Mặt chủ quan của tội phạm

Mặt chủ quan của tội phạm

Cung cấp một công cụ để đánh giá thái độ tâm lý của người phạm tội đối với HV,

HQ và trên cơ sở đó xác Mục tiêu

bài giảng

NỘI DUNG

Nh÷ng biÓu hiÖn bªn ngoµi

1 HV nguy hiÓm cho XH

2 Lỗi 2.1 Khái niệm về lỗi

Thừa nhận

và tôn trọng quyền tự do của con người

Thừa nhận

và tôn trọng quyền tự do của con người

Không chấp nhận việc quy tội khách quan

Không chấp nhận việc quy tội khách quan

nhằm cải tạo, giáo dục người phạm tội

nhằm cải tạo, giáo dục người phạm tội

Xử sự phù

hợp với quy hợp với quy Xử sự phù

Người phạm tội

xử sự trái PL

Có lỗi

Có lỗi

Có điều kiện

Định nghĩa về lỗi

Vô ý Vô ý

Thái độ tâm lý của người phạm tội đối với:

Thái độ tâm lý của người phạm tội đối với:

Lỗi

Cố ý

Thể hiện dưới dạng

Hành vi

Hành vi

Hậu quả

Hậu quả

2.2 Lỗi với vấn đề tự do và trách nhiệm

Đặt vấn đề

Đặt vấn đề

Vì sao XH có thể buộc con người phải chịu trách nhiệm về HV

của họ?

Hành động thoả mãn nhu cầu

là tất yếu

Nhu cầu của con người

do các điều kiện tự nhiên

và xã hội tạo nên

Là kết quả của sự tác động qua lại giữa những điều kiện xã hội và con người

Hành vi của con người có tính quy định trước

Con người không thể vì th/mãn nh/cầu

mà xử sự đi ngược lại lợi ích của XH

Mọi xử sự của con người

đều bị chi phối

bởi quy luật

khách quan

Mọi xử sự

của con người

đều bị chi phối

bởi quy luật

khách quan

• Nhận thức

được quy luật

• Lợi dụng q/luật

để th/hiện m/đích của mình

Tự do ý chí là là khả năng tâm lý của con người có thể tự mình lựa chọn biện pháp

xử sự trong điều kiện XH nhất định

Tự do ý chí là là khả năng tâm lý của con người có thể tự mình lựa chọn biện pháp

xử sự trong điều kiện XH nhất định

ra khi con người

có lỗi

 Người có lỗi khi thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội thì phải chịu TNHS

Bé trai 3 tuổi tử vong vì điếu cày của bố

Mâu thuẫn gia đình, chồng ném điếu cày vào vợ nhưng lại trúng cậu con trai

3 tuổi, khiến cháu chết sau đó tại bệnh viện

Ngày 23/7, hai vợ chồng anh Nam và chị Hà ở Ngô Quyền (Hải Phòng) đã xảy ra xô xát

Theo anh Nam, buổi tối, hai vợ chồng giục nhau kèm con trai lớn học bài, nhưng chị Hà bỏ ra ngoài Tức giận, anh Nam ném điếu cày về phía vợ Cùng lúc đó, đứa con bé là Hoàng, 3 tuổi, lẫm chẫm chạy theo mẹ nên chiếc điếu cày đã bay vào người cháu

Cơ quan chức năng đang điều tra, làm rõ vụ việc

Bẫy chuột thành ra giết bạn

Người đàn ông 46 tuổi (bị cáo Phạm Quốc Việt ) đứng trước tòa cứ vục mặt vào lòng bàn tay nghẹn ngào: "Gà bị mất nhiều quá nên

bị cáo mới chăng dây điện quanh chuồng chứ không cố ý giết người" Người vào vườn và bị điện giật chết chính là bạn nhậu chí cốt của ông (Nguyễn Văn Hiếu - láng giềng thân thiết của bị cáo)

Phiên tòa kết thúc với mức án 5 năm tù cho bị cáo Việt Vẻ đau đớn khắc khổ đều hiện rất rõ trên gương mặt của hai người phụ nữ: vợ của bị cáo và bị hại Giờ đây hai trụ cột cùng lúc vắng bóng, còn những đứa trẻ thiếu cha liệu có tiếp tục được đến trường

Bẫy chuột thành ra giết bạn

Người đàn ông 46 tuổi (bị cáo Phạm Quốc Việt ) đứng trước tòa cứ vục mặt vào lòng bàn tay nghẹn ngào: "Gà bị mất nhiều quá nên

bị cáo mới chăng dây điện quanh chuồng chứ không cố ý giết người" Người vào vườn và bị điện giật chết chính là bạn nhậu chí cốt của ông (Nguyễn Văn Hiếu - láng giềng thân thiết của bị cáo)

Phiên tòa kết thúc với mức án 5 năm tù cho bị cáo Việt Vẻ đau đớn khắc khổ đều hiện rất rõ trên gương mặt của hai người phụ nữ: vợ của bị cáo và bị hại Giờ đây hai trụ cột cùng lúc vắng bóng, còn những đứa trẻ thiếu cha liệu có tiếp tục được đến trường

Mét sè lo¹i lçi cè ý kh¸c

Mét sè lo¹i lçi cè ý kh¸c

Khoảng 13h20' ngày 24/7/2007, tại Km15 QL21 thuộc địa bàn

xã Mỹ Thuận, huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Định đã xảy ra một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng, làm 31 người bị thương, trong đó

có 7 người bị thương nặng

Theo nguồn tin ban đầu, xe ôtô khách BKS 18N-3019 do Phạm Văn Quyên (31 tuổi, trú tại phường Châu Sơn, thị xã Phủ Lý, Hà Nam) điều khiển, trên xe chở 30 hành khách

Đến Km15 QL21, do phóng nhanh vượt xe cùng chiều nên xe 18N-3019 đã đâm vào xe ôtô tải BKS 29M-2068 chạy ngược chiều, do Nguyễn Ngọc Sơn (27 tuổi), trú tại đường Điện Biên, phường Cửa Bắc, TP Nam Định điều khiển

Hậu quả làm 2 lái xe và 5 hành khách ngồi các hàng ghế đầu của xe ôtô khách bị thương nặng, 24 hành khách ngồi phía sau

Khoảng 13h20' ngày 24/7/2007, tại Km15 QL21 thuộc địa bàn

xã Mỹ Thuận, huyện Mỹ Lộc, tỉnh Nam Định đã xảy ra một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng, làm 31 người bị thương, trong đó

có 7 người bị thương nặng

Theo nguồn tin ban đầu, xe ôtô khách BKS 18N-3019 do Phạm Văn Quyên (31 tuổi, trú tại phường Châu Sơn, thị xã Phủ Lý, Hà Nam) điều khiển, trên xe chở 30 hành khách

Đến Km15 QL21, do phóng nhanh vượt xe cùng chiều nên xe 18N-3019 đã đâm vào xe ôtô tải BKS 29M-2068 chạy ngược chiều, do Nguyễn Ngọc Sơn (27 tuổi), trú tại đường Điện Biên, phường Cửa Bắc, TP Nam Định điều khiển

Hậu quả làm 2 lái xe và 5 hành khách ngồi các hàng ghế đầu của xe ôtô khách bị thương nặng, 24 hành khách ngồi phía sau

TNGT nghiêm trọng làm 31 người bị thương

phải thấy trước HQ

có thể thấy trước HQ

không thấy trước HQ

HËu qu¶

HËu qu¶

t×nh tiÕt

t×nh tiÕt

cè ý

v« ý v« ý

xem

®iÒu 104, 111 BLHS

xem

®iÒu 104, 111 BLHS

2.6 Sự kiện bất ngờ

sự kiện

bất ngờ

không buộc thấy trước hâụ qủa

người gâyhậu quả

không thể thấy trước Hậu Qủa

Có thể được phản ánh là tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ định khung hoặc tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự

Không phải là dấu hiệu bắt buộc

chung cho mọi cấu thành tội phạm

Có thể làm thay đổi mức độ nguy hiểm cho XH của HV

Có thể làm thay đổi mức độ nguy hiểm cho XH của HV

conngười

động lực thúc đẩy

Động cơ

phạm tội

Mục đíchkhông phải làdấu hiệu bắt buộctrong mọi CTTP

Mục đíchkhông phải làdấu hiệu bắt buộctrong mọi CTTP

Nếu động cơ lànguyên nhân củahành vi thì mục đích

là khuynh hướng

của ý chí

Cần phân biệtmục đích phạm tội

vớihậu quả của tội phạm

Chỉ các tội phạm

cố ý trực tiếp mới có mục đích

phạm tội

phải đạt

được khi thực hiện tội phạm

người phạm tội

đặt ra

kết quả

trong

ý thức chủ quan

mục đích phạm tội

1 Khái niệm về lỗi

2 Các hình thức lỗi

3 Trường hợp hỗn hợp lỗi

4 Sự kiện bất ngờ

Cần phải nhớ

Điền từ còn thiếu vào chỗ trống

Người thực hiện hành vi nguy hiểm cho xã hội bị coi là có lỗi khi người đó

đã tự mình lựa chọn một xử sự trái

điều kiện lựa chọn một xử sự khác phù

( ) ( ) ( ) ( ) ( )

( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( )

( ) ( ) ( ) ( ) ( )

Khẳng định nào đúng?

1 Cố ý gián tiếp là lỗi của người gián tiếp

thực hiện hành vi phạm tội.

2 Khác nhau duy nhất giữa lỗi cố ý trực

tiếp và lỗi cố ý gián tiếp là ở dấu hiệu ý chí.

3 Người gây thiệt hại trong sự kiện bất ngờ

thì không phải chịu TNHS vì họ không có

lỗi.

4 Động cơ phạm tội là dấu hiệu bắt buộc

1 Cố ý gián tiếp là lỗi của người gián tiếp

thực hiện hành vi phạm tội.

2 Khác nhau duy nhất giữa lỗi cố ý trực

tiếp và lỗi cố ý gián tiếp là ở dấu hiệu ý chí.

3 Người gây thiệt hại trong sự kiện bất ngờ

thì không phải chịu TNHS vì họ không có

lỗi.

4 Động cơ phạm tội là dấu hiệu bắt buộc

20 15 10

4 Sai lầm và ảnh hưởng của sai lầm đối với TNHS

sai lầm

nhậnthứckhông

đúng

đắnvề:

những tình tiết thực tế của HV

tính chất pháp lý của hành vi