Nam Định là vùng đất được hình thành do phù sa của sông Hồng bồi đắp.Theo các công trình nghiên cứu khoa học,miền đất Nm Định hình thành cách đây khoảng 70 triệu năm do ảnh hưởng tạo sơn thời kỳ Đại Tân Sinh,nâng ghềnh phía nam sông Hồng cao lên,biển Đông lùi dần và từng bước hình thành đồng bằng châu thổ sông Hồng,đất đai phì nhiêu,màu mỡ.Từ xa xưa ,nười nguyên thủy từ miền núi cao đã di cư xuống vùng đồng bằng.Cuộc di cư và những tiến bộ trong tồng trọt ,chăn nuôi ,khai thác,nuôi trồng thủy sản,làm muối …đã tạo nên làng ấp.Dàn dà dân cư quần tụ tại vùng đất này ngày một đông đòan kết hợp sức đấu tranh với thiên nhiên.Vì thế cuộc chiến đáu chinh phục thiên nhiên của con người nơi đây là bản anh hùng ca của nhiều thế hệ kế tiếp nhau,làm phong phú thêm nét đẹp truyền thống văn hóa làng xã,tuy bình dị nhưng giàu tính nhân văn và liên tục phát triển. Về mặt hành chính Nam Định dược chia thành hai vùng tự nhiên.Phía tây bắc trước đây là những ô trũng thường bị ngập úng quanh năm và một số đồi đứng chơ vơ.Phía nam tỉnh được phù sa sông Hồng,sông Đáy bồi đắp nên miền đất này tương đối bằng phẳng,phì nhiêu.Thời Đường Nam Định thuộc huyện Chu Duyên,đời Trần được gọi là lộ Thiên Trường.Đến triều Nguyễn năm 1832 đổi tên thành Nam Định và cho đến nay Nam Định có 10 đơn vị hành chính.
Trang 1BÀI DỰ THI VẬN DỤNG KIẾN THỨC LIÊN MÔN
ĐỂ GIẢI QUYẾT CÁC TÌNH HUỐNG THỰC TIỄN
MÔN: NGỮ VĂN LỚP 8 BÀI: VĂN THUYẾT MINH VỀ MỘT DANH LAM THẮNG CẢNH
1 Tình huống cần giải quyết là:
Một đoàn khách từ n¬i kh¸c đến Nam §Þnh để tham quan Những người khách ấy đếnn¬i em ë để được giới thiệu về một số điểm tham quan của tỉnh nhà Em được cử làm người giới thiệu cho đoàn du khách ấy Và nhiệm vụ em sẽ viết thành một bài văn giới thiệu về quê hương mình.
2 Mục tiêu: Bài viết phải đảm bảo các yêu cầu về:
+ Nguồn gốc
+ Vị trí địa lí
+ Đặc điểm địa hình
+ Lịch sử đấu tranh
+ Hoạt động kinh tế
3 Tổng quan về các nghiên cứu liên quan đến việc giải quyết tình huống:
Cần kết hợp các tri thức khách quan ở địa phương:
- Lịch sử hình thành và phát triển của vùng đất Nam Định
- Đặc điểm địa lý, địa hình của tỉnh Nam Định
- Đặc điểm kinh tế, văn hóa xã hội của tỉnh
4 Giải pháp giải quyết tình huống:
Vận dụng các kiến thức liên môn:
- Lịch sử - nguồn gốc, lịch sử đấu tranh;
- Ngữ văn – sử dụng từ ngữ, phương thức biểu đạt phù hợp cho bài văn;
- Địa lí – vị trí địa lí, địa hình, đặc điểm phát triển kinh tế;
Trang 2Viết cỏc ý chớnh -> Tỡm hiểu -> Trao đổi -> Viết thành bài văn.
* Tư liệu sử dụng: sỏch địa phương
* Ứng dụng cụng nghệ thụng tin: mỏy tỡm kiếm google
Từ cỏc kiến thức đú để học sinh viết thành bài làm văn thuyết minh:
Vớ dụ:
Tụi được sinh ra và lớn lờn từ Nam Định - mảnh đất hiền hũa đầy thõn thương Nơi được mệnh danh là “địa linh nhân kiệt” nổi tiếng gần xa Dự cú đi đõu xa, mỗi lần nghe nhắc “Nam Định” là lũng tụi bựi ngựi nhớ về nơi ấy.
Nam Định là vựng đất được hỡnh thành do phự sa của sụng Hồng bồi đắp.Theo cỏc cụng trỡnh nghiờn cứu khoa học,miền đất Nm Định hỡnh thành cỏch đõy khoảng 70 triệu năm do ảnh hưởng tạo sơn thời kỳ Đại Tõn Sinh,nõng ghềnh phớa nam sụng Hồng cao lờn,biển Đụng lựi dần và từng bước hỡnh thành đồng bằng chõu thổ sụng Hồng,đất đai phỡ nhiờu,màu mỡ.Từ xa xưa ,nười nguyờn thủy từ miền nỳi cao đó di cư xuống vựng đồng bằng.Cuộc di cư và những tiến bộ trong tồng trọt ,chăn nuụi ,khai thỏc,nuụi trồng thủy sản,làm muối …đó tạo nờn làng ấp.Dàn dà dõn cư quần tụ tại vựng đất này ngày một đụng đũan kết hợp sức đấu tranh với thiờn nhiờn.Vỡ thế cuộc chiến đỏu chinh phục thiờn nhiờn của con người nơi đõy là bản anh hựng ca của nhiều thế hệ kế tiếp nhau,làm phong phỳ thờm nột đẹp truyền thống văn húa làng xó,tuy bỡnh dị nhưng giàu tớnh nhõn văn và liờn tục phỏt triển
Về mặt hành chớnh Nam Định dược chia thành hai vựng tự nhiờn.Phớa tõy bắc trước đõy là những ụ trũng thường bị ngập ỳng quanh năm và một số đồi đứng chơ vơ.Phớa nam tỉnh được phự sa sụng Hồng,sụng Đỏy bồi đắp nờn miền đất này tương đối bằng phẳng,phỡ nhiờu.Thời Đường Nam Định thuộc huyện Chu Duyờn,đời Trần được gọi là lộ Thiờn Trường.Đến triều Nguyễn năm 1832 đổi tờn thành Nam Định và cho đến nay Nam Định cú 10 đơn vị hành chớnh.
Trang 3Lược đồ hành chính Nam Định
Nhìn trên bản đồ, toàn tỉnh Nam Định có dạng một tam giác,là mảnh đất nằm giữa hai con sông lớn: Sông Hồng và sông Đáy tạo nên địa giới tự nhiên giữ Nam Định với hai tỉnh Ninh Bình,Thái Bình.Sông Đào phân chia Nam Định thành hai vùng nam-bắc.Sông Ninh Cơ ,sông Sò là giới hạn các huyện trong tỉnh.Nam Định có đường bờ biển dài 72km ,vùng kinh tế giàu tiềm năng.
Tỉnh Nam Định có khí hậu gió mùa ẩm với một mùa đông lạnh và mùa
hạ,
chịu ảnh hưởng của gió bão, thiên tai Hệ thống sông, rạch ở nơi đây được hợp thành bởi các nhánh sông của hệ thống sông Hồng Ngoài ra còn một hệ thống sông, rạch nhỏ và kênh đào tạo thành mạng lưới thủy văn dày đặc Chế độ nước phụ thuộc vào chế độ mưa và thủy triều, có ảnh hưởng quan trọng đến việc tưới tiêu, tháo chua, rửa mặn trên đồng ruộng, vận tải trên sông Tuy nhiên chế độ thủy triều cũng là nhân tố đưa nước mặn xâm nhập sâu vào nội địa, nhất là vào mùa khô Đất phù sa chiếm đa số và còn nhiều loại đất khác thích hợp cho việc
Trang 4Cây lúa là cây nông nghiệp mũi nhọn của Nam Định, có vai trò to lớn trong việc cung cấp lương thực cho toàn vùng và công nghiệp chế biến thực phẩm Bởi thế, các hoạt động sản xuất chế biến các sản phẩm từ lúa gạo và các cây hoa màu góp phần giải quyết việc cho hàng ngàn lao động, giúp nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống của người dân Hiện nay cây lúa không chỉ có giá trị trong nước mà còn vươn lên trên thị trường thế giới
Nam Định cũng là nơi có lịch sử đấu tranh vẻ vang Là mảnh đất địa linh nhân kiệt,nơi phát tích của nhà Trần và sinh dưỡng nhiều danh nhân danh sĩ ,võ tướng mà tên tuổi và sự nghiệp của họ đã được sử sách ghi công,nhân dân tôn thờ mà nổi bật là quốc công tiết chế Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn.Với bản chất cần cù lao động,cùng truyền thống đoàn kết,nhân dân Nam Định đã góp phần đánh đuổi nhiều giặc ngoại xâm.Đời Trần ,nhân dân Nam Định đã góp phần ba lần đánh thắng quân Nguyên-Mông.Thuộc thời Minh,nhân dân ủng
hộ nghĩa quân của Trần Triệu Cơ đánh thắng trận Bồ Đề.Khi nghĩa quân Tây Sơn do Nguyễn Huệ chỉ huy kéo quân ra bắc ,người dân Nam Định đã tích cực tham gia lập phòng tuyến Tam Điệp góp phần làm cuộc thần tốc đánh đuổi giặc giặc Thanh,giải phóng kinh thành Thăng Long.
Trang 5Quân Pháp hạ thành Nam Định
Đầu thế kỉ XX ,thực dân Pháp câu kết với chế độ phong kiến tay sai ra
sức khai thác,vơ vét tài nguyên,áp bức ,bóc lột nhân dân thậm tệ.Trong đó thực
dân Pháp đã xây dựng nhà máy dệt Nam Định lớn nhất Đông Dương,song chính
sự ra đời của nhà máy này đã tạo điều kiện khách quan để giai cấp công nhân
trong tỉnh hình thành và không ngừng lớn mạnh.Không cam chịu cảnh bần
hàn ,công nhân,nông dân và một số tầng lớp dân cư đã đoàn kết đấu tranh đòi
quyền lợi.Đặc biệt kể từ khi Hội Việt Nam Cách Mạng Thanh niên lập cơ sở ở
Nam Định (1926-1927),phong trào đấu tranh không ngừng lớn mạnhđòi quyền
dân sinh dân chủ.Tháng 6-1929 Tỉnh ủy lâm thời được thành lập và chi bộ đảng
Trang 6.cố tổng bí thư Trường Chinh
Và ngày nay tôi vẫn luôn tự hào về lịch sử đấu tranh ấy, luôn nhớ ơn công lao to lớn đó Ngày nay các vị anh hùng tuy đã hy sinh nhưng họ vẫn sống mãi trong lòng người dân Nam Định Những việc làm mãi để lại dấu ấn sâu đậm và được ghi trong sử sách dân tộc, chẳng bao giờ vụt tắt mà sáng mãi trong lòng người dân Việt Nam Vì thế để ghi nhận công ơn ấy, các cấp lãnh đạo ở Nam Định đã cho xây dựng những tượng đài tưởng niệm như: tượng đài Hưng Đạo Đại vương Trần Quốc Tuấn, tượng đài cố tổng bí thư Trường Chinh, cùng các đền thờ lưu niệm một số anh hùng
Trang 7
Với những chính sách của Nam Định đã đưa nền kinh tế nơi đây hội nhập cùng các nước ngoài Nền nông nghiệp của tỉnh đang có sự chuyển dịch cơ cấu sản xuất theo hướng đa dạng hóa sản phẩm, gắn với chế biền và thị trường tiêu thụ trong và ngoài nước Ngành trồng trọt chủ yếu của Bến Tre là cây lúa nước, cây ăn trái, cây hoa màu, và được trồng theo các vùng chuyên canh lớn, tạo
ra các sản phẩm mang tính hàng hóa cao ( giá trị sản xuất nông nghiệp năm
2006 là 1986,3 tỷ đồng)
Ngành chăn nuôi đã và đang phát triển theo hình thức chăn nuôi trang trại, chuyển đổi giống mới có năng suất cao, tỉ trọng chăn nuôi trong cơ cấu giá trị sản xuất nông nghiệp có hướng tăng dần, trở thành nghề sản xuất chính.
Ngành chăn nuôi ở Nam Định
Ngành thủy sản là một trong các thế mạnh kinh tế của tỉnh Nam Định, đang được đầu tư phát triển theo hướng tăng cường nuôi trồng, đẩy mạnh các dịch vụ thủy sản và khai thác thủy sản vủng khơi Trong nuôi trồng thủy sản chú trọng phát triển hình thức nuôi thâm canh, nuôi các loài thủy sản có hiệu quả kinh tế cao ( tôm , nghao, cá bè )
* Công Nghiệp: sản xuất công nghiệp có tốc độ phát triển cao hơn tốc độ phát triền chung của nền kinh tế, nhưng còn chiếm tỉ trọng nhỏ , thành phần kinh tế
có sự chuyển biến theo hướng tăng tỉ trọng của kinh tế ngoài nhà nước; kinh tế nhà nước chỉ nắm giữ các ngành công nghiệp trọng yếu nhất là phát triển công
Trang 8thống với nhiều sản phẩm đa dạng góp phần giài quyết việc làm, tăng thu nhập cho người lao động.
* Dịch vụ: giao thông vận tải gồm đường bộ và đường sông Hệ thống đường
bộ tỉnh Nam Định có ba quốc lộ chính là quốc lộ 10 quốc lộ 21,quốc lộ 1 đủ tiêu chuẩn đảm bảo giao thông thông suốt đến các địa bàn trong tỉnh Hệ thống bưu chính, viễn thông của Nam Định có tốc độ phát triển khá nhanh Thương mại phát triển mạnh ở Thành phố Nam Định và các thị trấn Hoạt động ngoại thương của tỉnh có sự phát triển tích cực.
Du lịch có tiềm năng phát triển nhất là du lịch sinh thái _ văn hóa Số lượng
khách du lịch tăng khá nhanh, Nam Định đang thực hiện nhiều dự án đầu tư xây dựng và phát triển các khu du lịch, điểm du lịch, đa dạng hóa các loại hình du lịch, nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch, nhằm đưa hoạt động du lịch trong tương lai gần, trở thành một ngành kinh tế quan trọng của tỉnh.
Nam Định, vùng đất tôi yêu là thế đó Mong rằng mảnh đất này mãi mãi
tươi đẹp, xanh tốt để mang đến đời sống ấm no, hạnh phúc cho người dân quê tôi Tôi nguyện sẽ cùng mọi người góp phần xây dựng hoàn thiện nó để nó ngày càng phát triển và sánh vai cùng các Thành phố lớn của cả nước
6 Ý nghĩa của việc giải quyết tình huống:
Việc kết hợp các kiến thức liên môn như Lịch sử, Địa lý vào môn Ngữ văn rất quan trọng, giúp cho bài làm văn bao quát, đầy đủ ý hơn Từ đó bài làm
có sức thuyết phục hơn nhất là đối với bài văn Thuyết minh Ngoài các kiến thức
về Lịch sử, Địa lý, còn có thể kết hơp kiến thức của các môn Sinh học, Vật lý, hóa học, ở các dạng đề thuyết minh về đồ vật, hiện tượng,…
Như vậy, kiến thức liên môn tạo điều kiện cho học sinh chủ động, tích cực, sáng tạo; giáo dục thêm những hiểu biết về quê hương; giúp học sinh ý thức hơn việc học phải đi đôi với hành; rèn luyện các kĩ năng giải quyết tình huống trong cuộc sống