Môi trường cạnh tranh quyết liệt đòi hỏi các doanh nghiệp phải thể chế hóa quá trình phát huy tinh thần đổi mới. Đó được coi như một quy trình gieo mầm sáng tạo – yếu tố quyết định sự phát tri
Trang 17_® Văn hóa sáng tao và đôi mới
Môi trường cạnh tranh quyết liệt đòi hỏi các doanh nghiệp phải thê chế hóa
quá trình phát huy tinh thần đổi mới Đó được coi như một quy trình gieo
mầm sáng tạo — yếu tô quyết định sự phát triển không ngừng
Đối với những nhà quản trị doanh nghiệp có tinh thần xây dựng văn hóa đổi
mới, đòi hỏi đầu tiên là phải hiểu quá trình đổi mới và những chính sách hỗ
Trang 2trợ cho quá trinh nay Theo Teresa Amabile, Tién si khoa hoc tai Truong quản trị kinh doanh Harvard, Mỹ, có bốn giai đoạn của quá trình sáng tạo
Giai đoạn chuẩn bị: Đây là giai đoạn nhóm sáng tạo tập trung cao độ vào
việc thu nhận thông tin và tất cả những đữ liệu cần thiết Khi đã hình thành
một dự án thi vai tro và vi tri của từng cá nhân trong nhóm được xác định rõ ràng, cụ thể đến từng phần việc và lĩnh vực, và có quy chế phối hợp làm việc
theo nhóm
G1ai đoạn hình thành ý tưởng: Trong giai đoạn này, mọi thành viên trong nhóm phải tập trung suy nghĩ, sử dụng các khả năng tư duy — tu duy logic,
tư duy trực quan, những suy nghĩ bất chợt và luôn có ý thức kết nối, tổng hợp và phân tích Kinh nghiệm cho thẫy những người làm công việc này
phải có ý thức ghi chép những ý tướng bất chợt ở bất cứ thời điểm nào, không gian nào Đã từng có những ý tưởng chợt đến khi người ta đang ngồi
trên bàn tiệc, đang dự một chương trình giải trí và sau đó được phát triển
rất thành công
Giai đoạn phác thảo: Ý tưởng hoặc những suy nghĩ về đổi mới có thể đến
bất cứ lúc nào Đó là một quá trình kết nối, suy nghĩ từ thực tế, từ nhiều góc
độ nhận thức của các thành viên trong nhóm thực hiện dự án Sự tập trung các thành viên và sự trao đôi, tranh luận có thê phát sinh những vẫn đè, ý tưởng mới mà một cá nhân riêng lẻ không nghĩ ra được
Giai đoạn thực hiện: Những ý tưởng mới bao giờ cũng cần phải được thực
hiện bằng hành động kiên trì, quyết tâm cao và khả năng phối hợp trong
công tác quảng bá, tiếp thị Nếu trong giai đoạn hình thành ý tưởng, kỹ năng thu nhận, lọc thông tin, tổng hợp có ý nghĩa quyết định thì giai đoạn này đòi
Trang 3hỏi kỹ năng giao tiêp xã hội nhiêu hơn, vì vậy công tác tô chức và quản lý là
rât quan trọng
Tạo văn hóa đôi mới
Đề xây dựng văn hóa đổi mới trong doanh nghiệp, cần lưu ý những vẫn đề thực tiễn sau đây và thê chế hóa chúng trong văn hóa doanh nghiệp
Chọn nhân tố có tiềm năng đổi mới: Đề xây dựng “lò ươm ý tưởng” trong
doanh nghiệp, chủ doanh nghiệp phải lựa chọn những người có khả năng
đưa ra những ý tưởng mới và hỗ trợ họ băng cách cung cấp những nguồn
thông tin tham khảo và lực lượng trợ giúp Lãnh đạo doanh nghiệp nên dao tạo những trưởng bộ phận đề họ năm được quá trình xây dựng văn hóa sáng
tao, để tạo sự phối hợp trong việc xúc tiến và tổ chức thực hiện ý tưởng mới
Tạo khu vực đệm: Có nghĩa là tạo một hệ thống vệ tinh xung quanh nhóm sáng tạo, loại bỏ tất cả những quy định, những áp lực công việc khác có thê gây phiền hà, khó khăn cho nhóm trong quá trình thu thập thông tin, dữ liệu
Nó còn bao hàm cả việc các bộ phận khác trong doanh nghiệp và phương
tiện đều sẵn sàng phối hợp trong trường hợp nhóm sáng tạo cần hỗ trợ về dữ
liệu và giải đáp một số vẫn đề nhóm nêu ra Người phụ trách có thể kiêm tra
và góp ý những vẫn đề cần thiết, giúp những người trong nhóm hoàn thành công viéc
Tao “dat diên”cho nhóm sáng tạo:
Đối với nhóm này, những thông tin, số liệu họ thu thập cho dự án là thực sự cần thiết Họ cần phải được tập trung xử lý thông tin cho công việc Họ có
nhiệm vụ đưa ra những giải pháp thực hiện ý tưởng mới và trong đó có việc
tạo ra môi liên hệ giữa các bộ phận, đê chung sức thực hiện ý tưởng mới đã
Trang 4được lãnh đạo doanh nghiệp thông qua Người giao việc cho nhóm sáng tạo nhiều khi cũng phải chịu sức ép nên yêu cầu nhóm phải sớm đưa ra những giải pháp Vấn đề chính tạo “đất diễn” cho nhóm sáng tạo là phát huy năng
lực và trách nhiệm của nhóm, đừng phán bất cứ điều gì, can thiệp sâu vào
công việc và phương thức làm việc của họ
Lãnh đạo doanh nghiệp nên đào tạo những trưởng bộ phận dé họ nắm được quá trình xây dựng văn hóa sáng tạo, để tạo sự phối hợp trong việc xúc tiến
và tô chức thực hiện ý tưởng mới
Đừng nóng vội yêu cầu có kết quả ngay: Chẳng có quá trình kinh doanh hay công nghệ nào mà không phải trải qua nghiên cứu, điều chỉnh, bổ sung và
hoàn chỉnh Nhưng đề xây dựng một nếp văn hóa thật sự khuyến khích đổi
mới, áp lực phải có ngay kết quá đôi khi làm hỏng cả một quá trình trước khi
nó hoàn chỉnh Thời hạn là một yếu tô nhằm hướng hoạt động của nhóm vào
mục tiêu và khuyến khích hoàn thành công việc chất lượng cao; không nên
lạm dụng tính thời hạn bởi vì nó để tạo điều kiện để người khác can thiệp
ngang vào quá trình
Đưa ý tưởng sáng tạo vào thực hiện: Người lãnh đạo khuyến khích đổi mới
phải là người đầu tiên sàng lọc ý tưởng mới và giải pháp, chọn những ý tưởng và giải pháp thích hợp với doanh nghiệp và tin tưởng sẽ đạt kết quả
Tiếp đó là việc triển khai ý tưởng và giải pháp đến bộ phận sale và
marketing để tạo sự gắn kết và đưa ra thực hiện trong cuộc sống Điều này
rất quan trọng, không chỉ thu hoạch những thành công từ ý tưởng đổi mới
mà còn khuyến khích những người đưa ra ý tưởng mới, vì họ đã đóng góp
tốt vào sự phát triển của doanh nghiệp
Trang 5Những nhà lãnh đạo khuyến khích sáng tạo cũng là những người muốn xây dựng một nép văn hóa đề cao việc học và đào tạo nhân tài Để biết doanh nghiệp của bạn có đáp ứng tiêu chí này không, sau dây là một cách thử rất đơn giản: Ở doanh nghiệp của bạn, một nhân viên nào đó đã qua hai lần cất nhắc có thể nêu một câu hỏi trái với quan điểm cô hữu của CEO không? Nếu câu trả lời là “Không”, có nghĩa là doanh nghiệp của bạn không
thoáng như bạn nghĩ, và như vậy bạn phải đánh giá lại văn hóa của doanh nghiệp nếu bạn thật lòng muốn khuyến khích sáng tạo và gặt hái thành công
từ quả trinh sáng tạo