Bộ đề thi học sinh giỏi địa của các cấp lớp

Đêm tháng năm âm lịch khoảng tháng 6 DL ngày dài đêm ngắn chưa kịp nằm trời đã sáng, vì lúc này bán cầu Bắc chúc về phía Mặt Trời, các địa điểm ở nửa cầu Bắc có hiện tựơng ngày dài hơn đ

ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI MƠN ĐỊA LÝ

PHÒNG GD & ĐT HUYỆN HỒNG NGỰ ĐỀ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI KHỐI 6

TRƯỜNG THCS LONG KHÁNH B Môn : Địa lý

Thời gian : 150 phút Năm học : 2010 – 2011

Câu 1 : (3điểm)

Một chiếc máy bay khởi hành tại Luân Đôn lúc 05 giờ ngày 28/02/2010 (giờ ở nước Anh) Sau 12 giờ bay, máy bay đáp xuống sân bay Tân Sơn Nhất Em hãy cho biết ở Việt Nam lúc đó là mấy giờ, ngày tháng năm nào? Vì sao ?

(Cho biết Luân Đôn múi giờ số 0, Việt Nam múi giờ số 7)

Dựa vào kiến thức Địa lí đã học, em hãy :

a/ Trình bày sự khác nhau giữa hiện tượng núi lửa và hiện tượng động đất

b/ Cho biết tại sao núi lửa đã gây nhiều tác hại cho con người nhưng quanh các núi lửa vẫn có cư dân sinh sống ?

c/ Con người đã áp dụng những biện pháp gì để hạn chế bớt những thiệt hại do động đất gây ra?

Câu 6 : (3điểm)

Lớp vỏ khí được chia làm mấy tầng? Nêu vị trí và đặc điểm của mỗi tầng

ĐÁP ÁN – HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ HỌC SINH GIỎI ĐỊA LÍ 6 (Đáp án có 2 trang)

Câu 1 - Lúc máy bay đáp xuống Tân Sơn Nhất là 0 giờ ngày

01/03/2010

- Vì : lúc máy bay khởi hành ở Luân Đôn là 05 giờ ngày 28/02/2010 thì ở Việt Nam là 12 giờ ngày 28/02/2010 (Việt Nam sớm hơn Luân Đôn 7 múi giờ)

-> Sau 12 giờ bay máy bay đáp xuống Tân sơn Nhất thì ở Việt

Nam là : 12 +12 = 24 giờ (tức 0 giờ ) ngày 01/03/2010 Vì năm

2010 không phải là năm nhuận nên tháng 02 không có ngày 29

1,0

1,0

1,0

Câu 2: Chọn 1 KT và 1 VT làm gốc và ghi O0

+ KT Oo đi qua đài thiên văn Grin-Uyt (ngọai ô TP Luân Đôn, nước

Anh) Những KT nằm bên phải KT gốc là KT Đông Những KT

nằm bên trái KT gốc là KT Tây

+ Những VT nằm từ XĐ đến cực Bắc là những VT Bắc Những VT

nằm từ XĐ đến cực Nam là những VT Nam

+ Nửa cầu Đông : nữa cầu nằm bên phải vòng kinh tuyến 20oT và

160oĐ, trên đó có các châu : Aâu, Á, Phi, Đại Dương

+ Nửa cầu Tây : nữa cầu nằm bên trái vòng kinh tuyến 20oT và

160oĐ, trên đó có toàn bộ châu Mĩ

1,0

1,0

1,0

1,0 Câu 3: -Do trục Trái Đất nghiêng trên mặt phẳng vĩ đạo một góc

66033’, nên khi chuyển động tịnh tuyến quanh Mặt Trời, phần được

chiếu sáng và phần khuất trong bóng tối ở hai nửa cầu có sự khác

nhau, kéo theo sự dài ngắn khác nhau của ngày và đêm

- Nước ta nằm ở bán cầu Bắc Đêm tháng năm âm lịch (khoảng tháng 6 DL) ngày dài đêm ngắn chưa kịp nằm trời đã

sáng, vì lúc này bán cầu Bắc chúc về phía Mặt Trời, các địa điểm ở

nửa cầu Bắc có hiện tựơng ngày dài hơn đêm

- Ngày tháng mười ÂL ( tháng 11 DL), chưa kịp vui đùa trời đã sập tối vì lúc này nửa cầu Nam ngã gần về phía Mặt Trời nên

các địa điểm ở nửa cầu Bắc đều có hiện tượng ngày ngắn, đêm dài

1,0

1,0

1,0

- Câu ca dao này chỉ đúng cho ở nước ta và một số nước ở bán cầu Bắc

1,0

Câu 4  6 lục địa :

1.Lục địa Á- Âu

2.Lục địa Phi

3.Lục địa Bắc Mĩ

4.Lục địa Nam Mĩ

5.Lục địa Nam Cực

6.Lục địa Ô-xtrây-li-a

 4 đại dương :

1 Thái Bình Dương

2 Đại Tây Dương

3 Bắc Băng Dương

4 Aán Độ Dương

đất bị rung chuyển

b/ Núi lửa gây nhiều tác hại, nhưng khi núi lửa tắt sẽ để lại một lớp

dung nham khi bị phân huỷ sẽ tạo thành một loại đất đỏ rất phì

nhiêu, thích hợp với việc trồng các loại cây công nghiệp (cao su, cà

phê, chè……)

c/ Các biện pháp để hạn chế bớt những thiệt hại do động đất gây

ra:

- Xây nhà chịu được các chấn động lớn

- Lập các trạm nghiên cứu, dự báo động đất

- Sơ tán dân khỏi vùng nguy hiểm

0,5

0,5

1,5

0,5

0,5 0,5 Câu 6  Lớp vỏ khí được chia làm 3 tầng : Tầng đối lưu, tầng bình

lưu, các tầng cao của khí quyển

1.Tầng đối lưu :

+ Nằm sát mặt đất, tới độ cao 16km

+ Tầng này tập trung tới 90% khôg khí

+ Không khí chuyển động theo chiều thẳng đứng và là nơi sinh

ra tất cả các hiện tượng như : mây, mưa, sớm, chớp… Các hiện tượng này có ảnh hưởng lớn tới đời sống trên Trái Đất

+ Nhiệt độ trong tầng này giảm dần khi lên cao Trung bình lên cao 100 m nhiệt độ giảm đi 0,6 0C

2.Tầng bình lưu : + Nằm trên tầng đối lưu, tới độ cao khỏang 80 km

+ Có lớp ôdôn, lớp này có tác dụng ngăn cản những tia bức xạ có hại cho sinh vật và con người

3 Các tầng cao : Các tầng cao nằm trên tầng bình lưu, không

khí của tầng này cực loãng

0,5

0,25 0,25 0,25

0,25

0,5 0,5

0,5

UBND HUYỆN HÓC MÔN

Phòng Giáo Dục – Đào tạo

KÌ THI THI HỌC SINH GIỎI CẤP HUYỆN NĂM HỌC 2010-2011

MÔN THI : ĐỊA LÍ KHỐI LỚP 7

Thời gian : 120 phút (không kể thời gian phát đề )

Câu 1: (6 điểm) Dựa vào bảng số liệu sau:

Tên nước

Số dân (nghìn người)

Lương thực

có hạt (triệu tấn)

GDP (Tỉ USD) Cơ cấu ngành trong GDP (%)

3- Tính % GDP của từng nước trong tổng GDP của khối NAFTA?

4- Vẽ biểu đồ tròn thể hiện cơ cấu ngành trong GDP % của Hoa Kì?

Câu 2 : ( 4điểm )

Quan sát biểu đồ mối quan hệ giữa dân số và lương

thực ở châu Phi

1- Giải thích vì sao từ năm 1975-1990 bình quân

lương thực theo đầu người giảm ?

2- Vì sao sản lượng lương thực của châu Phi có

xu hướng giảm?

3- Cho biết bùng nổ dân số ở châu Phi sẽ dẫn đến

hậu quả gì cho xã hội và môi trường ?

Câu 3 : (2điểm) Quan sát biểu đồ phát triển dân số thế giới giai đoạn 1804 - 2010

a Nhận xét số năm để dân số tăng thêm 1 tỉ người ngày càng có xu hướng như thế nào?

b Dân số thế giới tăng nhanh từ giai đoạn nào?

Câu 4: (3 điểm) Quan sát mô hình về cảnh quan tự nhiên vùng núi Ki-li-man-gia-rô (châu Phi)

Cho biết các đặc điểm tự nhiên của môi trường vùng núi Ki-li-man-gia-rô

Câu 5: (5 điểm) Dựa vào bảng số liệu sau

Nước Diện tích (nghìn

km2)

Dân số (triệu người) GDP (triệu người) Lương thực có hạt (triệu tấn)

MÔN THI: ĐỊA LÍ 8

Thời gian làm bài 120 phút

Dựa vào Atlat địa lí Việt Nam và kiến thức đã học, hãy:

a Trình bày đặc trưng khí hậu thời tiết mùa đông ở nước ta

b Giải thích nhận định: “Vị trí địa lý làm cho khí hậu nước ta có những nét độc đáo”?

Câu 4 (5,0 điểm)

Dựa vào bảng số liệu sau:

Lượng mưa và lưu lượng theo các tháng trong năm của lưu vực sông Hồng

6

a) Trên một hệ trục tọa độ, hãy vẽ biểu đồ thể hiện chế độ mưa và chế độ dòng chảy của lưu vực sông Hồng

b) Nhận xét về mùa mưa và mùa lũ của lưu vực sông Hồng và mối quan hệ giữa chúng

Câu 5 (3,0 điểm)

Nêu các thế mạnh và hạn chế của thiên nhiên khu vực đồi núi đến việc phát triển kinh

tế, xã hội nước ta

- Nhiều đảo, nhiều đồi núi, ít đồng bằng, có nhiều núi lửa (tập trung nhiều đảo nhất thế giới, hiều núi lửa đang hoạt động) (0,5đ)

Khí hậu

- Nằm trong vành đai khí hậu nhiệt đới gió mùa, có gió mùa đông lạnh ở phần bắc Mianma, bắc Việt Nam ( 0,5đ)

- Xích đạo và nhiệt đới gió mùa ẩm ( 0,5 đ)

Sông ngòi

- Dày đặc, nhiều sông lớn:

Sông Hồng, Mê Kông… ( 0,5đ)

- Ít sông, sông ngắn và dốc ( 0,5 đ)

3.0 điểm

Câu 2

(4,0

điểm)

a Kể tên các nước tham gia vào Hiệp hội các nước Đông Nam Á ASEAN

và nêu rõ năm gia nhập

1,5 điểm

1967: Thái Lan, Malaixia, Xingapo, Philippin, Inđônêxia

b.Từ khi gia nhập, Việt Nam đã có những đóng góp quan trọng gì cho sự

phát triển khối ASEAN

2,5

- Tham gia tích cực chủ động và có nhiều đóng góp quan trọng trên tất cả các

lĩnh vực hợp tác

0,25

- Góp phần tích cực, thúc đẩy việc kết nạp các nước Lào, Mianma, Campuchia,

hình thành khối ASEAN thống nhất quy tụ các quốc gia ở Đông Nam Á

0,5

- Tổ chức thành công hội nghị cao cấp ASEAN VI tại Hà Nội (tháng 12/1998),

giúp ASEAN duy trì đoàn kết, hợp tác, củng cố vị thế quốc tế của Hiệp hội

trong thời điểm khó khăn nhất

0,5

- Cùng với các nước ASEAN tiến hành đàm phán thúc đẩy hợp tác và tự do về

thương mại hóa, dịch vụ, đầu tư như thực hiện AFTA, Hành lang Đông – Tây,

tham gia tích cực vào tất cả các lĩnh vực hợp tác của ASEAN

0,5

- Trong quan hệ đối ngoại, Việt Nam góp phần thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa

ASEAN và các nước đối thoại, góp phần nâng cao tiếng nói, vị thế của ASEAN

a Hãy trình bày đặc trưng khí hậu thời tiết mùa đông ở nước ta 3,0

- Thời gian: từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau 0,5

- Đặc trưng chủ yếu: Thời tiết, khí hậu giữa các miền có sự phân hóa rõ rệt

Vào thời gian này nước ta chịu ảnh hưởng mạnh mẽ của gió mùa Đông Bắc xen

kẽ với những đợt gió Đông Nam

0,5

- Miền Bắc: Chịu ảnh hưởng trực tiếp của gió mùa Đông Bắc từ vùng áp cao

lục địa phương Bắc di chuyển về nên thời tiết lạnh, nhiệt độ trung bình tháng

nhiều nơi xuống dưới 150C Miền núi cao có thể xuất hiện sương muối, sương

giá, mưa tuyết…

0,5

- Đầu mùa đông, gió mùa Đông Bắc đi qua lục địa phương Bắc tràn xuống nên

thời tiết lạnh khô Cuối mùa đông, gió mùa Đông Bắc đi qua biển vào gây thới

tiết lạnh ẩm, có mưa phùn

0,5

- Tây Nguyên và Nam Bộ: thời tiết nóng khô, ổn định suốt mùa do không chịu

ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc Thời gian này ở đây chịu ảnh hưởng của gió

tín phong Bắc Bán cầu

0,5

- Duyên hải Trung Bộ: có mưa rất lớn vào các tháng cuối năm do địa hình đón

gió Đông Bắc và sự lùi dần của dải hội tụ nhiệt đới

0,5

b Những đặc điểm của vị trí làm cho khí hậu nước ta có nét độc đáo 2,0

- Nước ta nằm trong khoảng 23°23’B đến 8°34’B, nằm hoàn toàn trong vành

- Nước ta nằm trong khu vực Đông Nam Á, khu vực thường xuyên chịu ảnh

hưởng của gió Tín phong và gió mùa châu Á, khu vực gió mùa điển hình nhất 0,25

Câu 4

(5.0

điểm)

a) Vẽ biểu đồ:

- Dạng biểu đồ: Vẽ biểu đồ kết hợp cột và đường (biểu đồ hai trục tung)

+ Biểu đồ lượng mưa: hình cột

+ Biểu đồ lưu lượng: đường biểu diễn

- Yêu cầu:

+ Đầy đủ: tên biểu đồ, đơn vị ở mỗi trục tung, chú thích

+ Chính xác: chính xác số liệu các tháng, cân đối, đẹp

Nếu thiếu một trong những yêu cầu trên trừ 0,25 điểm mỗi yêu cầu còn thiếu

0 50 100 150 200 250 300 350 400

0 1000 2000 3000 4000 5000 6000 7000 8000 9000 10000

Lượng mưa (mm) Lưu lượng (m3/s)

3,0

thế giới

- Nước ta nằm ở rìa phía Đông của bán đảo Đông Dương có 2 mặt Đông và

Đông Nam giáp biển Đông Biển là nguồn dự trữ dồi dào về nhiệt và ẩm 0,25

- Nước ta có lãnh thổ kéo dài theo chiều Bắc - Nam (khoảng 15 vĩ độ), hẹp

* Với những đặc điểm trên, khí hậu có nét độc đáo:

- Khí hậu mang tính chất nhiệt đới gió mùa ẩm: có nhiệt độ cao, chan hòa ánh

nắng

Khí hậu phân bố theo mùa: có 2 mùa rõ rệt

Có lượng mưa và độ ẩm lớn

0,5

- Khí hậu chịu ảnh hưởng sâu sắc của biển nên nước ta không bị khô hạn,

hoang mạc hóa như một số nước có cũng vĩ độ ở Tây Nam Á, Bắc Phi 0,25

- Khí hậu có sự phân hóa đa dạng điển hình theo chiều Bắc-Nam 0,25

Biểu đồ thể hiện chế độ mưa và chế độ dòng chảy của lưu vực sông Hồng

Nêu các thế mạnh và hạn chế của thiên nhiên các khu vực đồi núi đến việc

phát triển kinh tế, xã hội nước ta

- Là khu vực tập trung nhiều tài nguyên khoáng sản, thuận lợi cho việc phát triển

công nghiệp đa ngành (dẫn chứng)

0,5

- Rừng và đất trồng tạo cơ sở phát triển nền nông – lâm nghiệp nhiệt đới (dẫn

chứng)

0,5

- Các con sông có tiềm năng thủy điện lớn (dẫn chứng) 0,5

- Có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển du lịch (dẫn chứng) 0,5

- Địa hình bị chia cắt, nhiều sông suối, sườn dốc gây khó khăn cho việc phát

triển giao thông, khai thác tài nguyên, giao lưu kinh tế giữa các vùng

0,25

- Mưa nhiều, độ dốc lớn nên hay xảy ra các thiên tai như lũ quét, xói mòn, lũ

nguồn, trượt lở đất )

0,25

- Có nguy cơ động đất cao tại các đứt gãy sâu 0,25

- Nhiều thiên tai khác như lốc, mưa đá, sương muối, rét hại gây ảnh hưởng

đến đời sống dân cư

0,25

Lưu ý khi chấm bài:

- Tổng điểm toàn bài là 20 điểm (không làm tròn số)

- Bài làm thiếu, sai kiến thức cơ bản, vận dụng các kỹ năng địa lí và phương pháp làm bài hạn chế…thì tuỳ mức độ trừ điểm thích hợp

- Học sinh có thể trình bày theo cách khác nhưng vẫn đáp ứng yêu cầu cơ bản thì vẫn cho điểm tối đa

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

a Khoảng cách từ điểm A đến điểm B trên thực tế dài 150km nhưng khi thể hiện trên bản

đồ khoảng cách đó dài 5cm Em hãy cho biết tỉ lệ của tấm bản đồ trên và bản đồ đó thuộc tỉ lệ gì?

b Thế nào là: Kinh độ của một điểm? Vĩ độ của một điểm? Tọa độ địa lí của một điểm?

Nêu cách viết tọa độ địa lí của một điểm?

Vận dụng: Em hãy viết tọa độ địa lí của các điểm sau:

- Điểm A nằm trên đường Xích đạo và 1100Đ

- Điểm B nằm trên đường kinh tuyến gốc và đường Xích đạo

- Điểm C nằm phía trên đường Xích đạo 100 và cách đường kinh tuyến gốc 900 về bên phải

- Điểm D nằm trên đường kinh tuyến gốc và phía dưới đường Xích đạo 200

Câu 4: (2,0 điểm)

Dựa vào kiến thức đã học em hãy:

a Trình bày đặc điểm khí hậu miền Bắc và Đông Bắc Bắc Bộ

b Giải thích vì sao tính chất nhiệt đới của miền Bắc và Đông Bắc Bắc Bộ bị giảm sút

mạnh mẽ

Câu 5: (4,0 điểm)

Cho đoạn trích sau đây:

“ Nguồn lao động của nước ta dồi dào và tăng nhanh Bình quân mỗi năm nước ta có thêm hơn một triệu lao động

Người lao động Việt Nam có nhiều kinh nghiệm trong sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, thủ công nghiệp, có khả năng tiếp thu khoa học kĩ thuật Chất lượng nguồn lao động đang được nâng cao

ĐỀ CHÍNH THỨC

Tuy nhiên, người lao động nước ta còn có hạn chế về thể lực và trình độ chuyên môn, thiếu tác phong công nghiệp, tính kỉ luật trong lao động chưa cao, điều đó cũng gây khó khăn cho việc sử dụng lao động

Cùng với quá trình đổi mới nền kinh tế - xã hội của đất nước, số lao động có việc làm ngày càng tăng Trong giai đoạn 1991 – 2003, số lao động hoạt động trong ngành kinh tế tăng từ 30,1 triệu người lên 41,3 triệu người Cơ cấu sử dụng lao động trong các ngành kinh tế đang thay đổi theo hướng tích cực

Cơ cấu sử dụng lao động theo ngành từ năm 1989 đến năm 2003 có sự thay đổi theo hướng giảm tỉ trọng lao động trong khu vực nông, lâm, ngư nghiệp và tăng dần tỉ trọng lao động trong khu vực công nghiệp – xây dựng và dịch vụ Trong thành phần kinh tế thì đại bộ phận lao động làm việc trong khu vực ngoài Nhà nước, số lượng lao động làm việc trong khu vực Nhà nước còn thấp

Nguồn lao động dồi dào trong điều kiện nền kinh tế chưa phát triển đã tạo nên sức ép rất lớn đối với vấn đề giải quyết việc làm ở nước ta hiện nay

Do đặc điểm mùa vụ của sản xuất nông nghiệp và sự phát triển ngành nghề ở nông thôn còn hạn chế nên tình trạng thiếu việc làm là nét đặc trưng của khu vực nông thôn Năm 2003,

tỉ lệ thời gian làm việc được sử dụng của lao động ở nông thôn nước ta là 77,7%

Tỉ lệ thất nghiệp của khu vực thành thị cả nước tương đối cao, khoảng 6%.”

( Nguồn SGK Địa lí 9- NXB Giáo dục Việt Nam - 2014, trang 15, 16, 17)

Dựa vào đoạn trích trên cùng với sự hiểu biết và kiến thức đã học, em hãy:

a Trình bày đặc điểm nguồn lao động và tình hình sử dụng lao động ở nước ta hiện nay

b Hiện nay việc làm đang là vấn đề gay gắt ở nước ta Để giải quyết việc làm theo em cần

có những giải pháp gì?

Câu 6: (4,0 điểm)

Cho bảng số liệu sau:

Diện tích rừng nước ta, năm 2000 (nghìn ha)

(Nguồn: SGK Địa lí 9 – NXB Giáo dục Việt Nam – 2014, trang 34)

a Vẽ biểu đồ thích hợp nhất thể hiện cơ cấu các loại rừng ở nước ta Nêu nhận xét

b Việc đầu tư trồng rừng đem lại lợi ích gì?

Thời gian làm bài : 90 phút

Câu 1: (4.0đ ):

a) Hãy vẽ đường chuyển động biểu kiến của Mặt Trời qua các tháng trong năm và trình bày nội dung hình vẽ

b) Hãy cho biết nơi nào trên Trái Đất trong một năm:

- Mặt trời lên thiên đỉnh 2 lần

- Mặt trời lên thiên đỉnh 1 lần

- Không có hiện tượng Mặt Trời lên thiên đỉnh

Câu 2: (4,5đ )

a) Nêu các chuyển động chính của Trái Đất và các hệ quả chuyển động của Trái Đất? Giả

sử Trái Đất không tự quay quanh trục mà chỉ chuyển động quanh Mặt Trời thì sẽ có hiện tượng gì xảy ra trên bề mặt Trái Đất?

b) Giờ địa phương, giờ Mặt Trời, giờ khu vực khác nhau thế nào?

Tôkiô (múi số 9)

Oasintơn (múi số19)

Niu Đêli ( múi số 5)

b) Hãy tóm tắt mối quan hệ giữa 3 quá trình phong hóa , vận chuyển và bồi tụ

ĐỀ THI HỌC SINH GIỎI – KHỐI 10 – MÔN ĐỊA

Năm học : 2012-2013 Thời gian làm bài : 90 phút

Câu 5: (6.0đ ) Cho bảng số liệu sau :

SẢN LƯỢNG MỘT SỐ SẢN PHẢM CÔNG NGHIỆP CỦA THẾ GIỚI