành
Hệ thống phanh kết hợp ABS-TRC [21/03/2010]
TRC (traction control system) là hệ thống điều khiển lực kéo được thiết kế để ngăn ngừa sự trượt quay của bánh xe chủ động
>> Phân loại phanh ABS
Các bộ phận của hệ thống ABS + TRC
TRC (traction control system) là hệ thống điều khiển lực kéo được thiết kế để ngăn ngừa sự trượt quay của bánh xe chủ động
Ôtô trượt quay khi tăng tốc đột ngột hoặc hoặc khi làm việc trên mặt đường có hệ số bám thấp Kết quả là sẽ làm xấu đi tính năng lái và giảm tính ổn định của ôtô
Trang 8Sơ đồ tổng quát hệ thống TRC và ABS
1 Bộ chấp hành phanh TRC
a) Cấu tạo
Bộ chấp hành TRC bao gồm 1 cụm bơm để tạo ra áp suất dầu và 1 bộ chấp hành phanh để truyền áp suất dầu tới và xả ra khỏi các xi lanh phanh đĩa Áp suất dầu trong các xi lanh phanh của bánh sau bên phải và trái được điều khiển riêng rẽ bởi bộ chấp hành ECU ABS và TRC -Cụm bơm bao gồm các chi tiết sau :
Trang 9Cấu tạo cụm bơm
Bộ chấp hành bướm ga phụ: Bộ chấp hành này được gắn ở họng gió Nó điều khiển góc mở
cánh bướm ga phụ từ ECU ABS và TRC vì vậy điều khiển được công suất của động cơ
Cấu tạo: Gồm một nam châm vihx cửu, một cuộn dây và một trục roto Nó là một moto bước.
Hoạt động:
TRC không hoạt động bướm ga mở hoàn toàn
Trang 10TRC hoạt động cụ bộ bướm ga phụ mở 50%
TRC hoạt động hoàn toàn bướm ga phụ đóng hoàn toàn
-Bộ chấp hành phanh: Bộ chấp hành phanh gồm 4 chi tiết sau:
b Hoạt Động
Sơ Sơ đồ khối
-Trong quá trình phanh bình thường ( TRC không hoạt động )
Tất cả các van điện trong bộ chấp hành phanh TRC đêu tắt khi phanh
TRC đều tắt khi đạp phanh
Khi đạp phanh với hệ thống TRC trong điều khiển này, áp suất dầu sinh ra trong xi lanh chính tác dụng lên các xi lanh phanh bánh xe qua van điện cắt xi lanh phanh chính và van điện 3 vị trí
Trang 11của bộ chấp hành ABS Khi nhả phanh, dầu phanh hồi từ xi lanh phanh bánh xe về xi lanh phanh chính
-Trong quá trình tăng tốc (TRC hoạt động )
Nếu bánh sau bị trượt quay trong quá trình tăng tốc, ECU ABS và TRC điều khiển mô men xoắn của động cơ và phanh các bánh sau để tránh hiện tượng này
Áp suất dầu trong xi lanh phanh bánh sau bên phải và trái được điều khiển riêng rẽ theo 3 chế
độ (tăng áp, giữ, giảm áp), như mô tả sau đây:
Chế độ tăng áp:
Khi đạp ga và 1 bánh sau bắt đầu trượt, ECU phát tín hiệu để bật tất cả các van điện của bộ chấp hành TRC
Cùng lúc đó van điện 3 vị trí của bộ chấp hành ABS cũng chuyển sang chế độ tăng áp Ở chế độ này, van điện cắt xi lanh phanh chính bật (đóng) và van điện cắt bình tích năng bật (mở) Nó làm cho dầu cao áp trong bình tích năng tác dụng lên xi lanh phanh bánh xe qua van điện cắt bình tích năng và van điện 3 vị trí trong ABS
Khi công tắc áp suất phát hiện có sự giảm áp bình tích năng (không phụ thuộc vào hoạt động của TRC), ECU bật bơm TRC để tăng áp suất dầu