Nhóm STT Nhiễm sắc thể ban đầu NST sau khi bị biến đổi Tên dạng biến đổi01-02 a Gồm các đoạn ABCDEFGH Mất đoạn H Mất đoạn Gồm các đoạn ABCDEFGH Lặp lại đoạn BC Lặp đoạn Gồm các đoạn
Trang 1Giáo viên: Lê Thị Thu Hà
Vị Tân, ngày 02 tháng 11 năm 2012
Trang 2Câu 1: Đột biến gen là gì ? Có mấy dạng ? Nguyên nhân gây đột biến gen ? Trả lời :
- Đột biến gen là những biến đổi trong cấu trúc của gen liên quan tới một hoặc một số cặp nuclêôtit.
- Gồm các dạng đột biến gen : mất, thêm, thay thế,
đảo vị trí một hoặc một số cặp nuclêôtit.
- Nguyên nhân: Do ảnh hưởng phứp tạp của môi
trường trong và ngoài cơ thể làm rối loạn quá trình
tự sao của phân tử ADN, xuất hiện trong điều kiện
tự nhiên hoặc do con người gây ra.
KIỂM TRA BÀI CŨ
Trang 3Câu 2: Tại sao đột biến gen thường có hại cho bản thân
sinh vật ? Nêu vai trò và ý nghĩa của đột biến gen trong thực tiễn sản xuất.
Trả lời :
- Phần lớn đột biến gen có hại cho bản thân sinh vật vì
chúng phá vỡ sự thống nhất hài hòa trong kiểu gen đã qua chọn lọc tự nhiên và duy trì lâu đời trong tự nhiên, gây ra những rối loạn trong quá trình tổng hợp Prôtêin
- Đột biến gen đôi khi có lợi cho bản thân sinh vật và con người, rất có ý nghĩa trong chăn nuôi, trồng trọt.
KIỂM TRA BÀI CŨ
Trang 4I Đột biến cấu trúc NST
là gì?
Tiết 24 ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
Quan sát hình sau:
Trang 6I Đột biến cấu trúc NST
là gì? Nhiễm sắc thể sau khi bị biến đổi
khác nhiễm sắc thể ban đầu như thế nào? Cho biết tên dạng biến đổi?
Tiết 24 ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
Trang 7Nhóm STT Nhiễm sắc thể ban đầu NST sau khi bị biến đổi
Tên dạng biến đổi Hoạt động nhóm:
01-02 a
c
b 03-04
05-06
Trang 9Nhóm STT Nhiễm sắc thể ban đầu NST sau khi bị biến đổi Tên dạng biến đổi
01-02 a
Gồm các đoạn ABCDEFGH Mất đoạn H Mất đoạn
Gồm các đoạn ABCDEFGH Lặp lại đoạn BC Lặp đoạn
Gồm các đoạn ABCDEFGH
Trình tự đoạn BCD đổi lại thành đoạn DCB
Đảo đoạn
c
b 03-04
05-06
Hoạt động nhóm:
ĐÁP ÁN
Trang 10- Có 2 kiểu mất đoạn:
+ Mất đoạn đầu mút: NST mất 1 đoạn ở đầu mút của một cánh+ Mất đoạn trong: đoạn bị mất nằm ở khoảng giữa đầu mút và tâm động
Trang 12- Hậu quả:
Giảm hoặc tăng cường độ biểu hiện tính trạng
VD: ở đại mạch: đột biến lặp đoạn làm tăng hoạt tính của enzim emilaza → thuỷy phaõn tinh boọt nhieàu hụn
Trang 14- Hậu quả:
Vaọt chaỏt di truyeàn không bị mất mát nên ít ảnh hư ởng tới sức sống của cơ thể
- ý nghĩa:
Sự sắp xếp lại các gen trên NST góp phần tăng cường
sự sai khác giữa các NST tương ứng trong các nòi thuộc cùng một loài
VD: Phát hiện 12 đảo đoạn trên NST số 3 ở ruối giấm
Trang 15A B C D E F
Chuyển đoạn trong 1 NST: 1 đoạn bị đứt ra gắn vào vị trí khác
Trang 16- Phân bố lại các gen trên NST, 1 số gen trong nhóm liên kết này chuyển sang nhóm liên kết khác.
- Chuyển đoạn lớn thường gây chết hoặc mất khả năng sinh sản
- 1 số chuyển đoạn nhỏ được phát hiện ở lúa, chuối, đậu , ngửụứi …
Vận dụng:
Chuyển những nhóm gen mong muốn từ NST của loài này sang NST của loài khác
Hậu quả
Trang 17Vậy đột biến cấu trúc nhiễm sắc
đoạn và đảo đoạn
Tiết 24 ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
I Đột biến cấu trúc NST
là gì?
Trang 18II Nguyên nhân phát sinh
và tính chất của đột biến cấu
trúc NST.
1.Nguyên nhân phát sinh:
1 Các tác nhân gây phát sinh đột biến cấu trúc NST là gì?
2 Vì sao các tác nhân lý hoá trong ngoại cảnh lại là nguyên nhân chủ yếu gây ra đột biến cấu trúc NST?
Đáp án:
1 Tác nhân bên trong (rối loạn nội bào) và tác nhân bên ngoài (vật lý, hoá học )
2 Vì các tác nhân lý hoá phá vở cấu trúc NST hoặc gây ra sự sắp xếp lại các đoạn của NST
Chất độc do Mỹ thả xuống Việt Nam
Tiết 24 ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
Trang 191.Nguyên nhân phát sinh:
Vậy nguyên nhân phát sinh đột
biến cấu trúc NST là gì?
- Do điều kiện bên trong và
bên ngoài cơ thể.
Tiết 24 ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NHIỄM SẮC THỂ
- Tác nhân vật lý và hoá học
là nguyên nhân chủ yếu gây
Trang 20I Đột biến cấu trúc NST là gì?
II Nguyên nhân phát sinh và
tính chất của đột biến cấu trúc
Trang 21Người bị đột biến ở mặt Người bị đột biến ở tay
Trang 22Đột biến cấu trúc NST thường
có hại, nhưng cũng có trường hợp
có lợi.
Ví dụ 1: Mất một đoạn nhỏ ở đầu NST 21 gây ung thư máu ở người.
Ví dụ 2: Enzim thuỷ phân tinh bột ở một giống lúa mạch có hoạt tính cao hơn nhờ hiện tượng lặp đoạn NST mang gen quy định
II Nguyên nhân phát sinh và
tính chất của đột biến cấu trúc
NST.
1.Nguyên nhân phát sinh:
Trang 23KIỂM TRA – ĐÁNH GIÁ
Vận dụng nội dung của bài hãy hoàn thành sơ đồ sau:
Trang 24Đột biến NST gồm
Các dạng nào ?
Nguyên nhân Tính
chất
KIỂM TRA – ĐÁNH GIÁ
Trang 25Đột biến NST gồm
Các dạng nào ?
Nguyên nhân Tính chất
KIỂM TRA – ĐÁNH GIÁ
Mất
đoạn
Lặp đoạn Đảo đoạn
Chuyển đoạn
Lí học
Hoá học
Phần lớn có hại cho sinh vật
Trang 26- Học bài theo nội dung sách giáo khoa
- Trả lời câu 3 trang 66 vào vở bài tập
- Chuẩn bị bài tiết sau: §23 “Đột biến số lượng nhiễm sắc thể”.