Với mạng VLAN: nhu cầu tiết kiệm tài nguyên, đồng thời đáp ứng nhu cầu sử dụng nhiều LAN trong cùng một địa điểm, giải pháp đưa ra là nhóm các máy tính thuộc các LAN khác nhau vào cùng
Trang 1Nhóm thực hiện: Nhóm 3
Đồng Quang Trọng
Lê Quang Đạt Phạm Văn Chương Phan Xuân Thành
Trang 2Nội dung
Giới Thiệu
Phân Loại
Ưu điểm của VLAN
Các mô hình cài đặt VLAN
Các giao thức sử dụng trong VLAN
Ví dụ về TOPOLOGY
Trang 3công ty, ) giúp giảm thiểu vùng quảng bá (broadcast
domain) cũng như tạo thuận lợi cho việc quản lý một mạng
cục bộ rộng lớn
Trang 5Giới Thiệu
Với mạng LAN: các máy tính trong cùng một địa điểm (cùng phòng ) có thể được kết nối với nhau thành một mạng LAN, chỉ sử dụng một thiết bị tập trung như hub hoặc switch Có
nhiều mạng LAN khác nhau cần rất nhiều bộ hub, swich Tuy nhiên thực tế số lượng máy tính trong một LAN thường không nhiều, ngoài ra nhiều máy tính cùng một địa điểm (cùng
phòng) có thể thuộc nhiều LAN khác nhau vì vậy càng tốn
nhiều bộ hub, switch khác nhau Do đó vừa tốn tài nguyên số lượng hub, switch và lãng phí số lượng port Ethernet
Với mạng VLAN: nhu cầu tiết kiệm tài nguyên, đồng thời
đáp ứng nhu cầu sử dụng nhiều LAN trong cùng một địa
điểm, giải pháp đưa ra là nhóm các máy tính thuộc các LAN khác nhau vào cùng một bộ tập trung switch
Trang 6Giới Thiệu
Trang 7Giới Thiệu
Như hình vẽ dưới ta thấy mỗi tầng của công ty chỉ cần dùng một switch, và switch này được chia VLAN Các máy tính ở
bộ phận kỹ sư (Engineering) thì sẽ được gán vào VLAN
Engineering, các PC ở các bộ phận khác cũng được gán vào các VLAN tương Cách làm trên giúp ta có thể tiết kiệm tối đa
số switch phải sử dụng đồng thời tận dụng được hết số cổng (port) sẵn có của switch
Trang 8Phân loại
Có 3 loại VLAN, bao gồm:
VLAN dựa trên cổng (port based VLAN): Mỗi cổng (Ethernet
hoặc Fast Ethernet) được gắn với một VLAN xác định Do đó mỗi máy tính/thiết bị host kết nối với một cổng của switch đều thuộc một VLAN nào đó Đây là cách cấu hình VLAN đơn giản và phổ biến nhất
VLAN dựa trên địa chỉ vật lý MAC (MAC address based
VLAN): Mỗi địa chỉ MAC được gán tới một VLAN nhất định
Cách cấu hình này rất phức tạp và khó khăn trong việc quản lý
VLAN dựa trên giao thức (protocol based VLAN): sử dụng địa
chỉ IP thay cho địa chỉ MAC Cách cấu hình này không được thông dụng
Trang 9Ưu điểm của VLAN
Tiết kiệm băng thông của hệ thống mạng:
VLAN chia mạng LAN thành nhiều đoạn (segment) nhỏ, mỗi đoạn đó là một vùng quảng bá (broadcast domain) Khi có gói tin quảng bá
(broadcast), nó sẽ được truyền duy nhất trong VLAN tương ứng Do đó việc chia VLAN giúp tiết kiệm băng thông của hệ thống mạng
Tăng khả năng bảo mật:
Do các thiết bị ở các VLAN khác nhau không thể truy nhập vào nhau (trừ khi ta sử dụng router nối giữa các VLAN) Như trong ví dụ trên, các máy tính trong VLAN kế toán (Accounting) chỉ có thể liên lạc được với nhau Máy ở VLAN kế toán không thể kết nối được với máy tính ở VLAN kỹ sư (Engineering)
Dễ dàng thêm hay bớt máy tính vào VLAN:
Việc thêm một máy tính vào VLAN rất đơn giản, chỉ cần cấu hình cổng cho máy đó vào VLAN mong muốn
Giúp mạng có tính linh động cao:
VLAN có thể dễ dàng di chuyển các thiết bị Giả sử trong ví dụ trên, sau một thời gian sử dụng công ty quyết định để mỗi bộ phận ở một tầng riêng biệt Với VLAN, ta chỉ cần cấu hình lại các cổng switch rồi đặt chúng vào các VLAN theo yêu cầu
Trang 10Cấu trúc hoạt động của VLAN
Tầng 1: là Router làm nhiệm vụ định tuyến giữa các VLAN
Tầng 2: là các switch Trên các cổng của mỗi switch chia thành các VLAN
Tầng 3: là các workstation
Ký hiệu T: là đường Trunk
Trang 11Các mô hình cài đặt VLAN
Trang 12Mô hình cài đặt VLAN dựa trên
cổng
Trong sơ đồ này, các nút nối cùng một cổng của switch thuộc về cùng một VLAN
Trang 13Mô hình cài đặt VLAN tĩnh
VLAN tĩnh là một nhóm cổng trên một switch mà nhà quản trị mạng gán nó vào một VLAN Các cổng này sẽ thuộc về
VLAN mà nó đã được gán cho đến khi nhà quản trị thay đổi
Kiểu VLAN này thường hoạt động tốt trong những mạng
mà ở đó những sự di dời được điều khiển và được quản lý
Trang 14Mô hình cài đặt VLAN tĩnh
Trang 15Mô hình cài đặt VLAN động
VLAN động là nhóm các cổng trên một switch mà chúng có thể xác định một các tự động việc gán VLAN cho chúng Hầu hết các nhà sản xuất switch đều sử dụng phần mềm quản lý thông minh
Sự vận hành của các VLAN động được dựa trên địa chỉ vật lý MAC, địa chỉ luận lý hay kiểu giao thức của gói tin
Khi một trạm được nối kết lần đầu tiên vào một cổng của
switch, switch tương ứng sẽ kiểm tra mục từ chứa địa chỉ
MAC trong cơ sở dữ liệu quản trị VLAN và tự động cấu hình cổng này vào VLAN tương ứng
Thông thường, cần nhiều sự quản trị trước để thiết lập cơ sở
dữ liệu bằng phần mềm quản trị VLAN và duy trì một cơ sở
dữ liệu chính xác về tất cả các máy tính trên toàn mạng
Trang 16Mô hình cài đặt VLAN động
Trang 17Mô hình VLAN với mạng đường trục
Đường trục thông thường hoạt động như là một điểm tập hợp của nhiều lượng thông tin lớn Nó có thể mang thông tin về những người dùng cuối trong VLAN và nhận dạng giữa các switch, các router và các server nối trực tiếp
Trang 18Giao thức sử dụng trong VLAN
VLAN Trunking Protocol
Giao thức mạch nối VLAN – VTP
Inter-VLAN Routing - Định tuyến giữa các VLAN
Trang 19VLAN Trunking Protocol
Khái niệm
Trong khuôn khổ môi trường chuyển mạch VLAN, một
đường Trunk là một kết nối point-to-point để hỗ trợ các
VLAN trên các switch liên kết với nhau Một đường được cấu hình Trunk sẽ gộp nhiều liên kết ảo trên một liên kết vật lý để chuyển tín hiệu từ các VLAN trên các switch với nhau dựa trên một đường cáp vật lý
Trang 20VLAN Trunking Protocol
Hoạt động của Trunking
Giao thức Trunking được phát triển để nâng cao hiệu quả
quản lý việc lưu chuyển các Frame từ các VLAN khác nhau trên một đường truyền vật lý Giao thức trunking thiết lập các thoả thuận cho việc sắp sếp các Frame vào các cổng được liên kết với nhau ở hai dầu đường trunk
Hiện tại có 2 kỹ thuật Trunking là Frame Filtering và Frame Tagging Trong khuôn khổ của bài này chỉ đề cập đến kỹ thuật Frame Tagging
Giao thức Trunking sử dụng kỹ thuật Frame Tagging để phân biệt các Frame và để dễ dàng quản lý và phân phát các Frame nhanh hơn Các tag được thêm vào trên đường gói tin đi ra
vào đường trunk và được bỏ đi khi ra khỏi đường trunk Các gói tin có gắn tag không phải là gói tin Broadcast
Một đường vật lý duy nhất kết nối giữa hai switch thì có thể truyền tải cho mọi VLAN Để lưu trữ, mỗi Frame được gắn tag để nhận dạng trước khi gửi đi, Frame của VLAN nào thì đi
về VLAN đó
Trang 21VLAN Trunking Protocol
Cấu hình một cổng là Trunk trên switch
Switch_A(config)# interface fastethernet 0/1
Switch_A(config-if)# switchport mode trunk
Switch_A(config-if)# switchport trunk encapsulation dot1qHoặc
Switch_A(config-if)# switchport trunk encapsulation islSwitch_A(config-if)# end
Trang 22Giao thức mạch nối VLAN - VTP
Khái niệm VTP
Vai trò của VTP là duy trì cấu hình VLAN thông qua admin domain của mạng VTP là một giao thức lớp 2 sử dụng các Trunk Frame để quản lý việc thêm bớt, xoá và đổi tên các
VLAN trên một domain Thêm nữa, VTP cho phép tập trung các thay đổi tới tất cả các switch trong mạng
Thông điệp VTP được dóng gói trong một chuẩn CISCO là giao thức ISL hoặc IEEE 802.1q và sau đó đi qua các liên kết Trunk tới thiết bị khác
Trang 23Giao thức mạch nối VLAN - VTP
Lợi ích của VTP
Cấu hình đúng các VLAN qua mạng
Hệ thống ánh xạ cho phép 1 VLAn được trunk qua các môi trường truyền hỗn hợp Giống như ánh xạ các VLAN Ethernet tới đường cáp trục tốc độ cao như ATM, LANE hoặc FDDI.
Theo dõi chính xác và kiểm tra VLAN
Báo cáo động về việc thêm vào các VLAN
Dễ dàng cấu hình khi thêm mới VLAN
Các switch sử dụng giao thức VTP thì trên mỗi cổng trunk của nó có:
Management domain
Số cấu hình
Biết được VLAN và các thông số cụ thể
Trang 24Giao thức mạch nối VLAN - VTP
VTP domain
Một VTP domain được tạo ra từ một hay nhiều các thiết bị đa kết nối để chia sẻ trên cùng một tên VTP domain Mỗi switch chỉ có thể có một VTP domain
VTP header có nhiều kiểu trên một thông điệp VTP, có 4 kiểu thường được tìm thấy trên tất cả các thông điệp VTP:
Phiên bản giao thức VTP – 1 hoặc 2
Kiểu thông điệp VTP – 1 trong 4 kiểu
Độ dài tên của management domain
Tên mamagement domain
Trang 25Giao thức mạch nối VLAN - VTP
Hoạt động chuyển mạch VTP hoạt động trên một trong ba chế
độ sau:
Server
Client
Transparent
Trang 26Giao thức mạch nối VLAN - VTP
VTP Server (Chế độ mặc định)
Nếu một switch được cấu hình ở chế độ server, thì switch đó
có thể khởi tạo, thay đổi và xoá các VLAN VTP server ghi thông tin cấu hình VLAN trong NVRAM VTP server gửi các thông điệp VTP qua tất cả các cổng Trunk
Các VTP server quảng bá cấu hình VLAN tới các switch trên cùng một VTP domain và đồng bộ cấu hình VLAN tới các switch khác dựa trên các quảng cáo nhận được qua đường
Trunk Đây là chế độ mặc định trên switch
Trang 27Giao thức mạch nối VLAN - VTP
nó cũng gửi các thông điệp qua các cổng Trunk
Trang 28Giao thức mạch nối VLAN - VTP
VTP trong suốt (Transparent)
Các switch cấu hình ở chế độ Transparent không tham gia vào VTP Một VTP Transparent switch không quản bá cấu hình VLAN của nó và không đồng bộ các cấu hình VLAN của nó dựa trên các quảng cáo nhận được Chúng chuyển tiếp các
quảng cáo VTP nhận được trên các cổng Trunk nhưng bỏ qua các thông tin bên trong thông điệp Một Transparent switch không thay đổi database của nó, khi các switch nhận các thông tin cập nhật cũng gửi một bản cập nhật chỉ ra sự thay đổi trạng thái VLAN Trừ khi chuyển tiếp một quảng cáo VTP, VTP bị
vô hiệu hoá trên switch được cấu hình ở chế độ transparent
Trang 29Giao thức mạch nối VLAN - VTP
Trang 30Inter-VLAN Routing - Định tuyến
giữa các VLAN
Khái niệm
Khi một host trong một miền quảng bá muốn truyền thông tới một miền quảng bá khác thì cần đến một Router Điều này cũng tồn tại trên môi trường VLAN
Như đã trình bày trong phần VLAN trên Công nghệ VLAN được sử dụng để nhóm các workstation và server vào trong một nhóm logic Nên Router cần phải có để làm nhiệm vụ
định tuyến giữa các VLAN
Trang 31Inter-VLAN Routing - Định tuyến
giữa các VLAN
Inter-VLAN vấn đề và giải pháp
Một kết nối logic cần có một đường kết nối vật lý hay còn là đường Trunk từ switch tới router Đường Trunk này có thể hỗ trợ nhiều VLAN Kỹ thuật này có tên gọi là “Router on a
Stick” bởi vì có nhiều đường kết nối ảo trên một đường kết nối đơn giữa Router và switch
Router-on-a-stick thiết kế một đường Trunk để kết nối Router tới mạng khuôn viên (campus) Lưu thông giữa các VLAN phải qua đường backbone lớp 2 để đến được Router Tại
Router các gói tin có thể di chuyển giữa các VLAN
Trang 32Inter-VLAN Routing - Định tuyến
giữa các VLAN
Cổng vật lý và cổng luận lý:
Trong những trường hợp truyền thống một hệ thống mạng với 4 VLAN sẽ yêu cầu 4 kết nối vật lý giữa switch và router Khi những kỹ thuật đóng gói như: ISL trở nên thông dụng, những người thiết kế mạng bắt đầu dùng liên kết Trunk để kết nối giữa switch và router Trên các switch Castalyst 2900 mặc định là 802.1q, tuy nhiên các switch Castalyst 29xx mặc định lại là ISL
Số lượng của các VLAN thường không hạn chế, yêu cầu cầu của mạng đa VLAN là cần có 1 router để định tuuyến các gói tin Nhưng số lượng các cổng FastEthernet trên router là có hạn Nên các đường Trunk đến router phải được gộp vào một cổng logic
Trang 33Inter-VLAN Routing - Định tuyến
giữa các VLAN
Chia cổng vật lý thành SubInterface:
Một SubInterface là một cổng giao diện logic Như là cổng FastEthernet trên router, Nhiều cổng SubInterface có thể được tạo ra từ một cổng vật lý
mỗi SubInterface hỗ trợ một VLAN và được gán một địa chỉ
IP Để nhiều thiết bị trong cùng một VLAN có thể truyền
thông với nhau, địa chỉ IP của các thiết bị đó phải cùng địa chỉ mạng hoặc cùng subnetwork
Ví dụ: Trên cổng FastEthernet 0/0 có các địa chỉ IP của
SubInterface sau
• VLAN 1: 192.168.1.1
• VLAN 2: 192.168.1.2
• VLAN 3: 192.168.1.3
Trang 34Inter-VLAN Routing - Định tuyến giữa các
VLAN
Cấu hình định tuyến giữa các VLAN
Nhận dạng một cổng giao diện (chọn cổng để nối kết các đường
Trunk)
Định nghĩa kiểu đóng gói VLAN (ISL hoặc Dot1q)
Gán địa chỉ IP vào cổng giao diện
Cấu hình cơ bản Router:
Router> enable
Router# configure terminal
Router(config)# hostname Router
Router(config)# enable password cisco
Router(config)# enable secret class
Router(config)# line console 0
Router(config-line)# password cisco
Router(config-line)# logging synchronuos
Trang 35Inter-VLAN Routing - Định tuyến
Cấu hình Inter-VLAN Routing (Định tuyến giữa các VLAN)
Router(config)# interface fastethernet [port number]
Router(config-if)# no shut
Cấu hình cổng Sub
Router(config)# interface fastethernet [SubInterface number]
Router(config-subif)# encapsulation dot1q [vlan number]
Router(config-subif)# ip address [ip address subnetmark]
Trang 36Sơ đồ mạng (Topology)
Trang 37Ví dụ
Ví dụ về cấu hình mạng VLAN