SKKN một số KINH NGHIỆM QUẢN lý tổ CHUYÊN môn GÍAO dục QUỐC PHÒNG AN NINH

Có thể khẳng định hoạt động của tổ chuyên môn tốt và thực hiện đầy đủ các nhiệm vụ như điều lệ trường trung học đã qui định sẽ quyết định đến việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện,

MỘT SỐ KINH NGHIỆM QUẢN LÝ TỔ CHUYÊN MÔN GÍAO DỤC

QUỐC PHÒNG - AN NINH

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

- Xây dựng kế hoạch hoạt động chung của tổ; hướng dẫn xây dựng và

quản lý kế hoạch cá nhân của tổ viên theo kế hoạch giáo dục, phân phối chương

trình, môn học của Bộ Giáo dục - Đào tạo và kế hoạch năm học của nhà trường

- Tổ chức bồi dưỡng chuyên môn và nghiệp vụ, tham gia, đánh giá, xếp

loại các thành viên của tổ theo các qui định của Bộ Gíao dục và Đào tạo

- Đề xuất khen thưởng, kỷ luật đối với giáo viên"

Như vậy tổ chuyên môn có chức năng, nhiệm vụ, vai trò rất quan trọng trong việc triển khai, thực hiện các nhiệm vụ giáo dục của nhà trường Có thể khẳng định hoạt động của tổ chuyên môn tốt và thực hiện đầy đủ các nhiệm vụ như điều lệ trường trung học đã qui định sẽ quyết định đến việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đáp ứng được những yêu cầu trong quá trình đổi mới giáo dục

Tuy nhiên tổ chuyên môn không phải là cấp cơ sở có đầy đủ thẩm quyền

để thực hiện các nhiệm vụ giáo dục, do vậy chất lượng hoạt động của tổ chuyên môn phụ thuộc nhiều vào kế hoạch, hoạt động của nhà trường, vào sự lãnh đạo của Ban giám hiệu Trong các văn bản hướng dẫn nhiệm vụ năm học của Sở

Giáo dục và Đào tạo, của Phòng Gíao dục Trung học luôn chỉ đạo cho các đơn

vị, trường học làm tốt công việc cải tiến nội dung, nâng cao chất lượng sinh hoạt

tổ, nhóm chuyên môn, coi đây là một trong những nhiệm vụ cơ bản, thiết thực

Nhưng hiện nay đa số các đồng chí Tổ trưởng đều hoạt động chủ yếu dựa trên những kinh nghiệm tích lũy được qua thời gian công tác, hầu như chưa có đồng chí nào được đào tạo qua những lớp đào tạo nghiệp vụ Tổ trưởng hoặc rất

ít được tập huấn nghiệp vụ Tổ trưởng Cho nên phần lớn hoạt động của các tổ chuyên môn chưa đi vào thực chất để nâng cao chất lượng dạy học, mà còn nặng

về giải quyết sự vụ, thi đua họp nhóm chuyên môn chưa đều, còn mang tính hình thức, đối phó theo từng sự việc

Trước tình hình thực tế của trường, trước các đòi hỏi bức bách phải nâng cao hơn nữa chất lượng giáo dục nhằm đáp ứng được những yêu cầu trong quá trình đổi mới và thực hiện tốt cuộc vận động hai không của Bộ Gíao dục và Đào tạo: “Nói không với tiêu cực trong thi cử và bệnh thành tích trong giáo dục” Là người làm công tác quản lý tổ chuyên môn của trường THPT, tôi đã cùng tập thể

cán bộ, giáo viên của trường không ngừng tìm tòi, cải tiến để nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chuyên môn, góp phần nâng cao chất lượng dạy - học

Qua 10 năm làm công tác quản lý tổ Giáo dục thể chất và Giáo dục quốc

phòng - an ninh tại trường THPT Tân Phú, tôi đã tích lũy một số kinh nghiệm

đưa vào đề tài:

“MỘT SỐ KINH NGHIỆM QUẢN LÝ TỔ CHUYÊN MÔN GÍAO DỤC

QUỐC PHÒNG - AN NINH”

II THỰC TRẠNG TRƯỚC KHI THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP CỦA ĐỀ

TÀI

1 Thuận lợi:

- Luôn được sự hỗ trợ kịp thời của Ban Giám hiệu trong mọi hoạt động

dạy và học cũng như sự chỉ đạo trực tiếp của phó hiệu trưởng chuyên môn

- Đa số thành viên trong tổ có tinh thần trách nhiệm cao, bên cạnh đó tổ có

nhiều giáo viên trẻ, năng động và nhiệt tình trong công tác

- Các trang thiết bị khá đầy đủ, đồ dùng dạy học khá phong phú

2 Khó khăn:

- Đa số giáo viên trong tổ còn trẻ tuổi nghề nên còn thiếu kinh nghiệm

đứng lớp và cần trau dồi thêm về chuyên môn, nghiệp vụ

- Tổ phụ trách giảng dạy 2 bộ môn: Gíao dục quốc phòng - an ninh và

Giáo dục thể chất, số lượng giáo viên khá đông so với định mức biên chế nên công tác quản lý tổ cũng gặp một số khó khăn trong việc phân công giảng dạy

- Trường học hai môn trái buổi (buổi sáng học Giáo dục quốc phòng – an

ninh, buổi chiều học thể dục) nên không có ngày nghỉ dành cho họp tổ chuyên

môn, nên kế hoạch họp tổ chuyên môn phụ thuộc vào kế hoạch họp của nhà

trường dẫn đến không chủ động được thời gian sinh hoạt, hội họp

III NỘI DUNG ĐỀ TÀI

1 Cơ sở lý luận:

- Dựa trên điều 16 trong Điều lệ trường trung học do Bộ Giáo dục và Đào

tạo ban hành ngày 28 tháng 03 năm 2011 về nhiệm vụ của "Tổ chuyên môn”

- Căn cứ Luật Giáo dục ngày 14/6/2005; Luật sửa đổi, bổ sung một số

điều của Luật Giáo dục ngày 25/11/2009

- Đối tượng nghiên cứu :Thành viên trong tổ GDQP/AN - GDTC và học

sinh tại trường trường THPT Tân Phú

2 Nội dung ,biện pháp thực hiện các giải pháp của đề tài:

Để quản lý tốt hoạt động dạy - học phát huy đầy đủ chức năng, nhiệm vụ của tổ chuyên môn trong trường THPT, tôi đã thực hiện một số biện pháp và rút

ra một số kinh nghiệm như sau:

2.1 Phát huy vai trò của người tổ trưởng chuyên môn

Để tổ chuyên môn hoạt động có hiệu quả, tổ trưởng phải có kinh nghiệm

giảng dạy, có uy tín với đồng nghiệp, tổ trưởng là người tiên phong trong các hoạt động của tổ chuyên môn, và tổ trưởng chuyên môn là người có những đóng góp quan trọng trong việc nâng cao chất lượng học tập bộ môn của học sinh và tác động tích cực về chất lượng hoạt động của tổ chuyên môn Vì thế trong các năm học tôi luôn thực hiện tốt các phong trào thi đua như: làm chuyên đề, sáng kiến kinh nghiệm, đồ dùng dạy học, giáo án điện tử, áp dụng CNTT vào soạn giảng làm động lực để thúc đẩy anh em trong tổ thực hiện và làm theo

Trong chương trình môn GDQP/AN ở các khối lớp, có những bài khó, bài

then chốt trong mỗi bài thực hành Vì vậy, tổ bộ môn lựa chọn những bài này

giao mỗi thành viên chuẩn bị đề cương, giáo án và lên lớp dạy để toàn tổ dự giờ,

rút kinh nghiệm Qua các tiết dạy đó, tổ trưởng luôn là người chủ động thể hiện

hướng gợi mở, để cùng giải quyết vấn đề khúc mắc trong quá trình giảng dạy của giáo viên, tạo điều kiện cho các thành viên trong tổ thẳng thắn chỉ ra những mặt mạnh, mặt yếu của tiết dạy, góp ý kiến với giáo viên về phương pháp, kỹ năng dạy những bài khó, giúp học sinh tiếp thu đạt hiệu quả cao nhất

2.2 Xây dựng kế hoạch hoạt động của Tổ:

Ngay từ đầu năm học tôi đã tổ chức họp tổ và xây dựng kế hoạch chuyên

môn và cùng các thành viên tổ thống nhất phương hướng cũng như xác định

nhiệm vụ năm học về nhiều mặt khác nhau như: soạn giảng, thực hiện chương trình, chế độ sinh hoạt tổ nhóm, hội thao GDQP/AN cấp trường theo từng đợt thi đua trong năm học của nhà trường… cùng với việc tổ chức cải tiến phương pháp, sử dụng đồ dùng dạy học, trang thiết bị hỗ trợ hoạt động dạy và học cũng như việc tổ chức các hoạt động chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy và

học môn GDQP/AN Đồng thời tham mưu, đề xuất cho ban giám hiệu phân công chuyên môn phù hợp với năng lực giáo viên qua thực tế đứng lớp của những năm học trước

Nhằm thực hiện xã hội hóa giáo dục, phát huy nguồn lực xã hội động viên tinh thần học tập trong học sinh, nhất là học tập và rèn luyện thông qua môn học cùng với đăc trưng bộ môn, tổ GDQP/AN - GDTC kết hợp với các tổ chức Đoàn

TNCSHCM trường, chi đoàn giáo viên trong nhà trường cùng tham gia các hoạt

động phong trào, các cuộc thi tìm hiểu kiến thức liên quan đến bộ môn

GDQP/AN - GDTC lồng ghép trò chơi giải trí kỷ niệm các ngày lễ 20/11, 22/12,

09/1, 26/3…như: Rung chuông vàng, đường lên đỉnh Olympia, Tổ bộ môn

GDQP/AN - GDTC cùng một lúc vừa đảm bảo các hoạt động chuyên môn vừa

hỗ trợ, tư vấn cho Ban chấp hành Chi đoàn, Đoàn trường lên kế hoạch tổ chức cũng như phân công thành viên tổ làm công tác giám khảo trong các cuộc thi cũng như giữ trật tự các ngày lễ lớn trong nhà trường

Thông qua các hoạt động chuyên môn cũng như hỗ trợ phong trào nhà trường một cách chặt chẽ tôi đã mạnh dạn giao việc cho các thành viên trong tổ, nhưng vẫn theo dõi giúp đỡ đúng lúc, kịp thời Muốn thế tôi luôn bàn bạc kế hoạch cụ thể nhằm lắng nghe ý kiến các thành viên trong tổ cũng như có sự phân công phân nhiệm rõ ràng, từ đó từng bước đưa sinh hoạt tổ vào nề nếp với những hoạt động mang tính định kỳ

Theo kế hoạch chung của nhà trường, các tổ bộ môn sẽ họp định kỳ 2 lần/

tháng, vào mỗi đầu tháng và giữa tháng, trong dịp sinh hoạt chung đó tôi thực

hiện họp tổ GDQP/AN - GDTC với các nội dung sau:

+ Kiểm điểm tình hình tháng trước theo từng nội dung, khen ngợi, tuyên dương những kết quả mà từng tổ viên đạt được nhằm tạo niềm tin cho đồng nghiệp Những tồn tại thì tìm hiểu nguyên nhân đưa ra hướng giải quyết cụ thể

để khắc phục

+ Phổ biến công tác trong tháng theo kế hoạch chung của Ban giám hiệu,

cùng với kế hoạch cụ thể chuyên môn của tổ và có sự phân công từng thành viên tùy theo trách nhiệm (tổ phó, nhóm trưởng …)

+ Nội dung sinh hoạt định kỳ hàng tháng tinh giảm về hành chính theo

tinh thần cải cách hành chính, chủ yếu đi sâu vào những nội dung thiết thực phục

vụ cho công tác chuyên môn như rút kinh nghiệm tháng qua, triển khai kế hoạch tháng tới, bàn thảo về những khó khăn và cách giải quyết về một đơn vị kiến thức nào đó hoặc những vướng mắc về một phân môn giảng dạy gặp phải trong tuần, trong tháng để giáo viên trong tổ, trong khối cùng bàn bạc, tìm hướng giải quyết thỏa đáng

Ví dụ: Nhóm trưởng chọn bài khó trong chương đang dạy, trong khối cùng soạn để cả tổ cùng đi dự giờ góp ý từ đó tìm ra phương pháp phù hợp để giảng dạy các bài khó trong mỗi chương

2.3 Biện pháp quản lý tổ chuyên môn nhằm nâng cao chất lượng dạy và

học

a) Đối với giáo viên:

Qua kiểm tra hàng tháng việc soạn giáo án, chấm chữa bài của giáo viên, người tổ trưởng nắm tiến độ thực hiện chương trình để từ đó động viên, nhắc

nhở thường xuyên anh em giáo viên: soạn giảng ký duyệt kịp thời, ra đề kiểm

tra phù hợp với đối tượng học sinh tại trường, chấm bài đầy đủ chính xác, vì vậy chất lượng học tập bộ môn của học sinh cũng được tăng dần

Trong các buổi sinh hoạt tổ chuyên môn, tôi chuẩn bị nội dung họp cụ thể:

những nhiệm vụ trọng tâm, nội dung cần trao đổi, kế hoạch chung của nhà

trường

Khi họp, các thành viên nhờ có nghiên cứu, chuẩn bị trước nên đã sôi nổi đóng góp cho nội dung chuyên môn, giúp buổi sinh hoạt đạt kết quả cao hơn Trong nội dung sinh hoạt tổ, trọng tâm phải là nội dung sinh hoạt chuyên môn nghiệp vụ Tôi đã chủ động tạo nên tình huống để các tổ viên phải nêu quan

điểm của mình về vấn đề cần thảo luận Khi hội họp cần ghi chép đầy đủ, thảo luận nghiêm túc, trao đổi chân tình các vấn đề chuyên môn sâu sát

Ngoài các tiết dự giờ theo qui định, tổ đã tăng cường dự giờ thêm những

giáo viên trẻ có tay nghề còn yếu

Lên kế hoạch thao giảng - chuyên đề theo khối lớp, mỗi khối một chuyên

đề/năm học, nhằm tạo điều kiện cho giáo viên học hỏi trao đổi lẫn nhau Khi chọn đề tài tổ chức chuyên đề, các khối lớp phải dựa vào những vướng mắc về chuyên môn ở năm học cũ kết hợp với chỉ đạo trực tiếp của phó hiệu trưởng

chuyên môn để cùng lập kế hoạch tổ chức chuyên đề ở từng khối lớp, cần có sự

phân công hợp lý Ví dụ trong năm học 2014-2015 tôi phân công làm chuyên đề như sau:

- Chuyên đề “Đội hình độ ngũ”: Thầy Minh (Thầy Minh báo cáo chuyên

đề vào cuối tháng 11)

- Chuyên đề “Các tư thế vận động trong chiến đấu”: Thầy Quang (Thầy

Quang báo cáo chuyên đề vào cuối tháng 3)

- Chuyên đề “Chạy bền”: Cô Dung, Cô Thanh,(Cô Dung làm nhóm

trưởng, báo cáo chuyên đề vào cuối tháng 4)

Tài liệu chuyên đề phải gửi đến tay giáo viên chậm nhất là một tuần

trước ngày thực hiện, để giáo viên có thời gian tham khảo và chuẩn bị ý kiến trao đổi

Biểu dương những giáo viên có thành tích tốt, mạnh dạn vận dụng những kiến thức đã tập huấn vào các tiết thao giảng với các bài khó, từ đó thảo luận chọn giải pháp tốt nhất và nhân rộng việc vận dụng ở các khối lớp dạy khác nhau theo từng chuyên môn: GDQP/AN , GDTC…

Tôi cũng khuyến khích giáo viên vận dụng đổi mới phương pháp giảng

dạy tích cực trên lớp kết hợp với các phương tiện hiện đại và rút kinh nghiệm cho từng tiết dạy, từng phân môn, từng khối lớp và nhân điển hình những tiết

dạy tốt để tháo gỡ những khó khăn trong quá trình thực hiện áp dụng phương pháp phát huy tính tích cực học sinh trong học tập

Đặc biệt những năm học gần đây đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ

thông tin vào giảng dạy nên tôi luôn luôn vận động các đồng chí trong tổ tham gia đăng ký các tiết dạy có ứng dụng CNTT vào dạy học để nâng cao chất lượng tiết dạy Tôi nhận thấy hầu như nhiều đồng chí trong tổ còn ngại, chưa tự tin trong việc soạn giảng, dạy học bằng các phương tiện CNTT nên bản thân tôi là người luôn tổ chức các chuyên đề về ứng dụng CNTT trong giảng dạy để các đồng chí trong Tổ cũng như trong trường mạnh dạn hơn trong việc ứng dụng

CNTT vào soạn giảng

b) Đối với học sinh:

Bên cạnh việc theo dõi số liệu nhận xét đánh giá kiểm tra của từng lớp, tôi

còn lưu ý giáo viên phải phân tích các mặt còn hạn chế của học sinh như: khả

năng vận dụng các kiểu băng bó, cứu thương trong thực tế đang còn hạn chế,

cách trình bày tháo và lắp súng tiểu liên AK cũng như các tư thế vận động đã có

những tiến bộ ra sao… Tất cả những yếu kém đó của học sinh sẽ tùy theo từng

chủ đề trong từng tiết tự chọn giáo viên sẽ giúp các em từng bước khắc phục và nâng cao khả năng học tập bộ môn GDQP/AN

Đối với việc theo dõi chất lượng bộ môn GDQP/AN và giúp đỡ học sinh

còn yếu trong các bài thực hành thao trường, bồi dưỡng, huấn luyện học sinh

chuẩn bị cho các hội thao GDQP/AN và hội thao TDTT do huyện và tỉnh tổ chức Sau mỗi bài kiểm tra một tiết, bài kiểm tra cuối học kỳ Tôi yêu cầu giáo viên bộ môn cùng khối lớp ngồi lại xem xét đánh giá kết quả và tìm nguyên

nhân còn hạn chế nhằm có hướng khắc phục Tôi cũng thường xuyên nhắc nhở

các giáo viên phải cập nhật danh sách học sinh yếu kém bộ môn để động viên

khích lệ kịp thời những em có tiến bộ đồng thời nhắc nhở những em học sinh còn thiếu nỗ lực bản thân trong học tập và có hướng giúp đỡ những em này học tập thiết thực hơn Bên cạnh đó, tôi cũng khuyến khích giáo viên: Trong quá

trình giảng dạy phân loại và phát hiện những học sinh học tốt và thích có tư duy tốt về bộ môn bộ môn GDQP/AN , để có sự phân công bồi dưỡng theo từng giai đoạn nhằm tìm nhân tố để chọn các em vào hội thao học sinh cấp trường, và có khả năng dự các kỳ hội thao ở các cấp cao hơn

2.4 Chia tổ viên thành nhiều nhóm nhỏ dưới sự hỗ trợ quản lý của các

nhóm trưởng

Để thuận lợi trong việc quản lý Tổ, từ đầu các năm học tôi chia các giáo

viên trong tổ thành các nhóm, cụ thể chia nhóm theo khối VD: Nhóm bộ môn

GDQP/AN 10,11,12, nhóm GDTC 10,11,12 Mỗi nhóm đều có một giáo viên

làm trưởng nhóm Tôi quản lý nhóm thông qua mối dây liên hệ với các trưởng nhóm Mọi công việc của nhóm đều do một giáo viên làm trưởng nhóm trực tiếp điều hành, tôi đã phân chia công việc cho các nhóm thực hiện Ví dụ về việc thực hiện chuyên đề, phân công cho mỗi nhóm thực hiện theo từng chủ đề riêng, hoặc công tác thao giảng, mỗi nhóm sẽ chịu trách nhiệm về các tiết thao giảng