Bài 12: Đời sống văn hóa kinh tế

ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ấp thống trị, ế lực ở ực ở ởng nhiều đặc quyền đặc lợi.. ận chính trong giai cấp thống trị, t ng Ph t bà Quan ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi.. ậ

KIỂM TRA BÀI CỦ

xuất nông nghiệp?

công nghiệp thời Lý? Mối quan hệ giữa

nông nghiệp, thương nghiệp và thủ công

nghiệp.

I Những đổi thay về mặt xã hội:

Trong xã hội thời Lý có những tầng lớp nào?

Tá điền

Thợ thủ cơng

Thương nhân

Nơ tì

Nơ tì

Vua, quan, địa chủNơng dân

tự do

Đời sống của các tầng lớp trong XH thời Lý

như thế nào?

- Vua quan: B ph n chính trong giai c p th ng tr ,ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ận chính trong giai cấp thống trị, ấp thống trị, ống trị, ị,

đ c h ng nhi u đ c quy n đ c l i.ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ều đặc quyền đặc lợi ặc quyền đặc lợi ều đặc quyền đặc lợi ặc quyền đặc lợi ợc hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi

- Địa chủ:: Có nhi u ru ng đ t, có th l c ều đặc quyền đặc lợi ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ấp thống trị, ế lực ở ực ở ởng nhiều đặc quyền đặc lợi

đ a ph ng.ị, ương

- Nơng dân: L c l ng s n xu t ch y u, b ực ở ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ản xuất chủ yếu, bị ấp thống trị, ủ yếu, bị ế lực ở ị,

bóc l t.ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

- Thợ thủ công, thương nhân: N p thu và làm ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ế lực ở

ngh a v v i nhà vua ĩa vụ với nhà vua ụ với nhà vua ới nhà vua

- Nơ tì: Ph c v cung đi n và các nhà quan.ụ với nhà vua ụ với nhà vua ởng nhiều đặc quyền đặc lợi ện và các nhà quan

Quan lại, hoàng tử,

công chúa và một số

nông dân nhà giàu

Vẽ sơ đồ về sự hình thành các tầng lớp chính trong xã

hội thời Lý và rút ra nhận xét?

Địa chủ

Được cấp ruộng và có ruộng.

Nông dân(18 tuổi trở lên)

Nông dân

Được nhận đất công

của làng xã.

Nông dân không có

điền

Nh n ru ng ận ruộng ộng

Nh n ru ng ận ruộng ộng

c a a ch ủa địa chủ địa chủ ủa địa chủ

c a a ch ủa địa chủ địa chủ ủa địa chủ

cày

c y n p tô, ấy nộp tô, ộng

c y n p tô, ấy nộp tô, ộng

thu thu ế ế.

→ Xã hội thời Lý đã có sự phân biệt giai cấp sâu sắc Địa chủ nhiều hơn, số nông dân ít hơn, điều bị bốc lội nặng nề.

II Giáo dục và văn hóa:

móng cho n n giáo d c Vi t Nam.ều đặc quyền đặc lợi ụ với nhà vua ện và các nhà quan

- N m 1075: m khoa thi đ u tiên.ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ởng nhiều đặc quyền đặc lợi ầu tiên

- N m 1075: m khoa thi đ u tiên.ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ởng nhiều đặc quyền đặc lợi ầu tiên

- Năm 1076: thành lập Quốc Tử Giám

V n Mi u ăn Miếu ếu

V n Mi u ăn Miếu ếu

V n Mi u chính ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ế lực ở

V n Mi u chính ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ế lực ở

th c đ c xây d ng ức được xây dưng ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ư

th c đ c xây d ng ức được xây dưng ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ư

vào tháng 9/1070

Mi u th tổ đ o Nho ế lực ở ờ tổ đạo Nho ạo Nho

Mi u th tổ đ o Nho ế lực ở ờ tổ đạo Nho ạo Nho

(Kh ng T ) và là ổng Tử) và là ử) và là

(Kh ng T ) và là ổng Tử) và là ử) và là

n i d y h c cho các ơng ạo Nho ọc cho các

n i d y h c cho các ơng ạo Nho ọc cho các

con vua.V n Mi u ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ế lực ở

con vua.V n Mi u ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ế lực ở

dài 350m, ngang 75m N m 1075, ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền

75m N m 1075, ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền

khoa thi đ u tiên ầu tiên

khoa thi đ u tiên ầu tiên

đ c m t i đây… ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ởng nhiều đặc quyền đặc lợi ạo Nho

đ c m t i đây… ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ởng nhiều đặc quyền đặc lợi ạo Nho

Qu c T Giám ốc Tử Giám ử Giám

Qu c T Giám ốc Tử Giám ử Giám

N m 1076, nhà Qu căm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ống trị,

T Giám đ c xây ử) và là ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi

d ng trong khu V n ực ở ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền

Mi u, được xem là ế lực ở

tr ng đ i h c đ u ườ tổ đạo Nho ạo Nho ọc cho các ầu tiên

tiên c a ủ yếu, bị Đạo Nho i Vi t ện và các nhà quan

Lúc đ u đây ch dành ầu tiên ởng nhiều đặc quyền đặc lợi ỉ dành cho các con vua, sau đó nhà Lý m r ng ởng nhiều đặc quyền đặc lợi ộ phận chính trong giai cấp thống trị,cho các con em quan

l i và nh ng ng i ạo Nho ững người ườ tổ đạo Nho

gi i vào h c.ỏi vào học ọc cho các

Nội dung của nền giáo dục thời Lý là gì?

N i dung giáo d c ch y u là ch Hán ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ụ với nhà vua ủ yếu, bị ế lực ở ững người và đ o Nho.ạo Nho

Trong giáo dục và thi cử còn có những hạn chế gì?

Ch a có n n p, quy c Khi nhà n c ư ều đặc quyền đặc lợi ế lực ở ủ yếu, bị ưới nhà vua có nhu c u m i m khoa thi.ầu tiên ới nhà vua ởng nhiều đặc quyền đặc lợi

Con nhà giàu và con quan m i có đi u ới nhà vua ều đặc quyền đặc lợi

ki n đi h c.ện và các nhà quan ọc cho các

b Văn hóa;

S phát tri n c a giáo d c t o c s ực ở ển của giáo dục tạo cơ sở ủ yếu, bị ụ với nhà vua ạo Nho ơng ởng nhiều đặc quyền đặc lợi

thu n l i cho s phát tri n c a v n h c.ận chính trong giai cấp thống trị, ợc hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ực ở ển của giáo dục tạo cơ sở ủ yếu, bị ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ọc cho các

V n h c ăn Miếu ọc

V n h c ăn Miếu ọc

ch Hán ữ Hán

ch Hán ữ Hán

b c u ước đầu đầu

b c u ước đầu đầu

phát tri n ển

phát tri n ển

Sự phát triển của giáo dục tác động như thế nào đến nền văn học thời Lý?

Lý Thường Kiệt khẳng định nền tự chủ của dân tộc.

Ý nghĩa của bài thơ ?

Em hãy nêu vị trí của đạo Phật trong xã hội thời Lý?

- Thời Lý đạo Phật được coi trọng

Vì sao đạo Phật ở thời Lý phát triển mạnh?

Tiếp tục sự phát triển của thời đại trước

- Lý Công Uẩn lên ngôi được nhiều nhà sư ủng hộ

- Nhà sư có học vấn uyên bác và có công với đất nước

Hãy kể têm một số công trình kiến trúc, điêu khắc thời Lý?

Chùa M t C t ột Cột ột Cột

Chùa M t C t ột Cột ột Cột

Có tên ch là chùa ững người

Có tên ch là chùa ững người

Dêiện H u, đ c xây ực ở ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi.

Dêiện H u, đ c xây ực ở ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi.

d ng n m 1049 th i ực ở ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ờ tổ đạo Nho

d ng n m 1049 th i ực ở ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ờ tổ đạo Nho

vua Lý Thát Tông Ngôi chùa làm b ng ằng

g , mái lợp ngói, ỗ, mái lợp ngói,

g , mái lợp ngói, ỗ, mái lợp ngói,

trong đi n th ện và các nhà quan ờ tổ đạo Nho

trong đi n th ện và các nhà quan ờ tổ đạo Nho

t ng Ph t bà Quan ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ận chính trong giai cấp thống trị,

t ng Ph t bà Quan ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ận chính trong giai cấp thống trị,

Âm Toàn bộ ngôi chùa d ng trên m t ực ở ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

chùa d ng trên m t ực ở ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

c t đá ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

c t đá ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

T ng Ph t A-di-đà ượng Phật A-di-đà ật A-di-đà

T ng Ph t A-di-đà ượng Phật A-di-đà ật A-di-đà

(Chùa Ph t Tích-B c Ninh) ật A-di-đà ắc Ninh)

T ng này đ c vua ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi.

T ng này đ c vua ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi.

Lý Thánh Tông cho đúc

b ng vàng n m 1057, ằng ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền

b ng vàng n m 1057, ằng ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền

t ng cao 1,87m, k ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ển của giáo dục tạo cơ sở

t ng cao 1,87m, k ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ển của giáo dục tạo cơ sở

c b cao 2,77m Ph t ản xuất chủ yếu, bị ện và các nhà quan ận chính trong giai cấp thống trị,

c b cao 2,77m Ph t ản xuất chủ yếu, bị ện và các nhà quan ận chính trong giai cấp thống trị,

A-di-đà ng i ki u ồi kiểu ển của giáo dục tạo cơ sở

A-di-đà ng i ki u ồi kiểu ển của giáo dục tạo cơ sở

thuy t pháp, nh ng qui ế lực ở ững người

thuy t pháp, nh ng qui ế lực ở ững người

t ng n i rõ trên đ nh ưới nhà vua ổng Tử) và là ỉ dành

t ng n i rõ trên đ nh ưới nhà vua ổng Tử) và là ỉ dành

đ u ,tóc ầu tiên.

đ u ,tóc ầu tiên.

xo n hình c, dái tai xo n hình c, dái tai ắn hình ốc, dái tai ắn hình ốc, dái tai ống trị, ống trị,

r t dài, c cao ba ấp thống trị, ổng Tử) và là

r t dài, c cao ba ấp thống trị, ổng Tử) và là

ng n ấp thống trị,

ng n ấp thống trị,

(ho s Nguy n Ti n ạo Nho ĩa vụ với nhà vua ễn Tiến ế lực ở

(ho s Nguy n Ti n ạo Nho ĩa vụ với nhà vua ễn Tiến ế lực ở

C nh) ản xuất chủ yếu, bị

C nh) ản xuất chủ yếu, bị

Hình rồng thời Lý (ở chùa Phật Tích)

Em có nhận xét gì về hình rồng thời Lý?

R ng là m t con v t t ng t ng c a ng i th i R ng là m t con v t t ng t ng c a ng i th i ồi kiểu ồi kiểu ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ận chính trong giai cấp thống trị, ưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ận chính trong giai cấp thống trị, ưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ủ yếu, bị ủ yếu, bị ườ tổ đạo Nho ườ tổ đạo Nho ờ tổ đạo Nho ờ tổ đạo Nho

x a, mình tr n, toàn thân u n khúc, uy n chuy n x a, mình tr n, toàn thân u n khúc, uy n chuy n ư ư ơng ơng ống trị, ống trị, ển của giáo dục tạo cơ sở ển của giáo dục tạo cơ sở ển của giáo dục tạo cơ sở ển của giáo dục tạo cơ sở

nh m t ng n l a Th hi n trình đ ư ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ọc cho các ử) và là ển của giáo dục tạo cơ sở ện và các nhà quan ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

nh m t ng n l a Th hi n trình đ ư ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ọc cho các ử) và là ển của giáo dục tạo cơ sở ện và các nhà quan ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

điêu kh c tinh ắn hình ốc, dái tai

điêu kh c tinh ắn hình ốc, dái tai

vi, thanh thóat c a ngh thu t điêu kh c th i Lý ủ yếu, bị ện và các nhà quan ận chính trong giai cấp thống trị, ắn hình ốc, dái tai ờ tổ đạo Nho

vi, thanh thóat c a ngh thu t điêu kh c th i Lý.Kiến túc, điêu khắc phát triển rực rỡ.ủ yếu, bị ện và các nhà quan ận chính trong giai cấp thống trị, ắn hình ốc, dái tai ờ tổ đạo Nho

Em hãy trình bày những hình thức vui chơi của dân dân thời Lý?

- Ca hát, hát chèo,múa r i n c.ống trị, ưới nhà vua

- Ca hát, hát chèo,múa r i n c.ống trị, ưới nhà vua

- á c u, v t, đua thuy n.Đ ầu tiên ận chính trong giai cấp thống trị, ều đặc quyền đặc lợi

- á c u, v t, đua thuy n.Đ ầu tiên ận chính trong giai cấp thống trị, ều đặc quyền đặc lợi

- L h i mùa xuân.ễn Tiến ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

- L h i mùa xuân.ễn Tiến ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

Múa r i n c r t đ c ống trị, ưới nhà vua ấp thống trị, ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi.

Múa r i n c r t đ c ống trị, ưới nhà vua ấp thống trị, ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi

a chu ng th i Lý

ưa chu ng th i Lý ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ởng nhiều đặc quyền đặc lợi ờ tổ đạo Nho Đển của giáo dục tạo cơ sở

ư ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ởng nhiều đặc quyền đặc lợi ờ tổ đạo Nho Đển của giáo dục tạo cơ sở

r i có th c đ ng linh ống trị, ển của giáo dục tạo cơ sở ử) và là ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

r i có th c đ ng linh ống trị, ển của giáo dục tạo cơ sở ử) và là ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

ho t các ph n c th ạo Nho ầu tiên ơng ển của giáo dục tạo cơ sở

ho t các ph n c th ạo Nho ầu tiên ơng ển của giáo dục tạo cơ sở

đ c làm r i ra và n i ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ờ tổ đạo Nho ống trị,

đ c làm r i ra và n i ược hưởng nhiều đặc quyền đặc lợi ờ tổ đạo Nho ống trị,

v i nhau b i ới nhà vua ởng nhiều đặc quyền đặc lợi

v i nhau b i ới nhà vua ởng nhiều đặc quyền đặc lợi

các kh p ới nhà vua

các kh p ới nhà vua

Vài c nh múa r i ảnh múa rối ốc Tử Giám

Em có nhận xét gì về nền văn hóa thời Lý ?

- a d ng, đ c đáo, linh ho t.Đ ạo Nho ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ạo Nho

- a d ng, đ c đáo, linh ho t.Đ ạo Nho ộ phận chính trong giai cấp thống trị, ạo Nho

- ánh d u s ra đ i n n v n hoá riêng c a dân Đ ấp thống trị, ực ở ờ tổ đạo Nho ều đặc quyền đặc lợi ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ủ yếu, bị

- ánh d u s ra đ i n n v n hoá riêng c a dân Đ ấp thống trị, ực ở ờ tổ đạo Nho ều đặc quyền đặc lợi ăm 1070: xâây dựng Văn Miếu, đặt nền ủ yếu, bị

t c.ộ phận chính trong giai cấp thống trị,

t c.ộ phận chính trong giai cấp thống trị, V n hóa Th ng Long V n hóa Th ng Long ăn hóa Thăng Long ăn hóa Thăng Long ăn hóa Thăng Long ăn hóa Thăng Long.

Đàn nhị u

Đấu v t. v t ật A-di-đà ật A-di-đà

Vì sao gọi văn hóa thời Lý là văn hóa Thăng

Trò chơi giải ô chữ

1 ây Đây được xem là trường Đại học đầu tiên của được xem là trường Đại học đầu tiên của c xem là tr ường Đại học đầu tiên của ng Đây được xem là trường Đại học đầu tiên của ại học đầu tiên của ọc đầu tiên của đầu tiên của i h c u tiên c a ủa

Vi t Nam? ệt Nam? Được xây dựng năm 1076 (10 chữ Đây được xem là trường Đại học đầu tiên của ược xem là trường Đại học đầu tiên của c xây d ng n m 1076 (10 ch ựng năm 1076 (10 chữ ăn hóa Thăng Long ữ

cái)

3 Đây được xem là trường Đại học đầu tiên của ể đặt nền mĩng cho nền giáo dục Việt Nam nhà đặt nền mĩng cho nền giáo dục Việt Nam nhà ền mĩng cho nền giáo dục Việt Nam nhà t n n mĩng cho n n giáo d c Vi t Nam nhà ền mĩng cho nền giáo dục Việt Nam nhà ục Việt Nam nhà ệt Nam? Được xây dựng năm 1076 (10 chữ

(7 chữ cái)

2 N i dung h c t p ch y u c a giáo d c th i ội dung học tập chủ yếu của giáo dục thời ọc đầu tiên của ập chủ yếu của giáo dục thời ủa ếu của giáo dục thời ủa ục Việt Nam nhà ờng Đại học đầu tiên của

Lý?

4 N i nhà Lý óng ô ngày nay có tên là gì? (5 ch cái) ơi nhà Lý đóng đô ngày nay có tên là gì? (5 chữ cái) đ đ ữ

5 Ông t c a ổ của đạo Nho là ai? (7 chữ cái) ủa đại học đầu tiên của o Nho là ai? (7 ch cái) ữ

6 Nhà Lý ã d i ô t âu v thành đ ờng Đại học đầu tiên của đ ừ đâu về thành Đại La? đ ền mĩng cho nền giáo dục Việt Nam nhà Đây được xem là trường Đại học đầu tiên của ại học đầu tiên của i La?

7 Vi c xây d ng nhi u chùa chứng t nhà Lý coi ệt Nam? Được xây dựng năm 1076 (10 chữ ựng năm 1076 (10 chữ ền mĩng cho nền giáo dục Việt Nam nhà ỏ nhà Lý coi

tr ng……?(7 chữ cái) ọc đầu tiên của 8 Chữ 9 Con v t t được xem là trường Đại học đầu tiên của ập chủ yếu của giáo dục thời ưởng tượng của người thời xưa? c nhà Lý s d ng là chữ gì?(3 chữ cái) ng t ược xem là trường Đại học đầu tiên của ng c a ng ử dụng là chữ gì?(3 chữ cái) ục Việt Nam nhà ủa ường Đại học đầu tiên của i th i x a? ờng Đại học đầu tiên của ư

(4 chữ cái)

DẶN DÒ