Ngoai khoa VHDG-Lop 6

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gianCâu 1: Hoàn thành sơ đồ hệ thống phân loại văn học dân gian: Văn học dân gian Truyện dân gian?. Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gianCâu 2: Trình bày k

Ngoại khoá

văn học dân gian

THCS Nguyễn Lương bằng

**********

Ngày 13 tháng 12 năm 2006

Chương trình ngoại khoá Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Phần 2: Sáng tạo từ truyện dân gian

Phần 3: Thường thức truyện dân gian

Phần 4: Viết Bài thu hoạch

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Yêu cầu: Mỗi bông hoa là một câu hỏi Hái được bông hoa nào sẽ trả lời câu hỏi của bông hoa đó.

Phần trả lời phải ngắn gọn, đầy đủ, rõ ràng Trong khi trả lời phải vận dụng tốt kỹ năng nói đã được rèn luyện ở 2 tiết học trong chương trình chính khoá.

Các bạn trong lớp đều phải ghi chép các nội dung câu trả lời

và phần bổ sung của giáo viên để lấy tài liệu viết bài thu hoạch.

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Câu 1: Hoàn thành sơ đồ hệ thống phân loại văn học dân gian:

Văn học dân gian Truyện dân gian ? ?

Truyện cười Truyền

thuyết Cổ tích Ngụ ngôn

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Câu 2: Trình bày khái niệm: Truyền thuyết, Cổ tích, truyện ngụ ngôn,

truyện cười?

Truyền thuyết: Là truyện dân gian kể về các nhân vật và sự kiện lịch sử Có yếu tổ tư ởng tượng kỳ ảo Thể hiện thái độ của nhân dân ta đối với các nhân vật và sự kiện đó.

Cổ tích: Là truyện dân gian kể về một số kiểu nhân vật (Nhân vật thông minh tài trí, nhân vật bất hạnh, nhân vật dũng sĩ…) Có yếu tố tưởng tượng kỳ ảo Thể hiện ước mơ về cái thiện chiến thăng cái ác…

Truyện ngụ ngôn: là laọi ruyện kể bằng văn xuôi hoặc văn vần, mượn chuyện về loài vâth hoặc về chính con người để nói bóng gió, kín đáo chuyện con người, nhằm khuyên nhủ, răn dạy người ta bài học nào đó trong cuộc sống.

Truyện cười: Loại truyện kể về những hiện tượng đáng cười trong cuộc sống nhằm tạo

ra tiếng cười mua vui hoặc phê phán những thói hư, tật xấu trong xã hội.

Truyền thuyết Cổ tích Nhân vật Nhân vật lịch sử

- Nhân vật bất hạnh.

- Nhân vật tài trí

- Nhân vật quái dị

ý nghĩa

Ca ngợi lịch sử dân tộc (chống ngoại xâm,

chống thiên tai

Thể hiện ước mơ cái thiện chiến thắng cái ác

Truyện ngụ ngôn Truyện cười

Nhân vật

Là loài vật hay chính con người

Con người (Tập trung ở những thói hư tật xấu của con người)

ý nghĩa

Khuyên nhủ răn dạy con người bài học nào

đó trong cuộc sống

Tạo tiếng cười mua vui hoặc phê phán những thói hư tật xấu của con người

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Câu 3: So sánh Truyền thuyết và Cổ tích, truyện ngụ ngôn và truyện cười?

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Câu 4: Kể lại truyện: “ếch ngồi đáy giếng” và chỉ ra sự ngộ nhận của ếch về xung quanh và bản thân Nêu bài học?

Câu chuyện ngắn gọn nhẹ nhàng, cách kể chuyện dung dị hấp dẫn

của ông cha ta xưa thật tuyệt với để đến tận bây giờ cháu con vẫn đư

ợc bài học sâu sắc về cách nhìn nhận thế giới xung quanh và bản

thân mình với một nhãn quan khoa học.

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Câu 5: Nêu ý nghĩa của hình tượng Sơn Tinh, Thuỷ Tinh?

- Sơn Tinh là lực lượng của cư dân Việt cổ đắp đê chống lũ lụt, là ước mơ chiến thắng thiên tai của người xưa được hình tượng hoá Tầm vóc vũ trụ, tài năng và khí phách của Sơn Tinh là biểu tượng sinh động cho chiến công của người Việt cổ trong cuộc đấu tranh chống bão lụt ở vùng lưu vực sông Đà và sông Hồng Đây cũng là kỳ tích dựng nước của thời đại các vua Hùng và kỳ tích ấy tiếp tục được phát huy mạnh mẽ tận đến bây giờ.

- Thuỷ Tinh là hiện tượng mưa to bão lụt ghê gớm hàng năm được hình tượng hoá, là kẻ thù hung dữ truyền kiếp của Sơn Tinh, là kẻ thù của nhân dân toàn thế giới Chúng ta quyết không để cho Thuỷ tinh có cơ hội phục thù bằng cách thực hiện tốt việc bảo vệ môi trường…

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Câu 6: Nêu ý nghĩa của chi tiết: Bà con góp gạo nuôi Gióng trong truyền thuyết “ Thánh Gióng”?

Dân gian kể rằng: Khi Gióng lớn ăn những

“bảy nong cơm, ba nong cà, uống một hơi nước cạn đà khúc sông”

Gióng lớn lên bằng thức ăn đồ mặc cuả nhân Sức mạnh dũng sĩ của Gióng được nuôi dưỡng từ những cái bình thường, giản dị, đó chính là sức mạnh tổng hợp của toàn dân Điều đó cũng có nghĩa là nhân dân rất yêu nước Ngày nay, ở hội Gióng, nhân dân vẫn tổ chức cuộc thi nấu cơm, hái cà nuôi Gióng Đó là hình thức tái hiện quá khứ giàu ý nghĩa.

Phần 1: Hiểu biết về truyện dân gian

Câu 7: Biện pháp nghệ thuật chủ yếu của văn bản “Ông lão đánh cá

và con cá vàng” là biện pháp lặp lại tăng tiến, em hãy cho biết tác

dụng của biện pháp đó trong việc thể hiện nội dung của truyện?

- Biện pháp lặp lại được thể hiện ở: 5 lần mụ vợ đòi hỏi, 5 lần

ông lão ra biển, 5 lần miêu tả cảnh biển, 5 lần cá vàng ngoi lên.

- Làm cho đặc điểm, tính cách của các nhân vật trong truyện lần sau xuất hiện được tô đậm và mới lạ hơn lần trước Lòng tham và

sự bội bạc của mụ vợ ngày càng tăng Sự cam chịu và nhu nhược của

ông lão càng tăng Thái độ bất bình của biển ngày càng tăng Sự nhân nghĩa và công lý của cá vàng càng rõ nét.

C ¢ Y B ó T T H Ç N

C O N R å N G C H ¸ U T I £ N

S ä D õ A

Õ C H N G å I § ¸ Y G I Õ N G

D T

¢ R N U I N G N A Y Ö

C H ¢ N T A Y T A I M ¾ T M I Ö N G

T R U Y Ö N D ¢ N G I A N

PhÇn 1: HiÓu biÕt vÒ truyÖn d©n gian

Gi¶i « ch÷:

PhÇn II: S¸ng t¹o tõ truyÖn d©n gian

Các đội sẽ dựa vào các câu chuyện đã học hoặc đọc để chuyển thể thành tiểu phẩm, hoặc hát các bài hátdân gian,

Phần III: Thưởng thức truyện dân gian

Phần IV: Bài thu hoạch

Thế giới cổ tích trong em.

Gợi y: Bài thu hoạch là dạng đề mở Các em có thể viết những gì các em cảm nhận được, thu hoạch đư

ợc Đó là những điều nhận thức sâu sắc nhất tâm

đắc nhất.

Có thể về: Về yếu tố tưởng tượng kì ảo, về chi

tiêt hay, về nhận vật yêu thích…