TỔNG QUAN VỀ HỆ ĐIỀU HÀNH Một hệ thống máy tính được chia thành bốn thành phần: 1 Phần cứng Hardware: bao gồm bộ xử lý trung tâm CPU, bộ nhớ, thiết bị vào/ra,… chúng cung cấp tài nguyê
Trang 1Chương này giới thiệu về hệ điều
hành cho máy tính cá nhân, trong đó chủ yếu tập trung vào các vấn đề cơ bản của hệ điều hành Windows 7,
qua đó giúp sinh viên có thể:
Trang 2 - Hiểu rõ được khái niệm hệ điều hành,
bản chất của hệ điều hành là gì Biết
được một số hệ điều hành đang được sử dụng phổ biến hiện nay trên thế giới.
hệ điều hành Windows nói chung và
Windows 7 nói riêng Nắm được các
nhiệm vụ chính của hệ điều hành
Windows, một số tính năng mới trong
Windows 7
…….
Trang 3 3.1 TỔNG QUAN VỀ HỆ ĐIỀU
HÀNH
Một hệ thống máy tính được chia
thành bốn thành phần:
(1) Phần cứng Hardware: bao gồm
bộ xử lý trung tâm CPU, bộ nhớ, thiết bị vào/ra,… chúng cung cấp tài nguyên cơ bản cho hệ thống.
Trang 4(2) Các chương trình ứng dụng
Application Programs: trình biên dịch Compiler, trình soạn thảo văn bản Text Editor, hệ cơ sở dữ liệu Database
system, trình duyệt Web, là những
cách sử dụng các tài nguyên cơ bản để giải quyết yêu cầu của người dùng.
(3) Người dùng User: là những người
dùng khác nhau, thực hiện những yêu cầu khác nhau bằng các ứng dụng
khác nhau.
Trang 5(4) Hệ điều hành Operating
System: là chương trình hệ
thống, điều khiển và hợp tác việc
sử dụng phần cứng thông qua
những chương trình ứng dụng
khác nhau cho những người dùng khác nhau.
Trang 6 3.1.1 Khái niệm hệ điều hành
a Đối với người sử dụng
Hệ điều hành là hệ thống các chương
trình phục vụ cho việc khai thác các tài nguyên của hệ thống máy tính.
b Đối với người quản lý
Hệ điều hành là hệ thống các chương
trình phục vụ cho việc quản lý chặt chẽ
hệ thống máy tính và tổ chức khai thác chúng một cách tối ưu.
Trang 7c Đối với người kỹ thuật.
Hệ điều hành là hệ thống các
chương trình bao trùm lên một máy vật lý hiện có để tạo ra
một máy lôgic với những tài
nguyên và khả năng mới
Trang 8d Đối với người lập trình hệ
thống
Hệ điều hành là hệ thống mô hình
hoá mô phỏng các hoạt động
của máy, của người sử dụng và của thao tác viên Hệ điều hành hoạt động trong chế độ hội
thoại, tạo môi trường để quản
lý chặt chẽ các tài nguyên của
hệ thống máy tính, tổ chức
khai thác chúng một cách
thuận tiện và tối ưu
Trang 9Thực chất hệ điều hành là hệ chuyên gia (mô tả trí tuệ của con người) chỉ
thực hiện được các công việc giản đơn Đây là một hệ chuyên gia ra đời sớm nhất và cũng là hoàn thiện nhất.
Trang 103.1.2.Nhiệm vụ của hệ điều
hành
Qua các định nghĩa đưa ra ở trên thì
hệ điều hành tồn tại trong hệ
thống máy tính để thực hiện các nhiệm vụ sau:
a Quản lý chương trình
Một chương trình sẽ không thực
hiện gì cả nếu nó không
được bộ xử lý thực hiện
Trang 11- Tạo hoặc hủy một chương trình
đang thực hiện của người sử dụng
hoặc của hệ thống
- Ngừng hoặc thực hiện tiếp một
chương trình
- Đồng bộ các chương trình đang
được thực hiện
- Thông tin giữa các chương trình
đang được thực hiện
- Kiểm soát các tài nguyên hiện có
của hệ thống máy tính
Trang 12- Nắm chắc được các chương trình đang ở trong bộ nhớ thì nằm ở vị trí
nào và người nào đang khai thác nó
- Quyết định xem chương trình nào được nạp vào bộ nhớ chính khi bộ nhớ
đó có thể được sử dụng phục vụ cho
một chương trình mới
- Cấp phát bộ nhớ cho các chương trình khi cần và thu hồi lại bộ nhớ đã cấp cho các chương trình khi không
cần thiết
Trang 13- Quản lý được các vùng trống trên đĩa.
- Nắm và biết chắc được các tệp chương trình, dữ liệu được lưu trữ ở đâu trên đĩa.
- Lập lịch cho việc sử dụng và khai thác không gian trên đĩa.
Trang 14- Quản lý và phân chia được các bộ
nhớ vùng đệm buffer và bộ nhớ vùng lưu trữ caching.
- Giao tiếp với các điều khiển thiết bị device drivers tổng quát.
- Liên lạc được với các bộ điều khiển của các thiết bị ngoại vi.
Trang 15- Tạo ra hoặc xóa một tệp tin.
- Tạo ra hoặc xóa một thư mục.
- Hỗ trợ các thao tác trên tệp tin và
thư mục.
- Ánh xạ tệp tin lên hệ thống lưu trữ
phụ.
- Sao chép dự phòng hoặc khôi phục
lại các tệp tin trên các thiết bị lưu trữ
Trang 16Trong một hệ thống máy tính có
nhiều người sử dụng và cho phép
nhiều chương trình cũng thực hiện đồng thời, các chương trình phải
được bảo vệ đối với các hoạt động khác trong hệ thống Hệ điều hành cung cấp một cơ chế đảm bảo rằng tệp tin, bộ nhớ, bộ xử lý trung tâm cũng như những tài nguyên khác chỉ được truy nhập bởi những chương
trình được quyền
Trang 17Bảo vệ hệ thống cũng làm tăng
độ an toàn khi kiểm soát lỗi trong quá trình thực hiện chương trình, phát hiện các lỗi, ngăn chặn và
sửa chữa lỗi xảy ra do vô tình hay
cố ý của người sử dụng để hệ
thống máy tính hoạt động có hiệu quả
Trang 18Mạng là tập hợp những hệ
thống vật lý riêng rẻ, có thể có kiến trúc không đồng nhất
nhưng lại liên kết thành một hệ thống chặt chẽ, cung cấp cho
người dùng nhưng khả năng
khác nhau, tới các tài nguyên
khác nhau mà hệ thống duy trì
Trang 19Hệ điều hành có vai trò cho phép người sử dụng qua đó có thể truy xuất vào mạng như một dạng truy xuất tệp tin thông qua các chương trình điều khiển thiết bị của giao diện mạng
Trang 20Một trong những phần quan trọng của một hệ điều hành là cơ chế giao tiếp giữa người sử dụng và hệ thống máy tinh Một số hệ điều hành đặt cơ chế là dòng lệnh (MS DOS hay Unix), một hệ điều hành có giao diện thân thiện
người dùng là hệ thống trình đơn - cửa
sổ trên cơ sở chuột (mouse-based
window and menu system) được dùng trong Macintosh và Microsoft Windows.