VIÊM TAI GIỮA MẠN TÍNH

VIÊM TAI GIỮA MẠN TÍNH NGƯỜI TRÌNH BÀY ThS.. ĐẠI CƯƠNG• VTG mạn tính: còn phổ biến, mọi lứa tuổi • Nếu không điều trị tốt: ảnh hưởng sức nghe, biến chứng nguy hiểm • Các thể bệnh: – Theo

VIÊM TAI GIỮA MẠN TÍNH

NGƯỜI TRÌNH BÀY

ThS BSCK2.Phan Văn Dưng

Bộ môn Tai Mũi Họng Đại học Y Dược Huế

ĐẠI CƯƠNG

• VTG mạn tính: còn phổ biến, mọi lứa tuổi

• Nếu không điều trị tốt: ảnh hưởng sức nghe, biến chứng nguy hiểm

• Các thể bệnh:

– Theo tiến triển: VTG cấp tính và mạn tính

– Theo nguyên nhân: VTG do chấn thương và

nhiễm trùng

– Theo cơ địa: VTG ở trẻ em, người lớn, người già, người bị bệnh toàn thân

TỔN THƯƠNG GIẢI PHẪU BỆNH

• TỔN THƯƠNG NIÊM MẠC

– Phù nề, xuất tiết, thoái hóa sùi

• TỔN THƯƠNG XƯƠNG

– Viêm xương loãng (từ trong ra): cấp

– Viêm xương đặc (từ ngoài vào): mạn

• CHOLESTEATOME

– Phá hủy xương nhanh và mạnh

– Vỏ bọc bên ngoài: màng mái làm tiêu xương

– Bên trong: chất lổn nhổn có mùi thố, váng óng ánh

GIẢI PHẪU VÀ SINH LÝ

• GIẢI PHẪU:

* Tai ngoài: vành tai và ống tai

* Tai giữa : hòm nhĩ,vòi Eustache,xương chũm

* Tai trong: tiền đình và ốc tai

• SINH LÝ:

* Tai ngoài: đón âm thanh và định hướng

* Tai giữa: dẫn truyền,biến thế,bảo vệ tai trong

* Tai trong: nghe và giữ thăng bằng

GIẢI PHẪU VÀ SINH LÝ

NGUYÊN NHÂN

• VTG CẤP KHÔNG ĐƯỢC ĐIỀU TRỊ TỐT

• VTG SAU CÁC BỆNH NHIỄM TRÙNG LÂY

• VTG DO CHẤN THƯƠNG ÁP LỰC

• CÁC YẾU TỐ THUẬN LỢI

– Cấu trúc xương chũm

– Độc tố vi khuẩn

– Thể trạng và cơ địa bệnh nhân

VIÊM TAI GIỮA MẠN TÍNH

VTG MẠN MỦ NHẦY

• Viêm VA, viêm mũi họng,

viêm VA

• Chỉ tổn thương niêm mạc

• Chảy mủ từng đợt phụ thuộc

viêm VA, mủ nhầy, không

thối

• Ít ảnh hưởng sức nghe, thủng

nhĩ nhỏ, sắc cạnh, trước dưới

• Điều trị: nạo VA, VMH, làm

thuốc tai, theo dõi tốt

• Thường diễn tiến tốt, ít gây

các biến chứng nguy hiểm

VTG MẠN MỦ ĐẶC

• VTG cấp điều trị không đúng, VTG sau sởi, sau chấn thương

• TT cả niêm mạc và xương

• Chảy mủ kéo dài, đặc, thối, có thể có cholesteatone

• Nghe kém ngày càng tăng, đau dầu, thủng nhĩ nham nhở

• Nếu điều trị nội không đỡ, phải ph u thuật ẫ

• Ít khi bệnh tự khỏi, thường kéo dài gây giảm sức nghe và có thể gây các biến chứng nặng

VIÊM TAI XƯƠNG CHŨM MẠN

TÍNH (1)

• VTXC MT THƯỜNG

– Toàn thân: Không có gì đặc biệt

– Cơ năng: Nặng tai hay váng đầu, Nghe kém tăng dần

– Thực thể: Mủ chảy kéo dài, cholesteatome, thủng nhĩ

• VTXC MT HỒI VIÊM

– Toàn thân: Nhiễm trùng, sốt cao-co giật-RLTH

– Cơ năng: Nghe kém tăng lên rõ, Đau tai dữ dội, Ù tai

& chóng mặt

– Thực thể: Mủ nhiều hơn, thối hơn, cholesteatome,

phản ứng vùng chũm, sập góc sau trên

VIÊM TAI XƯƠNG CHŨM MẠN

TÍNH (2)

• VTXC MT HỒI VIÊM XUẤT NGOẠI

– Xuất ngoại sau tai: 80%

• Sau tai sưng nề, ùng nhùng,ấn đau

• Mất rãnh sau tai: Jacques

– Xuất ngoại thái dương-gò má: Thể zygoma

• Trẻ <12 tháng - Sưng tấy vùng trước và trên tai

– Xuất ngoại mỏm chũm: Thể Bézold

• Sưng tấy vùng cổ bên và dưới chũm - Ngoẹo cổ về bên bệnh

– Xuất ngoại vào ống tai: Thể Gellé

• Mủ chảy vào ống tai - Dễ gây liệt mặt

– Xuất ngoại nền chũm: Thể Mouret

• Ít gặp, xuất ngoại ở sâu

TIẾN TRIỂN VÀ BIẾN

CHỨNG

• VTG mạn tính, nhất là loại mủ đặc khó tự

khỏi, thường bệnh kéo dài và giảm sức nghe

• Trong những đợt hồi viêm, nhất là có

cholesteatome có thể gây các biến chứng

nặng nguy hiểm tính mạng

• Các biến chứng nặng: Viêm màng não, Viêm tắc tĩnh mạch bên, Áp xe đại và tiểu não

• Cấp cứu trong Tai Mũi Họng

CHẨN ĐOÁN

• CHẨN ĐOÁN BỆNH

– Chảy mủ tai kéo dài, nghe kém tăng dần

– Các triệu chứng toàn thân

– Phim Schueller

• CHẨN ĐOÁN PHÂN BIỆT

– Nhọt hoặc viêm ống tai ngoài

– Viêm tấy hạch hoặc tổ chức liên kết sau tai – Phản ứng xương chũm do VTG cấp

HƯỚNG XỬ TRÍ

• NÊN CHUYỂN BỆNH NHÂN ĐẾN CHUYÊN

KHOA TMH

• VTXC CẤP HOẶC VTXC MẠN TÍNH THƯỜNG:

MỔ BẢO TỒN

• VTXC MẠN TÍNH HỒI VIÊM VÀ XUẤT

NGOẠI: MỔ TIỆT CĂN

PHÒNG BỆNH

• Không nên làm tắc dẫn lưu

• Khi chảy tai kéo dài, hôi: Nên đi mổ sớm

• Điều trị đúng và kịp thời VTG

• Các triệu chứng nguy hiểm: chảy tai thối, sốt, nôn mữa, cứng gáy, mệt mõi, suy kiệt, gầy sút nhanh

• Phòng bệnh trong cộng đồng

• TYMPANOPLASTY