SKKN CHỦ NHIỆM năm học 20162017

Công tác chủ nhiệm là một công tác quan trọng hàng đầu của sự nghiệp giáo dục bởi vì có chủ nhiệm lớp thì tổ chức lớp mới chặt chẽ, lớp học mới có nề nếp, mới có tôntri trật tự, HS mới n

GIỚI THIỆU MỤC LỤC

***********

1 Lời nói đầu Trang 2

4 Phần III: kết luận và khuyến nghị Trang 26

NHỮNG TỪ VIẾT TẮT

- HS : học sinh

- GVCN : giáo viên chủ nhiệm

- BGH: Ban giám hiệu

- THCS : Trung học cơ sở

- THPT : Trung học phổ thông

LỜI NÓI ĐẦU

******************

Giáo dục thế hệ trẻ là nhiệm vụ của toàn Đảng, toàn dân, toàn xã hội Người thựchiện trực tiếp gánh vác công việc này là đội ngũ thầy cô giáo, là những kỹ sư tâm hồn,luôn phấn đấu vì thế hệ trẻ

Công tác chủ nhiệm là một công tác quan trọng hàng đầu của sự nghiệp giáo dục

bởi vì có chủ nhiệm lớp thì tổ chức lớp mới chặt chẽ, lớp học mới có nề nếp, mới có tôntri trật tự, HS mới nắm được các nguyên tắc tổ chức của ngành giáo dục, nội qui, quichế, các công tác của ngành đề ra, từ đó thấy rõ trách nhiệm học tập của mình

Công tác chủ nhiệm lớp là một tổ chức tập thể thu nhỏ của ngành giáo dục, với

HS cấp II, các em chưa phải là người lớn mà cũng không còn trẻ con, người ta vẫnthường gọi là tuổi “bất trị” Bởi vậy tổ chức lớp tốt thì tập thể học tốt hoặc ngược lại,nhưng cũng có trường hợp lớp yếu do trường phân lớp chọn mặc dù GVCN làm hết khảnăng của mình, có khi lớp học đa số là HS giỏi, phần lớn có ý thức, tự quản, GVCNkhông phải tốn công sức nhiều bằng một GVCN lớp toàn là HS yếu

GVCN lớp được thay mặt hiệu trưởng quản lý và giúp lớp tổ chức học tập, rèn

luyện đạt mục tiêu đào tạo , GVCN vừa đóng vai quản lý hành chính nhà nước, vừa là

GV, đồng thời còn đóng vai trò người đại diện cho quyền lợi của tập thể lớp

GVCN lớp cũng như người chỉ huy ngoài chiến trường, muốn dành thắng lợi thì

người đó phải biết tổ chức, bao quát, xử lý các tình huống.Đối với người GV chỉ đạo,điều khiển lớp, không chỉ dạy các em về kiến thức, văn hóa mà còn dạy các em về nềnếp, cách sống, cách làm người và làm chủ tương lai đất nước

GVCN lớp đóng nhiều vai: Vừa là thầy dạy học, vừa là người cha, người mẹ và

cũng có lúc phải là người bạn tốt nhất của các em Từ đó có thể uốn nắn các em đi theoquỹ đạo của mình GV có chỉ đạo tốt, quản lý lớp tốt thì mới dẫn đến việc giảng dạy tốt.Khi mọi hoạt động của lớp đã đi vào nề nếp thì việc học tập của các em chắc chắn sẽ tốthơn

- Giảng dạy bộ môn, tổ chức giáo dục rèn luyện HS.

- Học tập, nâng cao sự hiểu biết, nâng cao các phẩm chất trong công tác giáo dụcHS:

 Gần gũi yêu thương, tôn trọng và đối xử công bằng với HS, an tâm với nghề dạyhọc

 Có ý thức trách nhiệm, tinh thần khắc phục khó khăn, tận tụy sáng tạo trong laođộng sư phạm

 Gắn bó mật thiết với tập thể sư phạm và cộng đồng

 Sống giản dị, lành mạnh, trung hậu, bao dung, vui tươi, cởi mở Có tác phongmẫu mực

 Ham hiểu biết cái mới, luôn nâng cao trình độ, kỹ năng nghề nghiệp và rèn luyện

tự hoàn thiện nhân cách

Để đảm bảo được nhiệm vụ trồng người thì mỗi GV phải có nhiệm vụ đào tạo nênnhững con người có đức, có tài cho xã hội Nói cách khác, GV vừa dạy chữ, vừa dạycách làm người cho các em khi còn ngồi trên ghế nhà trường

Từ những vấn đề nói trên, tôi nghĩ rằng tìm hiểu nghiên cứu khoa học về công tácchủ nhiệm lớp là vấn đề cần thiết phải học hỏi và trao dồi kiến thức đánh giá một conngười, từ đó có kinh nghiệm trong giảng dạy, nâng cao công tác chủ nhiệm

Khi thực hiện một đề tài nghiên cứu khoa học giáo dục về công tác chủ nhiệmnên không tránh khỏi nhiều thiếu sót Tôi rất mong ban Giám Khảo, quý thầy cô chânthành góp ý cho đề tài được hoàn hảo hơn

Qua đây tôi kính gửi lời cảm ơn đến quý thầy cô đã góp ý cho tôi hoàn thành đềtài này

Lê Lợi, ngày 18 tháng 1 năm 2017

Người thực hiện Huỳnh Kim Sen

PHẦN I

…… ***……

MỞ ĐẦU

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Nhà trường là một tập thể lớn, mỗi lớp trong trường là tập thể nhỏ, trong tập thể muốn

có sức mạnh, có kỹ cương, có nề nếp, đòi hỏi phải có người quản lý Người quản lýmột lớp là người tổ chức lớp đó thực hiện tốt nhiệm vụ của mình trong học tập, tronglao động, trong sinh hoạt và vui chơi Nếu không có người quản lý- giáo viên chủnhiệm thì sẽ không thống nhất được ý chí và hành động, tổ chức đó không có sứcmạnh , không có kết quả học tập và trong tất cả các hoạt động khác Bởi vậy trong mỗicấp học nhất là cấp học trung học cơ sở (THCS), thì cần phải có một người quản lý –giáo viên chủ nhiệm (GVCN)

GVCN là người có năng lực toàn diện, không những năng lực giảng dạy mà cònnăng lực tổ chức và chỉ huy lớp; là người gần gũi với các em nhất, người chịu tráchnhiệm hướng dẫn các em tuân theo nề nếp, kỷ luật của nhà trường

GVCN à người thay thế Hiệu Trưởng (Ban giám Hiệu), hội đồng giáo viên và cha

mẹ Hsquan3 lý tập thể HS lớp mình

GVCN là cầu nối giữa mối quan hệ giữa nhà trường, gia đình và xã hội Với tầmquan trọng đó, năng lực chủ nhiệm đòi hỏi phải có ở mỗi giáo viên, mà bản thân tôichọn đề tài này để khám phá tìm hiểu cho bản thân để trở thành một GVCN tốt, nângcao năng lực sư phạm trong tổ chức quản lý giáo dục, góp phần hình thành nhân cáchcon người, giáo dục con người trở thành những công dân có ích cho xã hội

Sở dĩ, tôi chọn đề tài này là một lý do thiết thực nữa, đó là trang bị cho mìnhnhững kinh nghiệm không những lĩnh vực chuyên môn mà còn trong quản lý- chủnhiệm lớp, với bất kỳ nghề nào, ai cũng muốn thu hoạch cho mình những kết quả tốt

Và với nghề nhà giáo cũng vậy, tôi luôn luôn hy vọng HS của mình ngày càng tiến bộ,

đạt kết quả trong học tập, trong lao động, cũng như vui chơi và giải trí…Nói chung là

sự hình thành và phát triển nhân cách của con người Đó cũng chính là lý do dẫn tôiđến với đề tài này

Tôi viết sáng kiến kinh nghiệm này với mong muốn :

1 Ghi lại những biện pháp mình đã làm để suy ngẫm, để chọn lọc và đúc kếtthành kinh nghiệm của bản thân

2 Được chia sẻ với đồng nghiệp những việc đã làm và đã thành công trong côngtác chủ nhiệm lớp

3.Nhận được những lời góp ý, nhận xét từ cán bộ quản lí nhà trường, từ Ban Giámkhảo của Phòng Giáo dục và từ các bạn đồng nghiệp, để tôi phát huy những mặt mạnh,điều chỉnh, khắc phục những thiếu sót cho hoàn thiện hơn.

4 Rèn luyện tinh thần năng động; giữ lửa lòng say mê, sáng tạo; cố gắng học tập,

tự cải tạo mình để theo kịp sự tiến bộ của thời đại

Với đề tài tôi đã chọn là “Công tác chủ nhiệm” Tôi muốn dựa trên cơ sở tìm hiểu,nghiên cứu công tác này, từ đó rút ra những nguyên nhân dẫn đến thành công của mộtGVCN, những khó khăn thường gặp và cách khắc phục các khó khăn đó, đồng thời đề

ra “Xây dựng và tổ chức thực hiện mô hình giáo dục giá trị sống ,rèn luyện kỹ năngsống cho học sinh ,nâng cao hiệu quả xây dựng trường học thân thiện học sinh tích cực”mang một ý nghĩa rất quan trọng và là công việc hết sức cần thiết, bởi lẽ các em sẽhọc được cách rèn luyện và rút ra những kinh nghiệm,kỹ năng mà các em sẽ gặp lạitrong cuộc sống ,là bài học quí báu mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc để các em tự hoànthiện mình

Hiện nay ngành giáo dục đang đẩy mạnh phong trào thi đua: “Xây dựng trường họcthân thiện - Học sinh tích cực” thì việc giáo dục giá trị sống rèn luyện kỹ năng sống cómột ý nghĩa hết sức quan trọng.Qua đó, giúp các em nhìn lại những việc làm của mình

từ trong hành động, trong suy nghĩ ,lời nói việc làm Nó còn giúp các em hoàn thiện hơn

về nhân cách, về lối sống, các em sẽ tích cực hơn Có kỹ năng tham gia các hoạt độngmang ý nghĩa cộng đồng ,đoàn kết ,yêu thương,trách nhiệm,hợp tác, hòa đồng, thân ái,đồng cảm chia sẻ với mọi người chung quanh và hơn hết là sống tốt, sống có ý nghĩa và

có một niềm tin thiết tha hơn về cuộc sống hiện tại và tương lai Nâng cao hiệu quả xâydựng trường học thân thiện học sinh tích cực” thì khả năng ứng dụng rộng rãi vào cáctrường trong huyện,tỉnh rất khả thi Mô hình này rất dễ dàng thực hiện dành cho họcsinh các trường THCS,THPT với các hình thức phong phú nêu trên ,làm cho các emcảm nhận được kỹ năng sống ,giá trị sống là những kỹ năng,những chuẩn mực trongmột xã hội văn minh Nó có thể xem là hành trang hết sức cần thiết cho các em trongcuộc sống,là những vốn sống không thể thiếu của một người lao động chân chính

trong thời kỳ đất nước ta đang hội nhập với nền kinh tế thế giới ,đang tiến hành côngnghiệp hóa và hiện đại hóa đất nước.

Đối với học sinh THCS với tâm sinh lý đang phát triển sự nhận thức về xã hội cònnhiều vấn đề cần phải quan tâm để giúp các em hiểu thêm về xã hội nhà trường đã chútrọng vấn đề rèn kỹ năng giao tiếp bằng ngôn ngữ, lời nói và giao tiếp không lời bằngánh mắt cử chỉ Thông qua các hoạt động xã hội như: tham gia các phong trào “Xanh –Sạch – Đẹp”, chăm sóc di tích lịch sử, di tích văn hóa, các phong trào của khu dân cưnhư: vệ sinh đường phố, phong trào ba sạch, hay tiếp xúc với người lớn, với các cuộchội thảo Thông qua việc hoạt động ngoài giờ lên lớp các phong trào thi đua của đội củanhà trường, các trò chơi dân gian mà giúp các em có được kỹ năng thuyết trình nóitrước đám đông Bằng những trò chơi đối đáp nhanh trong các giờ sinh hoạt tập thể làmcho các em phải suy nghĩ vận động và phải ra quyết định, phải đồng ý hay không đồng

ý, từ chối hay hợp tác một cách nhanh nhẹn và dứt khoát Thông qua sự phân công chịutrách nhiệm của trưởng nhóm của thành viên trong nhóm để các em thể hiện vai trò củabản thân Chính vì vậy mà tôi đến với đề tài “ Công tác chủ nhiệm” Mục tiêu tôi muốn

đi tìm là : Tìm cho bản thân một số biện pháp và phương hướng để khắc phục tronggiảng dạy, trong công tác chủ nhiệm ngay từ bước đầu nhằm đạt kết quả cao như mongmuốn, đó là:

Giáo dục HS những nhân cách tốt đẹp (Kỹ năng sống) về mọi mặt trước hết là:

 Nghiên cứu tình hình chung của tập thể lớp 8A2 trường THPT Lê Lợi

 Tìm hiểu mọi hoàn cảnh của mỗi HS

 Tìm hiểu nhiệm vụ giảng dạy của các giáo viên bộ môn lớp nhằm nắm bắt kịp thờitình hình học tập của HS lớp mình kịp thời chấn chỉnh

- Qua những vấn đề trong đề tài , tôi muốn góp phần công sức nhỏ bé của mình vàocông tác chủ nhiệm lớp đối với HS THCS, mong rằng những điều tôi đang làm sẽgóp phần nâng cao hơn nữa kết quả giảng dạy và công tác chủ nhiệm ngày càng mộttốt hơn, để đáp lại lòng tin cậy của Đảng và Nhà nước đã giao phó

3.2 NHIỆM VỤ:

- Con người là một thực thể sinh vật xã hội và văn hóa Vì vậy, con người mang tính

đa năng đó cũng là khả năng kỳ diệu của con người mà các loài khác không có được

- Con người có thể làm nên tất cả, nhưng cũng trong chốc lát phá hủy nó đi Nhưngđiều quan trọng ở đây là con người làm sao đánh giá hết khả năng của mình, từ đó đểlàm sao sử dụng hết những điều kỳ diệu vốn có của bản thân để phục vụ cho xã hội

- Nhân cách của con người không có sẵn, bằng cách bộc lộ dần các khả năng nguyênthủy mà nhân cách là cấu tạo tâm lý mới được hình thành và phát triển trong quátrình sống, vui chơi, lao động Từ đó, dần dần mới bộc lộ hết các năng lực tìm ẩnphong phú, tiếp thu nhanh chóng các hiện tượng , sự vật xung quanh Chính vì vậykhông nên vội vàng kết luận các em HS là kém, chậm hiểu, vô lễ hay cá biệt củatrường, làm như vậy sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến lứa tuổi các em Hơn nữa các emkhông chỉ là mầm non của nhà trường, của đất nước, mà còn là thế hệ trẻ tiếp bước kếtục các thành quả tốt đẹp của những người đi trước của chúng ta Vậy chúng ta lànhững nhà giáo dục, chúng ta phải nhìn nhận con người ra sao và làm thế nào để giáodục, điều đó luôn là câu hỏi và luôn là vấn đề quan tâm của ngành giáo dục, ngoàinhiệm vụ của một giáo viên, mỗi chúng ta gánh trên vai một trách nhiệm lớn nữa làlàm công tác chủ nhiệm của một lớp

- Vậy công tác chủ nhiệm của một giáo viên chủ nhiệm ở một lớp phải làm những gì?

Và các phương pháp để vận dụng có hiệu quả vào công tác quản lý tập thể HS củamột lớp như thế nào?

- Trong giới hạn đề tài này cần giải quyết những nhiệm vụ sau:

*Nắm năng lực giảng dạy của giáo viên

*Nắm vững các nguyên tắc, các qui định trong công tác chủ nhiệm

*Phân tích các nguyên nhân dẫn đến kết quả của công tác chủ nhiệm bao gồm:

+Nguyên nhân chủ quan là ý thức thái độ, phương thức quản lý lớp của GVCN+Nguyên nhân khách quan: thực tế tình hình lớp chủ nhiệm Sự quan tâm của nhàtrường, gia đình HS và địa phương

+Đề xuất ý kiến nhằm phát huy các mặt tích cực, hạn chế các mặt tiêu cực, chưahợp lý trong công tác chủ nhiệm, trong sự quan tâm cũng như biết kết hợp hài hòagiữa các phương pháp, biện pháp để nâng cao chất lượng giáo dục

+Công tác chủ nhiệm lớp chịu ảnh hưởng của tình cảm ý thức, trình độ của lớpchủ nhiệm

+Để thực hiện tốt công tác chủ nhiệm GVCN lớp trên cơ sở liên kết với BGH nhàtrường, GV tổng phụ trách Đội, thường xuyên liên lạc với phụ huynh HS và thườngxuyên tổ chức cho HS vui chơi, kể cho các em nghe những câu chuyện có ý nghĩagiáo dục đạo đức nhân cách

3.3.TƯ LIỆU NGHIÊN CỨU:

Việc nghiên cứu đề tài”Công tác chủ nhiệm trong trường học” đã được thực hiện theomột quy luật “Biện chứng phủ định” cái cũ mất đi, cái mới ra đời, hay nói cách khác

là công tác chủ nhiệm cũng có nhiều cái mới hay hơn trong phương pháp tổ chức,quản lý HS ở mỗi năm học, do đó tôi chọn đề tài, tôi có dựa trên tài liệu “giáo trìnhtâm lý học”,…

3.4.PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Để phục vụ cho nghiên cứu đề tài công tác chủ nhiệm lớp của GVCN lớp 8A2 trườngTHPT Lê Lợi, tôi sử dụng các phương pháp sau:

- Phương pháp quan sát: Nhằm tìm hiểu thái độ, tác phong , cách thức tiến hànhlàm công tác chủ nhiệm lớp và các hoạt động khác của GVCN

- Phương pháp thực nghiệm: Bằng cách trực tiếp làm công tác chủ nhiệm lớp 8A2

để nắm bắt được đặc điểm, tình hình hoạt động của lớp cũng như những thuận lợi

và khó khăn gây ảnh hưởng đến đến công tác chủ nhiệm lớp

- Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Sách, báo,… để nghiên cứu, tổng kết những vấn

đề có liên quan đến nhiệm vụ nghiên cứu

- Phương pháp vấn đáp: Nhằm đánh giá chính xác về tình hình công tác của GVCNlớp

- Phương pháp đàm thoại: Nhằm tìm hiểu thêm cuộc sống gia đình của mỗi HS lớpcũng như tìm hiểu tình cảm, thái độ và suy nghĩ của các em HS qua giờ sinh hoạtchủ nhiệm thứ hai hàng tuần

3.5.KẾ HOẠCH NGHIÊN CỨU:

Với thời gian dài vừa giảng dạy vừa giảng dạy trên lớp, vừa hoàn thành hồ sơ giáo ánchuyên môn, ôn học sinh giỏi Tỉnh, ra đề thi học kỳ I,… để thực hiện có hiệu quả choviệc nghiên cứu đề tài “Công tác chủ nhiệm” tôi đã lên kế hoạch thực hiện trong vòng

14 tuần:

*Tuần 1,2:Chọn đề tài, thành lập đề cương nghiên cứu và dàn ý cho đề tài.

*Tuần 3,4: Tìm hiểu tình hình chung của trường và của lớp mình chủ nhiệm.

*Tuần 5,6,7: Thực hiện quan sát, điều tra, đàm thoại với đối tượng nghiên cứu

HS lớp

*Tuần 8,9: Tiếp tục dùng phương pháp đàm thoại, thực nghiệm, trắc nghiệm để

thu thập số liệu cần thiết có liên quan đến đề tài

*Tuần 10,11: Nghiên cứu sản phẩm lao động, tổng kết các số liệu và phân tích

các số liệu, viết nháp đề tài

*Tuần 12,13: Tổng hợp đưa ra kết luận và khuyến nghị, rút kinh nghiệm.

*Tuần 13,14: Đánh vi tính và in đề tài.

4 GIỚI HẠN CỦA ĐỀ TÀI:

Đề tài sáng kiến kinh nghiệm của tôi chỉ hướng vào công tác chủ nhiệm lớp với 3

nội dung cơ bản sau đây:

1 Xây dựng nề nếp lớp học

2 Xây dựng “lớp học thân thiện, học sinh tích cực”

3 Hướng dẫn học sinh tự học ở nhà

Đây là 3 công việc quan trọng mà tất cả các giáo viên chủ nhiệm lớp cần phải làm

Đề tài sáng kiến kinh nghiệm này, tôi đã thực hiện từ năm học 2009-2010 - năm thứ hai

Bộ giáo dục và Đào tạo phát động phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, họcsinh tích cực” Trải qua 5 năm không làm công tác chủ nhiệm, lý do dạy đủ số tiết theoqui định của GV THCS Sau đó năm học 2015 – 2016 tôi được BGH phân công chủnhiệm, qua một năm trải nghiệm tôi đạt nhiều thành công, tôi đã quyết định chỉnh sửa,

bổ sung vào đề tài “Công tác chủ nhiệm” được hoàn thiện vào đầu HK II năm học2016-2017.

PHẦN II NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ

**********

I.CƠ SỞ LÝ LUẬN:

Khi nói về công tác chủ nhiệm của GVCN lớp, ai cũng nghĩ rằng công tác này rấtđơn giản và nhàn hạ Nhưng có ai nghĩ rằng, các mục tiêu giáo dục, các hoạt động củanhà trường – Hiệu Trưởng truyền đạt kế hoạch tuần, tháng, tổng phụ trách lên kế hoạch,nhưng nhờ có GVCN nắm rõ tình hình lớp và từng học sinh và cũng nhờ có GVCN lớp

mà mọi thông tin diễn biến từ phía HS, BGH nhà trường đều nắm bắt được

Hàng tuần đến giờ sinh hoạt chủ nhiệm, GVCN phổ biến kế hoạch tuần, kiểm tra

sổ đầu bài trong tuần phê bình những HS vi phạm như không thuộc bài, không soạn bài,nói chuyện, chửi thề,…tiếp tục GVCN cho lớp trưởng lên điều khiển buổi sinh hoạt, chocác tổ báo cáo các hoạt động thi đua trong tuần, xếp loại, xếp hạng thi đua, sau cùngGVCN nhắc nhở, dặn dò HS học tập tốt hơn cho tuần sau

Không thể phủ nhận vai trò của GVCN, bởi GVCN là người thay thế HiệuTrưởng quản lý toàn diện tập thể HS một lớp học, là cầu nối giữa BGH, các tổ chứctrong nhà trường, các giáo viên bộ môn với tập thể HS lớp chủ nhiệm Kịp thời phảnánh những tâm tư, tình cảm, nguyện vọng của HS đến với BGH nhà trường, bảo vệ,bênh vực quyền lợi mọi mặt của HS lớp chủ nhiệm Bởi GVCN là người thường xuyêntiếp nhận và lắng nghe ý kiến của HS nên dần dần GVCN đã trở thành người thân thiết

và cố vấn trong mọi hoạt động tự quản của HS Nhờ vậy, GVCN sẽ điều chỉnh, điều

khiển tư duy, thái độ, tình cảm, hành vi, hoạt động của HS để thực hiện tốt các mục tiêugiáo dục, nội quy của nhà trường và những quy phạm đạo đức xã hội.

Mặt khác, để thực hiện tốt mục tiêu giáo dục của lớp chủ nhiệm GVCNcần phải thường xuyên liên hệ với gia đình, với cộng đồng, các tổ chức trong vàngoài nhà trường để cùng phối hợp giáo dục, động viên giúp đỡ từng HS, nâng caochất lượng học tập, rèn luyện, phát triển trí tuệ, năng lực Cùng với GV bộ môn, phốihợp với các lực lượng xã hội khác, tổ chức cho HS tham gia vào các hoạt động củacộng đồng, địa phương, hoạt động của xã hội Từ đó phát huy tác dụng của nhàtrường trong xã hội, góp phần vào sự nghiệp đổi mới, xây dựng quê hương đất nướctheo mục tiêu của Đảng và nhà nước trong từng giai đoạn cách mạng Song, nếu chỉquan tâm đến vấn đề công tác của GVCN lớp thì chưa đủ bởi đặc điểm công việc củanhà sư phạm là quan hệ giữa người – người Vì vậy, để công việc đạt hiệu quả cao thìGVCN phải hiểu được đặc điểm tâm sinh lý của HS Xã hội ngày càng phát triển thếgiới đang bước vào kỷ nguyên mới - Kỷ nguyên của khoa học, công nghệ và nhữngtiến bộ vượt bậc mang lại cho loài người những lợi ích hữu dụng Nhưng cũng vì thếcon người phải đối mặt với những thách thức to lớn từ môi trường thiên nhiên, xã hội

và đặc biệt mối quan hệ xã hội giữa người với người Với những thay đổi đó , xã hộinói chung, ngành giáo dục nói riêng đang từng ngày phải đối mặt với những tháchthức và cần phải có những thay đổi để phù hợp với những mục tiêu và hoàn cảnhmới, yêu cầu xã hội đòi hỏi phải đào tạo ra những con người có tri thức khoa học, vừa

có kỹ năng làm việc, nhưng cũng phải có thái độ, hành vi tích cực trước những sựthay đôi của môi trường thiên nhiên, môi trường xã hội Với những chuyển biến kinh

tế, xã hội quá nhanh chóng đã hạn chế phần nào chức năng của gia đình với nhữnggiáo dục đạo đức truyền thống Những biến đổi về kinh tế, xã hội đã đem lại cho lứatuổi thiêu niên quá nhiều thử thách, phân vân trước sự lựa chon con đường phát triểnbản thân

- Bước vào tuổi thiếu niên, trong độ tuổi đi học THCS các em bắt đầu muốn tựmình xem xét các sự việc, không muốn sự can thiệp của người khác, kể cả bố mẹ Sựphát triển của “tự ý thức” đòi hỏi thiếu niên luôn muốn thoát khỏi mối quan hệ phụthuộc trước kia để trở thành cá thể độc lập Nhưng giữa những mong muốn mang

tính chủ quan, cá nhân và những thách thức cuộc sống đôi lúc không có sự tương ứngnên các em rơi vào trạng thái có thái độ phản kháng bằng các hính thức như lì lợm,lạnh nhạt, bất hợp tác thậm chí còn tỏ thái độ bất cần đời.

- Thực tế cho thấy những năm gần đây tình trạng thanh thiếu niên, đặc biệt làcác em ở độ tuổi trung học cơ sở, phạm pháp ngày càng gia tăng với các mức độ ngàycàng nghiêm trọng Với độ tuổi học sinh trung học cơ sở về mặt phát triển tâm, sinh

lý các em dễ rơi vào tệ nạn xã hội, vi phạm pháp luật ảnh hưởng rất xấu cho môitrường học đường và xã hội Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, nhưngmột trong những nguyên nhân chính là học sinh ngày càng thiếu kỹ năng sống cầnthiết để hòa nhập với môi trường phát triển nhanh chóng

- Đã có nhiều trung tâm rèn kỹ năng sống cho học sinh được thành lập nhằmgiúp các em học sinh tập trải nghiệm trong tình huống gia đình để hình thành một số

kỹ năng sống cho các em Mặt khác ngành giáo dục và đào tạo đã và đang có nhữngđịnh hướng tích cực để đưa việc rèn kỹ năng sống vào giảng dạy trong từng cấp họcnhằm định hướng những giá trị và tạo lập hành vi phù hợp với từng lứa tuổi Chính vìthế việc rèn kỹ năng sống cho học sinh trong nhà trường THCS là hết sức cần thiết vàquan trọng và phải có hương đi đúng đắn Đây là một lĩnh vực khoa học còn khá mới

mẻ trong trường THCS đòi hỏi những người làm công tác giáo dục trong các nhàtrường cần phải quan tâm chú ý để xây dựng , đào tạo thế hệ trẻ trở thành người “cóđức, có tài”

- Đáp ứng mục tiêu giáo dục toàn diện; phù hợp với quan điểm giáo dục củaUNESCO đó là: Học để biết; học để làm; học để tồn tại; học để chung sống

- Rèn kỹ năng sống cho học sinh thực sự có tác dụng tốt đến việc giáo dục đạođức học sinh trong nhà trường không những giúp cho các em có được những kĩ năngứng xử, giao tiếp mà còn tạo thành thói quen phân tích đánh giá tình hình, thói quenvươn lên xử lý tình huống một cách hợp lí Khác với các phương pháp trước trongviệc giáo dục đạo đức học sinh là khoảng cách giữa thầy và trò khi các em mắc lỗithương các thầy, cô giáo hay dùng hình thức trách phạt, kỷ luật mà ít khi lắng nghecác em giải bày Nay với việc chú trọng rèn kỹ năng sống cho học sinh mà đòi hỏi

cần có sự ân cần chỉ bảo, phân tích, nghe các em nói lên những suy nghĩ, dẫn đếnviệc làm chưa phù hợp với chuẩn đạo đức người học sinh Việc giáo dục đạo đức,hình thành các kỹ năng sống tối thiểu của các em đã được lồng ghép trong cácchương trình học tập, được tích hợp trong các bộ môn và còn được trải nghiệm quathực tế cho nên gây được hứng thú cho các em trong việc tu dưỡng đạo đức, hướngthiện và nâng cao được năng lực học tập, sáng tạo Từ đó, các em có nhận thức đúngđắn trong việc thực hiện nội qui, qui định của nhà trường và tự giác thực hiện

- Đáp ứng được mục tiêu giáo dục toàn diện theo chương trình đào tạo của bộgiáo dục và đào tạo đó là tăng cường được chất lượng giáo dục ở mọi lĩnh vực vàkhẳng định rằng mọi học sinh nhận thức được mục tiêu học tập, phấn đấu vươn lênnắm tri thức Thúc đẩy được những hoạt động mang tính xã hội, phát huy đượcnhững nhân tố tích cực, hạn chế được những nhân tố tiêu cực đáp ứng tốt cho phongtrào xây dựng trường học thân thiện - học sinh tích cực tạo ra môi trường giáo dụclành mạnh, trong sạch trong nhà trường

- Qua việc rèn luyện kĩ năng sống cho học sinh đã làm cho các em đổi mớiphương pháp học tập của mình Từ đó giúp các em có khả năng học tập tốt hơn, các

tư duy hoạt động của các em được phát triển, các em biết lập luận, tự tin nắm kiến

thức và giải quyết các tình huống trong học tập, tiếp tục đẩy mạnh phong trào thi đua

“Xây dựng trường học thân thiện,học sinh tích cực” tổ chức các hoạt động giáo dụcgiá trị sống và kỹ năng sống cho học sinh Ở lứa tuổi các em, cuộc sống nội tâm dễ cónhững biến đổi theo năng lực xã hội Vì vậy, GVCN cần phải thường xuyên quan tâmtới sự thay đổi của từng HS, để có định hướng, tổ chức kịp thời Nếu GVCN biết cách

tổ chức cho lớp chủ nhiệm có mục đích giáo dục, thì hơn ai hết GVCN là người khơidậy những “trữ lượng” về nhiều mặt của HS Mỗi tập thể HS là một “kho báo” khaithác không hết các vấn đề giáo dục Điều đặc biệt quan trọng đối với GVCN là phảibằng các phương pháp nghiên cứu, phân tích được nguyên nhân các hiện trạng đặcđiểm của từng HS

Ví dụ: Đều là hiện tượng học kém nhưng có em do trí tuệ chậm phát triển, có

em do hoàn cảnh, điều kiện, có em do chi phối bởi các nhân tố khác, phân tán tư

tưởng, cùng một hiện tượng HS hư nhưng có thể do hàng loạt nguyên nhân khácnhau.

Chỉ trên cơ sở hiểu đặc điểm và nguyên nhân dẫn tới các đặc điểm thì GVCNmới có các giải pháp giáo dục phù hợp, có hiệu quả Một điều không thể thiếu đối vớimột GV khi làm công tác chủ nhiệm lớp là việc ghi “ Nhật ký chủ nhiệm” và “Sổcông tác chủ nhiệm” nó là nguồn tư liệu đánh giá một cách khoa học về HS, là tư liệunghiên cứu thử nghiệm về tâm lý học, giáo dục học, giúp GVCN trao đổi thêm kinhnghiệm, chẳng hạn: Kinh nghiệm quản lý một tập thể HS, hiểu sâu hơn về những tâm

tư, tình cảm,… của HS lớp mình

III. PHÂN TÍCH VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU:

Trường THPT Lê Lợi nằm trên địa bàn xã Tân Thành gần với xã Tân Lập, TânĐịnh thuộc Huyện Bắc Tân Uyên là một huyện cường phát về khu công nghiệp vàcây cao su, nhờ vậy mà mức sống của người dân trong xã ngày càng được nâng cao

và ngày một ổn định, nên việc giáo dục cho HS cũng được chú trọng rất nhiều từ giađình tới nhà trường và ngoài xã hội

Về trật tự - xã hội; số lượng dân số gia tăng, người dân từ nhiều nơi đến để lậpnghiệp, kiếm sống cùng với mức thu nhập mũ cao su ủa tư nhân và nhà nước tănglên khá cao, đời sống ngày càng phát triển nên chính vì thế, trật tự ổn định cũngkhông kém phần phức tạp Bên cạnh các vấn đề trên, thì việc giáo dục cho HS củanhà trường nói chung và công tác chủ nhiệm của GVCN nói riêng sẽ gặp nhiều thuậnlợi và khó khăn của nó Để nắm bắt được thực trạng công tác chủ nhiệm tôi dựa trênnhững cơ sở sau:

*Tình hình chung của trường

*Đánh giá của BGH nhà trường

*Công tác giảng dạy và chủ nhiệm

1.Tình hình chung của trường:

 Thái độ của BGH nhà trường đối với công tá giảng dạy và chủ nhiệm:

Nghiêm khắc đối với việc quản lý HS, thường xuyên liên lạc và phối hợp chặt chẽ vớiGVCN các bộ phận trong và ngoài nhà trường nâng cao chất lượng giáo dục Đặc biệt,BGH rất quan tâm đến công tác chủ nhiệm của các GVCN lớp Vào mỗi thứ hai nhàtrường thường xuyên tổ chức sinh hoạt dưới cờ để thông báo những hoạt động cũngnhư kế hoạch trong tuần, tháng và qua đó thầy cô chủ nhiệm kịp thời nắm bắt thông tin.Vào ngày thứ năm tuần đầu của mỗi tháng, có cuộc họp hội đồng sư phạm.BGH đánhgiá những mặt tồn tại, ưu điểm của các hoạt động trường trong tháng trước và đề ra kếhoạch, lịch làm việc tuần, tháng cho tháng mới, sau đó GVCN có thể trình bày, phântích những vấn đề còn vướn mắc với BGH trường để từ đó tìm ra biện pháp giải quyết.

 Thái độ của GV – Cán bộ công nhân viên:

Các thầy cô trong trường là những giáo viên yêu nghề, mến trẻ và công tác nhiềunăm trong trường, có nhiều kinh nghiệm trong giảng dạy…bên cạnh đó, nhà trường cómột số giáo viên trẻ nhưng rất năng động, sáng tạo và có tinh thần nghề nghiệp cao Cán

bộ công nhân viên của nhà trường cũng có tinh thần trách nhiệm, nhiệt tình trong côngtác

 Thái độ của học sinh:

Được sự quan tâm dạy dỗ của giáo viên nên phần lớn HS đều chăm ngoan, biết vânglời thầy cô, có ý thức học tập, hăng hái tham gia hoạt động của trường như: chươngtrình măng non, chương trình trồng cây, chương trình bỏ heo đất gây quỹ hỗ trợ các bạnnghèo, ủng hộ lũ lụt,…các em có tinh thần đoàn kết cao.Tuy nhiên, cũng có một số một

số em cá biệt có tinh thần học tập chưa cao, ý thức học tập chưa tốt và hay nghịchngợm

 Thái độ của đoàn thể:

Các đoàn thể trong nhà trường đoàn kết giúp đỡ nhau để cùng hoàn thành nhiệm vụcũng như kế hoạch mà nhà trường đề ra và được sự hướng dẫn của Tổng phụ trách Đội:Văn Thị Xuân một người năng động, tích cực có nhiều kinh nghiệm trong công tác tổchức, quản lý nên nhiều năm học qua thường xuyên đạt giải cao trong các hoạt độngĐội như: Nghi thức Đội, chữ thập đỏ…Ngoài ra mỗi năm nhà trường tổ chức kết nạp