Tiết 25: Bài 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ ttIII/ Hiện tượng đa bội thể : * Thể đa bội Thể đa bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có số NST là bội số của n Hiện tượng đa bội t
Trang 1Giáo viên dạy: NGUYỄN VĂN NGUYỆN
Trang 2+ Sự biến đổi số lượng NST ở 1 cặp
hoặc 1 số cặp NST nào đó Thể dị bội Phần lớn gây hại cho sinh vật
+ Sự biến đổi số lượng
hay có lợi cho sinh vật ?
Trang 3Tiết 25: Bài 24 : ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ (tt)
III/ Hiện tượng đa bội thể :
2n (2n+1) (2n-1)
Thể gì?
Thể gì ?
Thể lưỡng bội
Thể dị bội
3n 4n 5n
Thể gì ? Đa bội
Thể đa bội là gì ?
* Thể đa bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có số NST là bội số của n (nhiều hơn 2n)
Trang 4Tiết 25: Bài 24: ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ (tt)
III/ Hiện tượng đa bội thể :
* Thể đa bội
Thể đa bội là cơ thể mà trong tế bào sinh dưỡng có số NST là bội số của n
Hiện tượng đa bội thể là ønhững
cơ thể có số NST tăng gấp bội Phân biệt Thể đa bội với Hiện tượng đa bội thể?
Trang 5Hình 24.1: Tế bào cây Rêu a/ n , b/ 2n , c/ 3n , d/ 4n
Hình 24.2 : Cà độc dược a/ 3n , b/ 6n , c/ 9n , d/ 12n
M c b i th ? ứ ộ ể Kích th c ? ướ
T ng d nă ầ
L n d nớ ầ
Trang 6a/ Thể lưỡng bội , b/ Thể tứ bội
Hình 24.3 : Củ cải đường , Hình 24.4 : Quả táo
* Thể tứ bội có kích thước lớn hơn Thể lưỡng bội
Trang 7Tiết 25: Bài 24 : ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ (tt)
III/ Hiện tượng đa bội thể :
* Thể đa bội
+ Sự tương quan giữa mức bội thể(số n) với kích thước của các cơ quan sinh dưỡng và
cơ quan sinh sản ở các cây nói trên như thế nào ?
Tương quan theo tỉ lệ thuận : khi mức bội thể tăng thì kích thước của các cơ quan cũng tăng
+ Có thể nhận biết cây Đa bội bằng mắt thường qua những dấu hiệu nào ?
•* Dấu hiệu nhận biết :Qua dấu hiệu
• kích thước lớn hơn ở các cơ quan sinh dưỡng và sinh sản
Trang 8Tiết 25: Bài 24 : ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ (tt)
III/ Hiện tượng đa bội thể :
* Thể đa bội
* Dấu hiệu nhận biết + Có thể khai thác những đặc điểm nào ở cây Đa bội trong chọn giống cây trồng ?
•* Đặc điểm khai thác :
• + Thân,cành (cây lấy gỗ)
• + Thân,lá,củ,quả (cây rau màu,cây ăn quả)
• + Tạo giống cây trồng có năng suất cao
Trang 9Tiết 25: Bài 24 : ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ (tt)
III/ Hiện tượng đa bội thể :
* Thể đa bội
* Dấu hiệu nhận biết
* Đặc điểm khai thác
S bi n đ i s l ng NST ự ế ổ ố ượ ở
t t c các c p NST thì tạo ra ấ ả ặ thể gì ? Gây hại hay có lợi cho sinh vật ?
Sự biến đổi số lượng NST
ở tất cả các cặp NST thì tạo ra thể đa bội Có lợi cho sinh vật
Trang 10Tiết 25: Bài 24 : ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ (tt)
III/ Hiện tượng đa bội thể :
* Thể đa bội
* Dấu hiệu nhận biết
* Đặc điểm khai thác
IV/ Sự hình thành thể đa bội :
Trang 11+Hình 24.5a : Do Nguyên phân bị rối loạn
+ Hình nào minh hoạ sự hình thành Thể đa bội do rối loạn nguyên phân ,do rối loạn giảm phân ?
Tế bào 2n
Giao tử
Hợp tử
Thể tứ bội
Hình 24.5 : Sự hình thành Thể tứ bội(4n) do rối loạn
trong nguyên phân hoặc giảm phân
Trang 12Tiết 25: Bài 24 : ĐỘT BIẾN SỐ LƯỢNG NHIỄM SẮC THỂ (tt)
III/ Hiện tượng đa bội thể :
* Thể đa bội
* Dấu hiệu nhận biết
* Đặc điểm khai thác
IV/ Sự hình thành thể đa bội :
+ Nguyên nhân nào hình thành thể đa bội ?
Do tác động của tác nhân lý-hoá hoặc môi trường trong cơ thể làm rối loạn nguyên phân hoặc giảm phân không bình thường gây nên sự không phân li ở tất cả các cặp NST tạo thành thể đa bội
Trang 13BÀI TẬP
+ Chọn và khoanh tròn câu trả lời đúng :
1/ Cơ thể 3n là thể gì ?
a, Thể một nhiễm b, Thể tam nhiễm c, Thể đa bội d, Thể dị bội
2/ Nhận biết cây đa bội bằng mắt thường qua dấu hiệu nào ?
a, Kích thước của các cơ quan sinh dưỡng và sinh sản
b, Hình dạng của các cơ quan sinh dưỡng và sinh sản
c, Hình thái của các cơ quan sinh dưỡng và cơ quan sinh sản
d, Câu a và b đúng
3/ Thể đa bội hình thành do nguyên nhân nào ?
a, Di truyền
b, Rối loạn nguyên phân hoặc giảm phân không bình thường
c, Rối loạn hoạt động sinh lí của cơ thể
Trang 14HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
Bài vừa học : Câu 1 : Thể đa bội là gì ? Cho ví dụ?
Câu 2 : Sự hình thành thể đa bội do nguyên phân hoăc giảm phân không bình thường diễn ra như thế nào ?
Câu 3 : Nhận biết các thể đa bội bằng mắt thường thông qua những dấu hiệu nào ?Ứng dụng đặc điểm nào trong chọn giống?
Câu 1 : (Trả lời như bài ghi) Ví dụ: Củ cải đường tứ bội ,Dưa hấu tam bội
Câu 2 : Sự tự nhân đôi của từng NST ở hợp tử nhưng không xảy ra
nguyên phân ở lần đầu tiên dẫn đến hình thành thể đa bội Sự hình thành giao tử không giảm nhiễm và sự phối hợp giữa chúng trong thụ tinh cũng dẫn đến hình thành thể đa bội
Câu 3 : Nhận biết qua dấu hiệu tăng kích thước của các cơ quan như: Thân,cành ,lá,củ,quả
Đặc điểm ứng dụng : tăng kích thước thân,cành (Đối với cây lấy gỗ) Tăng kích thước lá,củ,quả(đối với cây rau màu,cây ăn quả)
Trang 15BÀI SẮP HỌC: THƯỜNG BIẾN
1/ Đọc và nghiên cứu các thơng tin ,trả lời các lệnh trong bài?
2/Phân biệt đột biến với thường biến? Giải thích
vì sao thường biến khơng di truyền được?