Nhật Bản Trong Lòng Châu Á

và s#p xp li các th ch ca mình ti a hóa s∀c tng Yoshida Shigeru, Nht Bn ã tip nhn các th ch dân ch và thit lp quan h liên minh vi M., ng th i m bo rng iu 9 Hin pháp v ch ngh∗a hòa bình

NH
T BN TRONG LÒNG CHÂU Á

Ngun: Green, Michael (2008) “Japan in Asia”, in David Shambaugh & Michael Yahuda

(eds), International Relations of Asia (Maryland: Rowman & Littlefield Publishers),

pp 170-191

Biên dch:
inh Nguyn Lan Hng | Hiu ính: Lê Hng Hip

ca mình tranh cãi trong hi men v tng lai ca Nht Bn  châu Á Mt trong hai bn ru ca ông ta là mt “quý ông Tây hc”, n mc theo phong cách phng Tây và ca tng nhng u im ca dân ch, quyn cá nhân và phát trin kinh t Ng i kia mc qun áo

cân bng c hai, phi n#m l y tri th∀c phng Tây và phát trin kinh t ng th i m rng th lc ca Nht Bn ti châu Á Kt lun này ã khin ng i c ý th∀c sâu s#c v mâu thu∃n không gii quyt c gia hai tm nhìn tng lai ca Nht Bn ni lên trong giai

1

Tìm kim chin l c

mi quan h quyn lc xung quanh h nh t nc này
i vi Nht Bn, nhng yu t

xúc tác khác) và s chung sng vi c u trúc quyn lc quc t hin hành.2 Mc dù các yu

#20

21/06/2013

dng li a dng mt cách áng ngc nhiên Trên thc t, Nht Bn ã t cách tân bn thân

Có lúc, Nht Bn ã i theo con  ng ca quý ông Tây hc; khi khác thì li i theo con

 ng ca mt quý ông truyn thng

hiu bn ch fukukoku kyohei hay “phú quc/c ng binh”, vn dng Tây hc  xây dng

tht áng kinh ngc, t& nm 1860 n nm 1938, t) l GDP ca Nht Bn trong GDP th gii

3

Vic ánh bi Trung Quc nm 1895 và Nga nm 1905 ã truyn s∀c mnh cho các nhà dân tc ch ngh∗a tr+ và nhng ng i chng ch ngh∗a  quc trên toàn châu Á; và các nhà chin lc Nht Bn ã phôi thai nên mt ch ngh∗a Liên Á mang tính lý tng ch ngh∗a da trên kinh nghim ca chính Nht Bn v

wakon/yosai, hay còn gi là “tinh thn Nht Bn và Tây hc” Ch ngh∗a lý tng Liên Á ó

ã sm nh ng ch, cho mt trt t  quc ch ngh∗a x u xí hn g p nhiu ln mà c s là

h thng th∀ bc truyn thng ca châu Á cùng mt s kt hp y nguy him gia tâm lý

m t an ninh chng li phng Tây cng vi s áp b∀c da trên s∀c mnh u vit chng li các quc gia phng
ông Nht Bn c−ng ã m#c sai lm khi liên minh vi
∀c Quc xã khi nhm l∃n v các xu th trong c u trúc quyn lc th gii Kt qu là mt thm ha cho c Nht Bn l∃n châu Á

Sau chin tranh, Nht Bn buc phi thích nghi vi c u trúc quyn lc th gii mi di s nh hng ca  quc M và s#p xp li các th ch ca mình  ti a hóa s∀c

tng Yoshida Shigeru, Nht Bn ã tip nhn các th ch dân ch và thit lp quan h liên minh vi M., ng th i m bo rng
iu 9 Hin pháp v ch ngh∗a hòa bình c th ch hóa trong lut pháp và chính sách quc gia nhm không ri vào cái b∃y chin lc Chin tranh lnh ca M Nht Bn ch) xây dng quc phòng  m∀c ti thiu  duy trì cam kt quân s vi M ng th i tp trung vào vic khôi phc kinh t và theo ui mi quan h mi vi châu Á – bao gm c Trung Quc – da trên thng mi

Vào giai on cui ca Chin tranh Lnh, nhiu nhà chin lc Nht Bn b#t u tranh lun rng mô hình mi v phát trin kinh t ca Nht Bn ã vt qua ch ngh∗a t

châu Á mi mà không có các công c quân s truyn thng, ng th i liên minh vi siêu

phá v0 vào nhng nm 1990 khi Nht Bn lng im không hành ng trong sut Chin tranh

ui phát trin v− khí ht nhân Sau gn mt thp k∋ dao ng và không ch#c ch#n, Nht

Bn b#t u l y li nim tin vi Th tng Koizumi Junichiro (2001-2006) và thu hút s chú

ý ca th gii vi mt s quyt oán mi v an ninh quc t và ni l1ng nhng ràng buc hu chin truyn thng liên quan n
iu 9 Hin pháp Nhng sau ó, chin lc quc gia ca Nht d ng nh li tip tc tr nên thiu rõ ràng khi ng i k nhim Koizumi, Abe

Vic tìm kim chin lc ca Nht Bn ã làm ph∀c tp và phong phú thêm các thuyt v quan h quc t Nhng ng i theo ch ngh∗a hin thc c u trúc truyn thng nh Henry Kissinger và Herman Kahn ã lp lun rng không th tng tng c Nht Bn li có th phát trin s∀c mnh kinh t mà không thit lp s∀c mnh quân s bao gm c v− khí ht nhân tng x∀ng.4 Nhng ng i theo ch ngh∗a kin to nh Peter Katzenstein ã phát trin nhng lý thuyt có th khái quát hóa c xung quanh ví d v Nht Bn bng

cng c thông qua các chu(n t#c hu chin và các th ch da trên
iu 9 Hin pháp.5 Các

nhng nm 1990 vi ý tng rng trên thc t Nht Bn ã xây dng mt mô hình mi v tng trng kinh t theo hng pha trn công ngh và ch ngh∗a dân tc cùng các mng li sn xu t  châu Á.6 Richard Samuels và Eric Heginbotham ã quay tr li vi các thuyt hin thc v quan h quc t  cho rng hành vi ca Nht Bn là theo ch ngh∗a hin thc, nhng da trên t tng ch ngh∗a hin thc “trng thng” mi hn là các khái nim l y s∀c mnh quân s làm trng tâm truyn thng ca thuyt tân hin thc hay các bin th khác gn ây ca lý thuyt kinh t.7 Tôi ã lp lun trong bài Japan’s Reluctant Realism [Ch

rõ ràng hn nhm ∀ng phó vi s gia tng nhng e da t& bên ngoài c−ng nh th t bi ca các công c kinh t truyn thng trong vic giúp nc này tng c ng an ninh.8 Trong

Pyle ã a ra lun im r t thuyt phc vào nm 2007 rng Nht Bn luôn luôn theo ch ngh∗a hin thc và ang ngc li quá kh∀ theo nhiu khía cnh bi nó ang mun òi li quyn li ca mình  châu Á.9

iu ni lên t& các nghiên c∀u khác nhau v t tng chin lc Nht Bn là quá

trình rõ ràng trong vic th% nghim và khám phá nhng công c cho phép Nht Bn ti a

quc t hin hành Nhng các th ch và chu(n t#c ca Nht v∃n c∀ng nh#c và không linh

hot, gây khó khn cho vic tìm kim mt chin lc mi ngay c khi các nhà lãnh o Nht

châu Á ang bc vào mt giai on b t n

Phn còn li ca chng này s/ nói rõ hn v b công c ó, ánh giá nhng gì ã hoc không có hiu qu i vi Nht Bn trong bi cnh châu Á ngày nay và nhng yu t nào có kh nng là tiêu biu nh t cho chin lc ca Nht Bn trong nhng nm tip theo Chng này c chia thành nm phn Phn mt b#t u vi vic xem xét nhng công c

c coi là h∀a h2n nh t cho ti cách ây mt thp k∋ - mi quan h gn g−i vi Trung

Quc và vai trò lãnh o v kinh t trong vic mang li mt trt t mi cho khu vc – và cách th t bi trong nhng l∗nh vc này ã thay i chin lc ca Nht Bn và vic s% dng nhng công c ó ngày nay nh th nào Phn hai s/ xem xét s quay tr li ca Nht Bn vi trng tâm chin lc ca nó  châu Á: liên minh vi M., các c hi và s ph∀c tp mà liên minh này mang li Phn th∀ ba kho sát chin lc cân bng ca Nht Bn  châu Á

ti sao gii lãnh o Nht Bn li gp khó khn trong vic gii quyt chúng, và âu là nhng l∗nh vc mà nhng v n  ó làm hoc không làm phng hi nh hng ca Nht Bn Cui cùng, chng này s/ kt thúc vi vic xem xét li nhng bin s có th khin Nht Bn

i theo mt hng khác bng mt b công c hoàn toàn khác so vi b công c ã c xem

xét  ây

cng ng quc t, gii tinh hoa theo xu hng bo th ã a ra nhng ý kin khác nhau v vic mt Nht Bn dân ch hóa hoàn toàn mi s/ óng mt vai trò nh th nào Mt s quan ch∀c c− ca B Công thng, nh Kishi Nobusuke, mun liên minh cht ch/ vi M  chng li ch ngh∗a cng sn, thm chí hp tác [vi M.] sau chin tranh Triu Tiên nhm bin Nht Bn tr thành mt kho v− khí  châu Á Trong khi ó, nhng ng i khác, nh lãnh o
ng Dân ch Hatoyama Ichiro, li mun c lp hn vi M thông qua vic ký

mt Hip c Hòa bình vi Nga (n th i im hin ti v∃n cha ký) và s%a i li Hin pháp Nht Bn Nhng các bên khác v∃n mun tránh vic tng c ng quân i vì lo s iu này s/ a Nht Bn i theo li mòn chin tranh mt ln na Các phe phái khác nhau này

ã c kéo vào cùng mt liên minh cm quyn bi Yoshida Shigeru, ng i ã a ra mt

gt nhng ng i theo t tng xã hi và cng sn ra l trong sut n%a th k∋ ti

Tuy nhiên, bên di mái nhà bo th ó c−ng có nhng ý kin trái chiu v châu Á

và c bit là Trung Quc Yoshida ã a ra quan im chính xuyên sut cn c∀ trên mt

gn Nht Bn vì lý do thng mi Trong khi nhng ng i bo th “chng li quan im chính thng này” tip tc ng h Cng hòa Trung Hoa (
ài Loan), nhng ng i thuc phe Yoshida ã m bo rng Nht Bn s/ tránh vng vào v n  an ninh ca
ài Loan hoc

i u vi B#c Kinh theo y quyn ca M Th tng Sato Eisaku ã ng ý trong mt

bn tuyên b chung vi Tng thng Nixon rng Nht Bn có li ích trong vic m bo n

Nixon trong vic tr li ch quyn Okinawa cho Nht Bn Không có bc tip theo nào trong quc phòng hay chin lc i ngoi Trên thc t, trong cùng th i im, Nht Bn ã

âm thm m rng quan h kinh t vi Trung Quc thông qua quan h thng mi bán chính th∀c “L-T” (Liao Chengzhi và Tatsunosuke Takasaki), và sau chuyn thm nm 1972 ca Kissinger n Trung Quc, Th tng Nht Bn Tanaka Kakuei ã ngay lp t∀c bình th ng hóa quan h vi B#c Kinh (tròn by nm trc khi Washington thc hin iu này) Nm

khon vay bng ng yên, vn c Nht Bn coi là vin tr, còn B#c Kinh li coi ó là khon n bù chin tranh ca Nht cho Trung Quc (lên ti hn 1 t∋ ô la M vào th i im cao nh t u nhng nm 1990) Nht Bn c−ng óng vai trò môi gii  giúp Trung Quc và phng Tây hàn g#n li vi nhau sau s kin Thiên An Môn ngày 6/4/1989, phá v0 ch

mi quan h tay ba “cân bng” hn gia B#c Kinh, Washington và Tokyo

Tuy nhiên, gia nhng nm 1990, mi quan h gia Nht Bn vi Trung Quc t nhiên b#t u thay i Yoshida ã úng v m∀c ph thuc l∃n nhau ca kinh t Trung-Nht, nhng ông không l ng trc c nhng khó khn trong vic dùng s ph thuc l∃n

15/5/1995, khi Trung Quc th% nghim v− khí ht nhân ti c s Lop Nor Các nhà ngoi giao Nht Bn ã cnh báo rng mi quan h kinh t Trung - Nht và vic cho vay bng

theo xu hng gì c−ng u ch) trích B#c Kinh Nhng các cuc th% nghim v∃n c tin hành Tháng 3/1996, Trung Quc ã b#n tên l%a xung quanh o
ài Loan Tháng 4 nm ó,

Th tng Hashimoto Ryutaro và Tng thng Bill Clinton, và Tokyo ã ng ý s%a i

 ng li quc phòng  lên k hoch không ch) cho nhng b t tr#c trong Chin tranh Lnh

xu t phát t& vic Liên Xô có th t n công trc din vào Nht Bn, mà còn cho “nhng tình hung xy ra xung quanh Nht Bn gây nh hng trc tip n an ninh nc này” Trong sut thp k∋ tip theo, s cnh tranh Trung-Nht ã tr thành mt c im không th nhm l∃n trong quan h quc t châu Á

Nhng kinh nghim t& nhng nm 1990 ã cho công chúng và lãnh o Nht Bn

qu so vi d kin và tc tng trng kinh t ca Trung Quc lên n hai con s mt lúc trong khi Nht Bn ri vào tình trng gim phát kéo dài và không th vt c m∀c tng

c th c−ng gia tng trong thp k∋ tip theo Sách tr#ng quc phòng Nht Bn tng dn m∀c

cnh báo ca mình v vic Trung Quc tng c ng quân i, vi lu ý trong nm 2007

rng Trung Quc ã n#m gi mt “con s áng k” các IRBM/MRBM (tên l%a n o tm trung-xa/ tm trung) có th nh#m ti Nht Bn, bao gm DF-3 và DF-21, cùng vi các chng trình phát trin tên l%a hành trình, tàu ngm mi và mt kho máy bay chin u th h th∀ t ang gia tng bao gm J-10, Su-27 và Su-30.10 Mt tàu ngm Trung Quc ã i vòng quanh Nht Bn vào nm 2004 và sau ó ã xâm nhp vào lãnh hi Nht Bn nm

2005, và 3 tàu khu trc Trung Quc ã ch∗a nòng súng vào máy bay tun tra P-3C ca Nht Bn vn ang giám sát các hot ng xung quanh o
iu Ng vào nm 2005.11 Trên mt trn ngoi giao, các nhà ngoi giao Trung Quc ã vn ng hành lang kh#p châu Á và châu Phi vào nm 2005 nhm chng li nhng n, lc ca Nht Bn trong vic giành gh ti Hi

lm ca mình trong Th chin th∀ hai

c gìn gi bi các phe theo quan im chính thng ca
ng Dân ch T do (LDP) và c bit là phe ca Th tng Tanaka, lãnh o
ng t& nm 1972 n nm 1993 và ã duy

ca Liên Xô, phe cánh t ca Nht Bn ã nhanh chóng thoái trào, và phe ca Tanaka vn

tr+  c
ng Dân ch T do và
ng Dân ch i lp mi ca Nht Bn, nhng ng i ng

h các chính sách quyt oán và không xin l,i ca Hatoyama và Kishi Vi th h mi này,

i u vi Trung Quc ã tr thành mt v n  không ch) thuc v an ninh quc gia mà

còn là bn s#c dân tc

Trung Quc c−ng ã u tranh vi mt Nht Bn mà nó không l ng trc c

Giang Trch Dân ã tuyên b trong chuyn thm th t bi n Tokyo vào tháng 10 nm

1998, rng ây không phi là v n  ch p nhn l i xin l,i ca Nht Bn, mà là Nht Bn phi mãi mãi cm th y hi hn.12 Thc t, sau Hip c nm 1978, B#c Kinh th y rng có th vn ng cánh t và trung t  Nht Bn chng li nhng n, lc s%a i sách giáo khoa

hoc các chuyn thm chính th∀c n n Yasukuni, ni vinh danh nhng ng i ã cht trong chin tranh ca Nht Bn (bao gm 13 ti phm chin tranh loi A) Nhng theo

tng kiên quyt, ng i có th tip tc hành ng b t ch p nhng áp lc t& Trung Quc

nh t trong nm 2005-2006 Th tng Koizumi nhm ch∀c nm 2001 mà không h có

Câu (Marco Polo) ni cuc chin Trung-Nht n ra nm 1937  bày t1 s hi tic ca mình Nhng ông c−ng h∀a vi Hip hi các gia ình có ng i thân cht trong chin tranh (Izzokai) trong mt cuc gp y nc m#t rng ông s/ n n Yasukuni  bày t1 s tôn kính vi nhng ng i thân ca h ã cht trong chin tranh Trung Quc ã gin d và Ch

13

Nhng Koizumi ã h∀a ch) thc hin “iu nên làm” – có ngh∗a là ông v∃n s/ n thm n Yasukuni H C(m
ào ã công

Th tng Nht Bn h∀a s/ không n thm ngôi n
a s ng i dân Nht Bn, k c nhng ng i t&ng không ng h chuyn ving thm này, c−ng ã ng h Koizumi thc hin

iu ó.14 Khi các ám ông Trung Quc t n công chic xe ca mt quan ch∀c c p cao Nht Bn sau khi Nht th#ng Trung Quc nm 2005 ti trn u vòng loi World Cup  châu Á, cm nhn ca công chúng Nht Bn coi mình nh là nn nhân ca Trung Quc càng tng lên

Chuyn thm cui cùng ca Koizumi n n Yasukuni vi t cách Th tng din

ra vào ngày 15/8/2007, ngày k∋ nim s u hàng ca Nht Bn và c−ng là mt ngày r t nhy cm i vi t t c các k+ thù c−ng nh nn nhân chin tranh ca Nht Bn Tuy nhiên, tr trêu thay, iu này ã m ra cánh c%a cho ng i k nhim, Abe Shinzo (ng i hiu chin hn Koizumi v v n  Trung Quc), t c mt s hâm nóng li quan h vi Trung Quc bng chuyn thm B#c Kinh ngày 9/10/2007, ni ông c ón tip nng nhit bi dàn lãnh o Trung Quc vn quan ngi v vic suy gim t ngt mi quan h Trung-Nht

và nhn th y  Abe c hi cho mt s khi u mi H C(m
ào khôn ngoan không công khai gây s∀c ép buc Abe tránh xa Yasukuni, c−ng nh Abe ã khôn ngoan không h∀a h2n

gì vi các c% tri v vic này.15

H C(m
ào ã có nhng chuyn ving thm l∃n nhau vào u nm 2008
iu này ã giúp ci thin tt hn bu không khí gia hai nc, nhng không gii quyt c gc r ca s cng th!ng v quân s, t tng và chin lc

nhng li c trng cho trng thái quan h Trung-Nht trong th i gian ti M)a mai nh t là

s khôi phc kinh t Nht Bn nm 2004-2006 sau nhiu nm chng 0 vi gim phát òi h1i nhng ci cách ca Koizumi và mt nn kinh t ang tr,i dy ca Trung Quc  thu hút hàng xu t kh(u Nht Bn, vn cui cùng s/ c xu t kh(u tip sang M sau khi c l#p ráp  Trung Quc Thng mi Trung-Nht ã vt qua thng mi Nht-M trong nm

2005, và theo thng kê ca Ngân hàng Hp tác Quc t Nht Bn, các nhà kinh doanh Nht Bn tip tc xem Trung Quc là mc tiêu chính cho u t trc tip ra nc ngoài.16 Nhng

im tích cc chim u th trong sut nhng nm hoàng kim 1980 (Hình 8.1)

Nhng thách th∀c v ngoi giao, quân s và tâm lý c t ra bi s tr,i dy t

ngt và mt tng lai không ch#c ch#n ca Trung Quc là iu Nht Bn không th tránh kh1i Châu Á v∃n duy trì trt t th∀ bc, và Nht Bn và Trung Quc cha bao gi hùng mnh cùng lúc ging nh bây gi Tham vng ca c hai nc c−ng mâu thu∃n nhau C hai nc u c thúc (y bi ý th∀c sâu s#c v s không hoàn thin Trung Quc tìm kim s toàn v2n lãnh th và vic quay li vi vai trò trung tâm  khu vc, nhng nó c−ng phi i

tc ã ánh m t S ph thuc l∃n nhau v kinh t gia Nht Bn và Trung Quc to ra s

hay có th d oán c v hng i tng lai ca h

Bán o Triu Tiên

Ch) ∀ng sau Trung Quc vi t cách là mt bin s khu vc có nh hng nhiu nh t n

Yamagata Aritomo t&ng ni ting khi gi bán o Triu Tiên là “con dao gm chin lc nhm vào trái tim Nht Bn” Triu Tiên là con  ng truyn thng mà qua ó mi th∀ b#t

xâm lc ca quân Mông, món mì soba và có l/ c sushi (mc dù hin nay v∃n ang gây tranh cãi) Chính mâu thu∃n gia nhng ng i theo xu hng hin i hóa ng h Nht Bn

và nhng ng i theo xu hng truyn thng ng h Trung Quc trong triu ình Triu Tiên

ã khin Nht Bn ri vào cuc chin vi Trung Quc giai on 1894-1895, và chính vic

bành trng ca Nga vào Mãn Châu và hng ti Triu Tiên ã d∃n n cuc chin tranh Nga-Nht 1904-1905 khi Nht Bn tìm kim “li th ti a”  bo v li ích ca mình  bán o này S bùng n chin tranh Triu Tiên nm 1950 là s kin hu chin quan trng

giao hin ti, bao gm vic hình thành liên minh M.-Nht ln u tiên vào nm 1951, bên cnh vic giúp khôi phc li nn kinh t Nht Bn Trong sut Chin tranh Lnh, Nht Bn nhanh chóng c% phái viên n Washington  duy trì s ng h ca ng i M i vi s hin din quân s  bán o Triu Tiên, áng lu ý nh t là sau khi Tng thng #c c% Jimmy Carter cam kt vào nm 1976 rng ông rút ht quân i M ra kh1i Hàn Quc.17

Nhng ngay c khi Nht Bn hành ng  duy trì cam kt quc phòng ca M ti Hàn Quc thì các chính ph Nht Bn liên tip c−ng c g#ng thit lp mi quan h ca riêng h vi bán o này trên l∗nh vc ngoi giao l∃n thng mi Quan h ngoi giao c thit lp vi Seoul nm 1965 i kèm vi mt chng trình vin tr áng k t& Nht Bn B#c Triu Tiên t1 ra khó khn hn, nhng khi Nht Bn thoát ra kh1i Chin tranh Lnh vi mt nn kinh t mnh và hi vng rng cng th!ng hai cc trong h thng quc t s/ góp phn tìm

ra gii pháp cho các v n  vi Bình Nh0ng, thì ã xu t hin suy ngh∗ lc quan v vic bình th ng hóa quan h song phng
c thúc (y bi khon min gim hàng nm c

ngoi giao c lp ca Nht Bn, lãnh o LDP y quyn lc Kanemaru Shin ã n thm lãnh o B#c Triu Tiên Kim Nht Thành vào nm 1990 và r i cuc hp vi Kim Nht

toàn quan h song phng trong mt bui hp báo y nc m#t Các cuc i thoi v bình th ng hóa quan h Nht-Triu (Cng hòa Dân ch Nhân dân Triu Tiên) ã din ra ng#t quãng k t& ó Nhng s lc quanh quanh chuyn thm ca Kanemaru c−ng không kéo dài

Bn ch t thay i ca mi e da B#c Triu Tiên vi Nht Bn tr nên rõ ràng hn

có th ã có bom [ht nhân], và sau ó vào nm 1994 Bình Nh0ng ã phóng tên l%a Nodong bay qua Nht Bn (vào th i im ó ng i ta ã ngh∗ rng nó ã ri xung Bin

nhng ng i, ging nh Kanemaru, ã t&ng thúc (y quan h vi B#c Triu Tiên, ã c chng lng bi
ng Xã hi Nht Bn S qua i ca h, cùng vi vic b#t giam Kanemaru vì cáo buc tham nh−ng, c−ng nh s suy sp ca
ng Xã hi, ã khin cho

ca Koizumi và là ng i ch trng theo  ng li c∀ng r#n hn vi B#c Triu Tiên Quan

im c∀ng r#n ca Abe nhn c s ng h ca công chúng, nhng ng i ã phi ch∀ng

kin B#c Triu Tiên trin khai 200 tên l%a Nodong nhm vào Nht Bn, bán methamphetamine cho tr+ em Nht, th% nghim tên l%a tm xa Taepodong qua không phn Nht Bn nm 1998, và sau ó là th% v− khí ht nhân vào tháng 10 nm 2006 V n  nhy

nhng nm 1970 và 1980 mc dù chính ph Nht Bn ã ph nhn là không có ch∀ng c∀ cho iu ó Khi Th tng Koizumi thành công trng vic thuyt phc Triu Tiên phóng

nm 2002, nhng câu chuyn c k li bi nhng ng i Nht tr v ã khin ng i dân Nht gin d hn Hin nay, 74% ng i Nht t1 thái tiêu cc vi B#c Triu Tiên trong các cuc thm dò d lun.18

vi chin lc ngoi giao ca Nht Bn vào u th k∋ 21, nhng nhiu nhà lãnh o bo th Nht Bn li xem mi e da B#c Triu Tiên nh là mt công c hu ích  a ng i

vi Trung Quc mà không cn phi có nhng la chn khó khn v các v n  nh phòng v tên l%a hoc hp tác quân s M.-Nht, vn là nhng v n  d d∃n n vic i u công khai vi B#c Kinh

Mi quan h Nht Bn vi Hàn Quc ã thách th∀c s tính toán chin lc c(n thn này Mi quan h gia hai ng minh dân ch ca M b#t u ci thin áng k sau khi Th tng Nht Bn Obuchi Keizo bày t1 s n nn và xin l,i ti Tng thng Hàn Quc Kim

nc Trung Quc ã không s3n sàng thc hin vài tháng trc ó khin Obuchi ch) bày t1

“s n nn”) Nhóm giám sát và phi hp ba bên (TCOG) gia M.-Nht-Hàn c thành lp bi c phái viên M v v n  B#c Triu Tiên William Perry c−ng ã th#t cht mi quan h Nht - Hàn v chính sách B#c Triu Tiên vào nm 1999 Nht Bn và Hàn Quc

Trong bi cnh Nht Bn gia tng nhn th∀c v s cnh tranh vi Trung Quc và mi e da t& B#c Triu Tiên, ng i ta mong ch Tokyo s/ tip tc tranh th Seoul và duy

Nht Bn, khin nhng ng i theo t tng bo th vn th ng ng h Nht Bn phi ri vào th chng 0 Thay vì tp trung vào nhng li ích ln hn  Bán o Triu Tiên, B Ngoi giao Nht Bn tip tc thúc (y s công nhn ca quc t i vi yêu sách ca Nht Bn v lãnh th ang tranh ch p – mt hành ng ch!ng khác nào  thêm du vào l%a Chuyn thm ca Th tng Koizumi n n Yasukuni ã khin v n  tr nên ph∀c tp hn, và sau ó nhng l i l/ thiu cân nh#c ca Th tng Abe vào tháng 3/2007 bin minh

là “ph n gii khuây” t& Triu Tiên ã m ra mt cuc cnh tranh gia hai chính ph  vn ng hành lang quc hi M thông qua hoc bác b1 d lut lên án Nht Bn Vic Chính ph Tng thng Roh t& chi tip tc tham d các cuc hp ca TCOG v v n  B#c Triu Tiên và nhng n, lc nhm coi Nht Bn là mt k+ thù chung trong k hoch phòng th chung M.-Hàn (cui cùng không thành công) áng l/ ra ã gióng lên hi chuông cnh báo cho Tokyo, nhng thay vào ó chính ph Nht Bn li ch i và hi vng rng các mi

thng bo th và thân Nht hn là Lee Myung Bok vào tháng 12/2007, mi quan h ã có v+ s/ c ci thin hn

S b t lc ca Nht Bn trong vic duy trì mi quan h tích cc vi Hàn Quc c thit lp bi ông Kim và ông Obuchi cho th y rng hành vi cân bng quan h bên ngoài nhm chng li Trung Quc ch) thc hin c ti nh vy Trong tr ng hp mi quan h

tng trong nc  kt thúc “ch hu chin” ã làm th t bi các tính toán quyn lc theo t duy hin thc
iu này xy ra b t ch p thc t nhìn chung công chúng Nht Bn ã có

Tuy nhiên, kt qu chin lc ca vic Tokyo bn tâm nhiu hn v

Nht tr nên suy yu hn 
ông B#c Á

Ct lõi ca Hc thuyt Yoshida là quay li truyn thng trm nm ca Nht Bn trong vic th1a hip vi quc gia bá quyn, mà trong tr ng hp này là nc M Theo ngh∗a rng

ca phe bo th và  ng li ngoi giao hu chin ca Nht xoay quanh Hip c an ninh

nhiu hn t& phía Nht Bn Nm 1960, Th tng Kishi ã àm phán mt s%a i chính th∀c i vi Hip c cho phép M có quyn s% dng các cn c∀ ti Nht Bn  m bo

an ninh vùng Vin
ông nhng ch m d∀t quyn ca lc lng M trong vic li bo v s

ký trao tr Okinawa v li ch quyn Nht Bn, và Nht Bn th&a nhn tm quan trng ca

ài Loan và Hàn Quc i vi an ninh Nht Bn (mt s th&a nhn d∃n ti tng i ít thay i trong chính sách quc phòng Nht Bn, khin chính quyn Nixon, Ford và Carter th t

nm 1982, chính quyn Carter và sau ó là Reagan ã t c mt th1a thun d∃n ti mt vai trò trc tip hn ca Nht Bn trong vic chng li các lc lng quân i Liên Xô ang m rng  vùng Vin
ông, cùng vi vic Washington chng lng cho n, lc ca chính ph

Th nhng ti m,i giai on ánh giá li liên minh, các chính ph Nht Bn k tc nhau r t c(n thn  m bo rng
iu 9 Hin pháp và vic c m phòng ng tp th s/ mang

u nào ca M ti châu Á, c bit là vi Trung Quc Vì vy, ví d, chính ph Nht Bn

ông” trong Hip c An ninh nm 1960 cho phép quân i M tác chin t& Nht Bn xa

Tng t nh vy, s tng c ng quc phòng ca Nht Bn vào nhng nm 1980 là nhm

“t v ch) vi mc ích phòng th” cho lãnh th Nht Bn chng li s t n công tim tàng t& Liên Xô
iu này ã phc v cho mc ích ca M bng cách bin qun o Nht Bn thành mt lá ch#n không th xâm nhp  kim ch tàu ngm Liên Xô  vùng bin Okhotsk ni mà hi quân M có th t n công chúng trong tr ng hp xy ra chin tranh  châu Âu,

cuc xung t nào vi mt nc châu Á khác Và ng∃u nhiên cho c hai bên, iu này c−ng phc v cho mc ích ca Trung Quc vì nó gia tng áp lc lên Matxcva Nhng s dàn

châu Á ang bc vào mt giai on b t n

Phn li ca chng s/ nói rõ hn v b cơng c ó, ánh giá nhng ã hoc khơng có hiu qu i vi Nht Bn bi cnh châu Á ngày nhng... cha ký) s%a i li Hin pháp Nht Bn Nhng bên khác v∃n mun tránh vic tng c ng quân i lo s iu s/ a Nht Bn i theo li mòn chin tranh mt ln na Các phe phái khác

ã c kéo vào... vi trng tâm chin lc ca  châu Á: liên minh vi M., c hi s ph∀c tp mà liên minh mang li Phn th∀ ba kho sát chin lc cân bng ca Nht Bn  châu Á

ti gii lãnh o Nht Bn