Bài Giảng Hồi Trống Cổ Thành

NHÀ HÁN HÁN LINH ĐẾKHỞI NGHĨA HOÀNG CÂN ĐỔNG TRÁC TÀO THÁO, VIÊN THIỆU, VIÊN THUẬT, LƯU BỊ BẮC NGỤY TÀO THÁO TÂY THỤC LƯU BỊ ĐÔNG NGÔ TÔN QUYỀN SƠ ĐỒ TÓM TẮT TAM QUỐC DIỄN NGHĨA... SƠ ĐỒ

Nhiệt liệt chào mừng các thày

cô giáo và các em học sinh

dự tiết học hôm nay

Người dạy: Vũ Thị Thanh Huyền

Tổ : Ngữ Văn Trường THPT Chuyên Lương Văn Tuỵ

Kết cấu bài giảng

I Tìm hiểu chung

1 Tác giả: La Quán Trung (1330 – 1400 ?)

- Tên : La Bản, tự Quán Trung, hiệu Hồ Hải tản nhân.

- Quê quán: vùng Thái Nguyên, sống vào cuối thời Nguyên

đầu thời Minh.

- Tính tình : cô độc, lẻ loi, thích một mình ngao du đây đó.

- Là người đầu tiên đóng góp xuất sắc cho trường phái tiểu

thuyết lịch sử thời Minh Thanh.

- Tác phẩm tiêu biểu : Tam Quốc diễn nghĩa, Bình yêu truyện…

LA QUÁN TRUNG

2 Tiểu thuyết “Tam Quốc diễn nghĩa”

a Hoàn cảnh ra đời:

- Ra đời vào cuối thời Nguyên đầu thời

Minh(1368-1644), trong âm hưởng của

cuộc đấu tranh chống nền thống trị

Mông Nguyên, khôi phục nhà Hán

b Nội dung:

- Tác phẩm gồm 120 hồi, kể chuyện

1 nước chia 3 gọi là “ Cát cứ phân

tranh” trong gần 100 năm của nước

Trung Quốc thời cổ ( TK II, III) với cuộc

phân tranh giữa 3 tập đoàn phong kiến:

Nguỵ- Thục - Ngô

c Tóm tắt

NHÀ HÁN (HÁN LINH ĐẾ)

KHỞI NGHĨA HOÀNG CÂN

ĐỔNG TRÁC TÀO THÁO, VIÊN THIỆU, VIÊN THUẬT, LƯU BỊ

BẮC NGỤY

(TÀO THÁO)

TÂY THỤC (LƯU BỊ)

ĐÔNG NGÔ (TÔN QUYỀN)

SƠ ĐỒ TÓM TẮT TAM QUỐC DIỄN NGHĨA

Bản đồ thời Tam Quốc

Lưu Bị

Tào Thỏo

Tụn Quyền

SƠ ĐỒ TÓM TẮT TAM QUỐC DIỄN NGHĨA

NHÀ HÁN (HÁN LINH ĐẾ)

KHỞI NGHĨA HOÀNG CÂN

ĐỔNG TRÁC TÀO THÁO, VIÊN THIỆU, VIÊN THUẬT, LƯU BỊ

BẮC NGỤY

(TÀO THÁO)

ĐÔNG NGÔ (TÔN QUYỀN)

NHÀ TẤN (TƯ MÃ VIÊM)

TÂY THỤC (LƯU BỊ)

d Giá trị tác phẩm:

* Giá trị nội dung :

- Phơi bày cục diện chính trị Trung Hoa, cát cứ phân

tranh, cá lớn nuốt cá bé, chiến tranh liên miên,

nhân dân đói khổ điêu linh.

- Gửi gắm khát vọng hoà bình, thống nhất và có một nền chính trị nhân đạo

Lưu Bị Khổng Minh Ngũ hổ tướng

Quan Công Trương Phi Triệu Tử Long

* Giá trị nghệ thuật:

- Nghệ thuật kể chuyện hấp dẫn, lôi cuốn người đọc từ hồi này sang hồi khác

- Dùng mâu thuẫn để giải quyết mâu thuẫn

- Xây dựng được một thế giới nhân vật đông đảo, trong đó

những nhân vật chính đều là những điển hình có cá tính sinh động, sắc nét

→ Đây là tác phẩm có ý nghĩa đặt nền móng cho tiểu thuyết

cổ điển Trung Quốc

Lưu Bị Tào Tháo

Trương Phi Gia Cát Lượng Quan Công

tuyệt nhân tuyệt gian

tuyệt trực tuyệt trí tuyệt dũng

II Đọc- hiểu đoạn trích Hồi trống Cổ Thành

anh Trên đường đi bị các tướng Tào ngăn cản Quan Công vung long đao chém luôn sáu tướng, vượt năm cửa quan

- Đến Cổ Thành gặp được Trương Phi, Quan Công vui mừng khôn xiết

nhưng Trương Phi nghi ngờ Quan Công đã thay lòng đổi dạ.

- Quan Công phải vượt qua cửa quan thứ sáu- cửa quan tình cảm dựng nên

do sự nghi ngờ giữa anh em, khó khăn gấp bội phần những cửa ải trước,

cửa quan khảo nghiệm lòng trung thành và tín nghĩa.

→ Cuộc hội ngộ đầy kịch tính

II Đọc - hiểu đoạn trích:

b Xung đột giữa Trương Phi và Quan Công

* Nguyên nhân:

Sự nghi ngờ của Trương Phi Nỗi oan của Quan Công

Trương Phi nghĩ rằng Quan

Công là kẻ phản bội lời thề -

bất trung

Làm công việc vì chủ tướng nhưng lại trái với khí phách của người anh hùng

Trượng phu- hào kiệt

Sự hiểu lầm của Trương Phi

Trương Phi Quan Công

* Sự phát triển của xung đột

• Trương Phi

- Chẳng nói năng gì, mặc áo giáp,

vác mâu lên ngựa, dẫn 1000

quân đi tắt ra cửa Bắc

- Mắt trợn tròn xoe, râu hùm vểnh

ngược, hò hét như sấm, múa xà

mâu chạy lại đâm Quan Công

→ Tâm trạng giận dữ đến sục sôi,

dữ dội của một tính cách cương

trực, nóng nảy.

• Quan Công

- Mừng rỡ vô cùng , giao Long đao

cho Châu Thương cầm, tế ngựa lại đón.

- Giật mình tránh mũi mâu

- Nhắc lại nghĩa vườn đào để uốn

nắn thái độ quá khích của em

→ Nhượng bộ, mềm mỏng, điềm tĩnh

Khắc hoạ tính cách nhân vật qua biểu hiện của nét mặt,

cử chỉ, hành động

* Sự phát triển của xung đột

• Trương Phi

- Xưng hô: “mày tao”

- mắng Quan Công là kẻ bội nghĩa, bỏ anh, hàng Tào.

- Khẳng định hai chị bị lừa dối

- Lập luận: Trung thần thà chịu chết không chịu nhục Có lẽ đâu đại trượng phu lại thờ hai chủ

→ quan niệm về chữ trung rất rõ ràng, rành mạch.

- Mắng Tôn Càn: “mày cũng nói láo,

nó đâu có bụng tốt, nó lại đây để bắt ta đó”

→ Cương trực, nóng nảy, có phần thô lỗ

• Quan Công

- Xưng hô: “hiền đệ, em”

- Cầu cứu hai chị dâu

- Hiền đệ đừng nói vậy, oan uổng quá!

- Nếu ta đến bắt em, tất phải đem theo quân mã chứ.

→ Khoan dung, mềm mỏng, nhẫn nại.

Dùng ngôn ngữ đối thoại để khắc hoạ tính cách nhân vật

.

* Giải quyết xung đột:

- Sự xuất hiện của Sái Dương làm cho kịch tính được đẩy lên đến cao độ

- Xuất hiện thêm mâu thuẫn thứ hai:

Sái Dương ( báo oán) >< Quan Công ( minh oan)

- Sự nghi ngờ của Trương Phi càng tăng lên

Trương Phi

- Ra điều kiện: Sau ba hồi trống phải

chém đầu tướng giặc

- Chấp nhận điều kiện giết tướng Tào

- Chưa dứt một hồi trống đầu Sái Dương lăn xuống đất

→ Sức mạnh phi thường, dũng mãnh của một vị tướng

Thể hiện khát vọng mau chóng được minh oan

So sánh : giết Hoa Hùng trong khoảnh khắc “ Cốc rượu nóng vẫn còn đang bốc hơi »

Quan Công >< Sái Dương

→ Trương Phi >< Quan Công

“nghĩa” lên đầu.

- Tài giỏi, khí phách của người anh hùng trận mạc.

Vầng hồng sáng mãi dạ Quan Công Tức cảnh- Hồ Chí Minh

→ Tuyệt dũng

TRUNG NGHĨA

III Tổng kết

1 Giá trị nội dung

- “ Hồi trống Cổ Thành” là một màn kịch ngắn sôi nổi, sinh động mang ý vị chiến trận đậm đà biểu dương lòng cương trực của Trương Phi, khẳng định lòng trung nghĩa của Quan Công và ca ngợi tình nghĩa vườn đào gắn kết của ba anh em

Lưu- Quan – Trương.

- Là cuộc hội ngộ của những người anh hùng sau khi kết oan và giải oan.

2- Đặc sắc nghệ thuật :

- Đoạn trích được bố trí như một màn kịch ngắn, sôi nổi, sinh động đầy kịch tính, đậm đà không khí

chiến trận và khí phách anh hùng.

- Lối kể chuyện giản dị, không tô vẽ, không bình

phẩm hầu như nhường tất cả cho tiếng trống.

- Tác giả ít giới thiệu, dẫn dắt để nhân vật và sự việc

tự bộc lộ

- Xây dựng mâu thuẫn và phát triển > < chân thực, nhanh, hợp lý, giải quyết > < thông minh, có tính thuyết phục.

- Nghệ thuật xây dựng nhân vật độc đáo làm nổi bật tính cách từng nhân vật.

Luyện tập :

Cảm nhận sâu sắc của em về nhân

vật Trương Phi

Cảm ơn các thày, cô giáo

và các em học sinh