đề cương ôn thi môn kỹ thuật thi công

Tính toán khối lượng đất đào đắp theo phương pháp tỷ lệ cao trình Đối với các ô có độ cao thi công cùng dấu, khối lượng đất đào đắp được tính theo công thức +: khi đào; -: khi đắp n – s

Mục lục Chương 1: Khái quát về đất và công tác đất trong xây dựng

1 Tính chất kỹ thuật của đất và ảnh hưởng của nó đến kĩ thuật thi công đất 3

Chương 2: Tính toán khối lượng công tác đất 2.1 Cơ sở lý thuyết phương pháp tỷ lệ cao trình 4

2.2 Tính toán khối lượng đất đào đắp theo phương pháp tỷ lệ cao trình 4

2.3 Xác định hướng vận chuyển và cự ly vận chuyển trung bình 5

2.4 Bài tập: Tính toán khối lượng đất đào, đắp của hố móng, hệ số độ tơi xốp của đất 5

Chương 4: Kĩ thuật thi công đào đất 4.1 Thi công đào đất bằng cơ giới 6

4.2 Sơ đồ di chuyển của các loại máy làm đất 8

4.3 Phân tích các biện pháp làm tăng năng suất máy 10

Chương 6: Kĩ thuật thi công cọc và ván cừ 6.1 Các quá trình thi công đóng (ép) cọc 11

6.2 Bài tập: Tính toán lựa chọn hệ kích, giá ép trong thi công ép cọc 12

Chương 7: Công tác ván khuôn trong thi công đổ BT toàn khối 7.1 Phân loại ván khuôn 14

7.2 Phân tích: các yêu cầu kĩ thuật về gia công và kết cấu ván khuôn 15

7.3 Tháo dỡ ván khuôn 16

Chương 8: Công tác cốt thép 8.1 Nối buộc 17

8.2 Nối hàn 18

8.3 Nối ống 18

Chương 9: Công tác bê tông 9.1 Những yêu cầu đối với vữa bê tông khi trộn, vận chuyển và đổ bê tong 18

9.2 Kỹ thuật và các phương pháp trộn bê tong 18

9.3 Vẫn chuyển vữa bê tong 19

9.4 Công tác đổ bê tong 20

9.5 Đầm bê tong 21

9.6 Bảo dưỡng bê tong 22

9.7 Tháo dỡ ván khuôn 22

9.8 Sửa chữa những khuyết tật trong bê tong 23

Chương 10: Các dụng cụ trong thi công lắp ghép 10.1 Lý thuyết + bài tập: tính toán dây cẩu 24

10.2 Cơ sở tính toán và lựa chọn cần trục lắp ghép 25

10.2.1 Lựa chọn cần trục 25

10.2.2 Cách chọn cần trục tự hành 26

10.2.3 Cách chọn cần trục tháp 28

Chương 11: Công tác chuẩn bị lắp ghép 11.1 Khuếch đại cấu kiện 29

11.2 Gia cường cấu kiện 30

Chương 13: Lắp ghép công trình đân đụng & công nghiệp 13.1 Các phương pháp lắp ghép nhà công nghiệp 1 tầng, ưu nhược điểm 31

Phần 4: Công tác xây gạch đá 4.1 Các nguyên tắc xây tường gạch trong công trình DD&CN 33

Chương 1: Khái quát về đất và công tác đất trong xây dựng

1 Tính chất kỹ thuật của đất và ảnh hưởng của nó đến kĩ thuật thi công đất

1.1 Trọng lượng riêng của đất ():

Là trọng lượng của một đơn vị thể tích đất, được xác định bằng công thức:

 = G/V [g/cm3 ] hoặc [t/m3 ]

Trong đó: G - trọng lượng của khối đất có thể tích là V

Trọng lượng riêng của đất thể hiện sự đặc chắc của đất

Đất có trọng lượng riêng càng lớn thì lực hút phân tử giữa các hạt đất càng lớn, khả

năng chịu lực của đất lớn -> khó thi công -> chi phí công lao động cao và ngược lại

1.2 Độ ẩm của đất (W): Là tỉ lệ phần trăm của nước có trong đất

W = 𝐺𝑛𝑐

𝐺𝑘ℎ x 100%

Muốn thi công dễ dàng thì cần phải có độ ẩm thích hợp cho từng loại đất Thông

thường theo độ ẩm của đất, người ta phân đất ra làm 3 loại:

Đất có: W ≤ 5% : đất khô

W ≤ 30% : đất ẩm

W ≥ 30% : đất ướt

Theo kinh nghiệm, ngoài hiện trường thi công, người cán bộ chỉ huy có thể xác định

tương đối chính xác độ ẩm của đất bằng cách bốc một nắm đất bóp chặt lại rồi thả ra,

nếu nắm đất vỡ rời ra là đất khô, nếu nắm đất giữ nguyên hình dạng là đất đủ ẩm, nếu

nắm đất dính bét trên tay là đất quá ướt

Ảnh hưởng của độ ẩm tới thi công:

Đất khô -> lực hút phân tử lớn -> khó thi công

Đất ướt khó thi công khi đào và đắp đất vì đất bị chảy nhão

Đất ẩm hạt đất dễ dàng dịch chuyển trong lòng đất -> dễ thi công

1.3 Độ tơi xốp của đất (  ): là tính chất biến thiên thể tích của đất trước và sau khi

đào Độ tơi xốp được xác định theo công thức: 𝜌 =𝑉−𝑉0

𝑉 0 𝑥100%

Trong đó: V0 - thể tích đất nguyên thổ

V - thể tích đất sau khi đào lên

Đất càng rắn chắc -> độ tơi xốp càng lớn -> thi công càng khó khăn

Đất xốp rỗng -> độ tơi xốp nhỏ -> dễ thi công

1.4 Độ dốc của mái đất (i): Là góc lớn nhất của mái dốc khi đào đất (với đất nguyên

thể) hoặc khi ta đổ đống hay đắp đất mà đất không bị sạt lở

𝑖 = 𝑡𝑔𝛼 =𝐻

𝐵+ Độ dốc của mái đất phụ thuộc vào góc ma sát trong của đất (), độ dính của đất (C),

độ ẩm của đất (W), tải trọng tác dụng lên mặt đất và chiều sâu của hố đào (H)

Việc xác định chính xác độ dốc của mái đất có ý nghĩa quan trọng tới sự đảm bảo an toàn cho công trình trong quá trình thi công và giảm tới mức tối thiểu khối lượng đào

1.5 Độ chống xói mòn của đất: là tính không bị dòng nước cuốn trôi khi có dòng

nước chảy qua

Muốn không xói lở thì lưu tốc của dòng nước trên mặt đất không vượt quá lưu tốc cho phép Lưu tốc cho phép là trị số lưu tốc mà ở đấy hạt đất bắt đầu bị cuốn đi Đất có lưu tốc cho phép càng lớn thì khả năng chống xói lở càng cao

Lưu tốc cho phép của một số loại đất thông thường như sau:

- Đối với đất cát: lưu tốc cho phép: v = 0,15 - 0,80 m/s

- Đối với đất sét chắc : v = 0,80 - 1,80 m/s

- Đối với đất đá : v = 2,00 - 3,50 m/s

Những công trình bằng đất có tiếp xúc với dòng chảy cần lưu ý đến tính chất này khi chọn đất thi công

Chương 2: Tính toán khối lượng công tác đất

2.1 Cơ sở lý thuyết phương pháp tỷ lệ cao trình

Đối với những khu đất có hình dạng phức tạp, người ta chia khu đất đó ra thành các ô hình vuông, chữ nhật, tam giác và hình thang Tính cao trình trung bình cho các ô rồi sau đó tính cao trình trung bình cho toàn thể khu đất

F



Trong đó: Fi – diện tích trên mặt bằng của ô đất thứ i

hi – cao trình trung bình của ô đất thứ i

2.2 Tính toán khối lượng đất đào đắp theo phương pháp tỷ lệ cao trình

Đối với các ô có độ cao thi công cùng dấu, khối lượng đất đào đắp được tính theo công thức

(+: khi đào; -: khi đắp)

n – số đỉnh của ô

V≥0: khối lượng đào ≥ khối lượng đắp

V<0: khối lượng đào < khối lượng đắp

2.3 Xác định hướng vận chuyển và cự ly vận chuyển trung bình

- Hướng vận chuyển: hướng từ trọng tâm vùng đào đến trọng tâm vùng đắp

- Cự ly vận chuyển: khoảng cách trung bình giữa 2 trọng tâm khối đất đào và đắp

2.4 Bài tập: Tính toán khối lượng đất đào, đắp của hố móng, hệ số độ tơi xốp của đất

2.4.2 Phương pháp biểu đồ Cu-ti-nốp

B1: Vẽ đường cong KL đất đào đắp cộng dồn theo cột dọc và hàng ngang

dao dap

W L

dao dap

W L

4.1 Thi công đào đất bằng cơ giới

4.1.1 Đào đất bằng máy đào gầu thuận

4.1.1.1 Các kiểu đào của máy đào gầu thuận

Để vào lấy đất ô tô phải chạy lùi trong khoang Máy đào phải quay cần 1/2 vòng quay

=> thời gian đổ đất tăng dẫn đến giảm năng suất máy đào

b Đào ngang

+ Hướng đào vuông góc với trục tiến của máy Khi khoang đào rộng mới bố trí đào ngang

+ Đường vận chuyển đất có thể ngắn hơn

4.1.1.2 Ưu, nhược điểm

- Ưu điểm:

+ Có thể đào được những hố đào sâu và rộng với cấp đất từ cấp I-IV

+ Thích hợp dùng để đổ đất lên xe di chuyển đi Kết hợp với xe chuyển đất nên bố trí quan hệ giữa dung tích gàu và dung tích thùng xe hợp lí sẽ cho năng suất cao, tránh rơi vãi lãng phí

+ Nếu bố trí khoang đào thích hợp thì sẽ có năng suất cao nhất trong các loại máy đào một gàu

-Nhược điểm:

+ Vì máy đào phải đứng dưới khoang đào để thao tác vì vậy chỉ làm việc tốt ở những

hố đào khô ráo không có nước ngầm

+ Tốn công và chi phí làm đường cho máy và phương tiện vận chuyển lên xuống khoang đào

4.1.2 Ðào đất bằng máy đào gầu nghịch:

a Đào dọc

Máy đứng trên bờ hố đào, dịch chuyển lùi theo trục của hố đào

b Đào ngang

+ Máy đứng trên bờ hố đào, dịch chuyển song song với trục hố đào

+ Áp dụng đào những hố đào có chiều rộng lớn

4.1.2.2 Ưu, nhược điểm

- Ưu điểm:

+ Đào rất khoẻ, có thể đào được cấp đất từ cấp I-IV

+ Thích hợp để đào và đổ đất lên xe chuyển đi hoặc đổ đống

+ Thích hợp để đào các hố đào ở những nơi chật hẹp, các hố đào có vách thẳng đứng, thích hợp để thi công đào hố móng các công trình dân dụng và công nghiệp

+ Máy có thể đào được các hố đào có nước và không phải tốn công làm đường lên xuống khoang đào cho máy và phương tiện vận chuyển

-Nhược điểm:

+ Cần quan tâm đến khoảng cách từ mép máy đến mép hố đào để đảm bảo ổn định cho máy

+ Năng suất thấp hơn năng suất máy đào gàu thuận có cùng dung tích gàu

+ Chỉ thi công có hiệu quả với những hố đào nông và hẹp, với các hố đào rộng và sâu, dùng máy đào gàu nghịch không thích hợp, năng suất thấp

4.1.3 Ðào dất bằng máy đào gầu dây:

4.1.3.1 Các kiểu đào của máy đào gầu dây

+ Gàu dây có hai cách đào cơ bản là đào dọc và đào ngang

+ Khi tiết diện ngang của hố đào lớn, ta bố trí cách đào theo nhiều rãnh

4.1.3.2 Ưu, nhược điểm

- Ưu điểm:

+ Thích hợp cho việc thi công các hố đào sâu và rộng Thường ứng dụng để thi công các loại móng sâu, nạo vét kênh mương, lòng sông

+ Có thể thi công các loại đất mềm, tới đất cấp II

+ Có thể thi công được ở những nơi có nước, không tốn công làm đường lên xuống khoang đào cho máy và phương tiện vân chuyển

+ Thích hợp cho thi công đổ đống

- Nhược điểm:

+ Cần quan tâm đến khoảng cách từ mép máy đến mép hố đào để đảm bảo ổn địnhcho máy

+ Khi phạm vi đào đất vượt quá khả năng của tay cần, phải thực hiện quăng gàu, chu

kì công tác tăng, năng suất giảm Chỉ thực hiện quăng gàu khi thực sự cần thiết

+ Năng suất đào và đổ lên phương tiện vận chuyển thấp hơn các loại máy đào gàu thuận và gàu nghịch có cùng dung tích gàu do tốn công điều khiển gàu đổ đúng vị trí

4.2 Sơ đồ di chuyển của các loại máy làm đất

4.2.1 Làm đất bằng máy ủi:

a Ðặc điểm:

+ Máy ủi là loại máy làm đất có thể làm việc độc lập hay kết hợp với những máy khác

Là loại máy vừa đào vửa vận chuyển

+ Dùng máy ủi để đào hố, rảnh với chiều sâu không quá lớn, thích hợp với những hố đào nông và rộng, dài

+ Có thể dùng máy ủi để đắp nền đất với chiều cao cần đắp từ 1 - 1,5m

+ Sử dụng máy ủi để san lấp mặt bằng, bóc các lớp đất không sử dụng

+ Đào gốc, phá đá, làm máy kéo hoặc để hỗ trợ lực đẩy cho máy cạp hoặc các loại máy khác, sửa chữa đường

+ Khoảng cách vận chuyển thích hợp của máy ủi từ 25 - 100m, hợp lí nhất trong khoảng 50m

b Các sơ đồ đi chuyển của máy ủi:

- Sơ đồ đi thẳng về lùi

Máy ủi chạy thẳng vừa đào vừa vận chuyển đất đến nơi đổ Sau đó chạy giật lùi về vị trí đào Sử đụng sơ đồ này khi vận chuyển lấp các hố rãnh cự ly 10 đến 50m

- Sơ đồ đi thẳng về quay:

+ Máy ủi chạy thẳng để đào và vận chuyển đất đến nơi đổ sau đó quay đầu lại tiếp tục

ủi về hướng ban đầu

+ Áp dụng khi tiến hành san ủi mặt bằng, khi khoảng cách đào và vận chuyển lớn, ứng dụng để đào và vận chuyển đất về một loặc cả hai phía của công trình

- Sơ đồ đào thẳng đổ bên:

+ Máy ủi đất chạy dọc đến nơi đổ đất rồi quay sang bên để đổ đất Sau đó chạy giật lùi hoặc quay đầu trở về

+ Máy cạp là loại máy làm đất cơ bản, nó có thể đào, vận chuyển, rải đất và san phẳng địa hình trong quá trình làm việc

+ Có thể sử dụng đào hố móng khi chiều sâu hố móng không lớn nhưng chạy dài theo tuyến

+ Máy có thể làm việc tới loại đất cấp III, tuy nhiên khi đất quá cứng nên làm ẩm, làm tơi hoặc hỗ trợ lực đẩy cho máy

+ Máy cạp không leo được những dốc lớn, nên chỉ đào được những hố nông Hoạt động kém năng suất ở những nơi có địa hình mấp mô, đất lẫn đá to, cây cối hoặc đất quá dính

+ Các loại máy cạp thường có dung tích thùng cạp từ 1,5+25m3 Lựa chọn máy cạp có dung tích thùng phù hợp với chiều dài quãng đường vận chuyển:

+ Đối với Ltb = 300m -> dung tích thùng cạp: q=3m3

+ Đối với Ltb = 400m-500m -> dung tích thùng cạp: q= 6-8m3

+ Đối với Ltb ≥ 500m -> dung tích thùng cạp: q > 10m3

Cự li hoạt động hiệu quả của máy cạp từ 500m-5000m

b Các giai đoạn làm việc

Quá trình làm việc của máy cạp trải qua 4 giai đoạn:

+ Giai đoạn cắt đất tích đầy thùng: lưỡi dao thùng cạp cắm sâu xuống đất từ 0,12m

đến 0,32m tuỳ thuộc đất rắn hay mềm và khả năng của máy Máy di chuyển chậm

+ Giai đoạn vận chuyển đất: Máy cạp vận chuyển đất tới vị trí đổ Giai đoạn này máy

di chuyển nhanh hơn nhiều so với giai đoạn cắt đất

+ Giai đoạn dỡ tải: Máy cạp đổ đất hoặc rải đất, máy đi giật lùi

+ Giai đoạn quay về vị trí đào: Máy di chuyển về vị trí đào với vận tốc nhanh

c Các sơ đồ di chuyển

c1 Sơ đồ hình elíp

Là sơ đồ vòng kín, nhược điểm của sơ đồ này là trong suốt quá trình làm việc máy chỉ chuyển hướng theo một phương và lên dốc đột ngột khi đào đất đầy thùng và di chuyển để đổ đất

c2 Sơ đồ hình số tám

Là sơ đồ kết hợp của 2 sơ đồ hình elíp hoặc elíp nghiêng áp dụng khi diện tích mặt bằng rộng rãi, khối lượng đào đắp lớn Một chu kỳ làm việc theo sơ đồ này gồm hai lần cạp đất và hai lần đổ đất Khi máy hoạt động theo sơ đồ này, vòng quay luôn thay đổi nên làm cho người lái đỡ mỏi mệt và máy cũng đỡ bị mòn lệch về một phía,

Một chu kì đào đất theo sơ đồ này gồm hai lần đào đất và hai lần đổ đất Áp dung sơ

đồ này khi bóc lớp thực vật trên nền công trình đêm đổ đi nơi khác hayđào đất trên mặt kênh, hố móng rộng

Ngoài những sơ đồ nêu trên, do yêu cầu tính chất công việc có thể áp dụng sơ đồ số tám kết hợp với sơ đồ dích dắc hoặc sơ đồ số tám dẹt

4.3 Phân tích các biện pháp làm tăng năng suất máy

4.3.1 Các biện pháp nâng cao năng suất máy đào một gàu

- Về mặt kĩ thuật phải giảm chu kì công tác của máy và phải nâng cao hệ số đầy vơi khi đào đất Muốn vậy phải bố trí tuyến vận chuyển so với vị trí đào hợp lí Người điều khiển máy phải có tay nghề chuyên môn cao, có kinh nghiệm và kỹ thuật cao

- Về mặt tổ chức, cần phải nâng cao hệ số tận dụng thời gian Ktg Để nâng cao hệ số Ktg cần phải bố trí khoang đào, đường di chuyển của Ináy, của phương tiện vận chuyển cho phù hợp

4.3.2 Các biện pháp nâng cao năng suất máy ủi:

- Chọn sơ đồ di chuyển hợp lí

- Giảm cản lực:

+ Lợi dụng địa hình cho máy đi xuống dốc khi ủi

+ Chọn chiều dày lớp đất cắt hợp lí

+ Trong nhiều trường hợp phải làm tơi, làm ẩm đất

- Hạn chế sự rơi vãi của đất ra ngoài ben ủi

+ Biện pháp đào rãnh: Ðào theo kiểu rãnh để tránh vương vãi đất sang hai bên bàn gạt, sau đó máy sẽ gạt nốt phần bờ rãnh (rộng từ 40-60 cm)

+ Biện pháp ghép máy: Ghép hai hay nhiều máy chạy song song với nhau

+ Ủi dồn đống: Khi đó cho máy ủi dồn đống theo từng đoạn, sau đó tiếp tục ủi các đống đi

+ Lắp thêm hai cánh vào ben để tránh vãi đất sang hai bên

4.3.3 Các biện pháp nâng cao năng suất máy cạp:

1 Giảm cản lực nền đất tác dụng lên máy để làm tăng tốc độ di chuyển khi cắt đất, như vậy sẽ giảm chu kì công tác, bằng cách:

+ Lợi dụng địa hình cho máy đi xuống dốc

+ Làm ẩm, làm tơi đất khi đất quá khô và cứng

+ Hỗ trợ lực đẩy cho máy cạp

+ Chọn sơ đồ cắt đất hợp lí để làm giảm cản lực

chu kì công tác giảm, năng suất tăng

3 Lựa chọn sơ đồ di chuyển hợp lí

4 Chọn máy cạp có dung tích thùng chứa phải phù hợp với đoạn đường vận chuyển:

Vận chuyển xa thì dùng máy có dung tích lớn và ngược lại Máy kéo có công suất lớn

có thể kéo cùng lúc nhiều thùng cạp

5 Thường xuyên sửa chữa đường di chuyển của máy: để tăng vận tốc di chuyển, giảm

chu kì công tác

Ngoài ra, muốn tăng năng suất máy cạp, cần tăng hệ số tận dụng thời gian và tăng tối

đa số giờ làm việc trong ca

Chương 6: Kĩ thuật thi công cọc và ván cừ

6.1 Các quá trình thi công đóng (ép) cọc:

6.1.1 Vận chuyển và sắp xếp cọc trên mặt bằng:

Cọc có thể được đúc tại nhà máy hoặc tại công trường Nếu sản xuất tại nhà máy thì cọc được vận chuyển ra công truờng trước khi đóng cọc Khi xếp cọc lên xe vận chuyển cọc phải được kê trên những thanh gỗ đặt đúng vào vị trí đặt móc cẩu

Ở công truờng, khu vực xếp cọc phải ở ngoài khu vực đóng cọc Nếu cọc được xếp thành đống thì cũng được kê như khi xếp lên xe Ðường từ bãi xếp đến nơi đóng phải bằng phẳng và thoáng

Lập trình tự đóng cọc phù hợp với từng móng

6.1.2 Lắp cọc vào giá búa:

+ Với cọc ngắn: dùng dây cáp treo cọc của giá móc vào móc cẩu phía đầu cọc, sau đó kéo từ từ cho cọc dần dần ở vị trí thẳng đứng và lắp vào giá búa

+ Với cọc dài và nặng: dùng móc treo cọc của giá móc vào móc cẩu phía đầu cọc, dùng móc treo búa của giá móc vào móc cẩu phía mũi cọc Nâng đồng thời hai móc cẩu lên từ từ Khi nâng cao khỏi mặt đất khoảng 1m, rút móc cẩu phía đầu cọc lên cao

để cọc dần trở về vị trí thẳng đứng, sau đó ghép vào giá búa

6.1.3 Kỹ thuật đóng cọc:

+ Truớc khi đóng cọc phải định vị các hàng cọc trên mặt đất theo đúng bản vẽ thiết kế + Sau khi dựng cọc vào giá búa, tiến hành chỉnh cọc vào đúng vị trí thiết kế bằng máy kinh vĩ, kiểm tra phương hướng của thiết bị giữ cọc, cố định vị trí của thiết bị này để tránh di động trong khi đóng cọc

+ Trong quá trình đóng cọc phải dùng 2 máy kinh vĩ đặt vuông góc với hai trục ngang

và dọc của hàng cọc để theo đõi và kịp thời điều chỉnh sai sót Luôn theo đõi tình hình xuống của cọc Cọc không xuống quá nhanh nhưng cũng không bị vướng mắc Cọc bị lệch phải chỉnh ngay, nếu không chỉnh được phải nhổ lên đóng lại Khi đóng thì những nhát đầu nên đóng nhẹ, khi cọc đã nằm đúng vị trí mới đóng mạnh Với những nơi đất yếu và cọc nặng thì lúc đầu phải treo cọc để cọc xuống dần dần và đúng hướng

+ Khi đóng gần xong, phải đo độ lún theo từng đợt để xác định độ chối của cọc Ðối với cọc chống thì phải đóng tới cốt thiết kế, còn với cọc ma sát thì phải đóng tới khi

đạt độ chối thiết kế

6.1.4 Kỹ thuật ép cọc:

a Thời điểm ép cọc:

Thời điểm ép cọc tuỳ thuộc vào sự thỏa thuận giữa chủ đầu tư, bên thiết kế và bên thi công Nếu cọc ép sau thì bên thiết kế phải qui định thời điểm ép

Trình tự ép cọc như sau:

+ Vận chuyển và lắp thiết bị ép vào vị trí có cọc ép Giá máy được kê vững chắc và

thăng bằng để không bị lún và nghiêng Chỉnh máy cho các đuờng trục của khung máy, của hệ thống kích và của trục cọc phải thẳng đứng và nằm trong cùng một mặt phẳng

+ Liên kết chắc chắn thiết bị ép với hệ thống giá kích và neo hoặc đối trọng Kiểm tra cọc một lần nữa

+ Dùng cần trục đưa cọc vào vị trí ép Khi ép đoạn mũi cọc phải định vị chính xác độ thẳng đứng và vị trí Nếu xác định cọc bị nghiêng phải ngừng ngay để chỉnh lại Những giây đầu tiên nên tăng áp lực đầu chậm và đều, tốc độ không nên vượt quá 1cm/s Nếu cọc phải nối thì khi nối phải kiểm tra kỹ độ thẳng đứng, đảm bảo hai đoạn nối phải trùng trục nhau, đường hàn phải đảm bảo yêu cầu kỹ thuật Tốc độ ép đoạn sau tăng lên nhanh hơn nhưng không nên nhanh quá 2cm/s

+ Cọc dừng ép khi thoả mãn điều kiện:

- Ðạt chiều sâu xấp xỉ do thiết kế qui định

- Lực ép vào thời điểm cuối cùng đat trị số thiết kế qui định trên suốt chiều sâu xuyên lớn hơn 3 lần đường kính hoặc cạnh cọc Trong khoảng đó tốc độ xuyên không quá 1cm/s

b Ghi chép trong quá trình ép cọc:

Trong quá trình thi công ép cọc phải ghi chép nhật ký thi công các đoạn cọc theo đúng qui định của tiêu chuẩn xây đựng do Bộ Xây đựng ban hành

c Thi công đài cọc:

Sau khi đã ép đủ số lượng cọc cho móng, tiến hành thi công đài cọc để liên kết các cọc với nhau Bao gồm các việc:

+ Sửa đầu cọc cho đúng cao độ thiết kế

+ Dọn vệ sinh và làm phẳng đáy móng cho đến cốt thiết kế

+ Ðổ bê tông lót và đặt thép đài cọc

+ Uốn thép neo cọc vào đài cho đúng kỹ thuật

+ Ðổ bêtông đài móng để khoá đầu cọc

6.2 Bài tập: Tính toán lựa chọn hệ kích, giá ép trong thi công ép cọc

6.2.1 Chọn búa đóng cọc

6.2.1 Chọn theo năng lượng xung kích của búa

22

Qv E g

Trong đó:

+ Q (kg) - Trọng lượng phần chày

+ g(m/s2) - Gia tốc trọng trường

Năng lượng xung kích của búa đóng phần lớn tiêu hao để hạ cọc, phần còn lại tiêu hao

vô ích làm biến dạng đầu cọc (nứt, vỡ ) Do vậy chọn búa theo năng lượng xung kích cần thiết:

E ≥ 25p (kgm) Trong đó:

P(T) - Khả năng chịu tải của cọc theo đất nền

6.2.2 Kiểm tra hệ số thích dụng của búa đã chọn

Hệ số thích dụng được xác định theo công thức:

+ Q ( Kg) - trọng lượng toàn bộ của búa

+ q (kg) - Trọng lượng của cọc

+ q1 (kg) - Trọng lượng của mũ và đệm cọc

+ E (kgm) - Năng lượng xung kích của búa

Hệ số kích dụng K phải nằm trọng phạm vi được qui định cho từng loại búa như trong bảng sau:

Búa song động, búa diezen kiểu ống 5 5,5 6

+ Khi K nhỏ hơn trị số trên thì búa không đủ nặng so với trọng lượng cọc, nên tốc độ

và hiệu quả đóng cọc sẽ kém, cọc đóng không xuống, cọc bị vỡ khi đóng

+ Khi K lớn hơn trị số trên thì búa quá nặng so với cọc, cọc sẽ xuống nhanh, có thể làm hỏng lực ma sát giữa cọc và nền đất, cọc xuống hết chiều dài thiết kế mà vẫn chưa đạt được độ chối thiết kế, muốn đạt độ chối thiết kế thường phải đóng cọc sâu hơn chiều dài thiết kế, vì vậy gây lãng phí

Theo kinh nghiệm để đóng cọc có hiệu quả thì: Q = ( 1,5 + 2) q

Đối với cọc bê tông cốt thép, khi đóng bằng búa Diezen, có thể sơ bộ chọn trọng lượng đầu búa theo kinh nghiệm sau:

- Khi L≤ 12m khi đó Q

q ≥ 1,25 - 1.5

- Khi L > 12m khi đó Q

q ≥ 0,75-1

Độ chối khi hạ cọc phải nhỏ hơn độ chối thiết kế: e ≤ etk

Xác định độ chối e khi đóng cọc:

0.2( )

+ m - Hệ số kể đến tính chất tạm thời hay vĩnh cửu của công trình

m = 0.7 đối với công trình tạm thời

m = 0,5 đối với công trình vĩnh cửu

+ H (m) - Độ cao nâng búa

+ F (m2) - Diện tích tiết diện ngang của cọc

+ P(T) - Sức chịu tải của cọc theo đất nền

Chương 7: Công tác ván khuôn trong thi công đổ BT toàn khối

7.1 Phân loại ván khuôn

7.1.1 Phân loại theo vật liệu làm khuôn

a Ván khuôn gỗ

- Sử dụng công trình quy mô nhỏ

- Dễ vận chuyển, gia công lắp dựng, chi phí đầu tư thấp

- Số lần sử dụng thấp -> không kinh tế

- Thường sử dụng gỗ thiên nhiên và gỗ nhân tạo

b Ván khuôn kim loại

- Được chế tạo định hình, bề mặt là bản thép mỏng, có sườn và khung cứng

- Sử dụng cho những công trình lớn, có hệ số luân chuyển cao ->có kinh tế

- Chi phí đầu tư ban đầu lớn

c Ván khuôn bê tông cốt thép

- Tấm bê tông có 1 mặt được hoàn thiện, đổ bê tông xong, ván khuôn được để lại làm mặt cho kết cấu

d Ván khuôn nhựa tổng hợp, cao su…

- sau khi tháo tạo các gờ trên bề mặt BT làm tăng khả năng bám dính giữa BT và lớp trát

7.1.2 Phân loại theo cấu tạo

a Ván khuôn cố định

- Dùng được 1 lần, dùng cho kết cấu có hình dạng đặc biệt không lặp lại

- Muốn sử dụng lại phải gia công chế tạo lại, thường dùng ván khuôn gỗ

- Nhược điểm: tốn VL chế tạo tốn công gia công lại chủ yếu bằng gỗ

b Ván khuôn luân lưu

- Được chế tạo cho kết cấu có hình dạng kích thước lại trong công trình

- Được chế tạo thành bằng cách tổ hợp những tấn đã gia công từ trước

- Khi tháo dỡ giữ nguyên hình dạng, sử dụng nhiều lần

c Ván khuôn di động

- Là loại ván khuôn không tháo rời từng bộ phận sau mỗi chu kỳ hoạt động, mà để nguyên di dộng sang vị trí sử dụng của chu kỳ tiếp theo

- Căn cứ vào phương di chuyển:

+ Ván khuôn di động ngang: hệ ván khuôn được lắp trên hệ thống bánh xe

+ Ván khuôn di động đứng:

Ván khuôn trước : di chuyển liên tục, đồng đều trong thời gian đổ bê tông Ván khuôn leo: di chuyển theo từng chu kỳ sau khi bê tông đạt cường độ

Ván khuôn treo: hệ ván khuôn được treo trên tháp đặt ở trung tâm

d Ván khuôn ốp mặt: còn được sử dụng ốp mặt và trang trí

7.2 Phân tích: các yêu cầu kĩ thuật về gia công và kết cấu ván khuôn

7.2.1 Yêu cầu về gia công và kết cấu ván khuôn:

a Yêu cầu về vật liệu:

+ Sử dụng gỗ làm ván khuôn thì dùng gỗ nhóm 7 hoặc 8 còn tốt, có độ ẩm thích hợp (18% - 23% khi ở trên khô, 23% - 45% khi ở dưới nước), dày ít nhất là 2cm và bề rộng mỗi tấm không quá 20cm

+ Đà chống bằng gỗ: sử dụng gỗ nhóm 6 trở xuống, khi cột chống cao thì sử dụng

gỗ nhóm 5 Có thể dùng tre, tràm, dương làm cột chống

+ Ván khuôn và đà giáo bằng kim loại nên sử dụng sao cho phù hợp với khả năng luân chuyển nhiều lần

b Yêu cầu về cấu tạo:

+ Ván khuôn đà giáo phải có cấu tạo đơn giản, dễ tháo lắp, không gây khó khăn cho việc đặt cốt thép, đổ và đầm bêtông, không làm ảnh hưởng kết cấu bêtông khi tháo

+ Ghép ván khuôn phải kín khít để không làm mất nước ximăng khi đổ và đầm bêtông, đồng thời bảo vệ được bê tông mới đổ dưới tác động của thời tiết

+ Bề mặt ván khuôn phải tạo được mặt bêtông theo thiết kế và cần được chống dính

+ Khi sử dụng ván khuôn cũ phải cạo sạch lớp bêtông cũ bám vào ván khuôn

c Yêu cầu về độ bền, cứng:

+ Ván khuôn đà giáo phải vững chắc, an toàn khi sử dụng, không bị biến dạng khi

đổ đầm bêtông, phải bền, cứng, ổn định, không cong, vênh

+ Kích thước ván khuôn đà giáo cho các kết cấu lớn phải được tính toán cẩn thận + Ván khuôn vòm và dầm với khẩu độ lớn hơn 4m phải được bố trí có độ vồng thi công Trị số độ vồng được xác định theo công thức: f = 3L/1000 trong đó L là khẩu độ của vòm hoặc dầm

7.2.2 Yêu cầu về lắp dựng

+ Ván khuôn đà giáo phải được gia công lắp dựng đảm bảo đúng hình dáng, kích thước và vị trí của kết cấu theo qui định của thiết kế Sai lệch phải nhỏ hơn hoặc bằng trị số cho phép theo tiêu chuẩn

+ Sự giảm kích thước mặt cắt ngang của ván khuôn so với kích thước thiết kế phải đảm bảo:

- Với kết cấu chịu uốn:

Chiều rộng: không được quá 5%

Chiều cao: không được phép giảm

- Với kết cấu chịu kéo nén: Diện tích mặt cắt ngang không quá 5%

7.3 Tháo dỡ ván khuôn

7.3.1 Thời gian tháo dỡ ván khuôn

Việc tháo dỡ ván khuôn được tiến hành sau khi bêtông đạt cường độ cần thiết tương ứng:

+ Với ván khuôn thành đứng không chịu lực được tháo dỡ khi cường độ bêtông đảm bảo các góc và bề mặt không bị sứt mẻ hay sụt lở, tức là khi Rbt  25 kG/cm2 (trong vòng từ 1-3 ngày tuỳ theo mác bêtông, loại ximăng và mùa khí hậu)

+ Với ván khuôn chịu lực như ván đáy dầm sàn, cột chống ván đáy chỉ được phép tháo dỡ khi bêtông đạt cường độ tối thiểu cho phép

+ Các kết cấu ô văng, công xôn, sênô chỉ được tháo dỡ ván đáy và cột chống khi bêtông đạt mác thiết kế và đã có đối trọng chống lật

7.3.2 Yêu cầu kỹ thuật khi tháo dỡ ván khuôn:

a Trình tự tháo dỡ: